Amstel Academie, opleiding tot kinderverpleegkundige
,Inhoudsopgave
Oogheelkunde................................................................................................ 3
Gastro-intestinale chirurgie............................................................................6
Respiratie en KNO........................................................................................10
Orthopedie................................................................................................... 13
Anesthesie................................................................................................... 18
Urologie....................................................................................................... 20
2
,Oogheelkunde
Retinopathie of prematurity (ROP) = netvliesafwijkingen door prematuriteit.
Het ontstaat door een zuurstoftekort in het oog omdat de vaten bij de
prematuren nog onderontwikkeld zijn. Er wordt bij prematuren gekeken of de
ontwikkelingen van de vaten in het netvlies (binnenbekleding van het oog) goed
gaan. Als er afwijkingen in het netvlies aanwezig zijn kunnen deze al vroeg
opgespoord worden en kan slechtziend wellicht wat verholpen/voorkomen
worden.
Volgorde hoe ROP verloopt:
1. Netvlies heeft nog incomplete vaatgroei
2. Groei vaten stopt door premature partus
3. Groot gebied waar zuurstoftekort ontstaat (aanmaak VEGF)
4. Proliferatie abnormale vaten
5. Netvliestractie/loslating
Het zuurstofarme netvlies produceert het hormoon VEGF. Dit hormoon zorgt dat
ervoor dat er verkeerde vaten gevormd worden (plus disease = kronkelige
vaten).
Screening ROP:
Zwangerschapsduur onder 30 weken en een geboortegewicht < 1250 g.
Oogarts in consult 5 weken na geboorte en niet voor leeftijd 31 weken.
Risicofactoren ROP:
Zwangerschapsduur < 30 weken en geboortegewicht < 1250g.
Zwangerschapsduur tussen 30-31 weken en een geboortegewicht tussen
1250-1500g met 1 of meer risicofactoren: Beademing, ontsteking,
darmproblemen en/of medicatie.
Screening ROP (vanaf 5 weken na geboorte)
Beoordelen netvlies
Stadium, zone en vaten beoordelen
Controle iedere 2 weken of vaker en vanuit daaruit keuze wel/niet
behandelen.
Wanneer behandeling?
Plus disease
Centrale ROP (ROP 3, zone 1 of zone 2 met plus disease)
Waaruit bestaat de behandeling?
Het doel is om het zuurstoftekort weg te nemen uit het oog. Wanneer je de vaten
waar het zuurstoftekort bevindt lasert (kapot maakt) daalt het niveau van het
hormoon dat ervoor zorgt dat er vaatvernieuwing komt. De gele vlek (macula) zal
nog goed blijven ontwikkelen. Naast het laseren kunnen er ook injecties met anti-
VEGF gegeven worden (die het hormoon laten dalen).
Emmetropie = geen sterkte afwijking
Hypermetropie= Verziendheid, dichtbij is onscherp, breekpunt licht achter het
netvlies dus het kind heeft een bril met + nodig.
Myopie= Bijziendheid, veraf is onscherp, het breekpunt ligt voor het netvlies dus
het kind heeft een bril met – nodig.
3
,Amblyopie= “Lui oog”, Verminderde gezichtsscherpte van 1 of beide ogen,
wanneer de refractie optimaal gecorrigeerd is. Dus met bril zie je nog steeds
slecht. Dit kan alleen ontstaan en behandeld in de periode dat het scherp zien
nog in ontwikkeling is (voor het 6de levensjaar).
Oorzaken van amblyopie:
Scheelzien
Afwijkende brilsterkte
Deprivatie (organische afwijkingen door bijv. staar of een tumor, waardoor
het beeld niet goed gezien wordt door het kind)
Behandeling van amblyopie:
Occlusie pleister (het “goede” oog wordt afgeplakt waardoor het luie oog
moet werken).
Brilvoorschrift
Chirurgie
Esotropie= Oog wijkt naar binnen
scheel
Exotropie= Oog wijkt naar buiten
scheel
Hypertropie= Hoogstand van het oog
Hypotropie= Laagstand van het oog
Oorzaken scheelzien:
Erfelijkheid
Ongecorrigeerde brilafwijking
Oogspierverlamming (bijv. CVA, tumor)
Oogpathologie (bijv. staar)
Behandeling scheelzien:
Brilcorrectie
Amblyopiebehandeling (pleister)
Chirurgie (verzwakking van de
werking van de spier welk het
oog scheel trekt)
Astigmatisme= Het oog heeft allerlei verschillende aslengtes en krommingen
waardoor het oog geen voetbal maar een rugbybal is.
Emmetropie= Geen afwijkingen in het oog, het “normale” oog.
Ontstoken Traanwegstenose= De afvloed van de tranen uit het oog
oog richting de neus loopt niet goed af. Door het groter worden
van het afvoersysteem verdwijnt dat spontaan na de leeftijd
van 1 jaar. Soms als het niet na een jaar verdwijnt wordt het
doorgeprikt of geopereerd (als het uit zichzelf verdwijnt is de
behandeling om het schoon te houden.
Cellulitis preseptaal (alleen aan de voorkant)= Vaak
onschuldig maar er wordt wel AB gegeven om proberen te
voorkomen dat de ontsteking naar de achterkant van het oog
(Cellulitis Orbitaal) gaat. Hierbij zit de ontsteking achter het
oog en kan het niet/lastig bewogen worden. Het ooglid is
gezwollen en dik.
4
, Ophthalmia neonatorum= Ontsteking van de slijmvliezen
in de eerste maand. Het is een ontsteking met heel veel pus,
hier gaan de alarmbellen gelijk rinkelen want het kan
chlamydia of gonorroe zijn. Als je het onbehandeld laat kan
het oog van binnen helemaal kapot gaan en kan er een
hersenvliesontsteking ontstaan.
Allergische conjunctivitis= Omgeklapt ooglid met
bobbeltjes, wordt behandeld met antihistaminica en
druppels.
Herpes simplex= De dendriet is hierbij ontstoken (uitloper
van zenuwcel).
Cornea ulcus= Ontsteking bij onjuist gebruik contactlenzen.
Uveitis anterior= Ontsteking van de iris, je kan een
vervormde iris krijgen en soms ook een andere kleur van de
iris die door een stofje die vrijkomt bij ontsteking.
Oogtrauma ROP en shaken baby syndrome= Toegebracht letsel bij
schaken baby ontstaan er bloedingen in het oog (hele
specifieke bloedingen).
Ooglidafwijkin Coloboom van het ooglid= Het ontbreken van een stukje
gen van ooglid.
Congenitale Congenitaal glaucoom= Aangeboren hoge oogdruk, het
oogafwijkinge oog groeit te hard, het oog wordt hierdoor troebel.
n Chirurgische ingreep is nodig.
Microphthalmus= Te klein oog (aanlegstoornis)
Lens coloboom= Het missen van een stukje lens.
Lensluxatie= Het verplaatsen van de lens nadat de iris
bijvoorbeeld vergroot is. De lens van verplaatsen.
Albinisme= Minder pigment in de iris, door de hele iris en
het oog weerkaatst het licht gelijk terug, dus erg
lichtgevoelig.
Glasvocht= Netvlies tumoren (retinoblastoom) vooral bij
kinderen.
5