Samenvatting Onderwijs aan het jonge kind (Lesnota's + sv alle teksten)

College 1: Inleiding
AFKORTINGEN EN NAMEN VOOR KLEUTERONDERWIJS

 Internationaal frequent gebruikte termen
o ECE = Early Childhood Education
o ECEC = Early Childhood Education and Care
o Preschool, ECE = 3 tot 5 jaar
o Kindergarten Amerikaanse context = voorbereidend jaar voor lagere
school, 5 jarigen
o Kindergarten Europese context = kleuterschool
 Nederland
o VVE = Voor- en vroegschools onderwijs (veelgebruikte term in Nederland)
o Groep 1 en 2 = Nederlandse benaming, komt overeen met 2de en 3de
kleuterklas
o Opgepast! In Nederland gaat de peuterleeftijd t.e.m. 3 jaar. In Vlaanderen
zijn dit kleuters.
 UNESCO classificatie
o ISCED0 = onderwijsniveau Early Childhood Education volgens de
International Standard Classification of Education
o ISCED0 wordt verder onderverdeeld in:
o ISCED01 = early childhood educational development, age 0-2
o ISCED02 = pre-primary education, targeted at children aged 3 years until
the age to start ISCED 1 (formal, primary education)

ARTIKELS:

 Jo De Pooter
o “Als we kinderen in de kleuterschool al iets leren i.p.v. te knutselen etc.
zouden de resultaten van ons onderwijs misschien niet meer zo dramatisch
zijn”
 Zuhal Demir (N-VA)
o Desastreus resultaat: nergens daalden prestaties voor wetenschappen en
wiskunde zo sterk als in Vlaanderen
o Starten in de kleuterklas: “vandaag is de kleuterschool te veel een crèche
en te weinig een klas en zo komt de leerkracht niet meer aan lesgeven
toe.”
o Ze pleit voor het afwerken van nieuwe minimumdoelen voor basisonderwijs

Hoe kan kleuteronderwijs hoge verwachtingen waar maken?
= de centrale vraag

DIVERSE VERWACHTINGEN VOOR HET KLEUTERONDERWIJS

DENKERS MET EEN MISSIE

(1) JAMES HECKMAN – ECONOOM

 Praat over onderwijs vanuit een economische en beleidsperspectief
 Het kleuteronderwijs is een belangrijk moment in de ontwikkeling dus het is nodig
om daar in te grijpen
 Verwachtingen van Heckman:

Pagina 1 van 138

, o Kleuteronderwijs moet ouders zuurstof geven zodat de ouders kunnen
werken en zich ontwikkelen
o Kleuteronderwijs moet de ontwikkeling van kinderen bevorderen
o Kleuteronderwijs moet kwetsbare kleuters betere kansen geven
o Kleuteronderwijs moet gezinnen ondersteunen bij de opvoeding van hun
kinderen
o Kleuteronderwijs moet de sociale samenhang in de maatschappij
bevorderen
 Heckman Curve
= de curve van investeringen
= idee dat hoe eerder je investeert in het leven van iemand, hoe meer dit
opbrengt
o Verklaringen waarom hij dit idee naar voor schuift:
1) Kritische periodes waarin kinderen
makkelijker vaardigheden kunnen
leren
2) Zo vroeg mogelijk met een
positieve cyclus beginnen van
motivatie en vaardigheden
3) Voorkennis
o Wordt veel gebruikt in politieke kringen die
willen dat er meer geïnvesteerd wordt in
zowel kinderopvang als in kleuteronderwijs
o Heckman Curve  Heckman equation
 Als we naar de empirische data kijken is het zo simpel is want als ze
ouder worden verminderen die effecten
 Daarom nieuw idee: Heckman equation
 De socio-emotionele vaardigheid moet ontwikkelt en onderhouden
worden anders verdwijnen die effecten

(2) PAUL LESEMAN – EUROPESE TOPONDERZOEKER

 Verwachtingen van Leseman:
o Kleuteronderwijs moet de sociale
samenhang in de maatschappij bevorderen
 We hebben grote verschillen in
rijkdom en daarom moeten ouders
en kinderen elkaar al ontmoeten
om die verbondenheid te voelen en
aan te gaan.
 Verbondenheid en sociale cohesie staat voor hem centraal




Pagina 2 van 138

,(3) MARGARET BURCHINAL – AMERIKAANSE TOPONDERZOEKER




Het model van Burchinal in de afbeelding beschrijft hoe vroege kinderopvang en educatie
(Early Care and Education – ECE) direct en indirect invloed kunnen hebben op zowel
ouders als kinderen en uiteindelijk bijdragen aan het algemene welzijn van het gezin;

Toegang tot hoogwaardige, stabiele kinderopvang (ECE)

 Dit vormt de basis van het model. Wanneer ouders en kinderen toegang hebben
tot kwalitatieve en stabiele kinderopvang, worden zowel ouders als kinderen
beïnvloed via verschillende directe en indirecte paden.

Effecten op ouders (Parent-Level)

 Ervaringen van ouders (Parent-Level Experiences)
o Werkgelegenheid voor ouders: Ouders die toegang hebben tot betrouwbare
kinderopvang kunnen gemakkelijker werken of een opleiding volgen.
o Opleiding en training: Ouders kunnen hun onderwijsniveau verhogen of
extra training volgen, wat hun kansen op betere werkgelegenheid vergroot.
 Uitkomsten voor ouders (Parent-Level Outcomes)
o Door de ervaringen in het linkerdeel van het model kunnen ouders
profiteren van:
o Betere financiële middelen en minder stress over geld: Doordat ouders
kunnen werken of studeren, hebben ze een stabieler inkomen en minder
financiële stress.
o Meer ondersteunende interacties met hun kinderen: Ouders die minder
financiële stress ervaren, hebben vaak meer emotionele ruimte om positief
met hun kinderen om te gaan.
o Meer middelen om te voorzien in de behoeften van hun kinderen:
Financiële stabiliteit stelt ouders in staat om meer te investeren in de
opvoeding en ontwikkeling van hun kind.

Effecten op kinderen (Child-Level)

 Ervaringen van kinderen (Child-Level Experiences)
o Wanneer kinderen hoogwaardige kinderopvang krijgen, hebben ze toegang
tot:

Pagina 3 van 138

, o Ontwikkelingsgerichte instructie: Educatieve activiteiten en begeleiding die
aangepast zijn aan de leeftijd en behoeften van het kind.
o Emotioneel ondersteunende interacties: Warme en responsieve interacties
met verzorgers en leerkrachten die de emotionele en sociale ontwikkeling
van het kind bevorderen.
 Uitkomsten voor kinderen (Child-Level Outcomes)
o Als gevolg van deze ervaringen ontwikkelen kinderen:
o Verbeterde cognitieve en sociaal-emotionele vaardigheden: Kinderen die
deelnemen aan kwalitatieve kinderopvang ontwikkelen vaak betere taal-,
reken- en sociale vaardigheden.
o Betere gezondheid: Hoogwaardige kinderopvang draagt ook bij aan een
gezondere ontwikkeling, bijvoorbeeld door aandacht voor voeding,
beweging en emotioneel welzijn.

Algemeen gezinswelzijn (Improved Overall Family Well-being)

 Het model toont aan dat de voordelen voor ouders en kinderen samen leiden tot
een verbeterd gezinswelzijn. Dit is het uiteindelijke doel van het model: door
kwalitatieve kinderopvang worden ouders financieel stabieler en minder gestrest,
terwijl kinderen zich beter ontwikkelen, wat leidt tot een gezonder en
harmonieuzer gezinsleven.

Samenvatting van de directe en indirecte effecten

 Directe effecten:
o Ouders ervaren direct voordelen in werkgelegenheid en onderwijs.
o Kinderen profiteren direct van betere educatie en emotionele
ondersteuning.
 Indirecte effecten (weergegeven door de stippellijnen in het model):
o Ouders ervaren door betere financiën en minder stress indirect een betere
relatie met hun kinderen.
o Kinderen ontwikkelen zich beter door de verbeterde omstandigheden thuis.
o Dit model benadrukt hoe kwalitatieve kinderopvang niet alleen gunstig is
voor de ontwikkeling van kinderen, maar ook een positieve invloed heeft
op de financiële en emotionele stabiliteit van het gezin als geheel.

Verwachtingen van Burchinal:

 Kleuteronderwijs moet ouders zuurstof geven zodat de ouders kunnen werken en
zich ontwikkelen
o We vergeten het belang van kleuteronderwijs om zuurstof te geven aan
ouders zodat ze kunnen gaan werken

WAT BETEKENT KLEUTERONDERWIJS VOOR GELIJKE KANSEN?
 Soms hebben we teveel verwachtingen van het kleuteronderwijs en wordt het
verwacht dat het veel problemen bij kinderen zal oplossen terwijl er nog een hele
maatschappij rond zit.
 Gezinnen worden door verschillende factoren beïnvloedt
 De aandacht en druk op het kleuteronderwijs blijft groeien




Pagina 4 van 138