Gezondheidsrecht
- Rechten zorgvrager: WGBO, WzD, Wvggz
- Kwaliteit zorgverlener: Wet BIG
- Kwaliteit zorginstelling: Wkkgz
Werkcollege 1: Inleiding, de wet BIG en het tucht-, civiel en
strafrecht
Leerdoelen les 1:
1. Kan vanuit de rechtsbeginselen de rechten van de patiënt en plichten van de
zorgverlener beargumenteren
2. Kent de procedure en de maatregelen van het tuchtrecht en kan analyseren
waarom een zorgverlener voor het medisch tuchtrecht kan worden gedaagd;
3. Begrijpt de beroepscode van een verpleegkundige en kan deze toepassen in
de
dagelijkse praktijk
4. Kan de patiënt adviseren omtrent het klachtrecht uit de Wkkgz en daarin het
verschil benoemen met een oordeel van het civiel-, tucht- of strafrecht.
Algemene normen van het recht:
1. Zelfbeschikking -> autonomie. Je maakt zelf de keuzes over je lichaam
2. Bescherming -> EVRM het Europees (1958) Verdrag tot bescherming van
de rechten van de mens
3. Gelijkheid -> Iedereen met dezelfde ziekte moet dezelfde behandeling
ontvangen
Recht en Ethiek
- Rechtsbeginselen komen overeen met waardes in ethiek
- Recht = gestolde ethiek
- Maatschappelijke debat over ethisch onderwerp -> kan uiteindelijk recht
ontstaan
Denk aan abortus & orgaandonatie.
Wet BIG: Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg.
- Artikel 3: bv. Verpleegkundige (individuele BIG registratie zelf
aanmelden), voorbehouden handelingen etc. -> medisch tuchtrecht of
strafrecht bij opzet, blijvende schaden of overlijden
, - Artikel 34: bv. Diëtist (BIG registratie op diploma automatisch), geen
voorbehouden handelingen etc. -> strafrecht enkel blijvende schaden of
overlijden
- Recht zorgvrager (WGBO)
- Plicht zorgverlener (Wet BIG & beroepscode)
- Kwaliteit van zorg door de zorgverlener.
- Beschermt patiënten tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen van
zorgverleners. (Bevoegd en bekwaamheid) door:
o Titelbescherming door BIG registratie of opleiding
o Bevoegdheden tot het verrichten van voorbehouden handelingen
o Tuchtrecht (d.m.v strafbepalingen)
o Maatregelen van de inspectie
Het BIG-register
- Alleen wie in het BIG-register is ingeschreven, is door de wet bevoegd
deze beschermende titel voeren
- BIG- registers zijn openbaar
- Artikel 3 beroepen: Registratie garandeert titel. Sinds 2009 verplicht om
eens in de vijf jaar aan te tonen dat hun kennis en vaardigheden zich nog
op het minimaal vereiste niveau bevinden
- Artikel 14 beroepen: specialisten
- Artikel 34 beroepen: Alleen diploma/opleiding is geregistreerd
- Artikel 36A nieuwe beroepen: Tijdelijke registratie
- De wet BIG wijst 13 voorbehouden handelingen aan die alleen door een
arts (soms tandarts of verloskundige of verpleegkundig specialist)
zelfstandig mogen worden verricht binnen hun handelingsterrein
Artikel 3 beroepen
Artsen
Tandartsen
Apothekers
Gezondheidszorg-
psychologen
Psychotherapeuten
Fysiotherapeuten
Verloskundigen
HB0 en MB0
Verpleegkundigen
niveau 4, 5 en 6
Physician assistants
Klinisch technoloog
Artikel 34 beroepen
Apotheekassistenten
Optometristen
Logopedisten
, Diëtisten
Huidtherapeuten
Radiologisch laboranten
etc (pg 23)
Verzorgende in de
individuele
gezondheidszorg
Artikel 39 Wet BIG: BIG-geregistreerde artikel 3 verpleegkundigen zijn
functioneel zelfstandig en mogen onderstaande opdrachten zonder toezicht
maar wel in opdracht van een bevoegd opdrachtgever uitvoeren.
- Injecties onder de huid, spieren en ader
- Katheteriseren van de blaas
- Inbrengen van een maagsonde of infuus
- Aanprikken van een ader
- Prikken in de hiel van een pasgeborene
De verpleegkundige moet bekwaam zijn.
Artikel 35 Wet BIG: Niet BIG-geregistreerden (Verzorgenden IG, vpk-
studenten,
co-assistenten) mogen die opdrachten ook in opdracht van een bevoegd
opdrachtgever uitvoeren maar zijn niet functioneel zelfstandig, wat wil zeggen
dat:
- Bevoegd opdrachtgever geeft instructies die opgevolgd moeten worden.
- Bevoegd opdrachtgever houdt toezicht en grijpt in wanneer iets misgaat.
- De opdrachtgever is verantwoordelijk voor de bekwaamheid van de
opdrachtnemer. Deze laatste is naar oordeel van zichzelf ook bekwaam
om de
handeling uit voeren.
Veel instellingen waaronder verpleeghuizen werken daarom met
Bekwaamheidsverklaringen.
De wet BIG wijst 13 voorbehouden handelingen aan die alleen door een arts (en
soms
tandarts of verloskundige of verpleegkundig specialist) zelfstandig mogen
worden verricht
binnen hun handelingsterrein. p.34, Janssen (2023)
Artikel 3 Verpleegkundigen zijn niet bevoegd om een voorbehouden
handeling te verrichten.
Bevoegd= als je daarvoor de vereiste papieren hebt
Bekwaam= dat je de handeling door ervaring beheerst
Tuchtrecht: Doel is het bewaken van de kwaliteit van het handelen van
zorgverleners en het leren van fouten. In het tuchtrecht staat de vraag
centraal of de zorgverlener volgens de professionele standaard heeft
gehandeld
- Rechten zorgvrager: WGBO, WzD, Wvggz
- Kwaliteit zorgverlener: Wet BIG
- Kwaliteit zorginstelling: Wkkgz
Werkcollege 1: Inleiding, de wet BIG en het tucht-, civiel en
strafrecht
Leerdoelen les 1:
1. Kan vanuit de rechtsbeginselen de rechten van de patiënt en plichten van de
zorgverlener beargumenteren
2. Kent de procedure en de maatregelen van het tuchtrecht en kan analyseren
waarom een zorgverlener voor het medisch tuchtrecht kan worden gedaagd;
3. Begrijpt de beroepscode van een verpleegkundige en kan deze toepassen in
de
dagelijkse praktijk
4. Kan de patiënt adviseren omtrent het klachtrecht uit de Wkkgz en daarin het
verschil benoemen met een oordeel van het civiel-, tucht- of strafrecht.
Algemene normen van het recht:
1. Zelfbeschikking -> autonomie. Je maakt zelf de keuzes over je lichaam
2. Bescherming -> EVRM het Europees (1958) Verdrag tot bescherming van
de rechten van de mens
3. Gelijkheid -> Iedereen met dezelfde ziekte moet dezelfde behandeling
ontvangen
Recht en Ethiek
- Rechtsbeginselen komen overeen met waardes in ethiek
- Recht = gestolde ethiek
- Maatschappelijke debat over ethisch onderwerp -> kan uiteindelijk recht
ontstaan
Denk aan abortus & orgaandonatie.
Wet BIG: Wet op de beroepen in de individuele gezondheidszorg.
- Artikel 3: bv. Verpleegkundige (individuele BIG registratie zelf
aanmelden), voorbehouden handelingen etc. -> medisch tuchtrecht of
strafrecht bij opzet, blijvende schaden of overlijden
, - Artikel 34: bv. Diëtist (BIG registratie op diploma automatisch), geen
voorbehouden handelingen etc. -> strafrecht enkel blijvende schaden of
overlijden
- Recht zorgvrager (WGBO)
- Plicht zorgverlener (Wet BIG & beroepscode)
- Kwaliteit van zorg door de zorgverlener.
- Beschermt patiënten tegen ondeskundig en onzorgvuldig handelen van
zorgverleners. (Bevoegd en bekwaamheid) door:
o Titelbescherming door BIG registratie of opleiding
o Bevoegdheden tot het verrichten van voorbehouden handelingen
o Tuchtrecht (d.m.v strafbepalingen)
o Maatregelen van de inspectie
Het BIG-register
- Alleen wie in het BIG-register is ingeschreven, is door de wet bevoegd
deze beschermende titel voeren
- BIG- registers zijn openbaar
- Artikel 3 beroepen: Registratie garandeert titel. Sinds 2009 verplicht om
eens in de vijf jaar aan te tonen dat hun kennis en vaardigheden zich nog
op het minimaal vereiste niveau bevinden
- Artikel 14 beroepen: specialisten
- Artikel 34 beroepen: Alleen diploma/opleiding is geregistreerd
- Artikel 36A nieuwe beroepen: Tijdelijke registratie
- De wet BIG wijst 13 voorbehouden handelingen aan die alleen door een
arts (soms tandarts of verloskundige of verpleegkundig specialist)
zelfstandig mogen worden verricht binnen hun handelingsterrein
Artikel 3 beroepen
Artsen
Tandartsen
Apothekers
Gezondheidszorg-
psychologen
Psychotherapeuten
Fysiotherapeuten
Verloskundigen
HB0 en MB0
Verpleegkundigen
niveau 4, 5 en 6
Physician assistants
Klinisch technoloog
Artikel 34 beroepen
Apotheekassistenten
Optometristen
Logopedisten
, Diëtisten
Huidtherapeuten
Radiologisch laboranten
etc (pg 23)
Verzorgende in de
individuele
gezondheidszorg
Artikel 39 Wet BIG: BIG-geregistreerde artikel 3 verpleegkundigen zijn
functioneel zelfstandig en mogen onderstaande opdrachten zonder toezicht
maar wel in opdracht van een bevoegd opdrachtgever uitvoeren.
- Injecties onder de huid, spieren en ader
- Katheteriseren van de blaas
- Inbrengen van een maagsonde of infuus
- Aanprikken van een ader
- Prikken in de hiel van een pasgeborene
De verpleegkundige moet bekwaam zijn.
Artikel 35 Wet BIG: Niet BIG-geregistreerden (Verzorgenden IG, vpk-
studenten,
co-assistenten) mogen die opdrachten ook in opdracht van een bevoegd
opdrachtgever uitvoeren maar zijn niet functioneel zelfstandig, wat wil zeggen
dat:
- Bevoegd opdrachtgever geeft instructies die opgevolgd moeten worden.
- Bevoegd opdrachtgever houdt toezicht en grijpt in wanneer iets misgaat.
- De opdrachtgever is verantwoordelijk voor de bekwaamheid van de
opdrachtnemer. Deze laatste is naar oordeel van zichzelf ook bekwaam
om de
handeling uit voeren.
Veel instellingen waaronder verpleeghuizen werken daarom met
Bekwaamheidsverklaringen.
De wet BIG wijst 13 voorbehouden handelingen aan die alleen door een arts (en
soms
tandarts of verloskundige of verpleegkundig specialist) zelfstandig mogen
worden verricht
binnen hun handelingsterrein. p.34, Janssen (2023)
Artikel 3 Verpleegkundigen zijn niet bevoegd om een voorbehouden
handeling te verrichten.
Bevoegd= als je daarvoor de vereiste papieren hebt
Bekwaam= dat je de handeling door ervaring beheerst
Tuchtrecht: Doel is het bewaken van de kwaliteit van het handelen van
zorgverleners en het leren van fouten. In het tuchtrecht staat de vraag
centraal of de zorgverlener volgens de professionele standaard heeft
gehandeld