FILOSOFIE - notities
Samenvattingen op kennisclips Toledo
We bouwen de hele tijd op naar het laatste hoofdstuk = belangrijkste!
HOOFDSTUK 1: Hoe doe je dat filosoferen?
GEDACHTE-EXPERIMENT:
Werkelijkheid vs perceptie(=hoe je naar iets kijkt)
Eerste keer gewoon
Tweede keer met zonnebril
Dia 5: vraagjes over referentiekader
Referentiekader = uw kijk op dingen bepaald, standpunten, waarden en normen, kennis die
je hebt opgedaan doorheen de jaren,…
o Veel componenten die je referentiekader beïnvloeden cultuur, afkomst,…
Bv in huis nemen van de grootouders niet bij elke cultuur zo
Bv opgroeien met ouders die gescheiden zijn of ongelukkige ouders die nog samen
blijven voor de kinderen beïnvloeden je referentiekader ook
Toepassing op onze mensvisie:
!!!Mensbeeld bepaald onze opvatting wanneer we met andere omgaan
Reductionistische mensbeelden reductie/herleiden tot minder = De mens wordt herleid
naar een mindere/kleinere. bv enkel huidskleur, geslacht, geloof, beperking,… bv, film:
the pianist (jood)
PLATO’S GROT
Lees tekst cursus (samenvattend woord per alinea) Mijn visie, bevrijding, ontkenning
WAT IS FILOSOFEREN?
Filosoferen is het omgekeerde van vastzitten in foute denkbeelden.
Schaduwwerkelijkheid VS echte werkelijkheid
o Schaduwwerkelijkheid = hoe jij denkt dat de werkelijkheid is. Het zou kunnen dat jouw
werkelijkheid maar schijn is.
Kritisch zijn/dogmatisme. Filosoferen is het omgekeerde van zich geen vragen
stellen, van alles zomaar, onkritisch voor waar aannemen.
Dogmatisch = dingen zomaar geloven zonder na te denken.
Kritisch = onderscheid kunnen maken tussen (jouw) werkelijkheid en hoe het echt is.
De bevrijding van onszelf uit deze ‘onwetendheid’ is het begin van de filosofie. = Het besef
dat dingen anders zijn dan je denkt.
Filosoferen is ‘niet simpel’ en vraagt tijd en inspanning.
Wie is de filosoof in de grot van Plato De persoon die ontsnapt
Plato’s tekst als metafoor voor het filosoferen Filosoferen heeft inzet en tijd nodig.
Volgens Plato: Filosofie = het eindpunt/ het aanschouwen van de absolute waarheden.
,Wij: Filosofie = een weg naar het eindpunt (Dat wss niet bestaat), een ‘methode’/ blijvend
kritisch en open-minded doordenken.
Wie filosofeert, staat stil bij de dingen, doorbreekt de schijnbare
vanzelfsprekendheid ervan.
Het is belangrijk om stil te staan bij bepaalde dingen en de schijnbare vanzelfsprekendheid te
doorbreken. = het idee dat iets duidelijk of vanzelfsprekend wordt beschouwd, terwijl het in
de werkelijkheid niet zo is.
Bv, De aanname dat alle mensen die veel geld verdienen, automatisch gelukkig zijn. Veel
mensen beschouwen dit als een feit, maar als je dieper kijkt, blijkt dat geluk beïnvloed wordt
door veel factoren, zoals relaties, gezondheid en persoonlijke voldoening. Deze
veronderstelling kan leiden tot het idee dat alleen financiële rijkdom belangrijk is voor geluk,
terwijl de werkelijkheid veel complexer is.
VOORWAARDE = TIJD => W817 Pak je tijd: snel filosoferen gaat niet
Wie filosofeert zoekt samenhang in de totale werkelijkheid
Als filosoof kijk je niet naar 1 deel van de werkelijkheid (een fragment), maar naar de gehele
werkelijkheid (de totaliteit). We zoeken niet zoals bij de exacte wetenschappen de enige juiste
werkelijkheid, maar de werkelijkheid in haar totaliteit en samenhang.
Filosoferen is jezelf (en anderen) durven confronteren door de voor gebaande paden te
verlaten. Filosofie is het omgekeerde van fundamentalisme.
Als filosoof moet je durven de ander en jezelf een spiegel voor te houden en laten nadenken
over bepaalde denkbeelden waar ze zich comfortabel in voelen.
Filosofie kan ontnuchterend en zelfs choquerend zijn. + Soms leidt het zelfs tot
fundamentalisme = De eigen visie koste wat kost willen beschermen door je af te
sluiten voor redelijke argumenten en de ander de mond willen snoeren, desnoods met
geweld.
Bv, Het politiek fundamentalisme van Hitler tegen de Joden en de Roma
Filosofie is een houding maar geen eindpunt want dan wordt ze een ideologie
Binnen de huidige samenleving gaan we er vanuit dat absolute ware kennis onmogelijk is.
Wanneer je ervanuit gaat dat er een enige absolute waarheid is streeft naar een ideologie. =
de fundamentalist.
WIE FILOSOFEERT IS ALLESZINS:
o kritisch (cf krinein: onderscheid maken)
o open-minded
o onderzoekend
o doorvragend/ door-denkend
o moedig
o soms confronterend/bedreigend
o Verwonderd
Filosofie begint met verwondering en cultiveert deze systematisch
Filosofie start en eindigt met verwondering + verwondering ontwikkeld en verbeterd
filosofie (=cultiveren)
Cognitieve VS filosofische verwondering:
, Cognitief = Ik ben nieuwsgierig, ik heb mijn antwoord Ik ben niet meer nieuwsgierig
Filosofisch = Ik ben nieuwsgierig, Ik heb een antwoord Ik ben nog altijd nieuwsgierig
Ben je ooit 100% zeker van iets?
Filosoferen is een systematisch denken
Niet elke gedachte is een filosofische gedachte. Filosoferen is stap voor stap gericht
nadenken
SIDE NOTE:
Consensus VS conventie:
Jij en ik zijn het eens over iets
Waarin mensen overeen komen. Bv, de normen in onze maatschappij general truths
= algemene waarheden.
Filosoferen is niet hetzelfde als veel weten over filosofie
Filosofie = de wetenschap en kennis
Filosoferen = het effectief bezig zijn/ de activiteit.
Is filosoferen een way of life, inherent aan eigentijds mens-zijn? Later bij typen vanuit
cursus
VOORBEELDEN VAN VERWONDERING
o De norm van het slaan = Als je je vrouw altijd slaat gaat je kind denken dat dat de
norm is.
o Valse causaliteit = is de fout om te denken dat als 2 dingen op hetzelfde moment
gebeuren, het ene het andere heeft veroorzaakt.
o Psychologische wet van nabijheid in tijd en ruimte = dingen sneller als een geheel zien
dat aparten
o Wat draait rond wat = Galileo : de aarde draait rond de zon en niet de zon draait rond
de aarde.
HOOFDSTUK 2 : filosoferen over gezin en diversiteit
HET FILOSOFEREN BEOEFENEN
Wat is een gezin? De meest gangbare opvatting: een man, een vrouw en 1 of
meerdere kinderen.
ALS FILOSOOF GAAN WE DOORDENKEN:
Bij het filosoferen over wat is een gezin. Moeten we ook nadenken over wat een gezin dan
niet is.
Wat zijn essentiële kenmerken:
Onderlinge afhankelijkheid?
o Zorgrelatie?
o Verbondenheid?
o Wederzijdse ontplooiing?
o …
Elk van deze kenmerken zijn ook de weerleggen.
Wat is een goed gezin?
Samenvattingen op kennisclips Toledo
We bouwen de hele tijd op naar het laatste hoofdstuk = belangrijkste!
HOOFDSTUK 1: Hoe doe je dat filosoferen?
GEDACHTE-EXPERIMENT:
Werkelijkheid vs perceptie(=hoe je naar iets kijkt)
Eerste keer gewoon
Tweede keer met zonnebril
Dia 5: vraagjes over referentiekader
Referentiekader = uw kijk op dingen bepaald, standpunten, waarden en normen, kennis die
je hebt opgedaan doorheen de jaren,…
o Veel componenten die je referentiekader beïnvloeden cultuur, afkomst,…
Bv in huis nemen van de grootouders niet bij elke cultuur zo
Bv opgroeien met ouders die gescheiden zijn of ongelukkige ouders die nog samen
blijven voor de kinderen beïnvloeden je referentiekader ook
Toepassing op onze mensvisie:
!!!Mensbeeld bepaald onze opvatting wanneer we met andere omgaan
Reductionistische mensbeelden reductie/herleiden tot minder = De mens wordt herleid
naar een mindere/kleinere. bv enkel huidskleur, geslacht, geloof, beperking,… bv, film:
the pianist (jood)
PLATO’S GROT
Lees tekst cursus (samenvattend woord per alinea) Mijn visie, bevrijding, ontkenning
WAT IS FILOSOFEREN?
Filosoferen is het omgekeerde van vastzitten in foute denkbeelden.
Schaduwwerkelijkheid VS echte werkelijkheid
o Schaduwwerkelijkheid = hoe jij denkt dat de werkelijkheid is. Het zou kunnen dat jouw
werkelijkheid maar schijn is.
Kritisch zijn/dogmatisme. Filosoferen is het omgekeerde van zich geen vragen
stellen, van alles zomaar, onkritisch voor waar aannemen.
Dogmatisch = dingen zomaar geloven zonder na te denken.
Kritisch = onderscheid kunnen maken tussen (jouw) werkelijkheid en hoe het echt is.
De bevrijding van onszelf uit deze ‘onwetendheid’ is het begin van de filosofie. = Het besef
dat dingen anders zijn dan je denkt.
Filosoferen is ‘niet simpel’ en vraagt tijd en inspanning.
Wie is de filosoof in de grot van Plato De persoon die ontsnapt
Plato’s tekst als metafoor voor het filosoferen Filosoferen heeft inzet en tijd nodig.
Volgens Plato: Filosofie = het eindpunt/ het aanschouwen van de absolute waarheden.
,Wij: Filosofie = een weg naar het eindpunt (Dat wss niet bestaat), een ‘methode’/ blijvend
kritisch en open-minded doordenken.
Wie filosofeert, staat stil bij de dingen, doorbreekt de schijnbare
vanzelfsprekendheid ervan.
Het is belangrijk om stil te staan bij bepaalde dingen en de schijnbare vanzelfsprekendheid te
doorbreken. = het idee dat iets duidelijk of vanzelfsprekend wordt beschouwd, terwijl het in
de werkelijkheid niet zo is.
Bv, De aanname dat alle mensen die veel geld verdienen, automatisch gelukkig zijn. Veel
mensen beschouwen dit als een feit, maar als je dieper kijkt, blijkt dat geluk beïnvloed wordt
door veel factoren, zoals relaties, gezondheid en persoonlijke voldoening. Deze
veronderstelling kan leiden tot het idee dat alleen financiële rijkdom belangrijk is voor geluk,
terwijl de werkelijkheid veel complexer is.
VOORWAARDE = TIJD => W817 Pak je tijd: snel filosoferen gaat niet
Wie filosofeert zoekt samenhang in de totale werkelijkheid
Als filosoof kijk je niet naar 1 deel van de werkelijkheid (een fragment), maar naar de gehele
werkelijkheid (de totaliteit). We zoeken niet zoals bij de exacte wetenschappen de enige juiste
werkelijkheid, maar de werkelijkheid in haar totaliteit en samenhang.
Filosoferen is jezelf (en anderen) durven confronteren door de voor gebaande paden te
verlaten. Filosofie is het omgekeerde van fundamentalisme.
Als filosoof moet je durven de ander en jezelf een spiegel voor te houden en laten nadenken
over bepaalde denkbeelden waar ze zich comfortabel in voelen.
Filosofie kan ontnuchterend en zelfs choquerend zijn. + Soms leidt het zelfs tot
fundamentalisme = De eigen visie koste wat kost willen beschermen door je af te
sluiten voor redelijke argumenten en de ander de mond willen snoeren, desnoods met
geweld.
Bv, Het politiek fundamentalisme van Hitler tegen de Joden en de Roma
Filosofie is een houding maar geen eindpunt want dan wordt ze een ideologie
Binnen de huidige samenleving gaan we er vanuit dat absolute ware kennis onmogelijk is.
Wanneer je ervanuit gaat dat er een enige absolute waarheid is streeft naar een ideologie. =
de fundamentalist.
WIE FILOSOFEERT IS ALLESZINS:
o kritisch (cf krinein: onderscheid maken)
o open-minded
o onderzoekend
o doorvragend/ door-denkend
o moedig
o soms confronterend/bedreigend
o Verwonderd
Filosofie begint met verwondering en cultiveert deze systematisch
Filosofie start en eindigt met verwondering + verwondering ontwikkeld en verbeterd
filosofie (=cultiveren)
Cognitieve VS filosofische verwondering:
, Cognitief = Ik ben nieuwsgierig, ik heb mijn antwoord Ik ben niet meer nieuwsgierig
Filosofisch = Ik ben nieuwsgierig, Ik heb een antwoord Ik ben nog altijd nieuwsgierig
Ben je ooit 100% zeker van iets?
Filosoferen is een systematisch denken
Niet elke gedachte is een filosofische gedachte. Filosoferen is stap voor stap gericht
nadenken
SIDE NOTE:
Consensus VS conventie:
Jij en ik zijn het eens over iets
Waarin mensen overeen komen. Bv, de normen in onze maatschappij general truths
= algemene waarheden.
Filosoferen is niet hetzelfde als veel weten over filosofie
Filosofie = de wetenschap en kennis
Filosoferen = het effectief bezig zijn/ de activiteit.
Is filosoferen een way of life, inherent aan eigentijds mens-zijn? Later bij typen vanuit
cursus
VOORBEELDEN VAN VERWONDERING
o De norm van het slaan = Als je je vrouw altijd slaat gaat je kind denken dat dat de
norm is.
o Valse causaliteit = is de fout om te denken dat als 2 dingen op hetzelfde moment
gebeuren, het ene het andere heeft veroorzaakt.
o Psychologische wet van nabijheid in tijd en ruimte = dingen sneller als een geheel zien
dat aparten
o Wat draait rond wat = Galileo : de aarde draait rond de zon en niet de zon draait rond
de aarde.
HOOFDSTUK 2 : filosoferen over gezin en diversiteit
HET FILOSOFEREN BEOEFENEN
Wat is een gezin? De meest gangbare opvatting: een man, een vrouw en 1 of
meerdere kinderen.
ALS FILOSOOF GAAN WE DOORDENKEN:
Bij het filosoferen over wat is een gezin. Moeten we ook nadenken over wat een gezin dan
niet is.
Wat zijn essentiële kenmerken:
Onderlinge afhankelijkheid?
o Zorgrelatie?
o Verbondenheid?
o Wederzijdse ontplooiing?
o …
Elk van deze kenmerken zijn ook de weerleggen.
Wat is een goed gezin?
