Gynaecologische carcinomen
De belangrijkste gynaecologische kankersoorten zijn:
- endometriumcarcinoom (meest voorkomend)
- ovariumcarcinoom (meeste overlijdens)
- cervixcarcinoom
- vulvacarcinoom
Diagnose tot behandeling
1. histologische diagnose
2. bepalen van het stadium m b.v. aanvullende diagnostiek
3. afhankelijk van het stadium bepalen van behandelopties
a. wat vertel je de patiënt
b. houd rekening met impact op de kwaliteit van leven
Behandelopties (curatief versus palliatief):
- neo-adjuvante behandeling: behandeling als voorberelding op de operatie
- chirurgische behandeling
- adjuvante behandeling: na een primaire behandeling
- palliatieve behandeling: gericht op symptoombestrijding
, Endometriumcarcinoom
Casus
Mevrouw Z. heeft postmenopauzaal bloedverlies sinds twee maanden met soms krampende
pijn, ze heeft een BMI van 38, DM en geen kinderen.
Endometriumcarcinoom is de meest voorkomende gynaecologische vorm van kanker.
De incidentie neemt toe door de toename van mensen met overgewicht. In het vetweefsel
wordt oestrogeen aangemaakt, waardoor de endometriumproductie en de kans op
endometriumcarcinoom toeneemt.
Het risico op endometriumcarcinoom neemt toe rond de menopauze en komt het vaakst
voor bij postmenopauzale patiënten tussen de 55 en 65 jaar oud. Het risico op het krijgen
van een endometriumcarcinoom is 1-2%. De overall 5-jaarsoverleving is 75%.
Risicofactoren die invloed hebben op de endometriumproductie (oestrogeen) zorgen voor
een verhoogd risico op endometriumcarcinoom:
- overgewicht
- diabetes
- tamoxifengebruik (bij borstkanker) (anti-oestrogene werking)
- nullipara (geen kinderen) (langdurige blootstelling aan oestrogeen)
- HRT (hormonen na overgang) (bijvoorbeeld orale anticonceptie)
- Lynch syndroom
- defect in de mismatch repair genen
- dit syndroom gaat ook gepaard met een verhoogde kans op het ontstaan van
darmkanker (hiervoor wordt standaard getest bij patiënten onder de 70 jaar)
Er is vaak sprake van veel comorbiditeit.
Klachten
- postmenopauzaal vaginaal bloedverlies
- krampende pijn in buik
Aanvullend onderzoek
De diagnose kan gesteld worden op basis van:
- gynaecologisch onderzoek
- echo
- Pipelle biopsie (histologie)
Vaak komt er een adenocarcinoom uit.
Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende factoren:
- graad 1, 2 of 3 endometrioid
- sereus, clear cell of mixed (altijd graad 3)
- lymphovascular space invasion (LVSI)
De belangrijkste gynaecologische kankersoorten zijn:
- endometriumcarcinoom (meest voorkomend)
- ovariumcarcinoom (meeste overlijdens)
- cervixcarcinoom
- vulvacarcinoom
Diagnose tot behandeling
1. histologische diagnose
2. bepalen van het stadium m b.v. aanvullende diagnostiek
3. afhankelijk van het stadium bepalen van behandelopties
a. wat vertel je de patiënt
b. houd rekening met impact op de kwaliteit van leven
Behandelopties (curatief versus palliatief):
- neo-adjuvante behandeling: behandeling als voorberelding op de operatie
- chirurgische behandeling
- adjuvante behandeling: na een primaire behandeling
- palliatieve behandeling: gericht op symptoombestrijding
, Endometriumcarcinoom
Casus
Mevrouw Z. heeft postmenopauzaal bloedverlies sinds twee maanden met soms krampende
pijn, ze heeft een BMI van 38, DM en geen kinderen.
Endometriumcarcinoom is de meest voorkomende gynaecologische vorm van kanker.
De incidentie neemt toe door de toename van mensen met overgewicht. In het vetweefsel
wordt oestrogeen aangemaakt, waardoor de endometriumproductie en de kans op
endometriumcarcinoom toeneemt.
Het risico op endometriumcarcinoom neemt toe rond de menopauze en komt het vaakst
voor bij postmenopauzale patiënten tussen de 55 en 65 jaar oud. Het risico op het krijgen
van een endometriumcarcinoom is 1-2%. De overall 5-jaarsoverleving is 75%.
Risicofactoren die invloed hebben op de endometriumproductie (oestrogeen) zorgen voor
een verhoogd risico op endometriumcarcinoom:
- overgewicht
- diabetes
- tamoxifengebruik (bij borstkanker) (anti-oestrogene werking)
- nullipara (geen kinderen) (langdurige blootstelling aan oestrogeen)
- HRT (hormonen na overgang) (bijvoorbeeld orale anticonceptie)
- Lynch syndroom
- defect in de mismatch repair genen
- dit syndroom gaat ook gepaard met een verhoogde kans op het ontstaan van
darmkanker (hiervoor wordt standaard getest bij patiënten onder de 70 jaar)
Er is vaak sprake van veel comorbiditeit.
Klachten
- postmenopauzaal vaginaal bloedverlies
- krampende pijn in buik
Aanvullend onderzoek
De diagnose kan gesteld worden op basis van:
- gynaecologisch onderzoek
- echo
- Pipelle biopsie (histologie)
Vaak komt er een adenocarcinoom uit.
Er wordt onderscheid gemaakt tussen de volgende factoren:
- graad 1, 2 of 3 endometrioid
- sereus, clear cell of mixed (altijd graad 3)
- lymphovascular space invasion (LVSI)
