Tentamen Recht in Bedrijf
4.1
Een onderneming volgens het Handelsregisterbesluit 2008 (Hrb): indien een
voldoende zelfstandig optredende organisatorische eenheid van een of meer
personen bestaat waarin door voldoende inbreng van arbeid of middelen, ten
behoeve van derden diensten of goederen worden geleverd of werken tot stand
worden gebracht met het oogmerk daarmee materieel voordeel te behalen (art. 2).
Een onderneming volgens de Wet op de ondernemingsraden (WOR): elk in de
maatschappij als eenheid optredend organisatorisch verband waarin krachtens
arbeidsovereenkomst of krachtens publiekrechtelijke aanstelling arbeid wordt verricht
(art. 1).
Deze wettelijke omschrijvingen zijn niet bedoeld om het begrip ‘onderneming’ in al
zijn volledigheid te definiëren. Het begrip is eerder een bedrijfseconomisch dan een
juridisch begrip.
In het algemeen:
‘Een onderneming is een activiteit waarbij kapitaal en arbeid worden gecombineerd
om goederen en/of diensten voort te brengen en aan te bieden op een markt, zulks
voor eigen risico.’
Kenmerkend: risico of de producten of diensten winstgevend kunnen worden
afgezet.
De rechthebbende op die onderneming dragen zelf het risico.
Hierbij onderscheid tussen:
- Non-profit organisaties: (bedrieglijk begrip) is niet uit op winst, maar ook niet
uit op verlies, denk aan een reserve opbouwen waarmee eventuele verliezen
kunnen worden gedekt (voor zover zij zelf het risico lopen, zijn ze wel als
onderneming te beschouwen).
- Profit organisaties: organisaties die wel uit zijn op winst.
Ondernemingsvorm: de bepaalde vorm waarin een onderneming juridisch wordt
uitgeoefend. De meest voorkomende is vennootschap.
Hieronder worden verstaan:
- Contractuele vennootschappen
- De maatschap
- De vennootschap onder firma (vof)
- De commanditaire vennootschap (cv)
- De naamloze en de besloten vennootschap (nv en bv)
Ondernemer is vrij in de keuze van een ondernemingsvorm.
Vennootschap: samenwerkingsovereenkomst tussen vennoten om een
onderneming in stand te houden.
Hierbij onderscheid tussen:
, - De overeenkomst tussen de vennoten, zijnde de overeenkomst van
vennootschap
- De onderneming, zijnde de combinatie van kapitaal en arbeid die als
vennootschap wordt aangediend.
Boek 7 BW (art. 7A:1655 e.v. BW): de overeenkomst van vennootschap vindt haar
oorsprong in de overeenkomst van maatschap.
Contractuele vennootschappen: overeenkomsten waarbij twee of meer
rechtssubjecten zich verbinden tot een inbreng van vermogensbestanddelen of
arbeid met de bedoeling daardoor samen vermogensrechtelijk voordeel te behalen.
Dit is de maatschap, de vennootschap onder firma en de commanditaire
vennootschap.
Rechtspersoonlijkheid: een uitvinding van het recht waarbij een van een natuurlijke
(of andere rechts) persoon afgescheiden vermogen met een eigen doel zelfstandig
drager is van rechten en verplichtingen.
Art. 2:5 BW: ‘een rechtspersoon staat wat het vermogensrecht betreft, met een
natuurlijk persoon gelijk, tenzij uit de wet het tegendeel voortvloeit.’
Rechtspersoonlijkheid hoeft niet in te houden dat dat alleen de rechtspersoon zelf
aansprakelijk is voor de door hem verrichte handelingen. De rechtspersoon heeft zelf
gehandeld, maar de rechthebbenden zijn dan aansprakelijk.
Niet alle vennootschappen zijn een rechtspersoon en niet alle rechtspersonen zijn
een vennootschap. Een vennootschap is een overeenkomst en slechts denkbaar
tussen ten minste 2 (rechts)personen.
Bv en nv hebben rechtspersoonlijkheid en zijn ook ‘vennootschap’.
Het ondernemingsrecht omvat:
- Het rechtspersonenrecht (Boek 2 BW)
- Het recht betreffende de contractuele vennootschappen (Boek 7A BW; titel 9,
Wetboek van Koophandel; titel 3)
- De Handelsregisterwet 2007 (Hrw.) en Handelsregisterbesluit 2008 (Hrb.)
- De Handelsnaamwet
- De Faillissementswet
- De Wet op de ondernemingsraden (WOR)
- Het SER-besluit Fusiegedragsregels 2015
4.2
Ondernemingsvormen zonder rechtspersoonlijkheid
Eenmanszaak:
- Wordt in stand gehouden door een natuurlijke persoon
- Hier bestaat geen wettelijke regeling voor, de natuurlijke persoon-ondernemer
is zelf eigenaar en op hem rusten de vermogensrechtelijke verplichtingen.
- Moet worden ingeschreven volgens art. 5 jo. 18 Hrw. En art. 11 jo. 16 Hrb.
, - Bij verkoop kan de uitvoering van de koopovereenkomst alleen betrekking
hebben op de activa (art. 3:80 e.v. BW)
- Passiva kan alleen worden overgedragen met medewerking van
rechthebbenden (art. 6:155/159 BW)
Maatschap:
- Art. 7A: 1655 e.v. BW
- Verbintenisscheppende overeenkomst, rechtsbetrekking tussen de vennoten
beheerst door redelijkheid en billijkheid.
Kenmerken:
- In het maatschappelijk verkeer wordt de maatschap in hoofdzaak toegepast bij
associaties van beoefenaren van vrije beroep zoals advocaten, notarissen en
accountants. Neemt een bedrijf deel aan het maatschappelijk verkeer, dan
wordt veel gekozen voor de vof of cv.
Verschil tussen bedrijf en beroep: men kan binnen een bedrijf een beroep uitoefenen.
‘Vrije beroepen’ betekenen dat men zelfstandig het beroep uitoefent en niet in
loondienst is. Bij beroep gaat het om: ‘bij uitstek persoonsgebonden werkzaamheden
van intellectuele of kunstzinnige aard zonder dat daarvoor omvangrijke investeringen
zijn gedaan.’ Tussen beroep en bedrijf zit geen scherp onderscheid.
Vof en cv zijn maatschappen tot uitoefening van een bedrijf en daarmee
gekwalificeerde vormen van de maatschappij.
Soorten maatschappij:
1. Maatschappen onder gemeenschappelijke naam
Sprake van de openbare maatschap die dient tot uitoefening van een ‘beroep’.
2. Maatschappen niet onder gemeenschappelijke naam
Sprake van de stille maatschap die kan dienen tot zowel uitoefening van een
‘beroep’ als van een ‘bedrijf’. De maatschap moet worden ingeschreven in het
handelsregister (art. 5 jo. 18 Hrw, art. 11 jo. 17 Hrb).
De maatschap is:
- Een overeenkomst
- Tot samenwerking
- Van twee of meer personen
- Gericht op het behalen van vermogensrechtelijk voordeel
- Ten behoeve van alle vennoten
- Door middel van inbreng
- Van ieder van de vennoten
Het beginsel van affectio societatis: samenwerking op basis van gelijkwaardigheid.
Participatieovereenkomst: een overeenkomst waarbij een van de partijen deelt in
de winst van een ander.
Pool-overeenkomst: de contractpartijen spreken af bepaalde inkomsten in een pool
te storten en deze onderling te verdelen.
Deze 2 overeenkomsten zijn gewoonlijk geen maatschappij.
Vermogensrechtelijk voordeel: groter begrip dan winst. Het wordt met elkaar
gedeeld niet onder elkaar.
4.1
Een onderneming volgens het Handelsregisterbesluit 2008 (Hrb): indien een
voldoende zelfstandig optredende organisatorische eenheid van een of meer
personen bestaat waarin door voldoende inbreng van arbeid of middelen, ten
behoeve van derden diensten of goederen worden geleverd of werken tot stand
worden gebracht met het oogmerk daarmee materieel voordeel te behalen (art. 2).
Een onderneming volgens de Wet op de ondernemingsraden (WOR): elk in de
maatschappij als eenheid optredend organisatorisch verband waarin krachtens
arbeidsovereenkomst of krachtens publiekrechtelijke aanstelling arbeid wordt verricht
(art. 1).
Deze wettelijke omschrijvingen zijn niet bedoeld om het begrip ‘onderneming’ in al
zijn volledigheid te definiëren. Het begrip is eerder een bedrijfseconomisch dan een
juridisch begrip.
In het algemeen:
‘Een onderneming is een activiteit waarbij kapitaal en arbeid worden gecombineerd
om goederen en/of diensten voort te brengen en aan te bieden op een markt, zulks
voor eigen risico.’
Kenmerkend: risico of de producten of diensten winstgevend kunnen worden
afgezet.
De rechthebbende op die onderneming dragen zelf het risico.
Hierbij onderscheid tussen:
- Non-profit organisaties: (bedrieglijk begrip) is niet uit op winst, maar ook niet
uit op verlies, denk aan een reserve opbouwen waarmee eventuele verliezen
kunnen worden gedekt (voor zover zij zelf het risico lopen, zijn ze wel als
onderneming te beschouwen).
- Profit organisaties: organisaties die wel uit zijn op winst.
Ondernemingsvorm: de bepaalde vorm waarin een onderneming juridisch wordt
uitgeoefend. De meest voorkomende is vennootschap.
Hieronder worden verstaan:
- Contractuele vennootschappen
- De maatschap
- De vennootschap onder firma (vof)
- De commanditaire vennootschap (cv)
- De naamloze en de besloten vennootschap (nv en bv)
Ondernemer is vrij in de keuze van een ondernemingsvorm.
Vennootschap: samenwerkingsovereenkomst tussen vennoten om een
onderneming in stand te houden.
Hierbij onderscheid tussen:
, - De overeenkomst tussen de vennoten, zijnde de overeenkomst van
vennootschap
- De onderneming, zijnde de combinatie van kapitaal en arbeid die als
vennootschap wordt aangediend.
Boek 7 BW (art. 7A:1655 e.v. BW): de overeenkomst van vennootschap vindt haar
oorsprong in de overeenkomst van maatschap.
Contractuele vennootschappen: overeenkomsten waarbij twee of meer
rechtssubjecten zich verbinden tot een inbreng van vermogensbestanddelen of
arbeid met de bedoeling daardoor samen vermogensrechtelijk voordeel te behalen.
Dit is de maatschap, de vennootschap onder firma en de commanditaire
vennootschap.
Rechtspersoonlijkheid: een uitvinding van het recht waarbij een van een natuurlijke
(of andere rechts) persoon afgescheiden vermogen met een eigen doel zelfstandig
drager is van rechten en verplichtingen.
Art. 2:5 BW: ‘een rechtspersoon staat wat het vermogensrecht betreft, met een
natuurlijk persoon gelijk, tenzij uit de wet het tegendeel voortvloeit.’
Rechtspersoonlijkheid hoeft niet in te houden dat dat alleen de rechtspersoon zelf
aansprakelijk is voor de door hem verrichte handelingen. De rechtspersoon heeft zelf
gehandeld, maar de rechthebbenden zijn dan aansprakelijk.
Niet alle vennootschappen zijn een rechtspersoon en niet alle rechtspersonen zijn
een vennootschap. Een vennootschap is een overeenkomst en slechts denkbaar
tussen ten minste 2 (rechts)personen.
Bv en nv hebben rechtspersoonlijkheid en zijn ook ‘vennootschap’.
Het ondernemingsrecht omvat:
- Het rechtspersonenrecht (Boek 2 BW)
- Het recht betreffende de contractuele vennootschappen (Boek 7A BW; titel 9,
Wetboek van Koophandel; titel 3)
- De Handelsregisterwet 2007 (Hrw.) en Handelsregisterbesluit 2008 (Hrb.)
- De Handelsnaamwet
- De Faillissementswet
- De Wet op de ondernemingsraden (WOR)
- Het SER-besluit Fusiegedragsregels 2015
4.2
Ondernemingsvormen zonder rechtspersoonlijkheid
Eenmanszaak:
- Wordt in stand gehouden door een natuurlijke persoon
- Hier bestaat geen wettelijke regeling voor, de natuurlijke persoon-ondernemer
is zelf eigenaar en op hem rusten de vermogensrechtelijke verplichtingen.
- Moet worden ingeschreven volgens art. 5 jo. 18 Hrw. En art. 11 jo. 16 Hrb.
, - Bij verkoop kan de uitvoering van de koopovereenkomst alleen betrekking
hebben op de activa (art. 3:80 e.v. BW)
- Passiva kan alleen worden overgedragen met medewerking van
rechthebbenden (art. 6:155/159 BW)
Maatschap:
- Art. 7A: 1655 e.v. BW
- Verbintenisscheppende overeenkomst, rechtsbetrekking tussen de vennoten
beheerst door redelijkheid en billijkheid.
Kenmerken:
- In het maatschappelijk verkeer wordt de maatschap in hoofdzaak toegepast bij
associaties van beoefenaren van vrije beroep zoals advocaten, notarissen en
accountants. Neemt een bedrijf deel aan het maatschappelijk verkeer, dan
wordt veel gekozen voor de vof of cv.
Verschil tussen bedrijf en beroep: men kan binnen een bedrijf een beroep uitoefenen.
‘Vrije beroepen’ betekenen dat men zelfstandig het beroep uitoefent en niet in
loondienst is. Bij beroep gaat het om: ‘bij uitstek persoonsgebonden werkzaamheden
van intellectuele of kunstzinnige aard zonder dat daarvoor omvangrijke investeringen
zijn gedaan.’ Tussen beroep en bedrijf zit geen scherp onderscheid.
Vof en cv zijn maatschappen tot uitoefening van een bedrijf en daarmee
gekwalificeerde vormen van de maatschappij.
Soorten maatschappij:
1. Maatschappen onder gemeenschappelijke naam
Sprake van de openbare maatschap die dient tot uitoefening van een ‘beroep’.
2. Maatschappen niet onder gemeenschappelijke naam
Sprake van de stille maatschap die kan dienen tot zowel uitoefening van een
‘beroep’ als van een ‘bedrijf’. De maatschap moet worden ingeschreven in het
handelsregister (art. 5 jo. 18 Hrw, art. 11 jo. 17 Hrb).
De maatschap is:
- Een overeenkomst
- Tot samenwerking
- Van twee of meer personen
- Gericht op het behalen van vermogensrechtelijk voordeel
- Ten behoeve van alle vennoten
- Door middel van inbreng
- Van ieder van de vennoten
Het beginsel van affectio societatis: samenwerking op basis van gelijkwaardigheid.
Participatieovereenkomst: een overeenkomst waarbij een van de partijen deelt in
de winst van een ander.
Pool-overeenkomst: de contractpartijen spreken af bepaalde inkomsten in een pool
te storten en deze onderling te verdelen.
Deze 2 overeenkomsten zijn gewoonlijk geen maatschappij.
Vermogensrechtelijk voordeel: groter begrip dan winst. Het wordt met elkaar
gedeeld niet onder elkaar.
