VOORLICHTING
MELANOOM.
DE HAAGSE HOGESCHOOL, MINOR ONCOLOGIE.
Docent: David Dezentje.
Toetscode: GVS-HMVT21-ONCO.
1
, INHOUDSOPGAVE
Hoofdstuk 1: Literatuuronderzoek risicofactoren Melanoom. ................................................................. 3
1.1 Inleiding. ........................................................................................................................................... 3
1.1.1 Probleemstelling. ...................................................................................................................... 3
1.1.2 Onderzoeksvraag. ..................................................................................................................... 3
1.2 Methode. .......................................................................................................................................... 4
1.3 Resultaten......................................................................................................................................... 4
Interne factoren. ................................................................................................................................ 4
Geslacht. ......................................................................................................................................... 4
Erfelijke factoren. ........................................................................................................................... 4
Fenotype. ........................................................................................................................................ 5
Externe factoren. ............................................................................................................................... 6
1.4 Conclusie........................................................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: Doelgroeponderzoek. ........................................................................................................... 7
2.1 Inleiding. ........................................................................................................................................... 7
2.2 Onderzoeksvraag.............................................................................................................................. 8
2.3 Methode. .......................................................................................................................................... 8
2.3.1 Participanten. ............................................................................................................................ 8
2.3.2 Dataverzameling. ...................................................................................................................... 8
2.3.3 Data-analyse.............................................................................................................................. 9
2.4 Resultaten......................................................................................................................................... 9
2.5 Conclusie......................................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 3: ASE-model. ......................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 4: De ontwikkelde interventie. ............................................................................................... 11
Literatuurlijst. ........................................................................................................................................... 12
Bijlage 1: Topiclist enquête. ..................................................................................................................... 13
Bijlage 2: Literatuurmatrix........................................................................................................................ 16
Bijlage 3: Antwoorden enquêtevragen 19 t/m 24. .................................................................................. 17
Bijlage 4: Antwoorden enquêtevragen 6 t/m 13. .................................................................................... 18
2
, HOOFDSTUK 1: LITERATUURONDERZOEK RISICOFACTOREN MELANOOM.
1.1 INLEIDING.
Een melanoom is de meest agressieve en dodelijke vorm van alle soorten huidkanker. Melanomen
ontstaan in melanocyten; dit zijn cellen die zich in de huid bevinden en pigment vasthouden, vandaar
dat melanomen meestal in de meeste gevallen op de huid voorkomen (Raimondi et al., 2020). Door
de brede verspreiding van melanocyten in het lichaam kan een melanoom overal voorkomen,
ongeacht de anatomische locatie of het type orgaan en/of weefsel (Guo et al., 2021). Een melanoom
ontstaat wanneer niet-gerepareerde DNA-schade aan de melanocyten muteert of genetische
defecten veroorzaakt; dit kan ertoe leiden dat de huidcellen zich snel gaan delen en kwaadaardige
tumoren gaan vormen (Raimondi et al., 2020).
1.1.1 PROBLEEMSTELLING.
Volgens het onderzoek van Kukutsch (2020) is huidkanker de meest voorkomende kanker soort in
Nederland. In de periode van 2017 tot 2027 wordt er een stijging van ongeveer 35% van het aantal
nieuwe patiënten verwacht waardoor de zorg onder grote druk komt te staan. Wereldwijd worden er
jaarlijks ongeveer 287,000 nieuwe gevallen van een melanoom gediagnosticeerd (Raimondi et al.,
2020). Deze toenemende incidentie demonstreert de urgentie van dit onderzoek. Het doel van de
voorlichting is om het gedrag van mensen positief te beïnvloeden, zodat zij zich beter gaan
beschermen tegen het ontstaan van een melanoom. Er wordt verwacht dat door middel van het
geven van de juiste voorlichting aan de juiste doelgroep, de incidentie zal dalen.
1.1.2 ONDERZOEKSVRAAG.
In dit literatuuronderzoek zullen de risicofactoren voor het ontstaan van een melanoom worden
onderzocht, zodat preventieve maatregelen extra onder de aandacht kunnen worden gebracht door
middel van voorlichting. Hierom is de volgende onderzoeksvraag opgesteld: ‘Wat zijn de
risicofactoren voor het ontstaan van een melanoom?’
De deelvragen die zijn opgesteld om de hoofdvraag te ondersteunen zijn: ‘Welke interne factoren
zorgen voor een verhoogd risico op het ontstaan van een melanoom?’ en ‘Welke externe factoren
zorgen voor een verhoogd risico op het ontstaan van een melanoom?’. Er is voor deze deelvragen
gekozen, omdat interne en externe risicofactoren van elkaar verschillen en goed onderscheiden
moeten worden. Interne factoren zijn aangeboren; hier kan je dus niks aan veranderen. Externe
factoren zijn factoren waar je als persoon invloed op hebt, wat deels kan bestaan uit aangeleerd
gedrag en/of leefstijl. 5% van gevallen is erfelijk bepaald, 10-15% is familiair en 80-85% van de
gevallen sporadisch veroorzaakt (Halk et al., 2018).
3
MELANOOM.
DE HAAGSE HOGESCHOOL, MINOR ONCOLOGIE.
Docent: David Dezentje.
Toetscode: GVS-HMVT21-ONCO.
1
, INHOUDSOPGAVE
Hoofdstuk 1: Literatuuronderzoek risicofactoren Melanoom. ................................................................. 3
1.1 Inleiding. ........................................................................................................................................... 3
1.1.1 Probleemstelling. ...................................................................................................................... 3
1.1.2 Onderzoeksvraag. ..................................................................................................................... 3
1.2 Methode. .......................................................................................................................................... 4
1.3 Resultaten......................................................................................................................................... 4
Interne factoren. ................................................................................................................................ 4
Geslacht. ......................................................................................................................................... 4
Erfelijke factoren. ........................................................................................................................... 4
Fenotype. ........................................................................................................................................ 5
Externe factoren. ............................................................................................................................... 6
1.4 Conclusie........................................................................................................................................... 7
Hoofdstuk 2: Doelgroeponderzoek. ........................................................................................................... 7
2.1 Inleiding. ........................................................................................................................................... 7
2.2 Onderzoeksvraag.............................................................................................................................. 8
2.3 Methode. .......................................................................................................................................... 8
2.3.1 Participanten. ............................................................................................................................ 8
2.3.2 Dataverzameling. ...................................................................................................................... 8
2.3.3 Data-analyse.............................................................................................................................. 9
2.4 Resultaten......................................................................................................................................... 9
2.5 Conclusie......................................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 3: ASE-model. ......................................................................................................................... 10
Hoofdstuk 4: De ontwikkelde interventie. ............................................................................................... 11
Literatuurlijst. ........................................................................................................................................... 12
Bijlage 1: Topiclist enquête. ..................................................................................................................... 13
Bijlage 2: Literatuurmatrix........................................................................................................................ 16
Bijlage 3: Antwoorden enquêtevragen 19 t/m 24. .................................................................................. 17
Bijlage 4: Antwoorden enquêtevragen 6 t/m 13. .................................................................................... 18
2
, HOOFDSTUK 1: LITERATUURONDERZOEK RISICOFACTOREN MELANOOM.
1.1 INLEIDING.
Een melanoom is de meest agressieve en dodelijke vorm van alle soorten huidkanker. Melanomen
ontstaan in melanocyten; dit zijn cellen die zich in de huid bevinden en pigment vasthouden, vandaar
dat melanomen meestal in de meeste gevallen op de huid voorkomen (Raimondi et al., 2020). Door
de brede verspreiding van melanocyten in het lichaam kan een melanoom overal voorkomen,
ongeacht de anatomische locatie of het type orgaan en/of weefsel (Guo et al., 2021). Een melanoom
ontstaat wanneer niet-gerepareerde DNA-schade aan de melanocyten muteert of genetische
defecten veroorzaakt; dit kan ertoe leiden dat de huidcellen zich snel gaan delen en kwaadaardige
tumoren gaan vormen (Raimondi et al., 2020).
1.1.1 PROBLEEMSTELLING.
Volgens het onderzoek van Kukutsch (2020) is huidkanker de meest voorkomende kanker soort in
Nederland. In de periode van 2017 tot 2027 wordt er een stijging van ongeveer 35% van het aantal
nieuwe patiënten verwacht waardoor de zorg onder grote druk komt te staan. Wereldwijd worden er
jaarlijks ongeveer 287,000 nieuwe gevallen van een melanoom gediagnosticeerd (Raimondi et al.,
2020). Deze toenemende incidentie demonstreert de urgentie van dit onderzoek. Het doel van de
voorlichting is om het gedrag van mensen positief te beïnvloeden, zodat zij zich beter gaan
beschermen tegen het ontstaan van een melanoom. Er wordt verwacht dat door middel van het
geven van de juiste voorlichting aan de juiste doelgroep, de incidentie zal dalen.
1.1.2 ONDERZOEKSVRAAG.
In dit literatuuronderzoek zullen de risicofactoren voor het ontstaan van een melanoom worden
onderzocht, zodat preventieve maatregelen extra onder de aandacht kunnen worden gebracht door
middel van voorlichting. Hierom is de volgende onderzoeksvraag opgesteld: ‘Wat zijn de
risicofactoren voor het ontstaan van een melanoom?’
De deelvragen die zijn opgesteld om de hoofdvraag te ondersteunen zijn: ‘Welke interne factoren
zorgen voor een verhoogd risico op het ontstaan van een melanoom?’ en ‘Welke externe factoren
zorgen voor een verhoogd risico op het ontstaan van een melanoom?’. Er is voor deze deelvragen
gekozen, omdat interne en externe risicofactoren van elkaar verschillen en goed onderscheiden
moeten worden. Interne factoren zijn aangeboren; hier kan je dus niks aan veranderen. Externe
factoren zijn factoren waar je als persoon invloed op hebt, wat deels kan bestaan uit aangeleerd
gedrag en/of leefstijl. 5% van gevallen is erfelijk bepaald, 10-15% is familiair en 80-85% van de
gevallen sporadisch veroorzaakt (Halk et al., 2018).
3
