Jeugdrecht en beroepscode
Hoorcollege 1 kinderbeschermingsmaatregelen:
Drangs vs dwang
Drang = preventieve jeugdbescherming als laatste kans voor gezin
Dwang = de kinderbeschermingsmaatregelen (bv, ondertoezichtstelling)
Bij drangkader heeft dus geen juridisch (gedwongen) kader, maar is formeel
intensieve vrijwillige hulp die als laatste kans wordt uitgevoerd door een
jeugdbeschermer om dwang (een OTS) te voorkomen.
Hoe? Via jeugdbeschermingstafel, na verzoek tot onderzoek (VTO) door
hulpverlener bij RvdK
Bij allebei behoudt de ouder het gezag, maar bij dwang (OTS) heeft de
jeugdbeschermer juridische middelen in handen om gezag te beperken.
- Bv; geen toestemming nodig van de ouders voor jeugdhulp, bij drang is
die toestemming voor jeugdhulp wel nodig, want het is vrijwillig kader.
Kinderbescherming in kinderrechtenperspectief
Recht op eerbiediging (bescherming) privé, familie- en gezinsleven: art. 8 EVRM
Ouders zijn (zelf) verantwoordelijk voor de opvoeding, overheid ondersteunt
daarbij; art. 5 en 18 IVRK
Bescherming tegen kindermishandeling art. 19 IVRK
Recht om gehoord te worden; art. 12 IVRK
Bijzondere zorg aan slachtsoffers; art. 39 IVRK
Recht op een gezinsleven; art. 20 IVRK
Als uit huis; samen plaatsing broers/zussen en contact met ouders; art. 9 IVRK
Kinderbeschermingsmaatregelen
Als ouders falen in hun gezag/kind ernstig in ontwikkeling wordt bedreigd, kan
(moet) de overheid ingrijpen d.m.v. een kinderbeschermingsmaatregel
Relevante wetgeving: EVRM, IVRK, BW, Jeugdwet, AWB
3 uitgangspunten (huiswerk);
1. Als laatste middel; eerst vrijwillige hulp proberen
2. Zo licht mogelijk; niet meteen gezag beëindigen, niet meteen kind uit huis
3. In belang van jeugdige; kan botsen met wensen, ouders, maar belang kind
prevaleert
4 kinderbeschermingsmaatregelen (2 gewone en 2 spoed);
1. Ondertoezichtstelling (OTS)
2. Gezagsbeëindigende maatregel (GBM)
3. Voorlopige ondertoezichtstelling (VOTS)
4. Voorlopige voogdij (VoVo)
Ondertoezichtstelling
OTS is de meest voorkomende kinderbeschermingsmaatregel (jaarlijks ong.
20.000 lopende OTS-en)
Hoe? Melding VT (bv. Via hulpverlening, GI zelf in drangkader, politie, OKT,
buren) naar Raad voor de Kinderbescherming, die onderzoek doet en 1e keer de
,rechtbank verzoekt om kind onder toezicht te plaatsen (daarna de GI zelf) GI=
gecertificeerde instelling
Het verzoekschrift gaat naar de rechtbank en wordt behandeld door een
kinderrechter
Aangetoond moet dan worden dat (wettelijke gronden, en-en,en, huiswerk):
1. Kind ernstig in de ontwikkeling wordt bedreigd (waar denk je dan aan)
2. De zorg niet of onvoldoende door ouder(s) met gezag en kind wordt
geaccepteerd
Bereidheid om zorg te accepteren niet genoeg, zorg moet ook feitelijk
benut worden
3. Op aanvaardbare termijn de verantwoordelijkheid weer bij ouder(s) met
gezag kan komen te liggen
Aanvaardbare termijn geeft tijdelijkheid van de maatregel aan } wat is
redelijk, zijn er al lang zorgen, welke hulp moet worden ingezet
Als rechter vindt dat de gronden er zijn, spreekt hij de OTS uit en schrijft hij een
beschikking
Duur OTS maximaal 1 jaar en wordt uitgevoerd door jeugdbeschermer (JB’er) die
werkt bij GI.
Doel van de OTS = wegnemen van de concrete bedreigingen in de
ontwikkeling
Die concrete bedreigingen staan in de beschikking van de kinderrechter
Opheffen van die bedreigingen is doel van de OTS en daartoe moeten middelen
worden ingezet, zoals; relatieherstel, traumatherapie kinderen, communicatie
ouders
Uitvoering OTS vindt plaats aan de hand van een plan van aanpak, evt is dat op
basis van een netwerkberaad
Wat moet de jeugdbeschermer oen om de bedreigde ontwikkeling af te wenden?
Taken ondertoezichtstelling
Art 1: 262 BW bevat (een aantal) taken van de jeugdbeschermer (de GI):
1. De gecertificeerde instelling houdt toezicht op de minderjarige en
zorgt dat aan de minderjarige en de met het gezag belaste ouders of
ouder hulp en steun wordt geboden opdat de concrete bedreigingen
in de ontwikkeling van de minderjarige, bedoeld in art. 255, vijfde lid
binnen de duur van de OTS worden weggenomen. De inspanningen van de
GI zijn erop gericht dat de ouders of de ouder zoveel mogelijk
verantwoordelijkheid voor de verzorging en opvoeding van hun
kinderen te laten dragen
2. Indien het ontwikkelingsniveau van de minderjarige en diens
bekwaamheid en behoefte zelfstandig te handelen en zijn leven naar
eigen inzicht te richten daartoe aanleiding geven, zijn de inspannigen van
GI diensovereenkomstig mede gericht op het vergroten van
zelfstandigheid van de minderjarige
3. De GI bevordert de gezinsband tussen de met het gezag belaste
ouders of ouder en de minderjarige.
,De jeugdbeschermer heeft dus geen gezag maar wel een aantal
juridische middelen die hij kan inzetten (geeft dwang aan);
1. Inzetten jeugdhulp (uitgevoerd door jeugdhulpverleners): therapie,
pedagogische gezinsbegeleiding, hulp bij complexe scheiding,
omgangsbegeleiding
Daar heeft de jeugdbeschermer geen toestemming voor nodig van ouders met
gezag
2. Schriftelijke aanwijzing van ouder(s) met gezag en minderjarige 12+:
opdracht om iets te doen of na te laten over de opvoeding en verzorging
Bv. Kom de omgangsregeling na tussen kind en andere ouder
Als schriftelijk aanwijzing niet wordt nagekomen, bekrachtiging bij kinderrechter.
Daarmee wordt het ‘n rechterlijke uitspraak, eventueel met een dwangsom, bv
niet nakomen omgang 200 euro p/d
3. Uithuisplaatsing verzoeken aan de kinderrechter doet de jeugdbeschermer
4. Omgang beperken d.m.v. een omgangsregeling (als er geen rechterlijke
regeling ligt)
5. Gedeeltelijk gezag uitoefenen als gezaghebbende ouders dat niet doen en
zorg stagneert op de gebieden:
Het inschrijven van een leerling bij een school, het geven van
toestemming voor een medische behandeling, het aanvragen van een
paspoort
Niet meewerken kan reden zijn voor (juridische) stappen, zoals uithuisplaatsing
of gezag beëindiging.
Voorlopige ondertoezichtstelling
Spoedmaatregel voor de duur van 3 maanden
Acute noodsituatie waarbij direct moet worden ingegrepen
- Baby in blijf van mijn lijf huis met drugsverslaafde moeder en vermoeden
geweld door vader
- Kan met inzet van politie, liever niet voor belang van kind
Ernstig vermoeden dat er wordt voldaan aan gronden voor een OTS
Hoe? Via melding VT naar RvdK die verzoekt de kinderrechter, jeugdbeschermer
voert de VOTS uit.
Jeugdbeschermer heeft dezelfde juridische middelen als bij OTS, zoals verzoek
uithuisplaatsing en inzet jeugdhulp zonder toestemming
Vaak gaat verzoek VOTS gepaard met verzoek machtiging uithuisplaatsing
Zitting vindt na 2 weken plaats, geen hoger beroep mogelijk tegen VOTS
De RvdK doet 3 maanden onderzoek en verzoekt dan wel/niet de OTS
Gezagbeëindigende maatregel
Ingrijpender dan OTS, nl gezag wordt beëindigd
- Kind woont vaak niet meer thuis
- Jaarlijks zo’n 1000 per jaar
In meeste gevallen na (jaren) OTS: RvdK doet onderzoek en verzoekt de
kinderrechter maar ook de pleegouder kan verzoeken na 1 jaar OTS
De rechtbank kan het gezag van een ouder beëindigen indien (art. 1:266 BW):
een minderjarige zodanig opgroeit dat hij in zijn ontwikkeling ernstig wordt
, bedreigd, en de ouder niet de verantwoordelijkheid voor de verzorging en
opvoeding, bedoeld in art 247, tweede lid, in staat is te dragen binnen een
voor de persoon en de ontwikkeling van de minderjarige aanvaardbaar te
achten termijn.
Dus als ouders niet binnen aanvaardbare termijn in staat zijn de
verantwoordelijkheid, dan.. Spiegelbeeld van OTS > NIET binnen redelijke termijn
Als laatste middel nl, verregaande maatregel
Herstel in gezag kan, meestal met proefherstel van 6 maanden
Voorlopige voogdij
Spoedmaatregel voor de duur van 3 maanden, het gezag wordt geschorst
De schorsing moet de acute en ernstige bedreiging wegnemen
Rechter kan bv. Gezag voorlopig bij een GI neerleggen:
- Ernstige mishandeling, kind moet uit huis en aan invloed van de ouders
onttrokken
- Ouders onvindbaar en er moet in gezag worden voorzien
De RvdK verzoekt de kinderrechter, jeugdbeschermer voert de VoVo uit
De RvdK doet 3 maanden onderzoek en verzoekt dan wel/of niet de voogdij
Samenvattend: kinderbeschermingsmaatregelen grijpen diep in in de
persoonlijke levenssfeer van mensen en moeten als laatste middel worden
gezien, zo licht mogelijk ingezet en in het belang van de jeugdige zijn. Bij een
OTS behoudt de ouder het gezag, maar wordt het gezag beperkt door juridische
middelen, zoals jeugdhulp inzetten zonder toestemming van de ouder. Bij een
GBM verliest de ouder het gezag, de voogdij komt dan bij een GI of een andere
persoon bv. Pleegouders te liggen.
Lezen jeugdrecht begrepen: 7.1 t/m 7.3 en 8.1 t/m 8.6
7.1 kinderbeschermingsmaatregelen: zijn maatregelingen die de overheid
kan nemen wanneer de lichamelijke of geestelijke ontwikkeling van jeugdige
wordt bedreigd. Deze maatregelen zijn bedoeld om de veiligheid en ontwikkeling
van het kind te waarborgen. (chatgpt).
7.2 Kinderbeschermingsmaatregelen algemeen
Vanwege het ingrijpende karakter van een kinderbeschermingsmaatregel mag
de kinderrechter een maatregel alleen opleggen als er geen andere lichtere
manier is om een jeugdige te beschermen. Daarom gelden voor iedere
kinderbeschermingsmaatregel 3 voorwaarden.
1. Laatste middel: een kinderbeschermingsmaatregel wordt alleen
opgelegd als vrijwillige hulpverlening (hulpverlening met toestemming
ouders) niet voldoende (meer) helpt.
2. Zo licht mogelijk: de maatregel zo (licht) mogelijk grijpt zo min mogelijk
in, in de bestaande gezinsverhoudingen en wordt daarom zo dicht
mogelijk bij huis uitgevoerd en duurt zo kort mogelijk.
3. Belang van de jeugdige: een kinderbeschermingsmaatregel mag alleen
worden opgelegd en toegepast als de maatregel noodzakelijk is om de
belangen van de jeugdige te beschermen
Hoorcollege 1 kinderbeschermingsmaatregelen:
Drangs vs dwang
Drang = preventieve jeugdbescherming als laatste kans voor gezin
Dwang = de kinderbeschermingsmaatregelen (bv, ondertoezichtstelling)
Bij drangkader heeft dus geen juridisch (gedwongen) kader, maar is formeel
intensieve vrijwillige hulp die als laatste kans wordt uitgevoerd door een
jeugdbeschermer om dwang (een OTS) te voorkomen.
Hoe? Via jeugdbeschermingstafel, na verzoek tot onderzoek (VTO) door
hulpverlener bij RvdK
Bij allebei behoudt de ouder het gezag, maar bij dwang (OTS) heeft de
jeugdbeschermer juridische middelen in handen om gezag te beperken.
- Bv; geen toestemming nodig van de ouders voor jeugdhulp, bij drang is
die toestemming voor jeugdhulp wel nodig, want het is vrijwillig kader.
Kinderbescherming in kinderrechtenperspectief
Recht op eerbiediging (bescherming) privé, familie- en gezinsleven: art. 8 EVRM
Ouders zijn (zelf) verantwoordelijk voor de opvoeding, overheid ondersteunt
daarbij; art. 5 en 18 IVRK
Bescherming tegen kindermishandeling art. 19 IVRK
Recht om gehoord te worden; art. 12 IVRK
Bijzondere zorg aan slachtsoffers; art. 39 IVRK
Recht op een gezinsleven; art. 20 IVRK
Als uit huis; samen plaatsing broers/zussen en contact met ouders; art. 9 IVRK
Kinderbeschermingsmaatregelen
Als ouders falen in hun gezag/kind ernstig in ontwikkeling wordt bedreigd, kan
(moet) de overheid ingrijpen d.m.v. een kinderbeschermingsmaatregel
Relevante wetgeving: EVRM, IVRK, BW, Jeugdwet, AWB
3 uitgangspunten (huiswerk);
1. Als laatste middel; eerst vrijwillige hulp proberen
2. Zo licht mogelijk; niet meteen gezag beëindigen, niet meteen kind uit huis
3. In belang van jeugdige; kan botsen met wensen, ouders, maar belang kind
prevaleert
4 kinderbeschermingsmaatregelen (2 gewone en 2 spoed);
1. Ondertoezichtstelling (OTS)
2. Gezagsbeëindigende maatregel (GBM)
3. Voorlopige ondertoezichtstelling (VOTS)
4. Voorlopige voogdij (VoVo)
Ondertoezichtstelling
OTS is de meest voorkomende kinderbeschermingsmaatregel (jaarlijks ong.
20.000 lopende OTS-en)
Hoe? Melding VT (bv. Via hulpverlening, GI zelf in drangkader, politie, OKT,
buren) naar Raad voor de Kinderbescherming, die onderzoek doet en 1e keer de
,rechtbank verzoekt om kind onder toezicht te plaatsen (daarna de GI zelf) GI=
gecertificeerde instelling
Het verzoekschrift gaat naar de rechtbank en wordt behandeld door een
kinderrechter
Aangetoond moet dan worden dat (wettelijke gronden, en-en,en, huiswerk):
1. Kind ernstig in de ontwikkeling wordt bedreigd (waar denk je dan aan)
2. De zorg niet of onvoldoende door ouder(s) met gezag en kind wordt
geaccepteerd
Bereidheid om zorg te accepteren niet genoeg, zorg moet ook feitelijk
benut worden
3. Op aanvaardbare termijn de verantwoordelijkheid weer bij ouder(s) met
gezag kan komen te liggen
Aanvaardbare termijn geeft tijdelijkheid van de maatregel aan } wat is
redelijk, zijn er al lang zorgen, welke hulp moet worden ingezet
Als rechter vindt dat de gronden er zijn, spreekt hij de OTS uit en schrijft hij een
beschikking
Duur OTS maximaal 1 jaar en wordt uitgevoerd door jeugdbeschermer (JB’er) die
werkt bij GI.
Doel van de OTS = wegnemen van de concrete bedreigingen in de
ontwikkeling
Die concrete bedreigingen staan in de beschikking van de kinderrechter
Opheffen van die bedreigingen is doel van de OTS en daartoe moeten middelen
worden ingezet, zoals; relatieherstel, traumatherapie kinderen, communicatie
ouders
Uitvoering OTS vindt plaats aan de hand van een plan van aanpak, evt is dat op
basis van een netwerkberaad
Wat moet de jeugdbeschermer oen om de bedreigde ontwikkeling af te wenden?
Taken ondertoezichtstelling
Art 1: 262 BW bevat (een aantal) taken van de jeugdbeschermer (de GI):
1. De gecertificeerde instelling houdt toezicht op de minderjarige en
zorgt dat aan de minderjarige en de met het gezag belaste ouders of
ouder hulp en steun wordt geboden opdat de concrete bedreigingen
in de ontwikkeling van de minderjarige, bedoeld in art. 255, vijfde lid
binnen de duur van de OTS worden weggenomen. De inspanningen van de
GI zijn erop gericht dat de ouders of de ouder zoveel mogelijk
verantwoordelijkheid voor de verzorging en opvoeding van hun
kinderen te laten dragen
2. Indien het ontwikkelingsniveau van de minderjarige en diens
bekwaamheid en behoefte zelfstandig te handelen en zijn leven naar
eigen inzicht te richten daartoe aanleiding geven, zijn de inspannigen van
GI diensovereenkomstig mede gericht op het vergroten van
zelfstandigheid van de minderjarige
3. De GI bevordert de gezinsband tussen de met het gezag belaste
ouders of ouder en de minderjarige.
,De jeugdbeschermer heeft dus geen gezag maar wel een aantal
juridische middelen die hij kan inzetten (geeft dwang aan);
1. Inzetten jeugdhulp (uitgevoerd door jeugdhulpverleners): therapie,
pedagogische gezinsbegeleiding, hulp bij complexe scheiding,
omgangsbegeleiding
Daar heeft de jeugdbeschermer geen toestemming voor nodig van ouders met
gezag
2. Schriftelijke aanwijzing van ouder(s) met gezag en minderjarige 12+:
opdracht om iets te doen of na te laten over de opvoeding en verzorging
Bv. Kom de omgangsregeling na tussen kind en andere ouder
Als schriftelijk aanwijzing niet wordt nagekomen, bekrachtiging bij kinderrechter.
Daarmee wordt het ‘n rechterlijke uitspraak, eventueel met een dwangsom, bv
niet nakomen omgang 200 euro p/d
3. Uithuisplaatsing verzoeken aan de kinderrechter doet de jeugdbeschermer
4. Omgang beperken d.m.v. een omgangsregeling (als er geen rechterlijke
regeling ligt)
5. Gedeeltelijk gezag uitoefenen als gezaghebbende ouders dat niet doen en
zorg stagneert op de gebieden:
Het inschrijven van een leerling bij een school, het geven van
toestemming voor een medische behandeling, het aanvragen van een
paspoort
Niet meewerken kan reden zijn voor (juridische) stappen, zoals uithuisplaatsing
of gezag beëindiging.
Voorlopige ondertoezichtstelling
Spoedmaatregel voor de duur van 3 maanden
Acute noodsituatie waarbij direct moet worden ingegrepen
- Baby in blijf van mijn lijf huis met drugsverslaafde moeder en vermoeden
geweld door vader
- Kan met inzet van politie, liever niet voor belang van kind
Ernstig vermoeden dat er wordt voldaan aan gronden voor een OTS
Hoe? Via melding VT naar RvdK die verzoekt de kinderrechter, jeugdbeschermer
voert de VOTS uit.
Jeugdbeschermer heeft dezelfde juridische middelen als bij OTS, zoals verzoek
uithuisplaatsing en inzet jeugdhulp zonder toestemming
Vaak gaat verzoek VOTS gepaard met verzoek machtiging uithuisplaatsing
Zitting vindt na 2 weken plaats, geen hoger beroep mogelijk tegen VOTS
De RvdK doet 3 maanden onderzoek en verzoekt dan wel/niet de OTS
Gezagbeëindigende maatregel
Ingrijpender dan OTS, nl gezag wordt beëindigd
- Kind woont vaak niet meer thuis
- Jaarlijks zo’n 1000 per jaar
In meeste gevallen na (jaren) OTS: RvdK doet onderzoek en verzoekt de
kinderrechter maar ook de pleegouder kan verzoeken na 1 jaar OTS
De rechtbank kan het gezag van een ouder beëindigen indien (art. 1:266 BW):
een minderjarige zodanig opgroeit dat hij in zijn ontwikkeling ernstig wordt
, bedreigd, en de ouder niet de verantwoordelijkheid voor de verzorging en
opvoeding, bedoeld in art 247, tweede lid, in staat is te dragen binnen een
voor de persoon en de ontwikkeling van de minderjarige aanvaardbaar te
achten termijn.
Dus als ouders niet binnen aanvaardbare termijn in staat zijn de
verantwoordelijkheid, dan.. Spiegelbeeld van OTS > NIET binnen redelijke termijn
Als laatste middel nl, verregaande maatregel
Herstel in gezag kan, meestal met proefherstel van 6 maanden
Voorlopige voogdij
Spoedmaatregel voor de duur van 3 maanden, het gezag wordt geschorst
De schorsing moet de acute en ernstige bedreiging wegnemen
Rechter kan bv. Gezag voorlopig bij een GI neerleggen:
- Ernstige mishandeling, kind moet uit huis en aan invloed van de ouders
onttrokken
- Ouders onvindbaar en er moet in gezag worden voorzien
De RvdK verzoekt de kinderrechter, jeugdbeschermer voert de VoVo uit
De RvdK doet 3 maanden onderzoek en verzoekt dan wel/of niet de voogdij
Samenvattend: kinderbeschermingsmaatregelen grijpen diep in in de
persoonlijke levenssfeer van mensen en moeten als laatste middel worden
gezien, zo licht mogelijk ingezet en in het belang van de jeugdige zijn. Bij een
OTS behoudt de ouder het gezag, maar wordt het gezag beperkt door juridische
middelen, zoals jeugdhulp inzetten zonder toestemming van de ouder. Bij een
GBM verliest de ouder het gezag, de voogdij komt dan bij een GI of een andere
persoon bv. Pleegouders te liggen.
Lezen jeugdrecht begrepen: 7.1 t/m 7.3 en 8.1 t/m 8.6
7.1 kinderbeschermingsmaatregelen: zijn maatregelingen die de overheid
kan nemen wanneer de lichamelijke of geestelijke ontwikkeling van jeugdige
wordt bedreigd. Deze maatregelen zijn bedoeld om de veiligheid en ontwikkeling
van het kind te waarborgen. (chatgpt).
7.2 Kinderbeschermingsmaatregelen algemeen
Vanwege het ingrijpende karakter van een kinderbeschermingsmaatregel mag
de kinderrechter een maatregel alleen opleggen als er geen andere lichtere
manier is om een jeugdige te beschermen. Daarom gelden voor iedere
kinderbeschermingsmaatregel 3 voorwaarden.
1. Laatste middel: een kinderbeschermingsmaatregel wordt alleen
opgelegd als vrijwillige hulpverlening (hulpverlening met toestemming
ouders) niet voldoende (meer) helpt.
2. Zo licht mogelijk: de maatregel zo (licht) mogelijk grijpt zo min mogelijk
in, in de bestaande gezinsverhoudingen en wordt daarom zo dicht
mogelijk bij huis uitgevoerd en duurt zo kort mogelijk.
3. Belang van de jeugdige: een kinderbeschermingsmaatregel mag alleen
worden opgelegd en toegepast als de maatregel noodzakelijk is om de
belangen van de jeugdige te beschermen
