Hoofdstuk 1 Veiligheid in perspectief
Doodsoorzaken
Inwendig Hartfalen, Kanker enz.
Uitwendig Ongevallen en geweld
Vernetwerking
De essentie van vernetwerking is dat mensen opgenomen raken in steeds dichtere en tegelijk
verderreikende netwerken van afhankelijkheidsverhoudingen.
De essentie van integrale veiligheidskunde is het leggen van verbindingen tussen
betrokken partijen en het bundelen van krachten rond een bepaalde aanpak.
,Hoofdstuk 2 Begrippenkader integrale veiligheid
Veiligheid betekent:
Dat mensen effectief beschermt zijn tegen persoonlijk leed (tegen de aantasting van hun
lichamelijke en geestelijke integriteit) met uitzondering van leed door ziektes waarvan geen
direct uitwendige oorzaak bekend is.
Veiligheidszorg:
Is alles wat mensen doen om hun lichamelijke en geestelijke integriteit te beschermen.
Integrale veiligheid betekent dat je een bepaald veiligheidsprobleem in een breder perspectief
plaatst langs vier verschillende lijnen:
1. Tijd
2. Ruimte
3. Sociale netwerken
4. Kennisgebied
De veiligheidsketen bestaat uit vijf schakels:
Risico beheersing:
1. Proactie - het wegnemen van structurele oorzaken van onveiligheden
2. Preventie - Het nemen van maatregelen om onveiligheid die zich kan voordoen te
voorkomen of vroegtijdig te stoppen, en daarmee ongewenste gevolgen te beperken.
Crisisbeheersing:
3. Preparatie - Het voorbereiden om effectief op te treden wanneer er ondanks de proactie
en preventie toch iets misgaat. (goed onderhouden materieel, opgeleid en geoefend.)
4. Repressie - Is het optreden om de onveilige situatie te beëindigen, hulp te verlenen en
de schade te beperken. (bij brand, aanrijding, bedrijfsongeval enz.)
5. Nazorg - Omvat activiteiten die tot doel hebben om terug te keren naar een ´normale´
situatie.
Het onderscheid tussen Proactie en preventie!
Bij proactie is nog geen sprake van een bron van onveiligheid, bij preventie is er wel een bron
van onveiligheid en staat men voor de vraag of men wil anticiperen op een bepaalde onveilige
situatie.
,Nazorg bevat vier elementen:
1. Het menselijke element - Bestaat uit opvang van slachtoffers en hulpverleners. Die is
gericht op het beperken van geestelijke schade als gevolg van men heeft doorgemaakt.
2. Het economische element - Omvat de schadereductie en bereddering. Dat omvat
bijvoorbeeld het regelen van vergoedingen of uitkeringen.
3. Het juridische element - Verwijst naar het verantwoordings traject dat vaak al begint
nog voordat de ramp volledig bestreden is of crisis is afgelopen.
4. Het leerelement - verwijst naar het evalueren van de gebeurtenissen. Ervaringen uit het
optreden bij een incident kunnen leiden tot een betere preparatie voor de volgende keer.
Objectieve veiligheid:
Is een gemeten niveau op een vooraf vastgestelde schaal van veiligheid.
Subjectieve veiligheid:
Is de mate waarin mensen zich veilig voelen. (persoonlijke veiligheidsbeleving)
Fear victimization paradox:
Degene die objectief gezien minder kans lopen om slachtoffer te worden rapporteren de
hoogste angstniveau en vice versa.
Sociale veiligheid:
Verwijst naar de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen
persoonlijk leed door misdrijven, overtredingen en overlast door anderen. (criminaliteit en
leefbaarheid)
Bepalend voor sociale veiligheid is dat mensen door andere mensen leed wordt aangedaan
door misdrijven, overtredingen en overlast.
Fysieke veiligheid:
Is de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk leed
door ongevallen en tegen onheil van niet-menselijke oorsprong. ( Overstroming, storm etc.)
, Risicoperceptie
De voorstelling die iemand zich maakt van een risico.
Er zijn i.v.m. bedrijven drie hoofdthema´s in veiligheid:
1. Externe veiligheid - Kans om buiten een inrichting te overlijden als rechtstreeks gevolg
van een ongewoon voorval binnen die inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken
is.
2. Interne veiligheid - Gaat om de personen die zich binnen het systeem van het bedrijf
bevinden waar het ongeval zich voordoet. Arbeidsveiligheid valt ook onder interne
veiligheid. (interne veiligheid voor werknemers)
3. Bedrijfsveiligheid - De bescherming van mensen in het bedrijf tegen gevaren vanuit de
omgeving van het bedrijf zoals rampen en ongevallen, maar ook door bijvoorbeeld
insluiping, diefstal, inbraak en sabotage.
De PCDA cirkel (Cirkel van Deming) bestaat uit vier opeenvolgende fasen:
1. Plan - (plannen): Beschrijven van de huidige situatie
2. Do - (uitvoeren): Uitvoeren van de plannen en activiteiten
3. Check - (evalueren): Meten, resultaten bestuderen en nagaan of ze bereikt zijn
4. Act - (bijstellen): Zo nodig formuleren van verbeterpunten voor de volgende planfase
Het is mogelijk om de PCDA cirkel (Cirkel van Deming) toe te passen binnen iedere fase
van de veiligheidsketen.
Doodsoorzaken
Inwendig Hartfalen, Kanker enz.
Uitwendig Ongevallen en geweld
Vernetwerking
De essentie van vernetwerking is dat mensen opgenomen raken in steeds dichtere en tegelijk
verderreikende netwerken van afhankelijkheidsverhoudingen.
De essentie van integrale veiligheidskunde is het leggen van verbindingen tussen
betrokken partijen en het bundelen van krachten rond een bepaalde aanpak.
,Hoofdstuk 2 Begrippenkader integrale veiligheid
Veiligheid betekent:
Dat mensen effectief beschermt zijn tegen persoonlijk leed (tegen de aantasting van hun
lichamelijke en geestelijke integriteit) met uitzondering van leed door ziektes waarvan geen
direct uitwendige oorzaak bekend is.
Veiligheidszorg:
Is alles wat mensen doen om hun lichamelijke en geestelijke integriteit te beschermen.
Integrale veiligheid betekent dat je een bepaald veiligheidsprobleem in een breder perspectief
plaatst langs vier verschillende lijnen:
1. Tijd
2. Ruimte
3. Sociale netwerken
4. Kennisgebied
De veiligheidsketen bestaat uit vijf schakels:
Risico beheersing:
1. Proactie - het wegnemen van structurele oorzaken van onveiligheden
2. Preventie - Het nemen van maatregelen om onveiligheid die zich kan voordoen te
voorkomen of vroegtijdig te stoppen, en daarmee ongewenste gevolgen te beperken.
Crisisbeheersing:
3. Preparatie - Het voorbereiden om effectief op te treden wanneer er ondanks de proactie
en preventie toch iets misgaat. (goed onderhouden materieel, opgeleid en geoefend.)
4. Repressie - Is het optreden om de onveilige situatie te beëindigen, hulp te verlenen en
de schade te beperken. (bij brand, aanrijding, bedrijfsongeval enz.)
5. Nazorg - Omvat activiteiten die tot doel hebben om terug te keren naar een ´normale´
situatie.
Het onderscheid tussen Proactie en preventie!
Bij proactie is nog geen sprake van een bron van onveiligheid, bij preventie is er wel een bron
van onveiligheid en staat men voor de vraag of men wil anticiperen op een bepaalde onveilige
situatie.
,Nazorg bevat vier elementen:
1. Het menselijke element - Bestaat uit opvang van slachtoffers en hulpverleners. Die is
gericht op het beperken van geestelijke schade als gevolg van men heeft doorgemaakt.
2. Het economische element - Omvat de schadereductie en bereddering. Dat omvat
bijvoorbeeld het regelen van vergoedingen of uitkeringen.
3. Het juridische element - Verwijst naar het verantwoordings traject dat vaak al begint
nog voordat de ramp volledig bestreden is of crisis is afgelopen.
4. Het leerelement - verwijst naar het evalueren van de gebeurtenissen. Ervaringen uit het
optreden bij een incident kunnen leiden tot een betere preparatie voor de volgende keer.
Objectieve veiligheid:
Is een gemeten niveau op een vooraf vastgestelde schaal van veiligheid.
Subjectieve veiligheid:
Is de mate waarin mensen zich veilig voelen. (persoonlijke veiligheidsbeleving)
Fear victimization paradox:
Degene die objectief gezien minder kans lopen om slachtoffer te worden rapporteren de
hoogste angstniveau en vice versa.
Sociale veiligheid:
Verwijst naar de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen
persoonlijk leed door misdrijven, overtredingen en overlast door anderen. (criminaliteit en
leefbaarheid)
Bepalend voor sociale veiligheid is dat mensen door andere mensen leed wordt aangedaan
door misdrijven, overtredingen en overlast.
Fysieke veiligheid:
Is de mate waarin mensen beschermd zijn en zich beschermd voelen tegen persoonlijk leed
door ongevallen en tegen onheil van niet-menselijke oorsprong. ( Overstroming, storm etc.)
, Risicoperceptie
De voorstelling die iemand zich maakt van een risico.
Er zijn i.v.m. bedrijven drie hoofdthema´s in veiligheid:
1. Externe veiligheid - Kans om buiten een inrichting te overlijden als rechtstreeks gevolg
van een ongewoon voorval binnen die inrichting waarbij een gevaarlijke stof betrokken
is.
2. Interne veiligheid - Gaat om de personen die zich binnen het systeem van het bedrijf
bevinden waar het ongeval zich voordoet. Arbeidsveiligheid valt ook onder interne
veiligheid. (interne veiligheid voor werknemers)
3. Bedrijfsveiligheid - De bescherming van mensen in het bedrijf tegen gevaren vanuit de
omgeving van het bedrijf zoals rampen en ongevallen, maar ook door bijvoorbeeld
insluiping, diefstal, inbraak en sabotage.
De PCDA cirkel (Cirkel van Deming) bestaat uit vier opeenvolgende fasen:
1. Plan - (plannen): Beschrijven van de huidige situatie
2. Do - (uitvoeren): Uitvoeren van de plannen en activiteiten
3. Check - (evalueren): Meten, resultaten bestuderen en nagaan of ze bereikt zijn
4. Act - (bijstellen): Zo nodig formuleren van verbeterpunten voor de volgende planfase
Het is mogelijk om de PCDA cirkel (Cirkel van Deming) toe te passen binnen iedere fase
van de veiligheidsketen.
