NHL Stenden Hogeschool
VOORBLAD PRODUCT
Titel toetseenheid Opgroeien en opvoeden ondersteunen
Toetsdatum 18 juni 2025
Kans Tweede kans
Examinator Daphne Udo de Haes
Naam student Femma Veenstra
Studentnummer 4980727
Klas of groep GW-PED-4-04
Jaar 4
Variant Voltijd
Opleiding Bachelor Pedagogiek
,Voorwoord
Beste lezer,
In september 2024 ben ik begonnen aan mijn afstudeerstage bij het Kenniscentrum Kind en
Echtscheiding van de organisatie Jeugdhulp Friesland. Dit dossier is geschreven ter afronding
van de opleiding Pedagogiek aan NHL Stenden in Leeuwarden en richt zich op de leeruitkomst
‘opvoeden en opgroeien ondersteunen’.
Mijn passie voor pedagogiek is ontstaan vanuit mijn interesse in het welzijn en de ontwikkeling
van kinderen. Ik ben altijd nieuwsgierig geweest naar hoe kinderen zich ontwikkelen en hoe
omstandigheden, zoals scheidingen binnen het gezin, hen kunnen beïnvloeden. Het helpt mij
om vanuit een begripvolle en ondersteunende rol kinderen te begeleiden, zodat zij zich gehoord
en gezien voelen. Tot op de dag van vandaag geeft deze passie mij energie, voldoening en voel ik
mij helemaal thuis in mijn rol als pedagoog.
Het samenstellen van dit praktijkdossier was een leerzaam proces. Ik heb de theoretische
kennis die ik de afgelopen drie jaar heb opgedaan, kunnen toepassen in de praktijk. Door het
verzamelen van bewijsstukken en het schrijven van mijn verantwoording, ben ik mij bewuster
geworden van mijn handelen, de redenen daarvoor en welke competenties essentieel zijn voor
een pedagoog. Dit hele traject heeft mijn ontwikkeling als beginnend professional versterkt.
Tot slot wil ik graag mijn dank uitspreken aan iedereen die mij heeft ondersteund tijdens mijn
leerproces en bij het schrijven van dit dossier. In het bijzonder mijn praktijkbegeleidster Judith,
die mij gedurende mijn stagejaar uitstekend heeft begeleid. In de eerste drie maanden heb ik
veel van haar geleerd door mee te lopen en haar werkwijze te observeren. Daarna kreeg ik het
vertrouwen om zelfstandig casussen op te pakken, wat mijn zelfvertrouwen als pedagoog
aanzienlijk heeft versterkt. Ook wil ik mijn collega’s binnen het KKE bedanken voor de fijne
samenwerking, hun begeleiding en vertrouwen in mijn functioneren. Hun positieve feedback en
betrokkenheid hebben mij erg geholpen. Daarnaast ben ik Daphne, mijn
studieloopbaanbegeleider, dankbaar voor haar waardevolle tips en ondersteuning bij het maken
van dit dossier.
Ik wens u veel leesplezier toe.
Femma Veenstra,
Kootstertille, 15 juni 2025
2
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
,Inhoudsopgave
Voorwoord...........................................................................................................................2
Inleiding ..............................................................................................................................6
Hoofdstuk 1 – Praktijkcontext ...............................................................................................7
§1.1 – Jeugdhulp Friesland ................................................................................................7
§1.2 – Kenniscentrum Kind en Echtscheiding .....................................................................7
§1.3 – Inhoud en werkzaamheden stage ............................................................................8
Hoofdstuk 2 – Opgroeien en opvoeden stimuleren, ondersteunen en versterken ....................9
§2.1 – Stimuleren sociaal-emotionele ontwikkeling............................................................9
§2.2 – Ondersteunen in het verwerken van een scheiding ................................................. 11
§2.3 – Versterken van hechtingsrelatie en pedagogisch klimaat ........................................ 13
§2.4 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 16
Hoofdstuk 3 – Morele keuzes .............................................................................................. 18
§3.1 – Situatie casus L. ................................................................................................... 18
§3.2 – Situatie casus M. .................................................................................................. 26
Hoofdstuk 4 – Bevorderen van participatie en sociale inclusie ............................................. 29
§4.1 – Aansluiten bij ouders met LVB binnen SchIk-traject ............................................... 29
§4.2 – Culturele sensitiviteit in de praktijk ........................................................................ 32
§4.3 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 35
Hoofdstuk 5 – Voorlichting en psycho-educatie................................................................... 36
§5.1 – Oriëntatiefase: aanleiding en behoeftebepaling ..................................................... 36
§5.2 – Definitiefase: inhoudelijke afstemming en didactische voorbereiding ..................... 37
§5.3 – Ontwerpfase: organisatie en voorbereiding ............................................................ 38
§5.4 – Uitvoeringsfase: voorlichting en interactie ............................................................. 39
§5.5 – Nazorg- en evaluatiefase: reflectie en feedback ..................................................... 40
§5.6 – Psycho-educatie aan ouders ................................................................................. 41
§5.7 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 42
Hoofdstuk 6 – Onderzoeken, verantwoorden en reflecteren eigen professioneel handelen ... 43
§6.1 – Aanleiding KIES-methodiek ................................................................................... 43
§6.2 – Doelgroep ............................................................................................................ 44
§6.3 – Theorie KIES ......................................................................................................... 45
§6.4 – Hoofd- en deelvragen ............................................................................................ 48
§6.5 – Meetlat ................................................................................................................. 49
§6.6 – Betrouwbaarheid en validiteit ................................................................................ 51
§6.7 – Resultaten ............................................................................................................ 52
3
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
, §6.8- Staafgrafieken- en conclusie 0-meting .................................................................... 52
§6.9 – Analyse reflecties tijdvak één ................................................................................ 56
§6.10 – Staafgrafieken- en conclusie tussenmeting.......................................................... 58
§6.11 – Analyse tijdvak één ............................................................................................. 62
§6.12 – Staafgrafieken- en conclusie eindmeting ............................................................. 64
§6.13 – Analyse reflecties tijdvak twee ............................................................................. 68
§6.14 – Conclusie ........................................................................................................... 70
§6.15 – Discussie............................................................................................................ 72
§6.16 – Reflectie ............................................................................................................. 73
Hoofdstuk 7 – Samenvatting algemene bevindingen stagejaar.......................................... 74
Hoofdstuk 8 – Portfolio ................................................................................................... 75
§8.1 – Certificaat Kind centraal ....................................................................................... 75
§8.2 – Kleurenmonster werkblad A. ................................................................................. 76
§8.3 – Wensenboom A. ................................................................................................... 77
§8.4 – Werkblad wie mogen erin jouw hart wonen A. ........................................................ 78
§8.5 – Werkblad wie mogen erin jouw hart wonen J. ......................................................... 79
§8.6 – Mattenspel M........................................................................................................ 80
§8.7 – Rapportage mattenspel M. .................................................................................... 81
§8.8 – Plan J.................................................................................................................... 83
§8.9 – Compliment van gedragswetenschapper ............................................................... 86
§8.10 – Rapportage belcontact moeder J. ........................................................................ 87
§8.11 – Rapportage BOCS L. ........................................................................................... 89
§8.12 – Mail naar ouderschapsmediator en gedragswetenschapper ................................. 91
§8.13 – Rapportage contact Veilig Thuis M. ...................................................................... 92
§8.14 – Rapportage gesprek met moeder M. .................................................................... 93
§8.15 – Ingevulde meldcode M. ....................................................................................... 94
§8.16 – Certificaat professionele standaard, toezicht en ethiek ........................................ 98
§8.17 – Systeemtekening ................................................................................................ 99
...................................................................................................................................... 99
§8.18 – Reflectie culturele sensitiviteit in de praktijk ...................................................... 100
§8.19 – Overzicht signalen drugsgebruik ........................................................................ 101
§8.20 – PowerPointpresentatie voorlichting ................................................................... 103
§8.21 – Filmpje psycho-educatie ................................................................................... 110
Literatuurlijst ............................................................................................................... 111
Bijlagen ........................................................................................................................ 113
4
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
VOORBLAD PRODUCT
Titel toetseenheid Opgroeien en opvoeden ondersteunen
Toetsdatum 18 juni 2025
Kans Tweede kans
Examinator Daphne Udo de Haes
Naam student Femma Veenstra
Studentnummer 4980727
Klas of groep GW-PED-4-04
Jaar 4
Variant Voltijd
Opleiding Bachelor Pedagogiek
,Voorwoord
Beste lezer,
In september 2024 ben ik begonnen aan mijn afstudeerstage bij het Kenniscentrum Kind en
Echtscheiding van de organisatie Jeugdhulp Friesland. Dit dossier is geschreven ter afronding
van de opleiding Pedagogiek aan NHL Stenden in Leeuwarden en richt zich op de leeruitkomst
‘opvoeden en opgroeien ondersteunen’.
Mijn passie voor pedagogiek is ontstaan vanuit mijn interesse in het welzijn en de ontwikkeling
van kinderen. Ik ben altijd nieuwsgierig geweest naar hoe kinderen zich ontwikkelen en hoe
omstandigheden, zoals scheidingen binnen het gezin, hen kunnen beïnvloeden. Het helpt mij
om vanuit een begripvolle en ondersteunende rol kinderen te begeleiden, zodat zij zich gehoord
en gezien voelen. Tot op de dag van vandaag geeft deze passie mij energie, voldoening en voel ik
mij helemaal thuis in mijn rol als pedagoog.
Het samenstellen van dit praktijkdossier was een leerzaam proces. Ik heb de theoretische
kennis die ik de afgelopen drie jaar heb opgedaan, kunnen toepassen in de praktijk. Door het
verzamelen van bewijsstukken en het schrijven van mijn verantwoording, ben ik mij bewuster
geworden van mijn handelen, de redenen daarvoor en welke competenties essentieel zijn voor
een pedagoog. Dit hele traject heeft mijn ontwikkeling als beginnend professional versterkt.
Tot slot wil ik graag mijn dank uitspreken aan iedereen die mij heeft ondersteund tijdens mijn
leerproces en bij het schrijven van dit dossier. In het bijzonder mijn praktijkbegeleidster Judith,
die mij gedurende mijn stagejaar uitstekend heeft begeleid. In de eerste drie maanden heb ik
veel van haar geleerd door mee te lopen en haar werkwijze te observeren. Daarna kreeg ik het
vertrouwen om zelfstandig casussen op te pakken, wat mijn zelfvertrouwen als pedagoog
aanzienlijk heeft versterkt. Ook wil ik mijn collega’s binnen het KKE bedanken voor de fijne
samenwerking, hun begeleiding en vertrouwen in mijn functioneren. Hun positieve feedback en
betrokkenheid hebben mij erg geholpen. Daarnaast ben ik Daphne, mijn
studieloopbaanbegeleider, dankbaar voor haar waardevolle tips en ondersteuning bij het maken
van dit dossier.
Ik wens u veel leesplezier toe.
Femma Veenstra,
Kootstertille, 15 juni 2025
2
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
,Inhoudsopgave
Voorwoord...........................................................................................................................2
Inleiding ..............................................................................................................................6
Hoofdstuk 1 – Praktijkcontext ...............................................................................................7
§1.1 – Jeugdhulp Friesland ................................................................................................7
§1.2 – Kenniscentrum Kind en Echtscheiding .....................................................................7
§1.3 – Inhoud en werkzaamheden stage ............................................................................8
Hoofdstuk 2 – Opgroeien en opvoeden stimuleren, ondersteunen en versterken ....................9
§2.1 – Stimuleren sociaal-emotionele ontwikkeling............................................................9
§2.2 – Ondersteunen in het verwerken van een scheiding ................................................. 11
§2.3 – Versterken van hechtingsrelatie en pedagogisch klimaat ........................................ 13
§2.4 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 16
Hoofdstuk 3 – Morele keuzes .............................................................................................. 18
§3.1 – Situatie casus L. ................................................................................................... 18
§3.2 – Situatie casus M. .................................................................................................. 26
Hoofdstuk 4 – Bevorderen van participatie en sociale inclusie ............................................. 29
§4.1 – Aansluiten bij ouders met LVB binnen SchIk-traject ............................................... 29
§4.2 – Culturele sensitiviteit in de praktijk ........................................................................ 32
§4.3 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 35
Hoofdstuk 5 – Voorlichting en psycho-educatie................................................................... 36
§5.1 – Oriëntatiefase: aanleiding en behoeftebepaling ..................................................... 36
§5.2 – Definitiefase: inhoudelijke afstemming en didactische voorbereiding ..................... 37
§5.3 – Ontwerpfase: organisatie en voorbereiding ............................................................ 38
§5.4 – Uitvoeringsfase: voorlichting en interactie ............................................................. 39
§5.5 – Nazorg- en evaluatiefase: reflectie en feedback ..................................................... 40
§5.6 – Psycho-educatie aan ouders ................................................................................. 41
§5.7 – Persoonlijke ontwikkeling in relatie tot het onderwerp ............................................ 42
Hoofdstuk 6 – Onderzoeken, verantwoorden en reflecteren eigen professioneel handelen ... 43
§6.1 – Aanleiding KIES-methodiek ................................................................................... 43
§6.2 – Doelgroep ............................................................................................................ 44
§6.3 – Theorie KIES ......................................................................................................... 45
§6.4 – Hoofd- en deelvragen ............................................................................................ 48
§6.5 – Meetlat ................................................................................................................. 49
§6.6 – Betrouwbaarheid en validiteit ................................................................................ 51
§6.7 – Resultaten ............................................................................................................ 52
3
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
, §6.8- Staafgrafieken- en conclusie 0-meting .................................................................... 52
§6.9 – Analyse reflecties tijdvak één ................................................................................ 56
§6.10 – Staafgrafieken- en conclusie tussenmeting.......................................................... 58
§6.11 – Analyse tijdvak één ............................................................................................. 62
§6.12 – Staafgrafieken- en conclusie eindmeting ............................................................. 64
§6.13 – Analyse reflecties tijdvak twee ............................................................................. 68
§6.14 – Conclusie ........................................................................................................... 70
§6.15 – Discussie............................................................................................................ 72
§6.16 – Reflectie ............................................................................................................. 73
Hoofdstuk 7 – Samenvatting algemene bevindingen stagejaar.......................................... 74
Hoofdstuk 8 – Portfolio ................................................................................................... 75
§8.1 – Certificaat Kind centraal ....................................................................................... 75
§8.2 – Kleurenmonster werkblad A. ................................................................................. 76
§8.3 – Wensenboom A. ................................................................................................... 77
§8.4 – Werkblad wie mogen erin jouw hart wonen A. ........................................................ 78
§8.5 – Werkblad wie mogen erin jouw hart wonen J. ......................................................... 79
§8.6 – Mattenspel M........................................................................................................ 80
§8.7 – Rapportage mattenspel M. .................................................................................... 81
§8.8 – Plan J.................................................................................................................... 83
§8.9 – Compliment van gedragswetenschapper ............................................................... 86
§8.10 – Rapportage belcontact moeder J. ........................................................................ 87
§8.11 – Rapportage BOCS L. ........................................................................................... 89
§8.12 – Mail naar ouderschapsmediator en gedragswetenschapper ................................. 91
§8.13 – Rapportage contact Veilig Thuis M. ...................................................................... 92
§8.14 – Rapportage gesprek met moeder M. .................................................................... 93
§8.15 – Ingevulde meldcode M. ....................................................................................... 94
§8.16 – Certificaat professionele standaard, toezicht en ethiek ........................................ 98
§8.17 – Systeemtekening ................................................................................................ 99
...................................................................................................................................... 99
§8.18 – Reflectie culturele sensitiviteit in de praktijk ...................................................... 100
§8.19 – Overzicht signalen drugsgebruik ........................................................................ 101
§8.20 – PowerPointpresentatie voorlichting ................................................................... 103
§8.21 – Filmpje psycho-educatie ................................................................................... 110
Literatuurlijst ............................................................................................................... 111
Bijlagen ........................................................................................................................ 113
4
Veenstra Femma 4980727 PG 24-25 Opgroeien en opvoeden ondersteunen PRODUCT 2
