ONDERZOEKSCOLLEGES PRAKTIJKGERICHTONDERZOEK
INLEIDING
Wetenschappelijk onderzoek.
systematische werkwijze om iets te onderzoeken waar we weinig tot niets over weten.
De nieuwe kennis die wordt ontwikkeld is van belang voor een beroepsgroep, waaronder de praktijk, het
onderwijs en het management en het draagt bij aan een bestaande vakkennis ofwel body of knowledge.
Doel fundamenteel wetenschappelijk onderzoek/theorie toetsend onderzoek de ontwikkeling en toetsing van
theorieën voor de oplossing van een kennisprobleem. Dus er hoeft niet een maatschappelijke vraag naar te
zijn. Er wordt een vraag geformuleerd en naar een theoretisch antwoord gezocht en gegeven door de
wetenschapper. Met laboratorium onderzoek gaat hij toetsen of de theorie ook daadwerkelijk antwoordt op
zijn vraag geeft. Hij beantwoordt de vraag met theorie. Gaat om achtergrond vragen, brede vragen, ‘wat’,
‘hoe’. Hoe is de aarde ontstaan.
Doel praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek: het doen van onderzoek voor de ontwikkeling, de uitvoering
en de evaluatie van oplossingen voor praktijkproblemen die bestaan bij aanwijsbare personen, groepen of
organisaties buiten de wetenschap. Gaat om voorgrond vragen, concreet en gericht. Meer concrete resultaten.
Bestaande theorie gebruikt en eigen theorie ontwikkeld die praktijktheorie genoemd wordt, komt dus uit
praktijk.
Het doel van het minoronderwijs is om een onderzoekende en kritische houding te ontwikkelen, dat wil
zeggen: bewust vragen stellen aan de praktijk die kunnen worden beantwoord door onderzoek. empirisch
onderzoek. Dat wat je ziet en hoort in de praktijk/om je heen.
Regulatieve cyclus
Is geen onderzoekscyclus maar een cyclus die aangeeft waarop praktijkgericht onderzoek kan aangrijpen.
Regulatief betekent gericht op het ondersteunen van praktische beslissingen met onderzoek.
1. Begint bij praktijkprobleem: contact leggen met. Doel-en vraagstelling formuleren. Literatuur bestuderen.
Eerder onderzoek al resultaten heeft opgeleverd. Doel- vraagstelling wordt vaak dan nog gewijzigd.
2. Diagnostisch onderzoek; Probleemsituatie volledig onderzocht, oorzaken achterhaald. Misschien zijn er meer
gegevens noodzakelijk voor juiste diagnose. Analyse van uitgangssituatie gemaakt zonder in te grijpen op
situatie hoe die nu is. Betrokken worden ingelicht over het proces, eventueel mede-onderzoeken
(actieonderzoek).
3. Plan-besluitvorming: oorzaken van probleem zijn duidelijk. Zoeken naar oplossingen van de situatie.
Betrokkenen interviewen, duidelijk beeld welke mogelijke oplossingen er zijn. Wat wensen ze zelf, is de
oplossing haalbaar die ze voor zich zien.
4. Interventie fase; oplossing door gevoerd. Metingen naar elkaar doen, gegevens moeten iets zeggen over de
effectiviteit van de interventie. Actie onderzoek kan hier ook belangrijk zijn dat alle betrokkenen hierin mee
genomen worden.
5. Verandering (productevaluatie); meting of iets effect heeft, heeft de verandering geleid tot oplossingen van
het oorspronkelijke probleem, terugkijken naar het praktijkprobleem. Heeft de interventie geholpen? In minor
niet gehele cyclus. Diagnose en plan-besluitvorming vaak samen genomen en vervolgens interventie en
verandering samen genomen.
,Het minorproject:
• Praktijkvraag en analyse (aanleiding) leiden tot een probleemstelling (onderzoeksvraag met
deelvragen) en een doelstelling
• Onderzoeksvraag is richtinggevend voor het plan van aanpak (met tijdsplanning).
Hoofdstuk 1. Inleiding
1.1 Aanleiding
Wat is de aanleiding van het onderzoek? (opdracht praktijk, etc.) Welke minor doen we, en wie zijn we/welke
opleidingen doen we.
1.2 Probleemanalyse (vanuit literatuur)
- Wat is het probleem? – Beschrijf het probleem zo precies
- mogelijk. Wat zijn de knelpunten?
- Wie heeft het probleem? – Voor wie is het een probleem? Wie zijn er bij betrokken?
- Waarom is het een probleem? – Wat zijn de gevolgen?
- Wat zijn de (mogelijke) oorzaken?
, - Waar doet het probleem zich voor? – Wat is de context van het probleem en wat zijn de mogelijke
factoren die aan het probleem bijdragen?
- Met welke andere problemen hangt het probleem samen?
- Visgraat analyse?
- Probleemanalyse leidt uit tot:
1.3 Doelstelling
Relevantie voor het beroep: samenvatten waarom het belangrijk is dat onze oplossing bij gaat dragen aan ‘the
body of knowledge’.
Maatschappelijke relevantie: wat levert het het publiek op en bv. patiënten.
Door een doelstelling op te stellen maak je duidelijk op welk deel van het probleem je het onderzoek richt. Vijf
uitgangspunten:
- Het onderzoeksdoel is gebaseerd op de probleemanalyse.
- Het onderzoeksdoel is geformuleerd in termen van opbrengsten of op het
realiseren van verbeteringen (verschil tussen de feitelijke situatie en de
gewenste situatie).
- Het onderzoeksdoel is afgebakend en eenduidig geformuleerd.
- Het onderzoeksdoel leent zich voor het doen van praktijkgericht onderzoek.
- Het onderzoeksdoel is besproken met belanghebbenden in de organisatie.
Maak ook goed duidelijk welk deel van het praktijkprobleem in je onderzoek centraal staat.
2. Je praktijkonderzoek richt zich meestal op het verwerven van nieuwe kennis en inzichten. Je wilt inzicht
krijgen in situaties of processen in de beroepspraktijk. Je praktijk onderzoek leidt dan bv. tot een serie
aanbevelingen voor de praktijk. Het kan ook zijn dat je gericht bent op het realiseren van verbeteringen. Je
signaleert een verschil tussen de feitelijke situatie en de gewenste situatie. Je wilt inzicht verwerven om
verbeteringen te kunnen doorvoeren. Je onderzoek leidt tot een interventie zoals een app, website, protocol of
handeling. De totstandkoming hiervan wordt dan verwoord in het onderzoeksverslag.
De doelstelling moet dus:
o Helder zijn.
o Haalbaar zijn.
o Duidelijk maken wat je met je onderzoek wil bereiken in de praktijk.
Mogelijke formulering van de doelstelling
Het onderzoek heeft tot doel het verkrijgen van kennis en inzicht in ervaringen van medewerkers met geweld
en agressie in crisissituaties, om te komen toto aanbevelingen voor de praktijk.
Voorbeelden van doelstellingen
Voorbeelden: Het verkrijgen van kennis en inzicht in de ervaringen van medewerkers met geweld en agressie in
crisissituaties…
Vanuit doelstelling:
1.4 Vraagstelling
o Voor het formuleren van de vraagstelling lees je de beschrijving van het praktijkprobleem door
en bekijk je het onderzoeksdoel (uit onderzoeksdoel leidt je je vraagstelling af).
INLEIDING
Wetenschappelijk onderzoek.
systematische werkwijze om iets te onderzoeken waar we weinig tot niets over weten.
De nieuwe kennis die wordt ontwikkeld is van belang voor een beroepsgroep, waaronder de praktijk, het
onderwijs en het management en het draagt bij aan een bestaande vakkennis ofwel body of knowledge.
Doel fundamenteel wetenschappelijk onderzoek/theorie toetsend onderzoek de ontwikkeling en toetsing van
theorieën voor de oplossing van een kennisprobleem. Dus er hoeft niet een maatschappelijke vraag naar te
zijn. Er wordt een vraag geformuleerd en naar een theoretisch antwoord gezocht en gegeven door de
wetenschapper. Met laboratorium onderzoek gaat hij toetsen of de theorie ook daadwerkelijk antwoordt op
zijn vraag geeft. Hij beantwoordt de vraag met theorie. Gaat om achtergrond vragen, brede vragen, ‘wat’,
‘hoe’. Hoe is de aarde ontstaan.
Doel praktijkgericht wetenschappelijk onderzoek: het doen van onderzoek voor de ontwikkeling, de uitvoering
en de evaluatie van oplossingen voor praktijkproblemen die bestaan bij aanwijsbare personen, groepen of
organisaties buiten de wetenschap. Gaat om voorgrond vragen, concreet en gericht. Meer concrete resultaten.
Bestaande theorie gebruikt en eigen theorie ontwikkeld die praktijktheorie genoemd wordt, komt dus uit
praktijk.
Het doel van het minoronderwijs is om een onderzoekende en kritische houding te ontwikkelen, dat wil
zeggen: bewust vragen stellen aan de praktijk die kunnen worden beantwoord door onderzoek. empirisch
onderzoek. Dat wat je ziet en hoort in de praktijk/om je heen.
Regulatieve cyclus
Is geen onderzoekscyclus maar een cyclus die aangeeft waarop praktijkgericht onderzoek kan aangrijpen.
Regulatief betekent gericht op het ondersteunen van praktische beslissingen met onderzoek.
1. Begint bij praktijkprobleem: contact leggen met. Doel-en vraagstelling formuleren. Literatuur bestuderen.
Eerder onderzoek al resultaten heeft opgeleverd. Doel- vraagstelling wordt vaak dan nog gewijzigd.
2. Diagnostisch onderzoek; Probleemsituatie volledig onderzocht, oorzaken achterhaald. Misschien zijn er meer
gegevens noodzakelijk voor juiste diagnose. Analyse van uitgangssituatie gemaakt zonder in te grijpen op
situatie hoe die nu is. Betrokken worden ingelicht over het proces, eventueel mede-onderzoeken
(actieonderzoek).
3. Plan-besluitvorming: oorzaken van probleem zijn duidelijk. Zoeken naar oplossingen van de situatie.
Betrokkenen interviewen, duidelijk beeld welke mogelijke oplossingen er zijn. Wat wensen ze zelf, is de
oplossing haalbaar die ze voor zich zien.
4. Interventie fase; oplossing door gevoerd. Metingen naar elkaar doen, gegevens moeten iets zeggen over de
effectiviteit van de interventie. Actie onderzoek kan hier ook belangrijk zijn dat alle betrokkenen hierin mee
genomen worden.
5. Verandering (productevaluatie); meting of iets effect heeft, heeft de verandering geleid tot oplossingen van
het oorspronkelijke probleem, terugkijken naar het praktijkprobleem. Heeft de interventie geholpen? In minor
niet gehele cyclus. Diagnose en plan-besluitvorming vaak samen genomen en vervolgens interventie en
verandering samen genomen.
,Het minorproject:
• Praktijkvraag en analyse (aanleiding) leiden tot een probleemstelling (onderzoeksvraag met
deelvragen) en een doelstelling
• Onderzoeksvraag is richtinggevend voor het plan van aanpak (met tijdsplanning).
Hoofdstuk 1. Inleiding
1.1 Aanleiding
Wat is de aanleiding van het onderzoek? (opdracht praktijk, etc.) Welke minor doen we, en wie zijn we/welke
opleidingen doen we.
1.2 Probleemanalyse (vanuit literatuur)
- Wat is het probleem? – Beschrijf het probleem zo precies
- mogelijk. Wat zijn de knelpunten?
- Wie heeft het probleem? – Voor wie is het een probleem? Wie zijn er bij betrokken?
- Waarom is het een probleem? – Wat zijn de gevolgen?
- Wat zijn de (mogelijke) oorzaken?
, - Waar doet het probleem zich voor? – Wat is de context van het probleem en wat zijn de mogelijke
factoren die aan het probleem bijdragen?
- Met welke andere problemen hangt het probleem samen?
- Visgraat analyse?
- Probleemanalyse leidt uit tot:
1.3 Doelstelling
Relevantie voor het beroep: samenvatten waarom het belangrijk is dat onze oplossing bij gaat dragen aan ‘the
body of knowledge’.
Maatschappelijke relevantie: wat levert het het publiek op en bv. patiënten.
Door een doelstelling op te stellen maak je duidelijk op welk deel van het probleem je het onderzoek richt. Vijf
uitgangspunten:
- Het onderzoeksdoel is gebaseerd op de probleemanalyse.
- Het onderzoeksdoel is geformuleerd in termen van opbrengsten of op het
realiseren van verbeteringen (verschil tussen de feitelijke situatie en de
gewenste situatie).
- Het onderzoeksdoel is afgebakend en eenduidig geformuleerd.
- Het onderzoeksdoel leent zich voor het doen van praktijkgericht onderzoek.
- Het onderzoeksdoel is besproken met belanghebbenden in de organisatie.
Maak ook goed duidelijk welk deel van het praktijkprobleem in je onderzoek centraal staat.
2. Je praktijkonderzoek richt zich meestal op het verwerven van nieuwe kennis en inzichten. Je wilt inzicht
krijgen in situaties of processen in de beroepspraktijk. Je praktijk onderzoek leidt dan bv. tot een serie
aanbevelingen voor de praktijk. Het kan ook zijn dat je gericht bent op het realiseren van verbeteringen. Je
signaleert een verschil tussen de feitelijke situatie en de gewenste situatie. Je wilt inzicht verwerven om
verbeteringen te kunnen doorvoeren. Je onderzoek leidt tot een interventie zoals een app, website, protocol of
handeling. De totstandkoming hiervan wordt dan verwoord in het onderzoeksverslag.
De doelstelling moet dus:
o Helder zijn.
o Haalbaar zijn.
o Duidelijk maken wat je met je onderzoek wil bereiken in de praktijk.
Mogelijke formulering van de doelstelling
Het onderzoek heeft tot doel het verkrijgen van kennis en inzicht in ervaringen van medewerkers met geweld
en agressie in crisissituaties, om te komen toto aanbevelingen voor de praktijk.
Voorbeelden van doelstellingen
Voorbeelden: Het verkrijgen van kennis en inzicht in de ervaringen van medewerkers met geweld en agressie in
crisissituaties…
Vanuit doelstelling:
1.4 Vraagstelling
o Voor het formuleren van de vraagstelling lees je de beschrijving van het praktijkprobleem door
en bekijk je het onderzoeksdoel (uit onderzoeksdoel leidt je je vraagstelling af).
