Gehele samenvatting hoofdstuk 2,3,4,5 en 6
Hoofdstuk 2 Motiverende gespreksvoering de basis
Motiverende gesprekvoering is de kern van dit boek en wordt beschreven als een "manier van zijn,"
wat betekent dat de benadering van de ander tijdens het gesprek cruciaal is. De basishouding,
oftewel de spirit van motiverende gesprekvoering, benadrukt deze manier van omgaan.
Gesprekstechnieken bieden praktische hulpmiddelen voor het voeren van gesprekken, terwijl de
verbeterreflex aangeeft wat je beter kunt vermijden. Hoewel de theorie van motiverende
gesprekvoering eenvoudig lijkt, ligt de uitdaging in het herkennen van wanneer en hoe deze
technieken toe te passen. Het is een effectieve methode om mensen te helpen hun doelen te
bereiken.
2.1 Wat is motiverende gespreksvoering?
Motiverende gesprek voeren kun je inzetten om mensen te motiveren om te veranderen. De
methode komt uit de verslavingszorg, maar wordt tegenwoordig in bijna alle hulpverlening- en
coachsectoren ingezet. Gedragsverandering is vaak ingewikkeld, en motivatie speelt hierbij een
cruciale rol, want die is te beïnvloeden. Bij motiverende gesprekvoering is het doel niet direct het
oplossen van een probleem, maar het ondersteunen van de motivatie om te veranderen.
Iedereen kent de uitdagingen van gedragsverandering, zoals het niet volhouden van goede
voornemens. Je kunt bijvoorbeeld vastberaden zijn om af te vallen en niet meer te snoepen, maar
toch een koekje aannemen wanneer het wordt aangeboden. Of je wilt je huiswerk bijhouden om
stress te vermijden, maar na een maand merk je dat je alweer achterloopt.
Motivatie
Motivatie verwijst naar wat iemand drijft om bepaald gedrag te vertonen of juist te vermijden. Het is
geen vaste eigenschap, maar verandert voortdurend. Daarom moet er tijdens het hele proces van
gedragsverandering steeds aandacht worden besteed aan het onderhouden van motivatie.
Motivatie hangt af van twee factoren: hoe belangrijk iemand de gewenste verandering vindt en het
vertrouwen dat iemand heeft om die verandering te realiseren. Hoe belangrijker de verandering, hoe
groter de kans dat iemand actie onderneemt, mits er genoeg vertrouwen is. Gebrek aan vertrouwen
kan ervoor zorgen dat iemand niet durft te beginnen uit angst om te falen, waardoor vertrouwen
cruciaal is.
Als coach is het belangrijk om iemand te helpen kleine stapjes te zetten om zo vertrouwen op te
bouwen. Dit vergroot de kans dat de cliënt daadwerkelijk actie onderneemt. Als er veel vertrouwen
is, maar de verandering niet als belangrijk wordt gezien, zal de motivatie te laag blijven om iets te
veranderen.
2.1.1 Een doelgerichte gespreksstijl
Miller en Rollnick (2002) omschrijven motiverende gesprekvoering als een cliëntgerichte en directieve
methode die de intrinsieke motivatie van een cliënt aanwakkert om te veranderen. Het is geen
theorie, maar een gespreksstijl die gebaseerd is op een filosofie en methoden om de motivatie voor
verandering te versterken en ambivalentie te verminderen (Lewis & Osborn, 2004). Het gesprek is
een samenwerking tussen twee experts: de cliënt, die expert is over zijn eigen leven, en de coach, die
expert is in coaching.
Motiverende gespreksvoering
Motiverende gesprekvoering is doelgericht en helpt de persoonlijke motivatie van de cliënt te
versterken door hun eigen redenen voor verandering te ontdekken en te verkennen in een sfeer van
aanvaarding en mededogen. Het is vooral effectief in situaties waarin mensen vastzitten in hun
gedrag en moeite hebben om verandering door te zetten.
,2.1.2 Ambivalentie
Mensen vertonen vaak onlogisch gedrag bij het streven naar verandering, ondanks dat ze de kennis
hebben en hun doelen duidelijk zijn. Dit wordt veroorzaakt door ambivalentie, een innerlijk conflict
tussen twee tegenstrijdige opties. Ambivalentie speelt een cruciale rol binnen motiverende
gesprekvoering en komt regelmatig naar voren.
Ambivalentie ontstaat wanneer iemand moet kiezen tussen verschillende opties: verstand versus
plezier, korte termijn versus lange termijn, of zelfs tussen twee goede of slechte keuzes. Bij verslaving
is ambivalentie vaak het meest ingewikkeld, omdat beide opties voor- en nadelen hebben. Een
voorbeeld hiervan is iemand die probeert te stoppen met blowen, maar onder druk van
ontwenningsverschijnselen en psychische klachten toch weer terugvallen in het oude gedrag.
In coachinggesprekken is het belangrijk om zowel de motivaties voor verandering als de
belemmeringen goed in kaart te brengen. Dat wat motiveert is belangrijk om naar het hele traject
goed in beeld te houden. Dat wat iemand tegenhoudt zal tijdens de gesprek besproken moeten
worden zodat iemand gezonde copingvaardigheden ontwikkelt om met het probleem om te gaan.
Copingsijl en copingvaardigheden
Psychologen noemen de manier waarop je omgaat met stressvolle situaties en tegenslagen, ook wel
je copingstijl genoemd. Het begrip komt van het Engelse "to cope with," wat betekent dat je ergens
tegen opgewassen bent of ermee kunt omgaan. Coping gaat over de acties en gedachten die je
helpen om met overweldigende emoties en de situaties die die emoties veroorzaken om te gaan.
Vanaf jonge leeftijd ontwikkel je steeds meer copingvaardigheden en verfijn je de vaardigheden die je
al hebt.
2.1.3 Verandertaal versus behoudtaal
De tegenstrijdigheid tussen wat iemand wil en wat die persoon doet, lijkt voor anderen soms
onlogisch, maar is eigenlijk heel menselijk. Iemand kan bijvoorbeeld een huiswerk bij willen houden,
maar doet het toch niet. In motiverende gesprekvoering noemen we deze tegenstrijdigheid
"verander- en behoudtaal." Dit verwijst naar uitspraken die laten zien of iemand meer neigt naar
verandering of het behouden van het huidige gedrag.
Verandertaal omvat uitspraken die richting verandering wijzen, zoals: "Ik moet dit echt doen" of "Dit
kan ik niet langer uitstellen."
Behoudtaal daarentegen benadrukt het vasthouden aan het huidige gedrag, met uitspraken zoals:
"Het gaat zo best" of "Ik zou wel willen, maar...".
In het voorbeeld van Robin zie je deze ambivalentie. Ze wil haar woning behouden, wat klinkt als
verandertaal, maar zegt ook dat blowen haar helpt om minder last te hebben van herbelevingen, wat
behoudtaal is.
Je kunt pas bepalen wat veranderd taal en behoudt taal is als je weet wat de hulpvraag
van de cliënt is.
,2.2 De spirit van motiverende gespreksvoering
Motiverende gespreksvoering vereist zowel een strategisch gebruik van gesprekstechnieken als een
specifieke attitude of grondhouding. Het gaat niet om een set trucjes, maar om een manier van ‘zijn’.
De gesprekstechnieken zijn bedoeld om de motivatie en bereidheid tot verandering van iemand naar
boven te halen en te versterken. De basishouding of spirit van motiverende gespreksvoering is even
belangrijk. Deze houding bepaalt hoe je communiceert en maakt het werkelijke verschil. Het gaat om
een empathische, accepterende en ondersteunende benadering die de cliënt helpt om zelf tot inzicht
en verandering te komen. Deze houding en de technieken zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.
2.2.1 Samenwerking
Bij motiverende gespreksvoering speelt de basishouding een cruciale rol. Deze houding is zichtbaar,
hoorbaar en voelbaar in elk gesprek en vormt de kern van hoe je met de cliënt omgaat.
In motiverende gespreksvoering beschouwen we gesprekken als een samenwerking tussen twee
experts. De cliënt is expert in haar eigen leven en gedrag. Ze heeft vaak al veel geprobeerd, advies
ingewonnen en informatie gezocht, maar is toch niet tot verandering gekomen en zoekt nu hulp. Jij
bent expert op het gebied van motivatie en gedragsverandering. Je hebt niet de intentie om haar
probleem direct voor haar op te lossen, maar je biedt jouw expertise en kennis aan om haar te
ondersteunen.
Je rol is om samen met de cliënt te werken, waarbij je naast haar staat in plaats van boven haar. Je
zorgt ervoor dat de cliënt de meeste spreektijd krijgt en dat de gesprekken gestructureerd worden
zodat alle belangrijke onderwerpen aan bod komen. Je streeft naar een positieve sfeer, stelt open
vragen en gaat door op de antwoorden om de cliënt te helpen haar eigen motivatie te verkennen en
te versterken. Jouw taak is om de cliënt te helpen haar eigen motivatie naar voren te brengen, te
activeren en te behouden.
Casus Robin
In de casus van Robin blijkt dat goed bedoelde adviezen van haar omgeving averechts werkt voor
haar. Haar omgeving zegt dingen als: "Als je nu gewoon stopt met gebruiken en naar dagbesteding
gaat, komt alles wel weer goed." Dit lijkt alsof Robin niet al eerder had geprobeerd deze stappen te
zetten. Het maakt haar gefrustreerd en voelt zich daardoor extra klein.
Robin heeft iemand nodig die haar respecteert en vertrouwt. Ze heeft behoefte aan een
gesprekspartner die haar niet simpelweg vertelt wat ze moet doen, maar die de juiste vragen stelt.
Door deze vragen kan Robin zelf tot antwoorden komen en haar eigen manier van verandering
vinden. Het gaat erom dat de coach naast Robin staat en haar ondersteunt in plaats van haar alleen
maar te zeggen wat ze moet doen.
, 2.2.2 Acceptatie
Gelijkwaardig samenwerken houdt ook in dat je de andere accepteert zoals die is. Je hoeft het niet
eens te zijn of te doen alsof, je hoeft niet haar woorden of daar goed te keuren. Maar accepteert dat
de ander net zo waardevol is als ieder ander en jezelf, met een eigen belevingswereld en eigen
normen en waarde. Deze acceptatie is belangrijk omdat je dan pas echt naast de persoon kunt gaan
staan.
Deze acceptatie bestaat uit vier aspecten
Absolute waarde. Je accepteert wat de cliënt zegt en stelt nieuwsgierige vragen zonder je
eigen oordeel te laten blijken. Het doet er niet toe of je iets goed of slecht vindt; je benadert
de cliënt met respect en waardevrij.
Empathie. Als coach is het jouw taak om actief te luisteren en je oprecht in te leven in de
beleving en gedachten van de ander.
Autonomie respecteren. Je respecteer dat de ander eigen keuzes maakt, ook al ben je het er
niet mee eens. Je vertrouwt erop dat zij de juiste beslissing maken, ook al kan het soms
moeilijk zijn om dat te accepteren. Je kunt vragen stellen om hen te helpen nadenken, maar
de uiteindelijke keuze blijft bij de ander.
Bevestigen. Je bevestigt wat de ander goed doet en waar ze zich voor heeft ingespannen door
het zelf te laten benoemen. Dit kun je doen door vragen te stellen zoals: "Wat levert het je op
om twee keer per week hard te lopen?" of "Waar ben je zelf tevreden over?"
2.2.3 Ontlokken
Bij motiverende gesprekvoering werk je samen met de cliënt op basis van acceptatie en
gelijkwaardigheid. Je gaat ervan uit dat de cliënt al over de motivatie beschikt en je taak is om deze
motivatie naar boven te halen. Dit noem je 'ontlokken'. Dit kan bijvoorbeeld door het belang van
verandering te laten groeien of door vertrouwen in de eigen vaardigheden op te bouwen.
Vergelijk dit met verschillende docenten die je hebt gehad: sommige geven informatie in
monoloogvorm, wat vaak niet leidt tot gedragsverandering. Effectievere docenten laten je zelf aan de
slag gaan met opdrachten en reflectie. Op dezelfde manier help jij de cliënt niet tot
gedragsverandering door alleen maar zelf te praten, maar door hen actief te betrekken, hun eigen
motivatie te ontdekken en zelfonderzoek te doen.
2.2.4 Compassie
Naast acceptatie en gelijkwaardigheid is compassie ook belangrijk in een gesprek. Compassie is
cruciaal voor een succesvol gesprek en betekent dat je je bewust inzet voor het welzijn van de ander
zonder eigenbelang. Je werkt met mededogen en probeert echt te begrijpen hoe de ander zich voelt
en wat hun behoeften en doelen zijn.
Bij coaching is het belangrijk om niet vanuit de overtuiging te werken dat jij beter weet wat goed is
voor de ander, maar om de ander te ondersteunen op een manier die hen helpt hun eigen doelen te
bereiken. Compassie in motiverende gesprekvoering richt zich op het bevorderen van de verandering
die de cliënt zelf wil, zonder belangen van de coach of anderen.
Daarnaast is het belangrijk om 'practice what you preach': als je zegt dat je naast de cliënt wilt staan
en samen wilt werken, moet je dit ook daadwerkelijk doen. Betrek de cliënt bij het bepalen van de
gespreksonderwerpen, tijdsplanning en doelen.
Hoofdstuk 2 Motiverende gespreksvoering de basis
Motiverende gesprekvoering is de kern van dit boek en wordt beschreven als een "manier van zijn,"
wat betekent dat de benadering van de ander tijdens het gesprek cruciaal is. De basishouding,
oftewel de spirit van motiverende gesprekvoering, benadrukt deze manier van omgaan.
Gesprekstechnieken bieden praktische hulpmiddelen voor het voeren van gesprekken, terwijl de
verbeterreflex aangeeft wat je beter kunt vermijden. Hoewel de theorie van motiverende
gesprekvoering eenvoudig lijkt, ligt de uitdaging in het herkennen van wanneer en hoe deze
technieken toe te passen. Het is een effectieve methode om mensen te helpen hun doelen te
bereiken.
2.1 Wat is motiverende gespreksvoering?
Motiverende gesprek voeren kun je inzetten om mensen te motiveren om te veranderen. De
methode komt uit de verslavingszorg, maar wordt tegenwoordig in bijna alle hulpverlening- en
coachsectoren ingezet. Gedragsverandering is vaak ingewikkeld, en motivatie speelt hierbij een
cruciale rol, want die is te beïnvloeden. Bij motiverende gesprekvoering is het doel niet direct het
oplossen van een probleem, maar het ondersteunen van de motivatie om te veranderen.
Iedereen kent de uitdagingen van gedragsverandering, zoals het niet volhouden van goede
voornemens. Je kunt bijvoorbeeld vastberaden zijn om af te vallen en niet meer te snoepen, maar
toch een koekje aannemen wanneer het wordt aangeboden. Of je wilt je huiswerk bijhouden om
stress te vermijden, maar na een maand merk je dat je alweer achterloopt.
Motivatie
Motivatie verwijst naar wat iemand drijft om bepaald gedrag te vertonen of juist te vermijden. Het is
geen vaste eigenschap, maar verandert voortdurend. Daarom moet er tijdens het hele proces van
gedragsverandering steeds aandacht worden besteed aan het onderhouden van motivatie.
Motivatie hangt af van twee factoren: hoe belangrijk iemand de gewenste verandering vindt en het
vertrouwen dat iemand heeft om die verandering te realiseren. Hoe belangrijker de verandering, hoe
groter de kans dat iemand actie onderneemt, mits er genoeg vertrouwen is. Gebrek aan vertrouwen
kan ervoor zorgen dat iemand niet durft te beginnen uit angst om te falen, waardoor vertrouwen
cruciaal is.
Als coach is het belangrijk om iemand te helpen kleine stapjes te zetten om zo vertrouwen op te
bouwen. Dit vergroot de kans dat de cliënt daadwerkelijk actie onderneemt. Als er veel vertrouwen
is, maar de verandering niet als belangrijk wordt gezien, zal de motivatie te laag blijven om iets te
veranderen.
2.1.1 Een doelgerichte gespreksstijl
Miller en Rollnick (2002) omschrijven motiverende gesprekvoering als een cliëntgerichte en directieve
methode die de intrinsieke motivatie van een cliënt aanwakkert om te veranderen. Het is geen
theorie, maar een gespreksstijl die gebaseerd is op een filosofie en methoden om de motivatie voor
verandering te versterken en ambivalentie te verminderen (Lewis & Osborn, 2004). Het gesprek is
een samenwerking tussen twee experts: de cliënt, die expert is over zijn eigen leven, en de coach, die
expert is in coaching.
Motiverende gespreksvoering
Motiverende gesprekvoering is doelgericht en helpt de persoonlijke motivatie van de cliënt te
versterken door hun eigen redenen voor verandering te ontdekken en te verkennen in een sfeer van
aanvaarding en mededogen. Het is vooral effectief in situaties waarin mensen vastzitten in hun
gedrag en moeite hebben om verandering door te zetten.
,2.1.2 Ambivalentie
Mensen vertonen vaak onlogisch gedrag bij het streven naar verandering, ondanks dat ze de kennis
hebben en hun doelen duidelijk zijn. Dit wordt veroorzaakt door ambivalentie, een innerlijk conflict
tussen twee tegenstrijdige opties. Ambivalentie speelt een cruciale rol binnen motiverende
gesprekvoering en komt regelmatig naar voren.
Ambivalentie ontstaat wanneer iemand moet kiezen tussen verschillende opties: verstand versus
plezier, korte termijn versus lange termijn, of zelfs tussen twee goede of slechte keuzes. Bij verslaving
is ambivalentie vaak het meest ingewikkeld, omdat beide opties voor- en nadelen hebben. Een
voorbeeld hiervan is iemand die probeert te stoppen met blowen, maar onder druk van
ontwenningsverschijnselen en psychische klachten toch weer terugvallen in het oude gedrag.
In coachinggesprekken is het belangrijk om zowel de motivaties voor verandering als de
belemmeringen goed in kaart te brengen. Dat wat motiveert is belangrijk om naar het hele traject
goed in beeld te houden. Dat wat iemand tegenhoudt zal tijdens de gesprek besproken moeten
worden zodat iemand gezonde copingvaardigheden ontwikkelt om met het probleem om te gaan.
Copingsijl en copingvaardigheden
Psychologen noemen de manier waarop je omgaat met stressvolle situaties en tegenslagen, ook wel
je copingstijl genoemd. Het begrip komt van het Engelse "to cope with," wat betekent dat je ergens
tegen opgewassen bent of ermee kunt omgaan. Coping gaat over de acties en gedachten die je
helpen om met overweldigende emoties en de situaties die die emoties veroorzaken om te gaan.
Vanaf jonge leeftijd ontwikkel je steeds meer copingvaardigheden en verfijn je de vaardigheden die je
al hebt.
2.1.3 Verandertaal versus behoudtaal
De tegenstrijdigheid tussen wat iemand wil en wat die persoon doet, lijkt voor anderen soms
onlogisch, maar is eigenlijk heel menselijk. Iemand kan bijvoorbeeld een huiswerk bij willen houden,
maar doet het toch niet. In motiverende gesprekvoering noemen we deze tegenstrijdigheid
"verander- en behoudtaal." Dit verwijst naar uitspraken die laten zien of iemand meer neigt naar
verandering of het behouden van het huidige gedrag.
Verandertaal omvat uitspraken die richting verandering wijzen, zoals: "Ik moet dit echt doen" of "Dit
kan ik niet langer uitstellen."
Behoudtaal daarentegen benadrukt het vasthouden aan het huidige gedrag, met uitspraken zoals:
"Het gaat zo best" of "Ik zou wel willen, maar...".
In het voorbeeld van Robin zie je deze ambivalentie. Ze wil haar woning behouden, wat klinkt als
verandertaal, maar zegt ook dat blowen haar helpt om minder last te hebben van herbelevingen, wat
behoudtaal is.
Je kunt pas bepalen wat veranderd taal en behoudt taal is als je weet wat de hulpvraag
van de cliënt is.
,2.2 De spirit van motiverende gespreksvoering
Motiverende gespreksvoering vereist zowel een strategisch gebruik van gesprekstechnieken als een
specifieke attitude of grondhouding. Het gaat niet om een set trucjes, maar om een manier van ‘zijn’.
De gesprekstechnieken zijn bedoeld om de motivatie en bereidheid tot verandering van iemand naar
boven te halen en te versterken. De basishouding of spirit van motiverende gespreksvoering is even
belangrijk. Deze houding bepaalt hoe je communiceert en maakt het werkelijke verschil. Het gaat om
een empathische, accepterende en ondersteunende benadering die de cliënt helpt om zelf tot inzicht
en verandering te komen. Deze houding en de technieken zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden.
2.2.1 Samenwerking
Bij motiverende gespreksvoering speelt de basishouding een cruciale rol. Deze houding is zichtbaar,
hoorbaar en voelbaar in elk gesprek en vormt de kern van hoe je met de cliënt omgaat.
In motiverende gespreksvoering beschouwen we gesprekken als een samenwerking tussen twee
experts. De cliënt is expert in haar eigen leven en gedrag. Ze heeft vaak al veel geprobeerd, advies
ingewonnen en informatie gezocht, maar is toch niet tot verandering gekomen en zoekt nu hulp. Jij
bent expert op het gebied van motivatie en gedragsverandering. Je hebt niet de intentie om haar
probleem direct voor haar op te lossen, maar je biedt jouw expertise en kennis aan om haar te
ondersteunen.
Je rol is om samen met de cliënt te werken, waarbij je naast haar staat in plaats van boven haar. Je
zorgt ervoor dat de cliënt de meeste spreektijd krijgt en dat de gesprekken gestructureerd worden
zodat alle belangrijke onderwerpen aan bod komen. Je streeft naar een positieve sfeer, stelt open
vragen en gaat door op de antwoorden om de cliënt te helpen haar eigen motivatie te verkennen en
te versterken. Jouw taak is om de cliënt te helpen haar eigen motivatie naar voren te brengen, te
activeren en te behouden.
Casus Robin
In de casus van Robin blijkt dat goed bedoelde adviezen van haar omgeving averechts werkt voor
haar. Haar omgeving zegt dingen als: "Als je nu gewoon stopt met gebruiken en naar dagbesteding
gaat, komt alles wel weer goed." Dit lijkt alsof Robin niet al eerder had geprobeerd deze stappen te
zetten. Het maakt haar gefrustreerd en voelt zich daardoor extra klein.
Robin heeft iemand nodig die haar respecteert en vertrouwt. Ze heeft behoefte aan een
gesprekspartner die haar niet simpelweg vertelt wat ze moet doen, maar die de juiste vragen stelt.
Door deze vragen kan Robin zelf tot antwoorden komen en haar eigen manier van verandering
vinden. Het gaat erom dat de coach naast Robin staat en haar ondersteunt in plaats van haar alleen
maar te zeggen wat ze moet doen.
, 2.2.2 Acceptatie
Gelijkwaardig samenwerken houdt ook in dat je de andere accepteert zoals die is. Je hoeft het niet
eens te zijn of te doen alsof, je hoeft niet haar woorden of daar goed te keuren. Maar accepteert dat
de ander net zo waardevol is als ieder ander en jezelf, met een eigen belevingswereld en eigen
normen en waarde. Deze acceptatie is belangrijk omdat je dan pas echt naast de persoon kunt gaan
staan.
Deze acceptatie bestaat uit vier aspecten
Absolute waarde. Je accepteert wat de cliënt zegt en stelt nieuwsgierige vragen zonder je
eigen oordeel te laten blijken. Het doet er niet toe of je iets goed of slecht vindt; je benadert
de cliënt met respect en waardevrij.
Empathie. Als coach is het jouw taak om actief te luisteren en je oprecht in te leven in de
beleving en gedachten van de ander.
Autonomie respecteren. Je respecteer dat de ander eigen keuzes maakt, ook al ben je het er
niet mee eens. Je vertrouwt erop dat zij de juiste beslissing maken, ook al kan het soms
moeilijk zijn om dat te accepteren. Je kunt vragen stellen om hen te helpen nadenken, maar
de uiteindelijke keuze blijft bij de ander.
Bevestigen. Je bevestigt wat de ander goed doet en waar ze zich voor heeft ingespannen door
het zelf te laten benoemen. Dit kun je doen door vragen te stellen zoals: "Wat levert het je op
om twee keer per week hard te lopen?" of "Waar ben je zelf tevreden over?"
2.2.3 Ontlokken
Bij motiverende gesprekvoering werk je samen met de cliënt op basis van acceptatie en
gelijkwaardigheid. Je gaat ervan uit dat de cliënt al over de motivatie beschikt en je taak is om deze
motivatie naar boven te halen. Dit noem je 'ontlokken'. Dit kan bijvoorbeeld door het belang van
verandering te laten groeien of door vertrouwen in de eigen vaardigheden op te bouwen.
Vergelijk dit met verschillende docenten die je hebt gehad: sommige geven informatie in
monoloogvorm, wat vaak niet leidt tot gedragsverandering. Effectievere docenten laten je zelf aan de
slag gaan met opdrachten en reflectie. Op dezelfde manier help jij de cliënt niet tot
gedragsverandering door alleen maar zelf te praten, maar door hen actief te betrekken, hun eigen
motivatie te ontdekken en zelfonderzoek te doen.
2.2.4 Compassie
Naast acceptatie en gelijkwaardigheid is compassie ook belangrijk in een gesprek. Compassie is
cruciaal voor een succesvol gesprek en betekent dat je je bewust inzet voor het welzijn van de ander
zonder eigenbelang. Je werkt met mededogen en probeert echt te begrijpen hoe de ander zich voelt
en wat hun behoeften en doelen zijn.
Bij coaching is het belangrijk om niet vanuit de overtuiging te werken dat jij beter weet wat goed is
voor de ander, maar om de ander te ondersteunen op een manier die hen helpt hun eigen doelen te
bereiken. Compassie in motiverende gesprekvoering richt zich op het bevorderen van de verandering
die de cliënt zelf wil, zonder belangen van de coach of anderen.
Daarnaast is het belangrijk om 'practice what you preach': als je zegt dat je naast de cliënt wilt staan
en samen wilt werken, moet je dit ook daadwerkelijk doen. Betrek de cliënt bij het bepalen van de
gespreksonderwerpen, tijdsplanning en doelen.
