Criminologische theorieën schematisch weergegeven
Wie/welke theorie? Inhoud:
Drukheim Door hun gevoelens van morele verontwaardiging met elkaar te delen, bevestigen de leden
Tekst 1 HC 1A van een gemeenschap zichzelf en elkaar in hun normbesef. Door de dader te veroordelen,
bevestigen de groepsleden bovendien hun collectieve besef van morele superioriteit (“wij
zouden zoiets nooit doen”).
Merton Strain theorie
HC 2B - Focust op de beperkte mogelijkheden van sommige groepen in de samenleving om
Tekst 1 HC 2B bepaalde doelen te halen
HC 6A - Deze individuen trachten middels illegale middelen alsnog de maatschappelijke
doelen te bereiken
- De culturele doelen niet kunnen bereiken middels beschikbare middelen leidt tot
strain (= spanning) tussen wel die doelen willen bereiken en de middelen die
voorhanden zijn, waardoor nieuwe illegale middelen worden ingezet
Deze theorie wordt ook genoemd als criminologische theorie om de gebeurtenissen in de Abu
Ghraib gevangenis in Irak te verklaren (HC 6A). De VS was volkomen verrast door de
aanslagen van 9/11 en er heerste een angst dat dit nog eens zou gebeuren. Toen heerste de
gedachte dat er onvoldoende legitieme middelen waren om terrorisme effectief te bestrijden.
Dit verklaart waarom ze naar illegitieme middelen grepen de overheid voelde namelijk
enorme druk om daadkrachtig op te treden.
Subculturele strain (= spanning) theorie (Chicago School) delinquent gedrag komt voort uit
een collectief gevoel van strain (= spanning), die ontstaat door het niet kunnen bereiken van
de culturele doelen ontstaan van gangs (door illegale middelen trachten deze doelen
alsnog te bereiken) ontkenning mainstream waarden en ontstaan van een collectieve
subcultuur. In deze zin wordt de theorie gebruikt voor het ontstaan van gangs (HC 2B).
Omgaan met de spanning: enerzijds verbinding aangaan met lotgenoten, anderzijds
verwerpen kernwaarden waarvoor eigen in de plaats komen = ontstaan subcultuur
Verklaring deviant gedrag gezamenlijke sociale activiteit, in interactieve groeps- of
gangsetting, versterken culturele identiteiten door middel van groepsvorming is een
methode van verzet jegens marginalisering.
Chicago School Sociale desorganisatie als een verklaring voor criminaliteit (HC 1A), maar ook sociale
HC 1A desorganisatie als criminologische theorie voor gangformatie (HC 2B).
Tekst 2 HC 1A
HC 2B Sociale desorganisatie theorie = een situatie waarin dit de kenmerken zijn: geen
Tekst 1 HC 2B gemeenschapsgevoel, geen stabiele relaties, lage sociale controle, zwakke en ineffectieve
instituties, geen harmonie binnen de gemeenschap en haar waarden.
Dus kenmerken van de sociale structuur (vaak sociaal-economische achterstand en
slechte huisvesting) zijn van invloed, ongeacht de sociale ethische achtergrond (dus
verschillend qua etniciteit/ras) wijken met hoge criminaliteit kennen vaak een
geringe stabiliteit en lage sociale cohesie.
Ziet daarmee op een gemeenschap met conflicterende groepen, ieder met zijn eigen
normen en waarden. Deze diverse gemeenschappen zijn daarmee de ideale basis voor
bendevorming/groepsvorming.
De Jong Groepsvorming (Marokkaanse jongens):
HC 2B - Behoefte aan acceptatie en (h)erkenning (en waardering en veiligheid) niet bevredigd
Tekst 2 HC 2B door de Nederlandse gemeenschap en hun eigen ouders
- Gedrag wordt afgestemd op de groep (individuele drang en groepsdruk), dit is een
wederkerig proces (afstemmen gedrag op groepsnormen en met hun gedrag
, beïnvloeden inschatting anderen)
- Identificatie met een groep leidt op sociaal niveau tot groepsprocessen waarin wij-zij
verhoudingen ontstaan
- Reacties van buitenstaanders kunnen invloed hebben op proces van
gedragsafstemming = secundaire deviantie: je gaat je gedragen zoals al verondersteld
wordt. Ontwikkelen van een straatcultuur: discriminatie is het bevestigen van het
groepsverband.
- Terechtkomen in een vicieuze cirkel, waarop dus met secundaire deviantie wordt
gereageerd omdat je niet kunt ontsnappen aan de groepsidentiteit
Volgens de Jong is dus de groepsdynamiek en subcultuur in een groep datgene wat tot
deviant gedrag leidt.
De Haan Dat cijfers eenduidig zijn is een gevaarlijke illusie. Ze behoeven uitleg en interpretatie
Tekst 2 HC 3A (context). Criminaliteitscijfers zijn dus het resultaat van kwalificaties, en die staan onder
invloed van het maatschappelijk debat.
Criminaliteitscijfers worden sociaal geconstrueerd door middel van een procedure
(proces-verbaal) waarin gedragingen en gebeurtenissen strafrechtelijk worden
gekwalificeerd.
Er is sprake van een begripsinflatie (vgl. Egelkamp) we zijn steeds gevoeliger
geworden en definities zijn verbreed; ze verschuiven dus.
Er is nu een toenemende gevoeligheid voor geweld aan de kant van politie en justitie,
want meer dingen worden tegenwoordig onder geweld geschaard. Door extra
aandacht voor het thema geweld is sprake van een afname van het dark number ( =
deel van de criminaliteit die verborgen blijft) hiervan.
Althoff Drie theoretische concepten die de beïnvloeding van media kunnen en willen verklaren:
Teksten HC 4A 1. Framing interpretatiekader: de manier waarop een onderwerp wordt
HC 4A gepresenteerd en geïnterpreteerd. Het is een proces van sociale constructie: het had
ook een andere framing kunnen zijn. Het schept orde.
2. Amplificatiespiraal fasen: 1. Identificatie 2. Verbreding 3. Reactie.
“Media kunnen op deze wijze het vehikel worden voor een golf van morele
verontwaardiging waarop politiek reageren moet” (Koenraadt & Brants).
Versterkingskringloop: het effect van politieke debatten wordt versterkt
wanneer als legitimering van de argumenten een beroep wordt gedaan op
media opinies en vice versa (mediaberichtgeving als een zichzelf versterkend
proces)
3. Mediahypes “Een mediabrede, snel piekende nieuwsgolf die één gebeurtenis als
startpunt heeft en die voor het grootste deel het gevolg is van zichzelf versterkende
processen bij de nieuwsproductie” (Vasterman).
Dit wordt versterkt doordat de politiek hier uiteindelijk op moet reageren, en
dan zie je de amplificatiespiraal aan het werk. Ook framing vindt plaats in een
mediahype.
Sykes & Matza Bij de criminologische benadering van cybercrime (HC 4B) wordt gekeken naar de rol van
HC 4B neutralisatietechnieken. Dit noemen we ook wel ‘rhetorical devices’: ingezet om gedrag te
Teksten HC 4B legitimeren (eigen gedrag te bagatelliseren). In het normale leven houden delinquenten zich
Tekst 2 HC 5B wel aan de specifieke waarden van de samenleving (en zijn zich weldegelijk bewust wat goed
HC 6A en fout is), maar op het moment van het doen van illegale dingen worden deze waarden
Tekst 1 HC 6B tijdelijk buiten spel gezet door een neutralisatietechniek, waardoor de delinquent geen/een
minder groot schuldgevoel krijgt.
De belangrijkste technieken (genoemd bij hackers):
1. Ontkennen schade
2. Ontkennen slachtoffer (dit zie je veel bij hackers, dat ze zeggen dat mensen
Wie/welke theorie? Inhoud:
Drukheim Door hun gevoelens van morele verontwaardiging met elkaar te delen, bevestigen de leden
Tekst 1 HC 1A van een gemeenschap zichzelf en elkaar in hun normbesef. Door de dader te veroordelen,
bevestigen de groepsleden bovendien hun collectieve besef van morele superioriteit (“wij
zouden zoiets nooit doen”).
Merton Strain theorie
HC 2B - Focust op de beperkte mogelijkheden van sommige groepen in de samenleving om
Tekst 1 HC 2B bepaalde doelen te halen
HC 6A - Deze individuen trachten middels illegale middelen alsnog de maatschappelijke
doelen te bereiken
- De culturele doelen niet kunnen bereiken middels beschikbare middelen leidt tot
strain (= spanning) tussen wel die doelen willen bereiken en de middelen die
voorhanden zijn, waardoor nieuwe illegale middelen worden ingezet
Deze theorie wordt ook genoemd als criminologische theorie om de gebeurtenissen in de Abu
Ghraib gevangenis in Irak te verklaren (HC 6A). De VS was volkomen verrast door de
aanslagen van 9/11 en er heerste een angst dat dit nog eens zou gebeuren. Toen heerste de
gedachte dat er onvoldoende legitieme middelen waren om terrorisme effectief te bestrijden.
Dit verklaart waarom ze naar illegitieme middelen grepen de overheid voelde namelijk
enorme druk om daadkrachtig op te treden.
Subculturele strain (= spanning) theorie (Chicago School) delinquent gedrag komt voort uit
een collectief gevoel van strain (= spanning), die ontstaat door het niet kunnen bereiken van
de culturele doelen ontstaan van gangs (door illegale middelen trachten deze doelen
alsnog te bereiken) ontkenning mainstream waarden en ontstaan van een collectieve
subcultuur. In deze zin wordt de theorie gebruikt voor het ontstaan van gangs (HC 2B).
Omgaan met de spanning: enerzijds verbinding aangaan met lotgenoten, anderzijds
verwerpen kernwaarden waarvoor eigen in de plaats komen = ontstaan subcultuur
Verklaring deviant gedrag gezamenlijke sociale activiteit, in interactieve groeps- of
gangsetting, versterken culturele identiteiten door middel van groepsvorming is een
methode van verzet jegens marginalisering.
Chicago School Sociale desorganisatie als een verklaring voor criminaliteit (HC 1A), maar ook sociale
HC 1A desorganisatie als criminologische theorie voor gangformatie (HC 2B).
Tekst 2 HC 1A
HC 2B Sociale desorganisatie theorie = een situatie waarin dit de kenmerken zijn: geen
Tekst 1 HC 2B gemeenschapsgevoel, geen stabiele relaties, lage sociale controle, zwakke en ineffectieve
instituties, geen harmonie binnen de gemeenschap en haar waarden.
Dus kenmerken van de sociale structuur (vaak sociaal-economische achterstand en
slechte huisvesting) zijn van invloed, ongeacht de sociale ethische achtergrond (dus
verschillend qua etniciteit/ras) wijken met hoge criminaliteit kennen vaak een
geringe stabiliteit en lage sociale cohesie.
Ziet daarmee op een gemeenschap met conflicterende groepen, ieder met zijn eigen
normen en waarden. Deze diverse gemeenschappen zijn daarmee de ideale basis voor
bendevorming/groepsvorming.
De Jong Groepsvorming (Marokkaanse jongens):
HC 2B - Behoefte aan acceptatie en (h)erkenning (en waardering en veiligheid) niet bevredigd
Tekst 2 HC 2B door de Nederlandse gemeenschap en hun eigen ouders
- Gedrag wordt afgestemd op de groep (individuele drang en groepsdruk), dit is een
wederkerig proces (afstemmen gedrag op groepsnormen en met hun gedrag
, beïnvloeden inschatting anderen)
- Identificatie met een groep leidt op sociaal niveau tot groepsprocessen waarin wij-zij
verhoudingen ontstaan
- Reacties van buitenstaanders kunnen invloed hebben op proces van
gedragsafstemming = secundaire deviantie: je gaat je gedragen zoals al verondersteld
wordt. Ontwikkelen van een straatcultuur: discriminatie is het bevestigen van het
groepsverband.
- Terechtkomen in een vicieuze cirkel, waarop dus met secundaire deviantie wordt
gereageerd omdat je niet kunt ontsnappen aan de groepsidentiteit
Volgens de Jong is dus de groepsdynamiek en subcultuur in een groep datgene wat tot
deviant gedrag leidt.
De Haan Dat cijfers eenduidig zijn is een gevaarlijke illusie. Ze behoeven uitleg en interpretatie
Tekst 2 HC 3A (context). Criminaliteitscijfers zijn dus het resultaat van kwalificaties, en die staan onder
invloed van het maatschappelijk debat.
Criminaliteitscijfers worden sociaal geconstrueerd door middel van een procedure
(proces-verbaal) waarin gedragingen en gebeurtenissen strafrechtelijk worden
gekwalificeerd.
Er is sprake van een begripsinflatie (vgl. Egelkamp) we zijn steeds gevoeliger
geworden en definities zijn verbreed; ze verschuiven dus.
Er is nu een toenemende gevoeligheid voor geweld aan de kant van politie en justitie,
want meer dingen worden tegenwoordig onder geweld geschaard. Door extra
aandacht voor het thema geweld is sprake van een afname van het dark number ( =
deel van de criminaliteit die verborgen blijft) hiervan.
Althoff Drie theoretische concepten die de beïnvloeding van media kunnen en willen verklaren:
Teksten HC 4A 1. Framing interpretatiekader: de manier waarop een onderwerp wordt
HC 4A gepresenteerd en geïnterpreteerd. Het is een proces van sociale constructie: het had
ook een andere framing kunnen zijn. Het schept orde.
2. Amplificatiespiraal fasen: 1. Identificatie 2. Verbreding 3. Reactie.
“Media kunnen op deze wijze het vehikel worden voor een golf van morele
verontwaardiging waarop politiek reageren moet” (Koenraadt & Brants).
Versterkingskringloop: het effect van politieke debatten wordt versterkt
wanneer als legitimering van de argumenten een beroep wordt gedaan op
media opinies en vice versa (mediaberichtgeving als een zichzelf versterkend
proces)
3. Mediahypes “Een mediabrede, snel piekende nieuwsgolf die één gebeurtenis als
startpunt heeft en die voor het grootste deel het gevolg is van zichzelf versterkende
processen bij de nieuwsproductie” (Vasterman).
Dit wordt versterkt doordat de politiek hier uiteindelijk op moet reageren, en
dan zie je de amplificatiespiraal aan het werk. Ook framing vindt plaats in een
mediahype.
Sykes & Matza Bij de criminologische benadering van cybercrime (HC 4B) wordt gekeken naar de rol van
HC 4B neutralisatietechnieken. Dit noemen we ook wel ‘rhetorical devices’: ingezet om gedrag te
Teksten HC 4B legitimeren (eigen gedrag te bagatelliseren). In het normale leven houden delinquenten zich
Tekst 2 HC 5B wel aan de specifieke waarden van de samenleving (en zijn zich weldegelijk bewust wat goed
HC 6A en fout is), maar op het moment van het doen van illegale dingen worden deze waarden
Tekst 1 HC 6B tijdelijk buiten spel gezet door een neutralisatietechniek, waardoor de delinquent geen/een
minder groot schuldgevoel krijgt.
De belangrijkste technieken (genoemd bij hackers):
1. Ontkennen schade
2. Ontkennen slachtoffer (dit zie je veel bij hackers, dat ze zeggen dat mensen
