Gezondheidsbevordering
Longkanker
(Michael, 2019)
Student: Veronica Litra
Studentnummer: 693961
Toetscode: 2020BNGZBA
Opleiding: HBO Verpleegkunde Voltijd, leerjaar 3
School: Hogeschool Inholland, Alkmaar
Klas/cohort: ALVP24VT3A/2025
Assessor: Esther Snoeks
Datum: 20 Juni 2025
,Voorwoord
Mijn naam is Veronica Litra en ik ben derdejaars HBO-verpleegkunde student aan Hogeschool
Inholland, locatie Alkmaar. In het kader van het vak Gezondheidsbevordering heb ik dit verslag
geschreven over het gezondheidsprobleem longkanker. De keuze voor dit onderwerp is ontstaan uit
persoonlijke observaties: ik zie steeds meer jongeren in mijn omgeving die roken, vaak zonder volledig
inzicht te hebben in de ernstige gezondheidsrisico’s die dit met zich meebrengt. Roken is namelijk een
van de belangrijkste oorzaken van longkanker (Longkanker Nederland, z.d.-b) en daarom achtte ik het
van groot belang om jongeren bewust te maken van de gevolgen van roken en hen te motiveren
weloverwogen keuzes te maken voor hun gezondheid.
Het leek mij waardevol en leerzaam om me verder te verdiepen in dit gezondheidsprobleem en een
gezondheidsvoorlichting te ontwikkelen rondom dit thema. Deze voorlichting is gegeven aan zes
jongeren. Ter bescherming van hun privacy blijven de deelnemers in dit verslag anoniem.
Ik wil graag mijn docent, Esther Snoeks, bedanken voor haar waardevolle begeleiding bij het uitvoeren
van deze opdracht. Tevens wil ik de deelnemers bedanken voor hun aanwezigheid en betrokkenheid
bij de gezondheidsvoorlichting.
Ik wens u veel leesplezier bij het doornemen van dit verslag.
Veronica Litra
2
,Inhoudsopgave
Voorwoord............................................................................................................. 2
H1 Analyse gezondheidsprobleem en gezondheidsdeterminanten .................... 4
H1.1. Epidemiologie ........................................................................................... 4
H1.2. Gezondheidsanalyse ................................................................................ 8
H1.2.1. Gezondheidsdeterminanten ............................................................... 8
H1.2.2 Model van Lalonde .............................................................................. 8
H1.2.3 Verantwoording keuze doelgroep ....................................................... 9
H2. Gedragsanalyse ............................................................................................ 10
H2.1 ASE-model ............................................................................................... 10
H2.2 Stage of change model ............................................................................ 10
H3 Gedrags –en veranderdoelen ........................................................................ 11
H4 Voorlichtingsbijeenkomsten ......................................................................... 12
H4.1 Voorlichtingsbijeenkomst 1 .................................................................... 12
H4.2 Voorlichtingsbijeenkomst 2 (fictief) ........................................................ 14
H4.3 Voorlichtingsbijeenkomst 3 (fictief) ........................................................ 15
H5 Evaluatie ........................................................................................................ 17
H5.1 Effectevaluatie ......................................................................................... 17
H5.2 Procesevaluatie ....................................................................................... 17
H6 Reflectie ......................................................................................................... 17
Literatuurlijst ....................................................................................................... 19
Bijlagen ............................................................................................................... 22
Bijlage 1: Enquête deelnemers ........................................................................ 22
.......................................................................................................................... 31
Bijlage 2: Feedback van de deelnemers ......................................................... 32
3
, H1 Analyse gezondheidsprobleem en gezondheidsdeterminanten
H1.1. Epidemiologie
Morbiditeit (prevalentie en incidentie)
Longkanker is na huid-, prostaat- en borstkanker een van de meest voorkomende kankersoorten in
Nederland. In 2023 werden naar schatting 14.800 nieuwe gevallen vastgesteld (7.600 mannen, 7.200
vrouwen) met een incidentie van 0,86 per 1.000 mannen en 0,81 per 1.000 vrouwen. De meeste
gevallen (69%) betreffen niet-kleincellige tumoren, 12% kleincellig en 19% zonder bevestigde
weefseldiagnose (IKNL, z.d.-a).
Figuur 1. Nieuwe gevallen van longkanker 2023
Figuur 1 toont dat longkanker
zelden voorkomt onder de 35
jaar. Vanaf 55 jaar neemt de
incidentie duidelijk toe. Tot 70
jaar is longkanker iets vaker bij
vrouwen vastgesteld terwijl de
aantallen bij 70-plussers hoger
zijn bij mannen. De hoogste
incidentie ligt in de
leeftijdsgroepen 75–84 jaar
(Volksgezondheid en Zorg,
2024).
Opmerking. Overgenomen van IKNL Nederlandse Kankerrregistratie, cijfers gedownload op 19
februari 2024, via VZinfo.nl. De cijfers zijn voorlopig. Bron:https://www.vzinfo.nl/longkanker/leeftijd-en-
geslacht
4
Longkanker
(Michael, 2019)
Student: Veronica Litra
Studentnummer: 693961
Toetscode: 2020BNGZBA
Opleiding: HBO Verpleegkunde Voltijd, leerjaar 3
School: Hogeschool Inholland, Alkmaar
Klas/cohort: ALVP24VT3A/2025
Assessor: Esther Snoeks
Datum: 20 Juni 2025
,Voorwoord
Mijn naam is Veronica Litra en ik ben derdejaars HBO-verpleegkunde student aan Hogeschool
Inholland, locatie Alkmaar. In het kader van het vak Gezondheidsbevordering heb ik dit verslag
geschreven over het gezondheidsprobleem longkanker. De keuze voor dit onderwerp is ontstaan uit
persoonlijke observaties: ik zie steeds meer jongeren in mijn omgeving die roken, vaak zonder volledig
inzicht te hebben in de ernstige gezondheidsrisico’s die dit met zich meebrengt. Roken is namelijk een
van de belangrijkste oorzaken van longkanker (Longkanker Nederland, z.d.-b) en daarom achtte ik het
van groot belang om jongeren bewust te maken van de gevolgen van roken en hen te motiveren
weloverwogen keuzes te maken voor hun gezondheid.
Het leek mij waardevol en leerzaam om me verder te verdiepen in dit gezondheidsprobleem en een
gezondheidsvoorlichting te ontwikkelen rondom dit thema. Deze voorlichting is gegeven aan zes
jongeren. Ter bescherming van hun privacy blijven de deelnemers in dit verslag anoniem.
Ik wil graag mijn docent, Esther Snoeks, bedanken voor haar waardevolle begeleiding bij het uitvoeren
van deze opdracht. Tevens wil ik de deelnemers bedanken voor hun aanwezigheid en betrokkenheid
bij de gezondheidsvoorlichting.
Ik wens u veel leesplezier bij het doornemen van dit verslag.
Veronica Litra
2
,Inhoudsopgave
Voorwoord............................................................................................................. 2
H1 Analyse gezondheidsprobleem en gezondheidsdeterminanten .................... 4
H1.1. Epidemiologie ........................................................................................... 4
H1.2. Gezondheidsanalyse ................................................................................ 8
H1.2.1. Gezondheidsdeterminanten ............................................................... 8
H1.2.2 Model van Lalonde .............................................................................. 8
H1.2.3 Verantwoording keuze doelgroep ....................................................... 9
H2. Gedragsanalyse ............................................................................................ 10
H2.1 ASE-model ............................................................................................... 10
H2.2 Stage of change model ............................................................................ 10
H3 Gedrags –en veranderdoelen ........................................................................ 11
H4 Voorlichtingsbijeenkomsten ......................................................................... 12
H4.1 Voorlichtingsbijeenkomst 1 .................................................................... 12
H4.2 Voorlichtingsbijeenkomst 2 (fictief) ........................................................ 14
H4.3 Voorlichtingsbijeenkomst 3 (fictief) ........................................................ 15
H5 Evaluatie ........................................................................................................ 17
H5.1 Effectevaluatie ......................................................................................... 17
H5.2 Procesevaluatie ....................................................................................... 17
H6 Reflectie ......................................................................................................... 17
Literatuurlijst ....................................................................................................... 19
Bijlagen ............................................................................................................... 22
Bijlage 1: Enquête deelnemers ........................................................................ 22
.......................................................................................................................... 31
Bijlage 2: Feedback van de deelnemers ......................................................... 32
3
, H1 Analyse gezondheidsprobleem en gezondheidsdeterminanten
H1.1. Epidemiologie
Morbiditeit (prevalentie en incidentie)
Longkanker is na huid-, prostaat- en borstkanker een van de meest voorkomende kankersoorten in
Nederland. In 2023 werden naar schatting 14.800 nieuwe gevallen vastgesteld (7.600 mannen, 7.200
vrouwen) met een incidentie van 0,86 per 1.000 mannen en 0,81 per 1.000 vrouwen. De meeste
gevallen (69%) betreffen niet-kleincellige tumoren, 12% kleincellig en 19% zonder bevestigde
weefseldiagnose (IKNL, z.d.-a).
Figuur 1. Nieuwe gevallen van longkanker 2023
Figuur 1 toont dat longkanker
zelden voorkomt onder de 35
jaar. Vanaf 55 jaar neemt de
incidentie duidelijk toe. Tot 70
jaar is longkanker iets vaker bij
vrouwen vastgesteld terwijl de
aantallen bij 70-plussers hoger
zijn bij mannen. De hoogste
incidentie ligt in de
leeftijdsgroepen 75–84 jaar
(Volksgezondheid en Zorg,
2024).
Opmerking. Overgenomen van IKNL Nederlandse Kankerrregistratie, cijfers gedownload op 19
februari 2024, via VZinfo.nl. De cijfers zijn voorlopig. Bron:https://www.vzinfo.nl/longkanker/leeftijd-en-
geslacht
4
