1
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Beste therapie kiezen ifv individuele patiënt → onafhankelijk wr patiënt binnenkomt
⁎ Farmacotherapie = behandeling met GM
⁎ Ook :
o Immunotherapie
o Chemotherapie
o Radiotherapie
o Heelkunde
o Fysiotherapie
o Kinesitherapie
o Psychotherapie
o Ergotherapie
Indeling onderzoekstypen
Beschrijvend (begin) Verklarend (nadien)
Explorerend Uitspraken over mate waarin en
= verzamelen v manier wrop zich verschijnsel welke variabelen hb meeste invloed?
informatie voordoet
Toetsend
Kennis over verschijnsel binnen
= toetsen v Toetsen v specifieke hypothesen
bepaalde populatie of ander tijdstip
hypothese
Klinisch wetenschappelijk onderzoek WANT : Evidence-based Medicine / Pharmacy
Levels of Evidence ~ studie design
Categorie Source of evidence
Veel grote Randomized clinical trials
A
→ Rich body of data
Kleinere Randomized clinical trials
B
→ Limited body of data (100 patienten)
C Observational studies
D Expert Panel judgement consensus (geen studie)
, 2
1. Anatomie van klinisch wetenschappelijk onderzoek : Studie (Plan/protocol)
1- Onderzoeksvraag
→ FINER criteria: voor een goede onderzoeksvraag
F: Feasible: haalbaar
I: Interesting
N: Novel: (ver)nieuw(end)
E: Ethical
R: Relevant
So what ? ← wat betekent voor maatschappij / wat is het gevolg ?
2- Betekenis van de studie
→ literatuurstudie:
o guidelines < clinical evidence < cochrane < eigen onderzoek
▪ Cochrane : doen systematische reviews en is onafh van informatiebronnen
o Wat is gekend ?
▪ Vrkomen v duplicate onderzoek & maken v onnodige fouten bij eigen onderzoek
o Welke vraag zal geplande onderzoek beantwoorden?
o Wat betekent het antwoord voor de klinische wetenschap en gezondheidszorg
3- design van de studie
→ observationeel: enkel observeren
• cross-sectionele studie: op 1 tijdstip kijken ~ moeilijk causaal verband
• cohorte studie: mensen volgen over loop van tijd & kijken wie (niet-) ziek
○ Prospectief : op voorhand parameters vaststellen
○ Retrospectief : obv beschikbare data
• case-controle studie: cases (ziekten) vergelijken met de controles (zonder de ziekte)
! Pas op : zien associaties/verbanden is niet perse causaal verband (oorzaak-gevolg)
→ interventie: randomiseren
• randomized controlled trial (RCT): door randomisatie zal men 2 groepen vergelijkbaar
kn maken en heeft men steeds een controlegroep (vnl fase 2 studies)
→ de randomisatie in zichzelf controleert voor confounding en bias.
• pragmatische trial: als GM al op de markt is zijn er nog steeds studies nodig
(pragmatische studies voor gebruiken)
! Ladder hiërarchie: case reports < case series < ecologische studies < cross- sectionele studies < case-
control studies < cohorte studies < RCT
ANATOMIE EN FYSIOLOGIE VAN KLINISCH WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK
Beste therapie kiezen ifv individuele patiënt → onafhankelijk wr patiënt binnenkomt
⁎ Farmacotherapie = behandeling met GM
⁎ Ook :
o Immunotherapie
o Chemotherapie
o Radiotherapie
o Heelkunde
o Fysiotherapie
o Kinesitherapie
o Psychotherapie
o Ergotherapie
Indeling onderzoekstypen
Beschrijvend (begin) Verklarend (nadien)
Explorerend Uitspraken over mate waarin en
= verzamelen v manier wrop zich verschijnsel welke variabelen hb meeste invloed?
informatie voordoet
Toetsend
Kennis over verschijnsel binnen
= toetsen v Toetsen v specifieke hypothesen
bepaalde populatie of ander tijdstip
hypothese
Klinisch wetenschappelijk onderzoek WANT : Evidence-based Medicine / Pharmacy
Levels of Evidence ~ studie design
Categorie Source of evidence
Veel grote Randomized clinical trials
A
→ Rich body of data
Kleinere Randomized clinical trials
B
→ Limited body of data (100 patienten)
C Observational studies
D Expert Panel judgement consensus (geen studie)
, 2
1. Anatomie van klinisch wetenschappelijk onderzoek : Studie (Plan/protocol)
1- Onderzoeksvraag
→ FINER criteria: voor een goede onderzoeksvraag
F: Feasible: haalbaar
I: Interesting
N: Novel: (ver)nieuw(end)
E: Ethical
R: Relevant
So what ? ← wat betekent voor maatschappij / wat is het gevolg ?
2- Betekenis van de studie
→ literatuurstudie:
o guidelines < clinical evidence < cochrane < eigen onderzoek
▪ Cochrane : doen systematische reviews en is onafh van informatiebronnen
o Wat is gekend ?
▪ Vrkomen v duplicate onderzoek & maken v onnodige fouten bij eigen onderzoek
o Welke vraag zal geplande onderzoek beantwoorden?
o Wat betekent het antwoord voor de klinische wetenschap en gezondheidszorg
3- design van de studie
→ observationeel: enkel observeren
• cross-sectionele studie: op 1 tijdstip kijken ~ moeilijk causaal verband
• cohorte studie: mensen volgen over loop van tijd & kijken wie (niet-) ziek
○ Prospectief : op voorhand parameters vaststellen
○ Retrospectief : obv beschikbare data
• case-controle studie: cases (ziekten) vergelijken met de controles (zonder de ziekte)
! Pas op : zien associaties/verbanden is niet perse causaal verband (oorzaak-gevolg)
→ interventie: randomiseren
• randomized controlled trial (RCT): door randomisatie zal men 2 groepen vergelijkbaar
kn maken en heeft men steeds een controlegroep (vnl fase 2 studies)
→ de randomisatie in zichzelf controleert voor confounding en bias.
• pragmatische trial: als GM al op de markt is zijn er nog steeds studies nodig
(pragmatische studies voor gebruiken)
! Ladder hiërarchie: case reports < case series < ecologische studies < cross- sectionele studies < case-
control studies < cohorte studies < RCT
