Hoorcollege 2 Risicotaxatie in straf- en civielrechtelijk kader
Belang risicotaxatie: het zo goed mogelijk inschatten van een toekomstige gebeurtenis om
deze vervolgens te kunnen voorkomen.
Strafrechtelijk kader:
Risico op recidive inschatten juiste interventies inzetten recidive verlagen.
Civielrechtelijk kader:
Risico op zorgwekkende opgroei- en opvoedingssituatie inschatten juiste interventie
kiezen opgroei- en opvoedingssituatie verbeteren.
Risicotaxatie in strafrechtelijk kader
Recidive onder jongeren
Hoe hoog is de recidive onder jongeren, oftewel hoeveel % van de jongeren valt weer in
herhaling?
Het hangt er natuurlijk vanaf in welke
periode je kijkt. Hiernaast zie je het
recidive uitgezet in aantal jaren na het
plegen van het uitgangsdelict. Je ziet dat
na een jaar ongeveer een kwart recidiveert,
na vier is dat de helft en na tien jaar zit het
op de 70%. Dit gaat echter alleen nog
maar over veroordelingen, dus
geregistreerde registraties. In
werkelijkheid zal dit dus nog veel hoger
liggen. Dus de recidive is heel hoog, en
het is dus heel belangrijk om die te
verlagen. Figuur 1 Verloop recidive
Hoe recidive te verlagen?
Risk-Need-Responsivity model:
- Risicoprincipe.
- Behoefteprincipe.
- Responsiviteitsprincipe.
Risicoprincipe: intensiteit interventie afstemmen op het recidive risico.
Behoefteprincipe: interventie richten op veranderbare factoren die het sterkst
samenhangen met recidive.
Responsiviteitsprincipe: interventie afstemmen op motivatie, leerstijl en mogelijkheden
jongeren.
Effectiviteit interventies
, Hiernaast zie je de effectiviteit van interventies afgezet in de mate waarin principes worden
toegepast.
Rood: residentiële interventies.
Blauw: community interventies.
Interventies zonder toepassing RNR-principes niet effectief.
Interventies met toepassing RNR-principes 15 – 35% minder.
Landelijk Instrumentarium Jeugdstrafrecht
Risico’s
Behoeften Keuze
interventie
Responsivi-
teit
Het landelijk instrumentarium strafrecht is vormgegeven naar aanleiding van deze drie
principes: risico’s worden ingeschat, de behoeften worden in kaart gebracht en de
responsiviteit wordt gemeten.
Verschillende partijen maken gebruikt van LIJ en de verschillende partijen bouwen ook voort
op elkaar onderzoek.
Risicotaxatie politie
Risicotaxatie vindt alleen plaats bij de politie. Dat gebeurt volledig geautomatiseerd op basis
van de registraties die in de systemen staan bij de politie over jongeren en gezinsleden van de
jongeren.
Preselect recidive: kans dat een jongere in de nabije toekomst weer een delict pleegt.
Preselect zorg: kans dat er sprake is van een zorgwekkende opgroei- en opvoedingssituatie
(zorgelijke incidenten in het gezin in de nabije toekomst).
- Preselect recidive:
Is gemaakt volgens een chaid analyse, een voorspellingstechniek waarbij de totale
groep wordt opgesplitst in subgroepen op basis van de sterkste voorspeller. In dit
geval is dat recidive. De sterkste voorspeller is het aantal verschillende soorten delict
dat jongeren hebben gepleegd. Vervolgens worden alle subgroepen weer verder
opgesplitst op basis van dan de sterkste voorspellers (bijv. meisje en jongen).
In dit model wordt niet gekeken naar de zwaarte van het delict.
Risico inschatting: hoog – midden – laag.
- Preselect zorg:
Belang risicotaxatie: het zo goed mogelijk inschatten van een toekomstige gebeurtenis om
deze vervolgens te kunnen voorkomen.
Strafrechtelijk kader:
Risico op recidive inschatten juiste interventies inzetten recidive verlagen.
Civielrechtelijk kader:
Risico op zorgwekkende opgroei- en opvoedingssituatie inschatten juiste interventie
kiezen opgroei- en opvoedingssituatie verbeteren.
Risicotaxatie in strafrechtelijk kader
Recidive onder jongeren
Hoe hoog is de recidive onder jongeren, oftewel hoeveel % van de jongeren valt weer in
herhaling?
Het hangt er natuurlijk vanaf in welke
periode je kijkt. Hiernaast zie je het
recidive uitgezet in aantal jaren na het
plegen van het uitgangsdelict. Je ziet dat
na een jaar ongeveer een kwart recidiveert,
na vier is dat de helft en na tien jaar zit het
op de 70%. Dit gaat echter alleen nog
maar over veroordelingen, dus
geregistreerde registraties. In
werkelijkheid zal dit dus nog veel hoger
liggen. Dus de recidive is heel hoog, en
het is dus heel belangrijk om die te
verlagen. Figuur 1 Verloop recidive
Hoe recidive te verlagen?
Risk-Need-Responsivity model:
- Risicoprincipe.
- Behoefteprincipe.
- Responsiviteitsprincipe.
Risicoprincipe: intensiteit interventie afstemmen op het recidive risico.
Behoefteprincipe: interventie richten op veranderbare factoren die het sterkst
samenhangen met recidive.
Responsiviteitsprincipe: interventie afstemmen op motivatie, leerstijl en mogelijkheden
jongeren.
Effectiviteit interventies
, Hiernaast zie je de effectiviteit van interventies afgezet in de mate waarin principes worden
toegepast.
Rood: residentiële interventies.
Blauw: community interventies.
Interventies zonder toepassing RNR-principes niet effectief.
Interventies met toepassing RNR-principes 15 – 35% minder.
Landelijk Instrumentarium Jeugdstrafrecht
Risico’s
Behoeften Keuze
interventie
Responsivi-
teit
Het landelijk instrumentarium strafrecht is vormgegeven naar aanleiding van deze drie
principes: risico’s worden ingeschat, de behoeften worden in kaart gebracht en de
responsiviteit wordt gemeten.
Verschillende partijen maken gebruikt van LIJ en de verschillende partijen bouwen ook voort
op elkaar onderzoek.
Risicotaxatie politie
Risicotaxatie vindt alleen plaats bij de politie. Dat gebeurt volledig geautomatiseerd op basis
van de registraties die in de systemen staan bij de politie over jongeren en gezinsleden van de
jongeren.
Preselect recidive: kans dat een jongere in de nabije toekomst weer een delict pleegt.
Preselect zorg: kans dat er sprake is van een zorgwekkende opgroei- en opvoedingssituatie
(zorgelijke incidenten in het gezin in de nabije toekomst).
- Preselect recidive:
Is gemaakt volgens een chaid analyse, een voorspellingstechniek waarbij de totale
groep wordt opgesplitst in subgroepen op basis van de sterkste voorspeller. In dit
geval is dat recidive. De sterkste voorspeller is het aantal verschillende soorten delict
dat jongeren hebben gepleegd. Vervolgens worden alle subgroepen weer verder
opgesplitst op basis van dan de sterkste voorspellers (bijv. meisje en jongen).
In dit model wordt niet gekeken naar de zwaarte van het delict.
Risico inschatting: hoog – midden – laag.
- Preselect zorg: