Psychopathologie deel 2 - een duidelijke + gestructureerde samenvatting

​Bipolaire stoornissen (HT:5)​


​Bipolaire stoornissen​

⇒
​Misverstand 1​​ Een bipolaire stoornis is een variant​​van de depressieve stoornis​

​ ipolaire stoornis werd in de DSM-III in 1980 voor het eerst als een aparte categorie erkend, los​
B
​van depressieve stoornissen. Daarvoor werd bipolaire stoornis (toen nog vaak​
​"manisch-depressieve psychose" genoemd) inderdaad beschouwd als een subtype van​
​depressieve stoornissen.​

​Dit had te maken met​
​-​ ​Een verschillende symptomatologie​
​-​ ​Een verschillende behandeling​
​-​ ​Een verschillende etiologie en verloop​


​Symptomatologie​


​ olgens de DSM-5-TR worden de kenmerken van een bipolaire stoornis gedefinieerd door de​
V
​aanwezigheid van​​manische​​of​​hypomanische​​episoden​​en depressieve episoden.​

​ PM:​
O
​= We spreken dan ook soms van een manisch-depressieve stoornis, een folie circulaire of een folie à​
​double forme​
​= We spreken van een bipolaire depressie om het onderscheid te maken met een unipolaire depressie​
​= Tot de DSM-4 vielen bipolaire depressies samen met unipolaire depressies onder één hoofdstuk:​
​stemmingsstoornissen​




​138​

, ​Een manische episode​
​ at is een​​manische episode​​?​
W
​een periode waarin iemand een abnormaal en aanhoudend​
​-​ ​een verhoogde, expansieve of prikkelbare stemming ervaart​
​-​ ​een overmaat aan energie en activiteit thuis, op school, op het werk…​

​Wat zijn​​symptomen​​van een​​manische episode​​?​
​-​ ​minder slaap nodig hebben (aan 3u slaap genoeg hebben),​
​-​ ​zich uitgelaten voelen,​
​-​ ​zichzelf overschatten en een opgeblazen gevoel van zelfvertrouwen​
​-​ ​moeilijk te remmen zijn,​
​-​ ​spraakzamer zijn en als een spraakwaterval overdonderen​
​-​ ​sneller afgeleid zijn​
​-​ ​psychomotorisch geagiteerd reageren, waarbij activiteiten nutteloos of tot mislukking leiden​

​Deze symptomen zijn​​voldoende ernstig​ ​zodat ze leiden​​tot​
​-​ ​problemen in het dagelijks functioneren, sociaal en beroepsmatig​
​-​ ​een opname in een ziekhuis om schade aan zichzelf of aan anderen te voorkomen​
​-​ ​psychotische kenmerken​

​ iet alle manische episodes gaan gepaard met een euforisch en goed gevoel. Zeer dikwijls​
N
​is er een wisselende, zelfs depressieve, sombere stemming: “een vreugdeloze, woeste​
​euforie”​



​Een hypomanische episode​

​ at is een​​hypomanische episode​​?​
W
​Dit is een minder ernstige vorm van manie, die vergelijkbare symptomen heeft maar niet leidt tot​
​significante problemen in het sociale of beroepsmatige functioneren. Mensen met een hypomanie​
​kunnen zelfs bovengemiddeld productief zijn en zich prettig voelen.​

​ eze symptomen zijn​​veel minder ernstig​ ​dan bij een​​manisch episode​
D
⇒
​ zodat ze​​niet​​leiden tot problemen in het dagelijks​​functioneren, sociaal en beroepsmatig​
⇒
​ ​ ​geen​​opname in een ziekenhuis om schade aan zichzelf​​of aan anderen te voorkomen​
​nodig is​
⇒​ ​​geen​​psychotische kenmerken zijn​

​Vaak is een hypomanische periode​
​-​ ​niet zichtbaar voor mensen die de betrokkene niet kennen, maar wel voor de omgeving​
​-​ ​door de betrokkene niet als storend ervaren​




​139​

, ​Een depressieve episode​

​ at is een​​depressieve episode​​?​
W
​Dit is een periode waarin iemand een abnormaal en aanhoudend​
​-​ ​Een gevoel van somberheid ervaart​
​-​ ​een verlies van interesse heeft​
​-​ ​een verlies aan plezier in bijna alle activiteiten ervaart​

​Andere​​symptomen​​kunnen zijn:​
​-​ ​vermoeidheid,​
​-​ ​gevoelens van waardeloosheid,​
​-​ ​concentratieproblemen,​
​-​ ​veranderingen in eetlust of slaap,​
​-​ ​suïcidale gedachten.​




​Spreken over bipolaire stoornissen is ook altijd een beetje misleidend, waarom?​
​-​ ​omdat bipolaire stoornissen op zich eigenlijk niet altijd een duidelijk aflijnbaar syndroom is​
​-​ ​omdat er binnen de diagnose bipolaire stoornissen, verschillende ziektebeelden mogelijk zijn.​

​Alles moet steeds geïndividualiseerd worden op basis van​
​-​ ​het verloop van het ziekteproces,​
​-​ ​de concrete invulling van de symptomen​




​140​

, ​Typologie​


​Bipolaire stoornissen​


-​ ​ ​ ipolaire I-stoornis​
B
​-​ ​Bipolaire II stoornis​
​-​ ​Cyclothyme Stoornis​
​-​ ​Stemmingsstoornis door een lichamelijke aandoening​
​-​ ​Stemmingsstoornis door middelengebruik​
​-​ ​Andere gespecificeerde bipolaire en verwante stoornis​
​-​ ​Ongespecificeerde bipolaire en verwante stoornis​




​ ij een​​bipolaire I-stoornis​​is er minstens
B ⇒
één​​manische​
​episode geweest​
⇒
​Bij een​​bipolaire II-stoornis​​is er sprake van een​​hypomanische​
​episode​
⇒
​Bij een​​cyclothyme stoornis​​is er sprake van een​​langdurig​
​patroon van talrijke hypomanische en depressieve episodes​




​Bipolaire I stoornis​ ​Bipolaire II stoornis​


​Zodra iemand één manische episode doormaakt​ ​Wordt meestal als een lichtere bipolaire stoornis​
​spreekt men van een bipolaire I stoornis, er​ ​gezien, maar dit klopt niet​
​volgen sowieso nog manische episodes en​
​depressieve episodes​

​ ensen met een bipolaire I stoornis hebben hoge​
M ​ ensen met een bipolaire II stoornis zijn vaker en​
M
​ups en downs, maar mits de juiste behandeling​ ​langer depressief, daardoor kunnen ze​
​kunnen zij tussendoor vrij goed functioneren​ ​tussendoor minder goed functioneren​




​141​