1B1 – week 5
HC.1 – Arteriële vaatfunctie
Er zijn verschillende vaatfunctiestoornissen
Arteriële obstructie
o Atherosclerose
o Hypertensie
o Vasculitis
Atherosclerose is het grote probleem. Ischemie als gevolg van arteriële obstructie. Atherosclerose is
een gevolg van erfelijke factoren en van levensstijl (inactiviteit, voeding en roken). Hypertensie en
diabetes mellitus kunnen veroorzaakt worden door erfelijke factoren en levensstijl en zal ook de
vorming van atherosclerose beïnvloeden.
Er zijn twee typen obstructies:
Stabiele plak = ernstig verkleint lumen met een dikke fibrotische kap
o Stabiele angina pectoris
o Pijn bij inspanning
Instabiele plak = veel dunnere kap en veel grotere vetkern die kunnen zorgen voor scheurtjes.
Als er een ernstige stenose is, verandert de flow:
Flow = Pa-Pv/ Rstenose + Rarteriolen = Pa’- Pv/Rarteriolen
Als je een stenose hebt waarbij tot 50% straalreductie optreedt, dan pas gaat zich een drukverval
optreden. Tot 85% heb je wel een drukverval, maar de flow blijft vrijwel constant door de autoregulatie.
Pas bij een hele ernstige stenose zakt de flow vrijwel lineair. Je hebt een enorme overcapaciteit:
Grote obstructie voordat er een drukverval optreedt.
Veel ergere stenose voordat er een flow-daling optreedt
Als er een ernstige stenose is, is er een drukverval over de stenose. Die is afhankelijk van de
weerstand van de stenose maar ook van de flow.
Oefenvraag
Op het bord zijn de aorta en de a. iliaca communis dextra en sinistra in een liggende patiënt met een
claudicatio intermittens in een bovenaanzicht schematisch weergegeven. In de abdominale aorta en in
de linker a. iliaca bevindt zich een tweetal stenoses, die beide zo ernstig zijn dat ze resulteren in een
drukverval over de vernauwing. In rust is de bloedstroom naar het linkerbeen (QL) dankzij
autoregulatie gelijk gebleven aan de bloedstroom naar het rechterbeen (Qr). Deze persoon gaat
vervolgens fietsen op een ligfiets waarbij de bloedstroom naar het rechterbeen toeneemt tot 3.5 L/min
terwijl de bloedstroom naar het linkerbeen toeneemt tot slechts 1.5 L/min. Wat gebeurt er met de
drukken Pa’ en Pa’’ tijdens inspanning, er vanuit gaande dat de gemiddelde bloeddruk in de aorta (Pa)
stijgt naar 110 mmHg?
Antwoord staat in schrift!
Ernst van de celschade hangt af van de mate van stress: aard + duur + intensiteit
Vanaf zo’n 20 minuten beginnen cellen af te sterven in het hart. Als de afsluiting langer is, is er een vrij
snelle ontwikkeling van afgestorven bedreigde gebied. Het wordt nooit 100% omdat er een klein
randgebied is die door diffusie van zuurstof wordt voorzien. Het is dus belangrijk om tijdig het bloedvat
open te maken.
Temperatuur beïnvloed ook het effect van de myocard infarct. Bij een daling van de
lichaamstemperatuur duurt het langer voordat er schade optreedt.
HC.3 – Diagnostiek van perifeer vaatlijden
Er zijn een aantal risicofactoren voor atherosclerose die aanleiding zijn van gedragingen in het leven:
roken, hypertensie, hyperlipidemie en diabetes bijvoorbeeld.
, Uitingsvormen van atherotrombose
TIA en CVA
Acuut coronair syndroom en myocardinfarct
Perifeer arterieel vaatlijen
o Claudicatio intermittens, rustpijn, necrose
Je hebt in een bloedvat intima verdikking met daardoor een vernauwing die zorgt voor vermindering
van flow die een probleem geeft in zuurstof aanbod en zuurstof vraag. Hier kan je ischemie van krijgen
die leid tot anaeroob metabolisme, functieverlies en celschade.
De prognose van een claudicant kan je in tweeën trekken:
Waar de patiënt bang voor is
o Vernauwingen in het bloedvat
o Bang dat hij het been gaat verliezen
1/5e heeft kans dat er een amputatie gaat volgen
Waar de arts bang voor is
o Veel cardiovasculaire morbiditeit of ovarall morbiditeit is verhoogd
Op het moment dat patiënten in kritieke ischemie zitten, is er veel meer atherosclerose in het been. De
kans op cardiovasculaire problematiek is daardoor ook groter.
Wie is er at risk voor perifeer arterieel vaatlijden
<50 jaar, diabeet en andere risicofactor
50 tot 70 jaar en heeft gerookt of is diabeet
>70 jaar
Beenklachten bij inspanning (suggestief voor CI) of ischemische rustpijn
Afwijkende perifere pulsaties bij lichamelijk onderzoek
Bekend met atherosclerotisch lijden van halsslagader, kransslagader of nierslagader
Perifeer arterieel vaatlijden
Heeft een verloop
Asymptomatisch
o Minimaal lifestyle management
Claudicatio intermittens
o Lifestyle management + secundaire medicatie
Gangreen
Eindstadium = amputatie
Typisch klachtenpatroon
Pijn in spieren
o Bil, dijbeen, kuit
Na inspanning, zoals lopen
Wordt minder in rust
Bij lichamelijk onderzoek
Pulsaties
o A. femoralis communis
o A. poplitea
o A. tibialis posterior
o A. dorsalis pedis
Souffles
Afwezigheid haar/atrofie huid
Depending rubor
o Voorstadium
Blanching
Necrose/ niet genezende wonden
Een voet die er heel rood uit lijkt te zien lijkt goed doorbloed, maar lijkt een beetje te goed doorbloed.
Je tilt de voet dan op en je ziet heel snel dat de vuurrode kleur verdwijnt en dat de voet leegloopt. Dit
HC.1 – Arteriële vaatfunctie
Er zijn verschillende vaatfunctiestoornissen
Arteriële obstructie
o Atherosclerose
o Hypertensie
o Vasculitis
Atherosclerose is het grote probleem. Ischemie als gevolg van arteriële obstructie. Atherosclerose is
een gevolg van erfelijke factoren en van levensstijl (inactiviteit, voeding en roken). Hypertensie en
diabetes mellitus kunnen veroorzaakt worden door erfelijke factoren en levensstijl en zal ook de
vorming van atherosclerose beïnvloeden.
Er zijn twee typen obstructies:
Stabiele plak = ernstig verkleint lumen met een dikke fibrotische kap
o Stabiele angina pectoris
o Pijn bij inspanning
Instabiele plak = veel dunnere kap en veel grotere vetkern die kunnen zorgen voor scheurtjes.
Als er een ernstige stenose is, verandert de flow:
Flow = Pa-Pv/ Rstenose + Rarteriolen = Pa’- Pv/Rarteriolen
Als je een stenose hebt waarbij tot 50% straalreductie optreedt, dan pas gaat zich een drukverval
optreden. Tot 85% heb je wel een drukverval, maar de flow blijft vrijwel constant door de autoregulatie.
Pas bij een hele ernstige stenose zakt de flow vrijwel lineair. Je hebt een enorme overcapaciteit:
Grote obstructie voordat er een drukverval optreedt.
Veel ergere stenose voordat er een flow-daling optreedt
Als er een ernstige stenose is, is er een drukverval over de stenose. Die is afhankelijk van de
weerstand van de stenose maar ook van de flow.
Oefenvraag
Op het bord zijn de aorta en de a. iliaca communis dextra en sinistra in een liggende patiënt met een
claudicatio intermittens in een bovenaanzicht schematisch weergegeven. In de abdominale aorta en in
de linker a. iliaca bevindt zich een tweetal stenoses, die beide zo ernstig zijn dat ze resulteren in een
drukverval over de vernauwing. In rust is de bloedstroom naar het linkerbeen (QL) dankzij
autoregulatie gelijk gebleven aan de bloedstroom naar het rechterbeen (Qr). Deze persoon gaat
vervolgens fietsen op een ligfiets waarbij de bloedstroom naar het rechterbeen toeneemt tot 3.5 L/min
terwijl de bloedstroom naar het linkerbeen toeneemt tot slechts 1.5 L/min. Wat gebeurt er met de
drukken Pa’ en Pa’’ tijdens inspanning, er vanuit gaande dat de gemiddelde bloeddruk in de aorta (Pa)
stijgt naar 110 mmHg?
Antwoord staat in schrift!
Ernst van de celschade hangt af van de mate van stress: aard + duur + intensiteit
Vanaf zo’n 20 minuten beginnen cellen af te sterven in het hart. Als de afsluiting langer is, is er een vrij
snelle ontwikkeling van afgestorven bedreigde gebied. Het wordt nooit 100% omdat er een klein
randgebied is die door diffusie van zuurstof wordt voorzien. Het is dus belangrijk om tijdig het bloedvat
open te maken.
Temperatuur beïnvloed ook het effect van de myocard infarct. Bij een daling van de
lichaamstemperatuur duurt het langer voordat er schade optreedt.
HC.3 – Diagnostiek van perifeer vaatlijden
Er zijn een aantal risicofactoren voor atherosclerose die aanleiding zijn van gedragingen in het leven:
roken, hypertensie, hyperlipidemie en diabetes bijvoorbeeld.
, Uitingsvormen van atherotrombose
TIA en CVA
Acuut coronair syndroom en myocardinfarct
Perifeer arterieel vaatlijen
o Claudicatio intermittens, rustpijn, necrose
Je hebt in een bloedvat intima verdikking met daardoor een vernauwing die zorgt voor vermindering
van flow die een probleem geeft in zuurstof aanbod en zuurstof vraag. Hier kan je ischemie van krijgen
die leid tot anaeroob metabolisme, functieverlies en celschade.
De prognose van een claudicant kan je in tweeën trekken:
Waar de patiënt bang voor is
o Vernauwingen in het bloedvat
o Bang dat hij het been gaat verliezen
1/5e heeft kans dat er een amputatie gaat volgen
Waar de arts bang voor is
o Veel cardiovasculaire morbiditeit of ovarall morbiditeit is verhoogd
Op het moment dat patiënten in kritieke ischemie zitten, is er veel meer atherosclerose in het been. De
kans op cardiovasculaire problematiek is daardoor ook groter.
Wie is er at risk voor perifeer arterieel vaatlijden
<50 jaar, diabeet en andere risicofactor
50 tot 70 jaar en heeft gerookt of is diabeet
>70 jaar
Beenklachten bij inspanning (suggestief voor CI) of ischemische rustpijn
Afwijkende perifere pulsaties bij lichamelijk onderzoek
Bekend met atherosclerotisch lijden van halsslagader, kransslagader of nierslagader
Perifeer arterieel vaatlijden
Heeft een verloop
Asymptomatisch
o Minimaal lifestyle management
Claudicatio intermittens
o Lifestyle management + secundaire medicatie
Gangreen
Eindstadium = amputatie
Typisch klachtenpatroon
Pijn in spieren
o Bil, dijbeen, kuit
Na inspanning, zoals lopen
Wordt minder in rust
Bij lichamelijk onderzoek
Pulsaties
o A. femoralis communis
o A. poplitea
o A. tibialis posterior
o A. dorsalis pedis
Souffles
Afwezigheid haar/atrofie huid
Depending rubor
o Voorstadium
Blanching
Necrose/ niet genezende wonden
Een voet die er heel rood uit lijkt te zien lijkt goed doorbloed, maar lijkt een beetje te goed doorbloed.
Je tilt de voet dan op en je ziet heel snel dat de vuurrode kleur verdwijnt en dat de voet leegloopt. Dit
