2021
Bedrijfsadministratie
1 deel C
DE RECHTSVORM VAN DE ONDERNEMING
GORISSEN LAML
FONTYS HOGESCHOLEN | Lerarenopleiding Bedrijfseconomie
,Inhoud
Hoofdstuk 22 ondernemingen gedreven door een natuurlijk persoon...........................................................................2
22.1 Keuze van een ondernemingsvorm.....................................................................................................................2
22.2 De eenmanszaak..................................................................................................................................................2
22.3 De boekhouding van de eenmanszaak – De grootboekrekening Privé................................................................2
22.4 De grootboekrekening privé en autokosten........................................................................................................3
22.4.1 Gevolgen inkomstenbelasting (ondernemersvermogen)..............................................................................3
22.4.2 Gevolgen omzetbelasting (ondernemersvermogen)....................................................................................3
22.4.3 Gevolgen inkomstenbelasting (privévermogen)...........................................................................................3
22.4.4 Gevolgen omzetbelasting (privévermogen)..................................................................................................3
22.5 De grootboekrekening privé – de kolommenbalans............................................................................................3
22.6 Vennootschap onder firma..................................................................................................................................4
22.7 Commanditaire vennootschap (cv)......................................................................................................................5
22.9 De fiscale positie van de ondernemer – natuurlijk persoon................................................................................6
23 Ondernemingen – gedreven door een rechtspersoon................................................................................................7
23.1 Rechtspersoon.....................................................................................................................................................7
23.2 Het eigen vermogen als bron van vermogen van een nv en bv...........................................................................7
23.3 De keuze van de nv of de bv als ondernemingsvorm...........................................................................................7
23.4 Het aandelenkapitaal...........................................................................................................................................8
23.4.1 De emissie van aandelen boven pari............................................................................................................9
23.4.2 Preferente aandelen.....................................................................................................................................9
23.5 Omzetting van een ondernemingsvorm in een nv of een bv...............................................................................9
23.6 De belastingpositie van de ondernemingen gedreven door een rechtspersoon.................................................9
24 De boekhouding van de nv en de bv – de winstverdeling........................................................................................10
24.1 Eenvoudige gevallen van winstbepaling en winstverdeling...............................................................................10
24.1.1 De winstbepaling........................................................................................................................................10
24.1.2 De winstverdeling.......................................................................................................................................10
24.2 Bijzondere vormen van dividend.......................................................................................................................11
25 De boekhouding van de nv en de bv – de reserves op de balans.............................................................................12
25.1 Algemeen...........................................................................................................................................................12
25.2 Het ontstaan van reserves.................................................................................................................................12
25.3 Motieven voor het vormen van winstreserves..................................................................................................12
25.4 Bonusaandelen..................................................................................................................................................13
26 De boekhouding van de nv en de bv – het vreemd vermogen.................................................................................14
26.1 Vormen van vreemd vermogen.........................................................................................................................14
26.2 De obligatielening..............................................................................................................................................14
26.3 Boekingen in verband met een obligatielening.................................................................................................14
26.4 De converteerbare obligatielening....................................................................................................................16
, Hoofdstuk 22 ondernemingen gedreven door een
natuurlijk persoon
22.1 Keuze van een ondernemingsvorm
De ondernemingsvorm is de juridische vorm die aan een onderneming wordt gegeven.
Aansprakelijk met heel het eigen vermogen. Aansprakelijk met het vermogensbedrag waarmee
(geen scheiding tussen privévermogen en eigen wordt deelgenomen.
vermogen) (scheiding tussen privévermogen en eigen vermogen)
- De eenmanszaak - De naamloze vennootschap (nv)
- De vennootschap onder firma (vof) - De besloten vennootschap (bv)
- Commanditaire vennootschap (cv)
NB: bezit geen rechtspersoonlijkheid NB: bezit wel een rechtspersoonlijkheid
Er zijn zes factoren die een belangrijke rol spelen bij de keuze voor een ondernemingsvorm
- Het voortbestaan van de onderneming
- De grootte van het benodigde vermogen (eigen vermogen en vreemd vermogen);
- Het risico;
- De aard en omvang van de leidinggevende taak;
- Overheidsvoorschriften m.b.t jaarrekening publicatie;
- Overheidsvoorschriften m.b.t. belastingheffing.
22.2 De eenmanszaak
Eenmanszaak – heeft een eigenaar en er is GEEN scheiding tussen het eigen vermogen en privévermogen.
Als er niemand is die een eenmanszaak kan overnemen kunnen grote verliezen ontstaan.
De omvang van eigen vermogen wordt begrensd door het eigen vermogen van de eigenaar.
Schulden van de eigenaar hebben directe gevolgen voor het vermogen van de onderneming. Gevolg: er ontstaan
belemmeringen voor het aantrekken van vreemd vermogen.
Risico: het ondernemersrisico is geheel voor de eigenaar.
Leiding: de kwaliteit van leiding wordt in grote mate bepaald door de energie en tijd van de eigenaar.
Publicatie jaarrekening: geen wettelijke bepalingen.
Belastingheffing: is belasting verschuldigd volgens het stelsel van inkomstenbelasting (tot 52%).
22.3 De boekhouding van de eenmanszaak – De grootboekrekening Privé
Er zijn twee grootboekrekeningen om het eigen vermogen van een eenmanszaak weer te geven.
040 Eigen vermogen Staat het vermogen zoals aan het begin van het jaar in de boekhouding zat. Deze
rekening wordt door het lopende boekjaar niet gebruikt.
041 Privé Deze rekening wordt gedebiteerd als de ondernemer geld onttrekt.
De rekening wordt gecrediteerd als de ondernemer geld inbrengt.
NB: dit is geen kostenrekening en geen balansrekening!
Belasting – wanneer een ondernemer voorraden uit zijn bedrijf onttrekt moet rekening gehouden worden met
te betalen omzetbelasting (soms vervangen door rekening 184 te betalen OB privégebruik).
Terug te vorderen belasting is alleen van toepassing als de kosten te maken hebben met het bedrijf!
Wanneer privétransacties met omzetbelasting plaatsvinden worden die op rekening ‘privé’ altijd incl. omzetbelasting
getoond. Kortom: beoordeel per transactie nauwkeurig welke kosten voor privégebruik zijn en welke kosten aan het
bedrijf worden toegerekend.
Bedrijfsadministratie
1 deel C
DE RECHTSVORM VAN DE ONDERNEMING
GORISSEN LAML
FONTYS HOGESCHOLEN | Lerarenopleiding Bedrijfseconomie
,Inhoud
Hoofdstuk 22 ondernemingen gedreven door een natuurlijk persoon...........................................................................2
22.1 Keuze van een ondernemingsvorm.....................................................................................................................2
22.2 De eenmanszaak..................................................................................................................................................2
22.3 De boekhouding van de eenmanszaak – De grootboekrekening Privé................................................................2
22.4 De grootboekrekening privé en autokosten........................................................................................................3
22.4.1 Gevolgen inkomstenbelasting (ondernemersvermogen)..............................................................................3
22.4.2 Gevolgen omzetbelasting (ondernemersvermogen)....................................................................................3
22.4.3 Gevolgen inkomstenbelasting (privévermogen)...........................................................................................3
22.4.4 Gevolgen omzetbelasting (privévermogen)..................................................................................................3
22.5 De grootboekrekening privé – de kolommenbalans............................................................................................3
22.6 Vennootschap onder firma..................................................................................................................................4
22.7 Commanditaire vennootschap (cv)......................................................................................................................5
22.9 De fiscale positie van de ondernemer – natuurlijk persoon................................................................................6
23 Ondernemingen – gedreven door een rechtspersoon................................................................................................7
23.1 Rechtspersoon.....................................................................................................................................................7
23.2 Het eigen vermogen als bron van vermogen van een nv en bv...........................................................................7
23.3 De keuze van de nv of de bv als ondernemingsvorm...........................................................................................7
23.4 Het aandelenkapitaal...........................................................................................................................................8
23.4.1 De emissie van aandelen boven pari............................................................................................................9
23.4.2 Preferente aandelen.....................................................................................................................................9
23.5 Omzetting van een ondernemingsvorm in een nv of een bv...............................................................................9
23.6 De belastingpositie van de ondernemingen gedreven door een rechtspersoon.................................................9
24 De boekhouding van de nv en de bv – de winstverdeling........................................................................................10
24.1 Eenvoudige gevallen van winstbepaling en winstverdeling...............................................................................10
24.1.1 De winstbepaling........................................................................................................................................10
24.1.2 De winstverdeling.......................................................................................................................................10
24.2 Bijzondere vormen van dividend.......................................................................................................................11
25 De boekhouding van de nv en de bv – de reserves op de balans.............................................................................12
25.1 Algemeen...........................................................................................................................................................12
25.2 Het ontstaan van reserves.................................................................................................................................12
25.3 Motieven voor het vormen van winstreserves..................................................................................................12
25.4 Bonusaandelen..................................................................................................................................................13
26 De boekhouding van de nv en de bv – het vreemd vermogen.................................................................................14
26.1 Vormen van vreemd vermogen.........................................................................................................................14
26.2 De obligatielening..............................................................................................................................................14
26.3 Boekingen in verband met een obligatielening.................................................................................................14
26.4 De converteerbare obligatielening....................................................................................................................16
, Hoofdstuk 22 ondernemingen gedreven door een
natuurlijk persoon
22.1 Keuze van een ondernemingsvorm
De ondernemingsvorm is de juridische vorm die aan een onderneming wordt gegeven.
Aansprakelijk met heel het eigen vermogen. Aansprakelijk met het vermogensbedrag waarmee
(geen scheiding tussen privévermogen en eigen wordt deelgenomen.
vermogen) (scheiding tussen privévermogen en eigen vermogen)
- De eenmanszaak - De naamloze vennootschap (nv)
- De vennootschap onder firma (vof) - De besloten vennootschap (bv)
- Commanditaire vennootschap (cv)
NB: bezit geen rechtspersoonlijkheid NB: bezit wel een rechtspersoonlijkheid
Er zijn zes factoren die een belangrijke rol spelen bij de keuze voor een ondernemingsvorm
- Het voortbestaan van de onderneming
- De grootte van het benodigde vermogen (eigen vermogen en vreemd vermogen);
- Het risico;
- De aard en omvang van de leidinggevende taak;
- Overheidsvoorschriften m.b.t jaarrekening publicatie;
- Overheidsvoorschriften m.b.t. belastingheffing.
22.2 De eenmanszaak
Eenmanszaak – heeft een eigenaar en er is GEEN scheiding tussen het eigen vermogen en privévermogen.
Als er niemand is die een eenmanszaak kan overnemen kunnen grote verliezen ontstaan.
De omvang van eigen vermogen wordt begrensd door het eigen vermogen van de eigenaar.
Schulden van de eigenaar hebben directe gevolgen voor het vermogen van de onderneming. Gevolg: er ontstaan
belemmeringen voor het aantrekken van vreemd vermogen.
Risico: het ondernemersrisico is geheel voor de eigenaar.
Leiding: de kwaliteit van leiding wordt in grote mate bepaald door de energie en tijd van de eigenaar.
Publicatie jaarrekening: geen wettelijke bepalingen.
Belastingheffing: is belasting verschuldigd volgens het stelsel van inkomstenbelasting (tot 52%).
22.3 De boekhouding van de eenmanszaak – De grootboekrekening Privé
Er zijn twee grootboekrekeningen om het eigen vermogen van een eenmanszaak weer te geven.
040 Eigen vermogen Staat het vermogen zoals aan het begin van het jaar in de boekhouding zat. Deze
rekening wordt door het lopende boekjaar niet gebruikt.
041 Privé Deze rekening wordt gedebiteerd als de ondernemer geld onttrekt.
De rekening wordt gecrediteerd als de ondernemer geld inbrengt.
NB: dit is geen kostenrekening en geen balansrekening!
Belasting – wanneer een ondernemer voorraden uit zijn bedrijf onttrekt moet rekening gehouden worden met
te betalen omzetbelasting (soms vervangen door rekening 184 te betalen OB privégebruik).
Terug te vorderen belasting is alleen van toepassing als de kosten te maken hebben met het bedrijf!
Wanneer privétransacties met omzetbelasting plaatsvinden worden die op rekening ‘privé’ altijd incl. omzetbelasting
getoond. Kortom: beoordeel per transactie nauwkeurig welke kosten voor privégebruik zijn en welke kosten aan het
bedrijf worden toegerekend.
