Ontwikkelingsleer week 2 H7
Cognition
Alles wat te maken heeft met hoe we dingen weten, begrijpen en informatie verwerken.
Cognitive development
De verandering in hoe kinderen denken, leren, waarnemen, onthouden en aandacht geven
terwijl ze ouder worden.
Kinderen denken heel anders dan volwassenen en vinden het vaak lastig om zich situaties
voor te stellen die helemaal niet bestaan.
In de volgende hoofdstukken wordt aandacht besteedt aan de wijze waarop cognitie groeit.
We kijken ook naar het werk van de Zwitserse psycholoog Jean Piaget, die beschreef hoe
kinderen volgens hem in vaste stappen leren denken, van baby tot tiener. Lev Vygotsky vond
dat de cultuur waarin je opgroeit veel invloed heeft op je denken. Volgens hem is cognitieve
ontwikkeling helemaal niet zo universeel als Piaget dacht.
Information processing
Een manier van denken over het brein die het vergelijkt met een computer die informatie
opslaat, verwerkt en gebruikt. Deze theorie vult dingen aan die Piaget niet volledig uitlegde.
Piaget’s theory of cognitive development
Piaget ontwikkelde een nieuwe wetenschap, genaamd genetic epistemology: het
experimenteel bestuderen van hoe kennis ontstaat en zich ontwikkelt. Piaget begon zijn
onderzoek doorn zijn eigen kinderen te observeren toen ze baby waren; hij keek hoe ze
nieuwe speeltjes onderzochten en kleine probleempjes oplosten. Later bestudeerde hij grotere
groepen kinderen met wat bekend werd als de clinical method: een flexibele manier van
vragen stellen om te ontdekken hoe kinderen van verchillende leeftijden problemen
aanpakken en over alledaagse dingen nadenken. Uit al deze observaties, variërend van
spelregels tot simpele natuurkundige situaties, ontwikkelde Piaget zijn grote theorie over hoe
intelligentie zich ontwikkelt.
Belangrijke termen in Piaget’s theorie:
Intelligence
Een basisfunctie van het leven die een organisme helpt zich aan te passen aan zijn omgeving.
We zien dat bijvoorbeeld wanneer een peuter ontdekt hoe je de tv aanzet, een kind beslist hoe
het snoep eerlijk verdeelt, of een tiener een moeilijke wiskundesom probeert op te lossen.
Volgens Piaget gaat intelligentie over álles wat we mentaal doen, wat een poging is om ons
denken te laten kloppen met wat er om ons heen gebeurt. Wanneer dat lukt, heet dat cognitive
equilibrium.
1
,Cognitive equilibrium (cognitief evenwicht)
Een toestand waarin je denken goed past bij wat er in je omgeving gebeurt; het voelt ‘in
balans’. Piaget zag kinderen als actieve ontdekkers. Ze komen voortdurend nieuwe situaties
tegen die ze niet meteen begrijpen. Dat zorgt voor disequilibrium (onevenwicht): hun denken
past nog niet bij wat ze ervaren. Het proces waarmee je dat evenwicht weer herstelt als het is
verstoord heet equilibration. Juist die ‘’botsingen’’ tussen wat kinderen al weten en wat ze nu
meemaken, zorgen ervoor dat ze nieuwe inzichten opbouwen. Zo ontstaat intellectuele groei.
Daarom is Piaget’s visie een interactionist model: intellectuele ontwikkeling ontstaan uit
voordurende interactie tussen het kind en de wereld om hen heen.
Constructivist
Iemand die kennis opbouwt door actief met dingen bezig te zijn en daardoor ontdekt hoe ze
werken. Een belangrijk uitgangspunt bij Piaget is dat kinderen kennis zelf moeten opbouwen.
Je kunt ze niet simpelweg kennis ‘geven’, ze moeten het actief construeren door dingen te
doen, te proberen, te onderzoeken en na te denken.
Voorbeeld: 4-jarige Robin zei tegen zijn moeder: ‘’Mama, vandaag kwam er een grote koude
wind en die wilde mij bijna omver blazen! Ik dnek dat hij wist dat ik het warm had en dat hij
me kwam afkoelen!’’
Robin gaat ervan uit dat de wind bedoelingen heeft, alsof het een persoon is. Hij maakt nog
geen onderscheid tussen dingen die leven en dingen die niet leven. Daardoor bouwt hij een
heel andere interpretatie van de werkelijkheid dan zijn moeder.
Hoe we kennis opbouwen: cognitieve schema’s en processen
Volgens Piaget ontwikkelt ons denken doordat onze schema’s steeds worden verfijnd en
veranderd. Schema’s zijn mentale structuren die je niet kunt zien, maar die bepalen hoe je de
wereld begrijpt. Het is een mentale map waaarmee je ervaringen begrijpt. Kinderen worden
geboren met een aantal reflexen, zoals grijpen, zuigen, kijken. Deze reflexen worden later de
basis voor de eerste schema’s.
2
,Hoe veranderen schema’s?
Piaget geloofde dat alle schema’s ontstaan door twee aangeboren processen:
1. Organization
Het proces waarbij kinderen bestaande schema’s combineren tot nieuwe, meer
complexe schema’s. Bijvoorbeeld: een baby heeft losstaande reflexen zoals kijken,
reiken, grijpen. Na een tijdje combineert hij die reflexen tot één nieuw schema: visueel
gericht grijpen. Volgens Piaget organiseren kinderen altijd wat ze al weten in grotere
en betere structuren.
2. Adaptation
Je aanpassen aan wat de omgeving van je vraagt. Adaptie bestaat uit twee activiteiten:
- Assimilation: je probeert nieuwe ervaringen uit te leggen met wat je al weet.
Bijvoorbeeld: een kind ziet voor het eerst een paard. Ze kent het schema ‘’vierpotige
dieren’’ en noemt het paard daarom ‘’hondje’’. Ze probeert iets nieuws te begrijpen
door het in een bestaand schema te stoppen.
- Accomodation:als iets écht nieuw is en niet goed past in je bestaande schema’s, moet
je die schema’s aanpassen. In het voorbeeld: het kind merkt dat het paard grotere
hoeven heeft, anders klinkt en anders beweegt. Ze past haar schema aan en leert dat
een paard een ander soort vierpotig dier is dan een hond.
Assimilatie en accommodatie werken samen volgens Piaget. Meestal:
1. Een kind probeert iets nieuws te assimileren.
2. Als dat niet goed lukt, ontstaat cognitive conflict.
3. Dat conflict zorgt ervoor dat het kind moet accomoderen.
4. Daardoor komt het kind dichterbij cognitive equilibrium (evenwicht): het gevoel dat je
begrijpen weer klopt met de werkelijkheid.
Piaget vond dat echte groei ontstaat door dit voortdurende proces van:
- Nieuwe ervaringen opzoeken,
- Proberen in bestaande schema’s te stoppen,
- Bijstellen van denken,
- En alles weer organiseren in nieuwe schema’s.
Het kind is dus continu bezig om een steeds beter begrip van de wereld te bouwen.
3
, Oefenen
Vertaal de begrippen
a. schemes → …………………………………………
b. constructivist → …………………………………………
c. cognitive equilibration → …………………………………………
d. intelligence → …………………………………………
e. organization → …………………………………………
f. assimilation → …………………………………………
Volgens Piaget verwijst accommodatie naar…
a. het veranderen of verdraaien van nieuwe informatie om het in huidige schema’s te passen
b. het idee dat elke structuur zijn oorsprong heeft in eerdere structuren
c. de neiging om structuren te integreren in systemen van hogere orde
d. het aanpassen van een bestaand schema om nieuwe informatie te kunnen opnemen
Volgens Piaget verwijst cognitieve equilibratie naar…
a. de neiging om structuren te integreren in systemen van hogere orde
b. het streven van iemand om zijn of haar cognitieve structuren stabiel te houden
c. de neiging om structuren te veranderen zodat nieuwe informatie in bestaande structuren
past
d. het feit dat elke structuur zijn oorsprong heeft in eerdere structuren
In Piagets theorie: een basisfunctie van het leven die een organisme in staat stelt zich aan te
passen aan zijn omgeving. → …………………………………………
Piagets term voor een toestand waarin er een gebalanceerde, harmonieuze relatie is tussen
iemands denkprocessen en de omgeving. → …………………………………………
Het proces waarbij nieuwe ervaringen worden geïnterpreteerd door ze in bestaande schema’s
op te nemen. → …………………………………………
Iemand die kennis opdoet door actief bezig te zijn met objecten en gebeurtenissen om hun
eigenschappen te ontdekken. → …………………………………………
Een georganiseerd patroon van denken of handelen dat iemand vormt om een bepaald aspect
van zijn ervaring te interpreteren. → …………………………………………
Een aangeboren neiging om beschikbare schema’s te combineren en te integreren tot
samenhangende kennisstructuren. → …………………………………………
Beschrijf Piagets concept van adaptatie.
Hoe werken assimilatie en accommodatie samen om adaptatie tot stand te brengen?
Hoe definieerde Piaget intelligentie?
Hoe verschilt dit van de manier waarop de meeste mensen het woord gebruiken?
4
Cognition
Alles wat te maken heeft met hoe we dingen weten, begrijpen en informatie verwerken.
Cognitive development
De verandering in hoe kinderen denken, leren, waarnemen, onthouden en aandacht geven
terwijl ze ouder worden.
Kinderen denken heel anders dan volwassenen en vinden het vaak lastig om zich situaties
voor te stellen die helemaal niet bestaan.
In de volgende hoofdstukken wordt aandacht besteedt aan de wijze waarop cognitie groeit.
We kijken ook naar het werk van de Zwitserse psycholoog Jean Piaget, die beschreef hoe
kinderen volgens hem in vaste stappen leren denken, van baby tot tiener. Lev Vygotsky vond
dat de cultuur waarin je opgroeit veel invloed heeft op je denken. Volgens hem is cognitieve
ontwikkeling helemaal niet zo universeel als Piaget dacht.
Information processing
Een manier van denken over het brein die het vergelijkt met een computer die informatie
opslaat, verwerkt en gebruikt. Deze theorie vult dingen aan die Piaget niet volledig uitlegde.
Piaget’s theory of cognitive development
Piaget ontwikkelde een nieuwe wetenschap, genaamd genetic epistemology: het
experimenteel bestuderen van hoe kennis ontstaat en zich ontwikkelt. Piaget begon zijn
onderzoek doorn zijn eigen kinderen te observeren toen ze baby waren; hij keek hoe ze
nieuwe speeltjes onderzochten en kleine probleempjes oplosten. Later bestudeerde hij grotere
groepen kinderen met wat bekend werd als de clinical method: een flexibele manier van
vragen stellen om te ontdekken hoe kinderen van verchillende leeftijden problemen
aanpakken en over alledaagse dingen nadenken. Uit al deze observaties, variërend van
spelregels tot simpele natuurkundige situaties, ontwikkelde Piaget zijn grote theorie over hoe
intelligentie zich ontwikkelt.
Belangrijke termen in Piaget’s theorie:
Intelligence
Een basisfunctie van het leven die een organisme helpt zich aan te passen aan zijn omgeving.
We zien dat bijvoorbeeld wanneer een peuter ontdekt hoe je de tv aanzet, een kind beslist hoe
het snoep eerlijk verdeelt, of een tiener een moeilijke wiskundesom probeert op te lossen.
Volgens Piaget gaat intelligentie over álles wat we mentaal doen, wat een poging is om ons
denken te laten kloppen met wat er om ons heen gebeurt. Wanneer dat lukt, heet dat cognitive
equilibrium.
1
,Cognitive equilibrium (cognitief evenwicht)
Een toestand waarin je denken goed past bij wat er in je omgeving gebeurt; het voelt ‘in
balans’. Piaget zag kinderen als actieve ontdekkers. Ze komen voortdurend nieuwe situaties
tegen die ze niet meteen begrijpen. Dat zorgt voor disequilibrium (onevenwicht): hun denken
past nog niet bij wat ze ervaren. Het proces waarmee je dat evenwicht weer herstelt als het is
verstoord heet equilibration. Juist die ‘’botsingen’’ tussen wat kinderen al weten en wat ze nu
meemaken, zorgen ervoor dat ze nieuwe inzichten opbouwen. Zo ontstaat intellectuele groei.
Daarom is Piaget’s visie een interactionist model: intellectuele ontwikkeling ontstaan uit
voordurende interactie tussen het kind en de wereld om hen heen.
Constructivist
Iemand die kennis opbouwt door actief met dingen bezig te zijn en daardoor ontdekt hoe ze
werken. Een belangrijk uitgangspunt bij Piaget is dat kinderen kennis zelf moeten opbouwen.
Je kunt ze niet simpelweg kennis ‘geven’, ze moeten het actief construeren door dingen te
doen, te proberen, te onderzoeken en na te denken.
Voorbeeld: 4-jarige Robin zei tegen zijn moeder: ‘’Mama, vandaag kwam er een grote koude
wind en die wilde mij bijna omver blazen! Ik dnek dat hij wist dat ik het warm had en dat hij
me kwam afkoelen!’’
Robin gaat ervan uit dat de wind bedoelingen heeft, alsof het een persoon is. Hij maakt nog
geen onderscheid tussen dingen die leven en dingen die niet leven. Daardoor bouwt hij een
heel andere interpretatie van de werkelijkheid dan zijn moeder.
Hoe we kennis opbouwen: cognitieve schema’s en processen
Volgens Piaget ontwikkelt ons denken doordat onze schema’s steeds worden verfijnd en
veranderd. Schema’s zijn mentale structuren die je niet kunt zien, maar die bepalen hoe je de
wereld begrijpt. Het is een mentale map waaarmee je ervaringen begrijpt. Kinderen worden
geboren met een aantal reflexen, zoals grijpen, zuigen, kijken. Deze reflexen worden later de
basis voor de eerste schema’s.
2
,Hoe veranderen schema’s?
Piaget geloofde dat alle schema’s ontstaan door twee aangeboren processen:
1. Organization
Het proces waarbij kinderen bestaande schema’s combineren tot nieuwe, meer
complexe schema’s. Bijvoorbeeld: een baby heeft losstaande reflexen zoals kijken,
reiken, grijpen. Na een tijdje combineert hij die reflexen tot één nieuw schema: visueel
gericht grijpen. Volgens Piaget organiseren kinderen altijd wat ze al weten in grotere
en betere structuren.
2. Adaptation
Je aanpassen aan wat de omgeving van je vraagt. Adaptie bestaat uit twee activiteiten:
- Assimilation: je probeert nieuwe ervaringen uit te leggen met wat je al weet.
Bijvoorbeeld: een kind ziet voor het eerst een paard. Ze kent het schema ‘’vierpotige
dieren’’ en noemt het paard daarom ‘’hondje’’. Ze probeert iets nieuws te begrijpen
door het in een bestaand schema te stoppen.
- Accomodation:als iets écht nieuw is en niet goed past in je bestaande schema’s, moet
je die schema’s aanpassen. In het voorbeeld: het kind merkt dat het paard grotere
hoeven heeft, anders klinkt en anders beweegt. Ze past haar schema aan en leert dat
een paard een ander soort vierpotig dier is dan een hond.
Assimilatie en accommodatie werken samen volgens Piaget. Meestal:
1. Een kind probeert iets nieuws te assimileren.
2. Als dat niet goed lukt, ontstaat cognitive conflict.
3. Dat conflict zorgt ervoor dat het kind moet accomoderen.
4. Daardoor komt het kind dichterbij cognitive equilibrium (evenwicht): het gevoel dat je
begrijpen weer klopt met de werkelijkheid.
Piaget vond dat echte groei ontstaat door dit voortdurende proces van:
- Nieuwe ervaringen opzoeken,
- Proberen in bestaande schema’s te stoppen,
- Bijstellen van denken,
- En alles weer organiseren in nieuwe schema’s.
Het kind is dus continu bezig om een steeds beter begrip van de wereld te bouwen.
3
, Oefenen
Vertaal de begrippen
a. schemes → …………………………………………
b. constructivist → …………………………………………
c. cognitive equilibration → …………………………………………
d. intelligence → …………………………………………
e. organization → …………………………………………
f. assimilation → …………………………………………
Volgens Piaget verwijst accommodatie naar…
a. het veranderen of verdraaien van nieuwe informatie om het in huidige schema’s te passen
b. het idee dat elke structuur zijn oorsprong heeft in eerdere structuren
c. de neiging om structuren te integreren in systemen van hogere orde
d. het aanpassen van een bestaand schema om nieuwe informatie te kunnen opnemen
Volgens Piaget verwijst cognitieve equilibratie naar…
a. de neiging om structuren te integreren in systemen van hogere orde
b. het streven van iemand om zijn of haar cognitieve structuren stabiel te houden
c. de neiging om structuren te veranderen zodat nieuwe informatie in bestaande structuren
past
d. het feit dat elke structuur zijn oorsprong heeft in eerdere structuren
In Piagets theorie: een basisfunctie van het leven die een organisme in staat stelt zich aan te
passen aan zijn omgeving. → …………………………………………
Piagets term voor een toestand waarin er een gebalanceerde, harmonieuze relatie is tussen
iemands denkprocessen en de omgeving. → …………………………………………
Het proces waarbij nieuwe ervaringen worden geïnterpreteerd door ze in bestaande schema’s
op te nemen. → …………………………………………
Iemand die kennis opdoet door actief bezig te zijn met objecten en gebeurtenissen om hun
eigenschappen te ontdekken. → …………………………………………
Een georganiseerd patroon van denken of handelen dat iemand vormt om een bepaald aspect
van zijn ervaring te interpreteren. → …………………………………………
Een aangeboren neiging om beschikbare schema’s te combineren en te integreren tot
samenhangende kennisstructuren. → …………………………………………
Beschrijf Piagets concept van adaptatie.
Hoe werken assimilatie en accommodatie samen om adaptatie tot stand te brengen?
Hoe definieerde Piaget intelligentie?
Hoe verschilt dit van de manier waarop de meeste mensen het woord gebruiken?
4
