Inhoudsopgave
1. Literatuuronderzoek........................................................................................................ 2
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie...........................................................2
1.2. Aanpak CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling....................................................2
1.3. Rol huisarts, praktijkondersteuner (POH) en diëtist binnen ketenzorg CVRM............3
1.4. Problemen in de behandeling van hypertensie en hyperlipidemie............................3
2. Analyse bestaande interventies met voedingskundige basis..........................................5
2.1. Twee voedingskundige interventies en wetenschappelijke onderbouwing...............5
2.2. Aanpak en rolverdeling voedingskundige interventies bij CVRM...............................5
2.3. Vier verbeterpunten in aanpak en rolverdeling.........................................................6
2.4. Stand van zaken....................................................................................................... 6
3. E-health ter ondersteuning behandeling hypertensie en dyslipidemie............................7
Digitale zelfhulp: U-Prevent............................................................................................. 7
Telemonitoring: HartWacht..............................................................................................7
Patiëntportalen (bijvoorbeeld Mijngezondheid.net)..........................................................7
Persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO, bijvoorbeeld gezondheidsmeter of Ivido):......8
Conclusie......................................................................................................................... 8
4. Adviesplan (waarin tevens rolverdeling en inzet van eHealth is verwerkt).....................9
Implementatie inclusief rolverdeling, valkuilen en adviezen om daarmee om te gaan. .10
Literatuur.......................................................................................................................... 12
Bijlage A............................................................................................................................ 18
Bijlage B............................................................................................................................ 19
Beoordelingsformulier....................................................................................................... 20
Knock-out criteria.......................................................................................................... 20
Algemene beoordeling................................................................................................... 20
Beoordeling per onderdeel............................................................................................ 22
1. Literatuuronderzoek........................................................................................................2
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie.............................................................2
1.2. Aanpak NHG-CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling.............................................................2
1.3. Rol huisarts, praktijkondersteuner (POH) en diëtist binnen ketenzorg CVRM..........3
1.4. Problemen in de behandeling van hypertensie en hyperlipidemie..............................3
1.5. Conclusie huidige aanpak en problemen..........................................................................3
2. Analyse bestaande interventies met voedingskundige basis...................................................4
2.1. Twee voedingskundige interventies en wetenschappelijke onderbouwing......................4
2.2. Aanpak en rolverdeling voedingskundige interventies bij CVRM..................................4
, 2.3. Vier verbeterpunten in aanpak en rolverdeling................................................................5
2.4. Stand van zaken................................................................................................................5
3. E-health ter ondersteuning behandeling hypertensie en dyslipidemie....................................6
Digitale zelfhulp: U-Prevent....................................................................................................6
Telemonitoring: HartWacht.....................................................................................................6
Patiëntportalen (bijvoorbeeld Mijngezondheid.net)................................................................6
Persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO, bijvoorbeeld gezondheidsmeter of Ivido):.........7
Conclusie.................................................................................................................................7
4. Adviesplan (waarin tevens rolverdeling en inzet van eHealth is verwerkt)...........................8
Goal.........................................................................................................................................8
Reality......................................................................................................................................8
Options.....................................................................................................................................8
Way forward/ de besluitvorming.............................................................................................9
Implementatie inclusief rolverdeling, valkuilen en adviezen om daarmee om te gaan...........9
Nourish/ borgen van de nieuwe aanpak.................................................................................10
Get out...................................................................................................................................10
Literatuur...................................................................................................................................11
Bijlage A...................................................................................................................................17
Bijlage B...................................................................................................................................18
1
, 1. Literatuuronderzoek
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie
Hypertensie en hyperlipidemie hebben overlappende oorzaken: obesitas, diabetes, weinig
bewegen en genetische aanleg (Thompson et al., 2020). Specifiek kunnen roken en zout de
bloeddruk verhogen, terwijl verzadigd vet en weinig vezels bijdragen aan hyperlipidemie.
1.2. Aanpak CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling
Het doel van Cardiovasculair risicomanagement (CVRM) is het voorkomen en verminderen
van (sterfte aan) hart- en vaatziekten (HVZ) bij mensen met een verhoogd risico op HVZ. Met
de tabellen uit bijlage A en B is een risicoprofiel op te stellen (NHG, z.d.-a). De hoogte van
het risico geeft richting aan de behandeling: leefstijladvies bij een laag of matig risico,
medicatie overwegen bij een hoog risico en medicatie adviseren bij een zeer hoog risico.
Bij de behandeling van hypertensie wordt ook de hoogte van de systolische bloeddruk
meegenomen (≥ 180 mmHg: leefstijladviezen en medicatie, 160-180 mmHg:
leefstijladviezen, als leefstijl geen verlaging <160 mmHg geeft: medicatie). De grenswaarden
zijn niet strikt (NHG, z.d.-a). De bloeddrukverlagende medicijnen zijn doorgaans even
effectief; specifieke keuzes vallen buiten de scope van deze opdracht.
Hyperlipidemie wordt meestal behandeld met statines, waarbij de dosering is afgestemd
op de gewenste daling van LDL-cholesterol of non-HDL-cholesterol. Waarden worden elke
drie maanden gecontroleerd tot de streefwaarde is bereikt. Bij bijwerkingen kan de statine
verlaagd worden tot de bijwerkingen verdwijnen. Als de medicatie te weinig effect heeft op
het cholesterol kan geswitcht worden naar een andere statine of ezetimib (NHG, z.d.-a).
Hoewel bij sommige risicocategorieën medicatie sterk wordt geadviseerd, moet het
belang van leefstijl altijd worden besproken (NHG, z.d.-a). Zo is door wetenschappelijk
onderzoek aangetoond dat het mediterrane voedingspatroon de HVZ-incidentie en sterfte met
circa 10% kan laten dalen (Sofi et al., 2010). Van medicijnen worden de voor- en nadelen
besproken (NHG, z.d.-a). Vervolgens mag de patiënt mede beslissen in de behandeling
(shared decision making, SDM), waarbij de NHG ook richtlijnen geeft voor de doelen.
Voor hypertensie zijn de behandeldoelen:
- Tot 70 jaar: systolische bloeddruk van <140 mmHg. Indien de medicatie goed verdragen
wordt, wordt het doel verschoven naar <130 mmHg (vooral bij personen met een hoger risico
op HVZ door bijvoorbeeld comorbiditeiten). Wat betreft wetenschappelijke literatuur in de
2
1. Literatuuronderzoek........................................................................................................ 2
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie...........................................................2
1.2. Aanpak CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling....................................................2
1.3. Rol huisarts, praktijkondersteuner (POH) en diëtist binnen ketenzorg CVRM............3
1.4. Problemen in de behandeling van hypertensie en hyperlipidemie............................3
2. Analyse bestaande interventies met voedingskundige basis..........................................5
2.1. Twee voedingskundige interventies en wetenschappelijke onderbouwing...............5
2.2. Aanpak en rolverdeling voedingskundige interventies bij CVRM...............................5
2.3. Vier verbeterpunten in aanpak en rolverdeling.........................................................6
2.4. Stand van zaken....................................................................................................... 6
3. E-health ter ondersteuning behandeling hypertensie en dyslipidemie............................7
Digitale zelfhulp: U-Prevent............................................................................................. 7
Telemonitoring: HartWacht..............................................................................................7
Patiëntportalen (bijvoorbeeld Mijngezondheid.net)..........................................................7
Persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO, bijvoorbeeld gezondheidsmeter of Ivido):......8
Conclusie......................................................................................................................... 8
4. Adviesplan (waarin tevens rolverdeling en inzet van eHealth is verwerkt).....................9
Implementatie inclusief rolverdeling, valkuilen en adviezen om daarmee om te gaan. .10
Literatuur.......................................................................................................................... 12
Bijlage A............................................................................................................................ 18
Bijlage B............................................................................................................................ 19
Beoordelingsformulier....................................................................................................... 20
Knock-out criteria.......................................................................................................... 20
Algemene beoordeling................................................................................................... 20
Beoordeling per onderdeel............................................................................................ 22
1. Literatuuronderzoek........................................................................................................2
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie.............................................................2
1.2. Aanpak NHG-CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling.............................................................2
1.3. Rol huisarts, praktijkondersteuner (POH) en diëtist binnen ketenzorg CVRM..........3
1.4. Problemen in de behandeling van hypertensie en hyperlipidemie..............................3
1.5. Conclusie huidige aanpak en problemen..........................................................................3
2. Analyse bestaande interventies met voedingskundige basis...................................................4
2.1. Twee voedingskundige interventies en wetenschappelijke onderbouwing......................4
2.2. Aanpak en rolverdeling voedingskundige interventies bij CVRM..................................4
, 2.3. Vier verbeterpunten in aanpak en rolverdeling................................................................5
2.4. Stand van zaken................................................................................................................5
3. E-health ter ondersteuning behandeling hypertensie en dyslipidemie....................................6
Digitale zelfhulp: U-Prevent....................................................................................................6
Telemonitoring: HartWacht.....................................................................................................6
Patiëntportalen (bijvoorbeeld Mijngezondheid.net)................................................................6
Persoonlijke gezondheidsomgeving (PGO, bijvoorbeeld gezondheidsmeter of Ivido):.........7
Conclusie.................................................................................................................................7
4. Adviesplan (waarin tevens rolverdeling en inzet van eHealth is verwerkt)...........................8
Goal.........................................................................................................................................8
Reality......................................................................................................................................8
Options.....................................................................................................................................8
Way forward/ de besluitvorming.............................................................................................9
Implementatie inclusief rolverdeling, valkuilen en adviezen om daarmee om te gaan...........9
Nourish/ borgen van de nieuwe aanpak.................................................................................10
Get out...................................................................................................................................10
Literatuur...................................................................................................................................11
Bijlage A...................................................................................................................................17
Bijlage B...................................................................................................................................18
1
, 1. Literatuuronderzoek
1.1. Oorzaken van hypertensie en hyperlipidemie
Hypertensie en hyperlipidemie hebben overlappende oorzaken: obesitas, diabetes, weinig
bewegen en genetische aanleg (Thompson et al., 2020). Specifiek kunnen roken en zout de
bloeddruk verhogen, terwijl verzadigd vet en weinig vezels bijdragen aan hyperlipidemie.
1.2. Aanpak CVRM (specifiek hypertensie en hyperlipidemie) inclusief twee
wetenschappelijke onderzoeken naar de behandeling
Het doel van Cardiovasculair risicomanagement (CVRM) is het voorkomen en verminderen
van (sterfte aan) hart- en vaatziekten (HVZ) bij mensen met een verhoogd risico op HVZ. Met
de tabellen uit bijlage A en B is een risicoprofiel op te stellen (NHG, z.d.-a). De hoogte van
het risico geeft richting aan de behandeling: leefstijladvies bij een laag of matig risico,
medicatie overwegen bij een hoog risico en medicatie adviseren bij een zeer hoog risico.
Bij de behandeling van hypertensie wordt ook de hoogte van de systolische bloeddruk
meegenomen (≥ 180 mmHg: leefstijladviezen en medicatie, 160-180 mmHg:
leefstijladviezen, als leefstijl geen verlaging <160 mmHg geeft: medicatie). De grenswaarden
zijn niet strikt (NHG, z.d.-a). De bloeddrukverlagende medicijnen zijn doorgaans even
effectief; specifieke keuzes vallen buiten de scope van deze opdracht.
Hyperlipidemie wordt meestal behandeld met statines, waarbij de dosering is afgestemd
op de gewenste daling van LDL-cholesterol of non-HDL-cholesterol. Waarden worden elke
drie maanden gecontroleerd tot de streefwaarde is bereikt. Bij bijwerkingen kan de statine
verlaagd worden tot de bijwerkingen verdwijnen. Als de medicatie te weinig effect heeft op
het cholesterol kan geswitcht worden naar een andere statine of ezetimib (NHG, z.d.-a).
Hoewel bij sommige risicocategorieën medicatie sterk wordt geadviseerd, moet het
belang van leefstijl altijd worden besproken (NHG, z.d.-a). Zo is door wetenschappelijk
onderzoek aangetoond dat het mediterrane voedingspatroon de HVZ-incidentie en sterfte met
circa 10% kan laten dalen (Sofi et al., 2010). Van medicijnen worden de voor- en nadelen
besproken (NHG, z.d.-a). Vervolgens mag de patiënt mede beslissen in de behandeling
(shared decision making, SDM), waarbij de NHG ook richtlijnen geeft voor de doelen.
Voor hypertensie zijn de behandeldoelen:
- Tot 70 jaar: systolische bloeddruk van <140 mmHg. Indien de medicatie goed verdragen
wordt, wordt het doel verschoven naar <130 mmHg (vooral bij personen met een hoger risico
op HVZ door bijvoorbeeld comorbiditeiten). Wat betreft wetenschappelijke literatuur in de
2
