Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
Logistiek
Hoofdstuk 1: Marktgestuurde logistiek
1.1De logistiek van een onderneming
1)Of je nu te maken hebt met een kleine webwinkel of een grote onderneming, logistiek is
overal. Als je de producten in een goede staat krijgt, dan ben je tevreden, en een tevreden
klant zal ook bij een volgende gelegenheid weer bij de onderneming bestellen.
Voorraadbeheer is een typisch logistiek probleem: hoe groot moet jouw assortiment zijn,
hoeveel producten moet je in voorraad hebben, hoe organiseer je de opslag?…? Je hebt ook
een goed distributieproces nodig: hoe verstuur je de bestelde producten naar jouw klanten
en welke verpakkingen is daarbij nodig? Voor een webwinkel is het retourproces ook erg
belangrijk.
2)Wat begrijp je onder logistiek?
- Transport
- Organisatie
- Leveranciers
- Magazijnen
- Communicatie
- Distributie
3)Logistiek = omvat de organisatie, de planning, de besturing van de feitelijke
goederenstroom vanaf de ontwikkeling van een product en inkoop van grondstoffen, via
productie en distributie van het eindproduct naar de eindafnemer, inclusief de
retourstromen.
4) Assortiment: range van producten dat je aanbiedt. Hoe groter uw assortiment, hoe complexer de
voorraadbeheer. Hoe meer je bestelt in 1 keer, hoe goedkoper schaalvoordelen.
Verpakking: zo efficiënt mogelijk, zoveel mogelijk in 1 container.
1
,Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
4)Praktijkvoorbeeld voorbeeld autodealers: Het is niet noodzakelijk alle modellen in de
showroom te zetten in alle mogelijke kleuren en opties. Voor een ondernemer is dit een te
groot risico. Een klant die een auto wil kopen, zal altijd een redelijke levertijd accepteren.
5)Praktijkvoorbeeld boekenleveranciers: Voor de meeste producten zal de klant geen lange
levertijd accepteren. Een boek wil de klant het liefst direct kopen en ontvangen. Daarom
moet de leverancier zorgen dat alle mogelijke boeken op voorraad zijn. De levertijd is over
het algemeen kort.
6)De bedrijfslogistiek omvat vier deelgebieden:
1. Inkooplogistiek
2. Productielogistiek
3. Distributielogistiek
4. Retourlogistiek
1. Inkooplogistiek: Alle activiteiten die te maken hebben met het aanschaffen van de
materialen die nodig zijn om jouw producten te fabriceren. Het inkoopproces van
een onderneming kan je onderscheiden in de commerciële inkoop : richt zich op de
relatie met de leverancier: selecteren, beoordelen van offertes en het afsluiten van
een contract met een leverancier (SLA) Service Level Agreement: contract waarin
de levertijd, hoeveelheid, tijdspan… staat. en de inkooplogistiek : de juiste
hoeveelheid producten met de afgesproken kwaliteit tegen de juiste prijs en op de
juiste plaats.
2. Productielogistiek: Richt zich op de inrichting van het productieproces. Je kan hierbij
onderscheid maken tussen de productiebeheersing : noodzakelijke capaciteit aan
mensen, gereedschap, machines & de efficiëntie inrichting van een fabriek en het
material management : de tijdige aanvoer naar de verschillende machines van de
juiste hoeveelheden grondstoffen, onderdelen en halffabricaten.
3. Distributielogistiek: Bij distributielogistiek gaat het over drie ontwerpen, namelijk de
locatie & inrichting van magazijnen, het beheren van de voorraden (gereed product)
en het (externe) transport. Je kan bij distributielogistiek ook een onderscheid maken
tussen commerciële distributie (verkoopkanalen) en de logistieke distributie:
feitelijke goederenstroom van eindproducten.
4. Retourlogistiek: Bedrijfsklanten en consumenten kunnen verschillende redenen
hebben om een ontvangen product terug te sturen. Het product is misschien niet wat
hij ervan verwacht had, het blijkt niet goed te werken of hij heeft niet het juiste
product ontvangen. Daarnaast heb je misschien nog met statiegeld op bv pallets te
maken. Ook het organiseren van de retourstromen vraagt een logistiek aanpak.
Lead time: tijd tussen het plaatsen van het order en de levering
2
,Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
(begrippen op figuur kennen Engels + Nederlands)
7)Om de logistieke processen in een onderneming te beschrijven, wordt vaak het integraal
logistiek concept gebruikt. Met dit concept kun je de vier basiselementen van het logistieke
proces in een onderneming analyseren.
- Grondvorm: hierbij worden alle logistieke processen geanalyseerd, van de levering van de
grondstoffen via de productie en de verkoop aan de consument tot en met de nazorg.
- Besturing: Wie geeft de impuls tot een transactie in de keten? Push/Pull strategie? Ook
wordt hier bepaald waar voorraad in de keten wordt aangehouden om op tijd te kunnen
voldoen aan de klantenwensen.
- Informatiesysteem
- Logistieke organisatie: Op welke wijze zijn de verantwoordelijkheden met betrekking tot
logistiek geregeld? Wie is verantwoordelijk voor welk gedeelte van de grondvorm, besturing
en informatie? Vele bedrijven hebben tegenwoordig een logistiek management.
8)Behalve op tastbare goederen, zoals een boek, kan logistiek ook betrekking hebben op
diensten. Diensten bezitten vier kenmerken:
1.Ontastbaarheid: Een dienst is een ervaring en niet een ding of goed. Een dienst kan je niet
vastpakken en is dus niet tastbaar. Een dienst kan je niet bezitten, maar slecht ervaren of
ondergaan.
2.Vergankelijkheid: Een dienst is tijdelijk of vergankelijk. Je kunt hem niet van tevoren
maken, bewaren en opslaan.
3.Heterogeniteit: Elke dienst is weer anders. Heterogeniteit ontstaat vooral door de
interactie tussen de dienstverlener aan de ene kant en de klant aan de andere kant. Iedere
dienstverlener levert zijn dienst op zijn eigen manier. Hierdoor ontstaan verschillen.
4.Gelijktijdige consumptie: Bij een dienst is vaak sprake van directe consumptie. Dit betekent
dat je aanwezig bent bij het verlenen van de dienst. Een chirurgische ingreep kan niet tot
stand komen zonder dat je aanwezig bent. Een zekere medewerking en betrokkenheid van
jou is daarom gewenst.
3
, Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
9)Praktijkvoorbeeld vakantie boeken bij een reisbureau:
Inkooplogistiek: inkoop van de overnachtingsplaatsen in hotels, het vervoer per vliegtuig of
bus en andere zaken die aangeboden worden in de reis.
Productielogistiek: productie van de vakantiereis is het zo slim mogelijk combineren van alle
elementen, zodat de ingekochte capaciteit zo goed mogelijk wordt gebruikt.
Distributielogistiek: het inrichten van de verkoopkanalen via reisbureaus en via de website,
en het verzorgen van de documenten en reispapieren voor de vakantieganger.
Retourlogistiek: Het eventueel afhandelen van klachten en schadeclaims.
1.2Is er behoefte aan een product?
10)Hoe bepaal je of er een markt is voor jouw product of dienst?
Bv Steve Jobs, de topman van Apple voelde goed aan wat de markt nodig had. Hij gebruikte
daarbij geen ingewikkelde wetenschappelijke onderzoeksmethoden, maar zijn eigen gevoel.
Hij bedacht nieuwe producten op basis van eigen wensen. Om zijn producten extra goed
onder te aandacht te brengen, bedacht hij het concept van Apple Stores, winkels die er zo
aantrekkelijk uitzien, dat je er zo wilt binnenwandelen.
11)Praktijkvoorbeeld: logistieke bedrijven denken dat ze innovatief zijn:
‘De logistieke sector springt niet snel genoeg in op de mogelijkheden van de nieuwe
technologie en bedrijven blijven veelal hangen in een traditionele manier van werken.’ De
supply chain is afgelopen jaren enkel complexer geworden, logistieke bedrijven beseffen dat
ze moeten digitaliseren om alle schakels met elkaar te verbinden en voor een flexibele,
efficiënte goederenstroom te zorgen. Dat vraagt om innovatie.
Voorspellingen met data-analyse: De opkomst van nieuwe spelers zoals Uber en Amazon,
die gebruikmaken van innovatie bedrijfsmodellen, legt meer druk op de logistieke sector om
te investeren in innovatie. Bv inzetten van technologie om netwerken met elkaar te
verbinden en voorspellingen te doen aan de hand van data-analyse.
Bedrijven denken dat ze innovatief zijn: Een belangrijke reden is de ‘mindset’ van
bestuurders binnen logistieke bedrijven. Zij komen uit het tijdperk dat orders telefonisch of
op papier werden gedaan en berekeningen van voorraad handmatig en denken dat ze
innovatief zijn als ze deze informatie laten digitaliseren. Maar nee, het gaat verder dan dat.
Innovatie is een continu proces: Bedrijven moeten realiseren dat innovatie een continu
proces is en bestaande bedrijfsmodellen niet meer jaren meegaan, omdat de behoefte van
de klant in rap tempo verandert.
4
Logistiek
Hoofdstuk 1: Marktgestuurde logistiek
1.1De logistiek van een onderneming
1)Of je nu te maken hebt met een kleine webwinkel of een grote onderneming, logistiek is
overal. Als je de producten in een goede staat krijgt, dan ben je tevreden, en een tevreden
klant zal ook bij een volgende gelegenheid weer bij de onderneming bestellen.
Voorraadbeheer is een typisch logistiek probleem: hoe groot moet jouw assortiment zijn,
hoeveel producten moet je in voorraad hebben, hoe organiseer je de opslag?…? Je hebt ook
een goed distributieproces nodig: hoe verstuur je de bestelde producten naar jouw klanten
en welke verpakkingen is daarbij nodig? Voor een webwinkel is het retourproces ook erg
belangrijk.
2)Wat begrijp je onder logistiek?
- Transport
- Organisatie
- Leveranciers
- Magazijnen
- Communicatie
- Distributie
3)Logistiek = omvat de organisatie, de planning, de besturing van de feitelijke
goederenstroom vanaf de ontwikkeling van een product en inkoop van grondstoffen, via
productie en distributie van het eindproduct naar de eindafnemer, inclusief de
retourstromen.
4) Assortiment: range van producten dat je aanbiedt. Hoe groter uw assortiment, hoe complexer de
voorraadbeheer. Hoe meer je bestelt in 1 keer, hoe goedkoper schaalvoordelen.
Verpakking: zo efficiënt mogelijk, zoveel mogelijk in 1 container.
1
,Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
4)Praktijkvoorbeeld voorbeeld autodealers: Het is niet noodzakelijk alle modellen in de
showroom te zetten in alle mogelijke kleuren en opties. Voor een ondernemer is dit een te
groot risico. Een klant die een auto wil kopen, zal altijd een redelijke levertijd accepteren.
5)Praktijkvoorbeeld boekenleveranciers: Voor de meeste producten zal de klant geen lange
levertijd accepteren. Een boek wil de klant het liefst direct kopen en ontvangen. Daarom
moet de leverancier zorgen dat alle mogelijke boeken op voorraad zijn. De levertijd is over
het algemeen kort.
6)De bedrijfslogistiek omvat vier deelgebieden:
1. Inkooplogistiek
2. Productielogistiek
3. Distributielogistiek
4. Retourlogistiek
1. Inkooplogistiek: Alle activiteiten die te maken hebben met het aanschaffen van de
materialen die nodig zijn om jouw producten te fabriceren. Het inkoopproces van
een onderneming kan je onderscheiden in de commerciële inkoop : richt zich op de
relatie met de leverancier: selecteren, beoordelen van offertes en het afsluiten van
een contract met een leverancier (SLA) Service Level Agreement: contract waarin
de levertijd, hoeveelheid, tijdspan… staat. en de inkooplogistiek : de juiste
hoeveelheid producten met de afgesproken kwaliteit tegen de juiste prijs en op de
juiste plaats.
2. Productielogistiek: Richt zich op de inrichting van het productieproces. Je kan hierbij
onderscheid maken tussen de productiebeheersing : noodzakelijke capaciteit aan
mensen, gereedschap, machines & de efficiëntie inrichting van een fabriek en het
material management : de tijdige aanvoer naar de verschillende machines van de
juiste hoeveelheden grondstoffen, onderdelen en halffabricaten.
3. Distributielogistiek: Bij distributielogistiek gaat het over drie ontwerpen, namelijk de
locatie & inrichting van magazijnen, het beheren van de voorraden (gereed product)
en het (externe) transport. Je kan bij distributielogistiek ook een onderscheid maken
tussen commerciële distributie (verkoopkanalen) en de logistieke distributie:
feitelijke goederenstroom van eindproducten.
4. Retourlogistiek: Bedrijfsklanten en consumenten kunnen verschillende redenen
hebben om een ontvangen product terug te sturen. Het product is misschien niet wat
hij ervan verwacht had, het blijkt niet goed te werken of hij heeft niet het juiste
product ontvangen. Daarnaast heb je misschien nog met statiegeld op bv pallets te
maken. Ook het organiseren van de retourstromen vraagt een logistiek aanpak.
Lead time: tijd tussen het plaatsen van het order en de levering
2
,Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
(begrippen op figuur kennen Engels + Nederlands)
7)Om de logistieke processen in een onderneming te beschrijven, wordt vaak het integraal
logistiek concept gebruikt. Met dit concept kun je de vier basiselementen van het logistieke
proces in een onderneming analyseren.
- Grondvorm: hierbij worden alle logistieke processen geanalyseerd, van de levering van de
grondstoffen via de productie en de verkoop aan de consument tot en met de nazorg.
- Besturing: Wie geeft de impuls tot een transactie in de keten? Push/Pull strategie? Ook
wordt hier bepaald waar voorraad in de keten wordt aangehouden om op tijd te kunnen
voldoen aan de klantenwensen.
- Informatiesysteem
- Logistieke organisatie: Op welke wijze zijn de verantwoordelijkheden met betrekking tot
logistiek geregeld? Wie is verantwoordelijk voor welk gedeelte van de grondvorm, besturing
en informatie? Vele bedrijven hebben tegenwoordig een logistiek management.
8)Behalve op tastbare goederen, zoals een boek, kan logistiek ook betrekking hebben op
diensten. Diensten bezitten vier kenmerken:
1.Ontastbaarheid: Een dienst is een ervaring en niet een ding of goed. Een dienst kan je niet
vastpakken en is dus niet tastbaar. Een dienst kan je niet bezitten, maar slecht ervaren of
ondergaan.
2.Vergankelijkheid: Een dienst is tijdelijk of vergankelijk. Je kunt hem niet van tevoren
maken, bewaren en opslaan.
3.Heterogeniteit: Elke dienst is weer anders. Heterogeniteit ontstaat vooral door de
interactie tussen de dienstverlener aan de ene kant en de klant aan de andere kant. Iedere
dienstverlener levert zijn dienst op zijn eigen manier. Hierdoor ontstaan verschillen.
4.Gelijktijdige consumptie: Bij een dienst is vaak sprake van directe consumptie. Dit betekent
dat je aanwezig bent bij het verlenen van de dienst. Een chirurgische ingreep kan niet tot
stand komen zonder dat je aanwezig bent. Een zekere medewerking en betrokkenheid van
jou is daarom gewenst.
3
, Lisa Vandenbulcke Arteveldehogeschool BEM2018-2019
9)Praktijkvoorbeeld vakantie boeken bij een reisbureau:
Inkooplogistiek: inkoop van de overnachtingsplaatsen in hotels, het vervoer per vliegtuig of
bus en andere zaken die aangeboden worden in de reis.
Productielogistiek: productie van de vakantiereis is het zo slim mogelijk combineren van alle
elementen, zodat de ingekochte capaciteit zo goed mogelijk wordt gebruikt.
Distributielogistiek: het inrichten van de verkoopkanalen via reisbureaus en via de website,
en het verzorgen van de documenten en reispapieren voor de vakantieganger.
Retourlogistiek: Het eventueel afhandelen van klachten en schadeclaims.
1.2Is er behoefte aan een product?
10)Hoe bepaal je of er een markt is voor jouw product of dienst?
Bv Steve Jobs, de topman van Apple voelde goed aan wat de markt nodig had. Hij gebruikte
daarbij geen ingewikkelde wetenschappelijke onderzoeksmethoden, maar zijn eigen gevoel.
Hij bedacht nieuwe producten op basis van eigen wensen. Om zijn producten extra goed
onder te aandacht te brengen, bedacht hij het concept van Apple Stores, winkels die er zo
aantrekkelijk uitzien, dat je er zo wilt binnenwandelen.
11)Praktijkvoorbeeld: logistieke bedrijven denken dat ze innovatief zijn:
‘De logistieke sector springt niet snel genoeg in op de mogelijkheden van de nieuwe
technologie en bedrijven blijven veelal hangen in een traditionele manier van werken.’ De
supply chain is afgelopen jaren enkel complexer geworden, logistieke bedrijven beseffen dat
ze moeten digitaliseren om alle schakels met elkaar te verbinden en voor een flexibele,
efficiënte goederenstroom te zorgen. Dat vraagt om innovatie.
Voorspellingen met data-analyse: De opkomst van nieuwe spelers zoals Uber en Amazon,
die gebruikmaken van innovatie bedrijfsmodellen, legt meer druk op de logistieke sector om
te investeren in innovatie. Bv inzetten van technologie om netwerken met elkaar te
verbinden en voorspellingen te doen aan de hand van data-analyse.
Bedrijven denken dat ze innovatief zijn: Een belangrijke reden is de ‘mindset’ van
bestuurders binnen logistieke bedrijven. Zij komen uit het tijdperk dat orders telefonisch of
op papier werden gedaan en berekeningen van voorraad handmatig en denken dat ze
innovatief zijn als ze deze informatie laten digitaliseren. Maar nee, het gaat verder dan dat.
Innovatie is een continu proces: Bedrijven moeten realiseren dat innovatie een continu
proces is en bestaande bedrijfsmodellen niet meer jaren meegaan, omdat de behoefte van
de klant in rap tempo verandert.
4
