THEORIE HOORCOLLEGE’S
Mens & Maatschappij
SOCIAL WORK
JAAR 2
Module C
,Inhoudsopgave
Netwerkversterkend werken. ...................................................................................................... 2
Sociologie ................................................................................................................................... 5
Sociologie: sociale ongelijkheid (deel 2) ..................................................................................... 8
Sociologie: sociale ongelijkheid (deel 3) ................................................................................... 10
Wet- en regelgeving: personen- en familierecht (deel 1) ............................................................ 13
Wet- en regelgeving: personen- en familierecht (deel 2) ............................................................ 16
, Netwerkversterkend werken.
• Netwerken zijn een essentiële beschermende factor voor welzijn, gezondheid en
duurzame hulp.
• Sterke sociale netwerken voorspellen gezondheid en levensduur beter dan
leefstijl of methodiek (McKeown, 2000; Holt-Lunstad e.a., 2010).
• Sociale steun verlaagt stress en bevordert herstel.
• Peer support (helper-therapy) versterkt eigenwaarde en herstel bij depressie en
andere psychische problemen.
• Blijvende factor.
Veerkracht door groepssteun; in contexten als het leger is gebleken dat groepscohesie
sterke veerkracht bevordert: hoe sterker onderlinge steun, hoe lager de kans op
psychische uitval bij stressvolle omstandigheden.
Historie en context
Vroeger: sterke gemeenschappen
• Kerken en verenigingen: veel mensen waren lid van een kerk of sport-
/muziekverenigingen. Bood steun en ontmoeting
• Ouder thuis: in veel gezinnen was een ouder (vaak moeder) thuis, zichtbaar in de
buurt en beschikbaar voor opvang, hulp en sociale controle
• Schoolplein en buurt: ontmoeting vond plaats in de wijk; buren kenden elkaar,
kinderen speelden buiten
Resultaat: netwerksteun was vaak vanzelfsprekend en dichtbij
Heden en context
Waarom juist NU netwerkversterkend werken zo belangrijk is
Verschuiving van collectieve vanzelfsprekendheid naar individuele verantwoordelijkheid
• Nu: meer individualisering
• Minder vanzelfsprekende gemeenschappen: kerkbezoek daalt, verenigingsleven
vergrijst of staat onder druk.
• Beide ouders werken: minder tijd of beschikbaarheid in de buurt.
• Verstedelijking en mobiliteit: Mensen wonen vaker anoniem naast elkaar;
netwerken zijn verspreider (online, op werk of studie).
• Toenemende eenzaamheid: CBS en SCP laten zien dat eenzaamheid (zowel
onder jongeren als ouderen) toeneemt.
• Resultaat: netwerksteun is minder vanzelfsprekend en moet vaak bewust worden
versterkt.
Mens & Maatschappij
SOCIAL WORK
JAAR 2
Module C
,Inhoudsopgave
Netwerkversterkend werken. ...................................................................................................... 2
Sociologie ................................................................................................................................... 5
Sociologie: sociale ongelijkheid (deel 2) ..................................................................................... 8
Sociologie: sociale ongelijkheid (deel 3) ................................................................................... 10
Wet- en regelgeving: personen- en familierecht (deel 1) ............................................................ 13
Wet- en regelgeving: personen- en familierecht (deel 2) ............................................................ 16
, Netwerkversterkend werken.
• Netwerken zijn een essentiële beschermende factor voor welzijn, gezondheid en
duurzame hulp.
• Sterke sociale netwerken voorspellen gezondheid en levensduur beter dan
leefstijl of methodiek (McKeown, 2000; Holt-Lunstad e.a., 2010).
• Sociale steun verlaagt stress en bevordert herstel.
• Peer support (helper-therapy) versterkt eigenwaarde en herstel bij depressie en
andere psychische problemen.
• Blijvende factor.
Veerkracht door groepssteun; in contexten als het leger is gebleken dat groepscohesie
sterke veerkracht bevordert: hoe sterker onderlinge steun, hoe lager de kans op
psychische uitval bij stressvolle omstandigheden.
Historie en context
Vroeger: sterke gemeenschappen
• Kerken en verenigingen: veel mensen waren lid van een kerk of sport-
/muziekverenigingen. Bood steun en ontmoeting
• Ouder thuis: in veel gezinnen was een ouder (vaak moeder) thuis, zichtbaar in de
buurt en beschikbaar voor opvang, hulp en sociale controle
• Schoolplein en buurt: ontmoeting vond plaats in de wijk; buren kenden elkaar,
kinderen speelden buiten
Resultaat: netwerksteun was vaak vanzelfsprekend en dichtbij
Heden en context
Waarom juist NU netwerkversterkend werken zo belangrijk is
Verschuiving van collectieve vanzelfsprekendheid naar individuele verantwoordelijkheid
• Nu: meer individualisering
• Minder vanzelfsprekende gemeenschappen: kerkbezoek daalt, verenigingsleven
vergrijst of staat onder druk.
• Beide ouders werken: minder tijd of beschikbaarheid in de buurt.
• Verstedelijking en mobiliteit: Mensen wonen vaker anoniem naast elkaar;
netwerken zijn verspreider (online, op werk of studie).
• Toenemende eenzaamheid: CBS en SCP laten zien dat eenzaamheid (zowel
onder jongeren als ouderen) toeneemt.
• Resultaat: netwerksteun is minder vanzelfsprekend en moet vaak bewust worden
versterkt.
