SAMENVATTING MICRO- en MACRO economie, 3de bach bio-ingenieurswetenschappen UGent

SAMENVATTING ECONOMIE




MICRO




1
Meg Van Pé

,HOOFDSTUK 1: WAT IS ECONOMIE?

1.1 Definitie van Economie
Economie = sociale wetenschap die bestudeert:

 Keuzes die mensen/bedrijven/overheden maken
 Hoe ze omgaan met schaarste (niet al onze behoeftes kunnen voldoen)
 Hoe stimulansen (prikkels) keuzes beïnvloeden
o Kan een beloning of bestraffing zijn


1.2 Twee delen van economie
 Micro-economie: keuzes van individuen/bedrijven
o hoe die keuzes interageren in markten
o invloed van overheden die die keuzes maken
 Macro-economie: effecten van keuzes op nationale en globale economie

1.3 Twee Grote Economische Vragen

1. Wat, Hoe, Wanneer, Waar en Voor Wie goederen en diensten geproduceerd?

Wat? → Welke goederen/diensten we maken en waarderen

- Verandert in de tijd
- Nu meestal diensten in rijke landen
- Goederen + diensten = producten


Hoe? → Goederen en diensten geproduceerd door productiefactoren in te zetten:

Welke productiefactoren?

 Arbeid (werk)
o = Werk en moeite die mensen besteden aan het produceren van die
producten
o Kwaliteit afhankelijk van menselijk kapitaal vb: kennis
 Kapitaal (machines, gebouwen)
 Natuur (grondstoffen)
 Ondernemerschap (organisatie)
o Ontwikkelen van nieuwe ideeën, beslissingen en risico’s nemen

Voor Wie? → Wie producten koopt bepaalt de vergoeding van de productiefactoren:

 Arbeid → loon

2
Meg Van Pé

,  Kapitaal → interest
 Natuur → huur/pacht
 Ondernemerschap → winst

Wanneer? → Productie stijgt/daalt met economische cyclus

- Verminderen van productie tijdens recessie
- Economische groei = stijgen van productie
 tijdens een positieve conjuctuurcyclus

Waar? → Locatie van productie


2. Eigenbelang vs. Maatschappelijk Belang

Leveren keuzes uit eigenbelang ook voordelen op voor de samenleving/ maatschappelijk
belang?

1.4 Economische Manier van Denken

Schaarste en gevolgen ervan + keuzes staan centraal

Belangrijke concepten:
 Afweging (Trade-off): iets opgeven voor iets anders

o Wat- afwegingen = wanneer mensen kiezen hoe ze hun inkomen spenderen
o Hoe – afwegingen = wnr bedrijven kiezen tussen alternatieve productietechnologieën
 Vb: duurzame technologie
o Voor wie – afwegingen = wnr keuzes de verdeling van de koopkracht onder individuen
veranderen
 Big trade-off = door inkomensherverdeling door de overheid van de rijken naar
de armen

 Opportuniteitskost: waarde van het beste alternatief dat je opgeeft
 Marginale denken: kijken naar kosten/baten van één extra eenheid
 Marginale opbrengst : de baten van het nastreven van een toename van een
activiteit
 Marginale kost: de kost van het nastreven van een toename van een activiteit
 Stimulansen: prikkels die gedrag beïnvloeden
o Vormen de sleutel tot het overeenstemming brengen van eigenbelang en
maatschappelijk belang ( als dan niet met ingrijp van overheid)
 Beantwoorden aan stimuli: onze keuzes zijn ons antwoord op stimuli

1.5 Economie als Wetenschap

De taak van economische wetenschap is het ontdekken van positieve verklaringen die vertalen wat we
observeren in onze wereld  opgedeeld in 3 stappen:

3
Meg Van Pé

, - Observatie en metingen
- Bouwen van modellen
- Testen van modellen

 Gebruikt ceteris paribus = "alle andere factoren gelijk blijvend"
o Gebruikt op te experimenteren op economisch vlak

 Onderzoekt geïsoleerde oorzaak-gevolg relatie


Hoofdstuk 2: De economische uitdaging –
Kernpunten

2.1 Productiemogelijkheden en opportuniteitskost
 PPF = grens tussen wat wel en niet geproduceerd kan worden met de beschikbare
productiefactoren.
o = productiemogelijkhedenlijn
 Productie-efficiëntie: bereikt indien er niet méér geproduceerd kan worden van één
goed zonder minder te gaan produceren van een ander goed
 Punten op de curve: haalbaar en efficiënt.
 Punten onder de curve: haalbaar en inefficiënt.
o  Goederen foutief toewijzen
 Punten boven de curve: onbereikbaar.
 Elke keuze langs PPF impliceert een afweging ( trade-off)
 Opportuniteitskost = wat opgegeven wordt om meer van een ander goed te
produceren.
 Voorbeeld: van E naar F → 1 miljoen pizza’s extra kost 5 miljoen CD’s.
o Hier is PPF concaaf  de productiefactoren zijn niet in alle mogelijke
combinaties even productief




2.2 Efficiënt gebruik van middelen
 PPF-curve bepaalt de evolutie van opportuniteitskosten
o Marginale kost (MC) = opportuniteitskost van 1 extra eenheid.
o Opportuniteitskosten en marginale kosten zijn evenredig

 Voorkeuren geven een beschrijving van de wensen en afkeer van mensen:
o Marginale opbrengst (MB) = extra voordeel van 1 extra eenheid.
 Bepaald adh van wat een persoon wilt betalen (of opgeven) om 1 extra
eenheid te verwerven
o Principe van dalende marginale opbrengst: hoe meer een product beschikbaar is
hoe kleiner de MB en hoe minder men bereid zijn om 1 extra eenheid te betalen.
 Productie efficiëntie: wnr we niet méér van een goed kunnen produceren zonder zonder
een ander goed op te geven  OVERAL op PPF
 Toegewezen efficiëntie wordt bereikt waar MC = MB.  NIET OVERAL op PPF
4
Meg Van Pé