Samenvatting Hoorcollege lymfesysteem, oncologie en complexe zorgverlening

Kennisclips
Het lymfesysteem


Lees ''Oedeem en oedeemtherapie''. Verdonk, hoofdstuk 1, 4 en 14.

Lymfatisch en immuunsysteem
Bestaat uit:
 Lymfknopen
 Lymfvaten
 Milt
 Tonsillen: amandelen achterin de mond
 Thymus: zwezerik. Speelt een belangrijke rol in de eerste levensfase van de mens,
ongeveer tot de puberteit. Daarna wordt hij kleiner en krijgt een minder belangrijke
functie.

Lymfe is vloeistof wat zich in het interstitium bevindt: interstitieel vocht. Zodra het in het
lymfesysteem terecht komt wordt het: lymfe genoemd.

Transporteren en filteren van lymfe
 Behouden van de vloeistof balans: er zit dus geen vloeistof op plekken waar het niet
hoort te zitten.
 Teruggeven van verloren plasmaproteïnen (eiwitten)
 Beschermt het lichaam tegen infecties en ziekte

Back-up systeem
Het lymfesysteem bestaat uit een vloeistof die lymfe wordt genoemd. De lymfe stroomt in de
lymfevaten de organen en structuren in die lymfatisch weefsel bevatten. De samenstelling van
lymfe en het interstitieel vocht is eigenlijk bijna hetzelfde. In het interstitium wordt het
interstitieel vocht genoemd en nadat het vocht zich in de ruimte tussen de cellen wordt het dus
lymfe genoemd.
Het hart pompt zuurstofrijk bloed in het systeem, ter hoogte van de capillairen vindt dus de
uitwisseling van voedingsstoffen met het interstitium plaats. Uiteindelijk wordt zuurstofarm
bloed weer opgenomen en dit stroomt weer terug naar het hart en de longen. Ter hoogte van
het interstitium krijg je dus grote moleculen en afvalstoffen die worden opgenomen in het
lymfesysteem.
Het lymfesysteem loopt dus parallel aan de bloedcirculatie.
Via lymfevaten en knopen komt het uiteindelijk weer via de trungi terug in het hart bij de
bloedcirculatie.
Lymfevaten bevatten kleppen en hierdoor zorgen ze ervoor dat het lymfe niet terugstroomt, en
dat het alleen de juiste kans op kan. Grote lymfevaten bevatten spiercellen die zorgen voor
samentrekkingen (contracties).

,Lymfesysteem wordt ook wel het: Subsysteem genoemd
(Het lijkt hier en daar wel op het bloedsysteem maar bevat geen bloed)
Taken
 Immuunrespons: afweer tegen indringers en ziekten. Het lymfatisch weefsel kan
specifieke immuunreacties oproepen tegen specifieke microben en abnormale cellen.
Indien lymfocyten lichaamsvreemde cellen herkennen reageren ze op 2 manieren:
o T-lymfocyten, deze vernietigen indringers door cytotoxische stoffen vrij te
laten.
o B-lymfocyten, deze zorgen voor antilichamen die specifieke antigenen
vernietigen.
 Een drainage system
o 3 liter capillair filtraat per dag Venulen resorberen 85%
o 15% opgenomen door lymfestelsel
 Vervoer van lipiden en vetoplosbare vitaminen (D,E,K,A): chylus: dit is lymfevocht
dat rijk is aan triglycerine rijke fibromen afkomstig van de twaalfvingerige darm


Het lymfesysteem
Lymfe
 Afval van vloeistof in ruimte tussen de cellen (in het interstitium wordt het interstitieel
vocht genoemd)
Lymfe capillairen
 Absorberen van vloeistof van het capillairnetwerk:
passief transport.
Lymfevaten
 Contraheren, doordat ze spierweefsels in de
wanden hebben
 Transporteren van vocht: actief transport




Anatomie
 Capillairen (dermis): passief transport van vocht. Endotheel van initiële lymfevaatjes
bevat geen pompmechanisme, hier zitten dus geen spiervezels in de cel.

, Verankeringsvezels reageren op ‘trek’ en ‘druk’ in het weefsel. Dus het omliggende
weefsel speelt hier een belangrijke rol.
 Pre-collectoren: bevat kleppen en gladde spiervezels, verder hebben ze ook poriën
tussen de endotheelcellen. Om eventueel nog vocht toe te laten. De kleppen zorgen
ervoor dat het vocht niet terugstroomt. En de gladde spiervezels zorgen ervoor dat het
kan contraheren en de goede kant wordt opgeduwd.
 Collectoren (subcutis): actief transport. Angionen met afvoerende functie middels
gladde spiercellen. Vulling zorgt voor actiepotentiaal  contractie
Ook wel Actieve contractiefase


Waterscheidingen
Het lymfesysteem heeft niet een bepaalde volgorde
qua afvoer. Een klein capillair die zich dus blind
bevind en geen spiervezels heeft, heeft een soort
vast patroon heeft om op af te voeren: kleiner naar
groter, naar groter naar grootst.
Van pre-collector naar collector.
De collector heeft een bepaalde afvoerrichting langs
bijvoorbeeld lymfeklieren.
Globaal is er een verdeling op verschillende
territoria: bijvoorbeeld de romp, of de benen.
De scheidingen tussen deze territoria worden de
waterscheidingen/ wasserscheiding, genoemd.

Op de afbeelding zie je de waterscheidingen globaal
weergegeven, in verschillende kwadranten.
Het verdeelt ook in links en rechts.
Als er een probleem is ergens, kan je je voorstellen
dat er een probleem is in de hele afvoer van dat
territorium.




Belangrijkste trunci lymphatici
 Benen, huidgordel onder de navel, bekken
worden afgevoerd naar de:
Linker en rechter truncus lumbalis
(lumbalis: ter hoogte van de lumbale
wervel)
(Truncus: stammen)