WEEK 1
HC BEHANDELINGSPERSPECTIEVEN
Orthopedagogiek als handelingswetenschap → wat moet je doen? Niet alleen begrijpen
- Vertaald wetenschappelijke kennis met praktijk
Theorieën
- Psychodynamische theorie → probleem onbewuste conflicten door vroege
kinderervaringen, inbalans tussen id, ego, en superego
o Behandeling → inzicht innerlijke conflicten en speltherapie
- Gehechtheidstheorie → probleem is kwaliteit van kind-opvoeder en onveilige
hechting zorgt voor latere problemen
- Leertheorie → gedrag wordt uitgelokt en bekrachtigd, en alles is aangeleerd,
cognities beïnvloeden gedrag (basis FA, BA, CGT)
- Systeemtheorie → gedrag ontstaat binnen interacties
- Biomedisch model → gedrag verklaard door neurobiologische processen
o Behandeling→ medicatie (psychofarmacologie)
- Behavioristisch model → gedrag is functie van omgevingsinvloeden en afkomstig
uit leerprocessen (leertheorie)
o KC = gedrag door geleerde associaties
o OC= gedrag door bekrachtiging
o SL= gedrag door observatie en modeling
o Behandeling → nieuw gedrag aanleren en bekrachtiging aanpassen
- Systemisch model→ probleem is interactie binnen gezin, gedrag nooit los
bekijken
o Behandeling → gezinstherapie en oudergroepen
- Cognitief model → niet situatie, maar gedachte bepaalt gedrag, problemen door
negatieve verwachtingen, verkeerde interpretaties
o G-schema: gebeurtenis, gedachte, gevoel, gedrag, gevolg → samenhang
tussen denken, voelen, doen
o Behandeling → nieuwe denkpatronen leren en cognitieve herstructurering
▪ 3 fasenmodel Beck & Young→ identificatie, uitdagen, alternatieven
genereren
▪ Typische denkfouten: over generaliseren, dichtoom denken,
catastroferen, personaliseren
Integrerende modellen
- Bio psychosociaal model → gedrag is combi van psycho, sociaal en bio factoren
- Balans model → evenwicht tussen draagkracht en draaglast
Wanneer normaal?
, - Afwezigheid van stoornis, statistisch (wat meest voorkomt), normatief
(maatschappelijk gewenst), succesvolle adaptie of neurodiversiteit (erkennen
variaties)
Evidence- based practise = wat werkt voor deze persoon in praktijk (diagnostiek +
behandeling gebaseerd op bewijs)
Cycli:
- Empirische cyclus = gericht op toetsen hypothesen
- Regulatieve cyclus = gericht op stapsgewijs oplossen problemen/doelen
(onderbouwd door EC)
o Geeft hulpverleners denkkader om beslissingen te verantwoorden
o N=1 onderzoek → resultaten geanalyseerd op individueel niveau
o Sluit aan bij getrapte diagnostiek (= niet alles hoeft even uitgebreid,
afhankelijk van ernst en behoefte)
o Stappen RC
▪ Herkenning (KA)
▪ Definiëring (PA + VA)
▪ Interventiekeuze (IA)
▪ Planning (PL)
▪ Uitvoering (UV)
▪ Evaluatie (EV)
- KC: hele proces bestaand uit
o DC = begrijpen van probleem
▪ KA (klachtenanalyse)
▪ PA → wat is er aan de hand
▪ VA → waarom is dit probleem er
o IA = brug tussen diagnostiek en behandeling → welke interventie past?
▪ Doelen formuleren, interventies kiezen en uitvoerbaarheid checken
▪ Voorwaarden: methodologisch, professioneel en psychometrisch
(objectiviteit en betrouwbaarheid)
o TC = behandelgedeelte
▪ PL
▪ UV → hier start behandeling echt
▪ BE → tussentijds kijken of t echt werkt
Aanvulling literatuur
De Bruyn:
- Indicerende diagnose = aanbeveling interventie
- Indicatiestelling = eindkeuze (i-criteria = als je dit opstelt, hogere kans op succes)
, - Verwacht nut = kosten-baten + kans van slagen
Stappen adviesgesprek: voorbereiding → uitleg → controle → overleg (!)→ concretiseren
interventie plan → afronden
BPSW ADHD
3 onderdelen opbouw behandeling (interventies na elkaar en niet tegelijk!)
1. Psycho-educatie
2. psychosociale interventies
o CGT (vanaf 6), sociale vaardigheidstraining, ouder en leerkrachttraining
3. Medicatie (bij onvoldoende effect)
Vaak combinatiebehandeling: kind, ouder, school
Schoolinterventies: time out, puntensysteem, goed gedrag kaart
- Didactisch → taak inkorten, visueel ondersteunen
- Schoolbreed = interventies toegepast door hele school
- MDO: multi disciplinair overleg → overleg tussen alle betrokkenen
- Speciaal onderwijs, onderwijs consulent
Antecedenten technieken
- Voorspelbaarheid, duidelijke instructies, corrigerende instructies, prompting
(gedrag uitlokken)
Consequente technieken (doel → motivatie sturen)
- Sociale bekrachtiging, bekrachtiging met activiteiten, materiële bekrachtiging
WEEK 2
HC LEER THEORETISCH KADER (basis van CGT)
Leertheoretisch benadering = gedrag + cognities verklaard voor leerprincipes (theorie →
hypothese → interventie → evaluatie: THIE)
- Behandeling is EB, doelgericht, meetbaar
- CGT is ontwikkelingsperspectief → aanpassen aan leeftijd en ontwikkelingsfase
- CGT beantwoord: waarom gedrag (BA), wat lokt uit (FA), waarom blijft (FA), rol
gedachten (cognitief) en rol omgeving ( FA + SL)
3 diagnostische trajecten: 1. Minimale diagnostiek 2. Kortdurende diagnostiek
(gericht op instandhoudende factoren) 3. Uitgebreide diagnostiek (complex)
HC BEHANDELINGSPERSPECTIEVEN
Orthopedagogiek als handelingswetenschap → wat moet je doen? Niet alleen begrijpen
- Vertaald wetenschappelijke kennis met praktijk
Theorieën
- Psychodynamische theorie → probleem onbewuste conflicten door vroege
kinderervaringen, inbalans tussen id, ego, en superego
o Behandeling → inzicht innerlijke conflicten en speltherapie
- Gehechtheidstheorie → probleem is kwaliteit van kind-opvoeder en onveilige
hechting zorgt voor latere problemen
- Leertheorie → gedrag wordt uitgelokt en bekrachtigd, en alles is aangeleerd,
cognities beïnvloeden gedrag (basis FA, BA, CGT)
- Systeemtheorie → gedrag ontstaat binnen interacties
- Biomedisch model → gedrag verklaard door neurobiologische processen
o Behandeling→ medicatie (psychofarmacologie)
- Behavioristisch model → gedrag is functie van omgevingsinvloeden en afkomstig
uit leerprocessen (leertheorie)
o KC = gedrag door geleerde associaties
o OC= gedrag door bekrachtiging
o SL= gedrag door observatie en modeling
o Behandeling → nieuw gedrag aanleren en bekrachtiging aanpassen
- Systemisch model→ probleem is interactie binnen gezin, gedrag nooit los
bekijken
o Behandeling → gezinstherapie en oudergroepen
- Cognitief model → niet situatie, maar gedachte bepaalt gedrag, problemen door
negatieve verwachtingen, verkeerde interpretaties
o G-schema: gebeurtenis, gedachte, gevoel, gedrag, gevolg → samenhang
tussen denken, voelen, doen
o Behandeling → nieuwe denkpatronen leren en cognitieve herstructurering
▪ 3 fasenmodel Beck & Young→ identificatie, uitdagen, alternatieven
genereren
▪ Typische denkfouten: over generaliseren, dichtoom denken,
catastroferen, personaliseren
Integrerende modellen
- Bio psychosociaal model → gedrag is combi van psycho, sociaal en bio factoren
- Balans model → evenwicht tussen draagkracht en draaglast
Wanneer normaal?
, - Afwezigheid van stoornis, statistisch (wat meest voorkomt), normatief
(maatschappelijk gewenst), succesvolle adaptie of neurodiversiteit (erkennen
variaties)
Evidence- based practise = wat werkt voor deze persoon in praktijk (diagnostiek +
behandeling gebaseerd op bewijs)
Cycli:
- Empirische cyclus = gericht op toetsen hypothesen
- Regulatieve cyclus = gericht op stapsgewijs oplossen problemen/doelen
(onderbouwd door EC)
o Geeft hulpverleners denkkader om beslissingen te verantwoorden
o N=1 onderzoek → resultaten geanalyseerd op individueel niveau
o Sluit aan bij getrapte diagnostiek (= niet alles hoeft even uitgebreid,
afhankelijk van ernst en behoefte)
o Stappen RC
▪ Herkenning (KA)
▪ Definiëring (PA + VA)
▪ Interventiekeuze (IA)
▪ Planning (PL)
▪ Uitvoering (UV)
▪ Evaluatie (EV)
- KC: hele proces bestaand uit
o DC = begrijpen van probleem
▪ KA (klachtenanalyse)
▪ PA → wat is er aan de hand
▪ VA → waarom is dit probleem er
o IA = brug tussen diagnostiek en behandeling → welke interventie past?
▪ Doelen formuleren, interventies kiezen en uitvoerbaarheid checken
▪ Voorwaarden: methodologisch, professioneel en psychometrisch
(objectiviteit en betrouwbaarheid)
o TC = behandelgedeelte
▪ PL
▪ UV → hier start behandeling echt
▪ BE → tussentijds kijken of t echt werkt
Aanvulling literatuur
De Bruyn:
- Indicerende diagnose = aanbeveling interventie
- Indicatiestelling = eindkeuze (i-criteria = als je dit opstelt, hogere kans op succes)
, - Verwacht nut = kosten-baten + kans van slagen
Stappen adviesgesprek: voorbereiding → uitleg → controle → overleg (!)→ concretiseren
interventie plan → afronden
BPSW ADHD
3 onderdelen opbouw behandeling (interventies na elkaar en niet tegelijk!)
1. Psycho-educatie
2. psychosociale interventies
o CGT (vanaf 6), sociale vaardigheidstraining, ouder en leerkrachttraining
3. Medicatie (bij onvoldoende effect)
Vaak combinatiebehandeling: kind, ouder, school
Schoolinterventies: time out, puntensysteem, goed gedrag kaart
- Didactisch → taak inkorten, visueel ondersteunen
- Schoolbreed = interventies toegepast door hele school
- MDO: multi disciplinair overleg → overleg tussen alle betrokkenen
- Speciaal onderwijs, onderwijs consulent
Antecedenten technieken
- Voorspelbaarheid, duidelijke instructies, corrigerende instructies, prompting
(gedrag uitlokken)
Consequente technieken (doel → motivatie sturen)
- Sociale bekrachtiging, bekrachtiging met activiteiten, materiële bekrachtiging
WEEK 2
HC LEER THEORETISCH KADER (basis van CGT)
Leertheoretisch benadering = gedrag + cognities verklaard voor leerprincipes (theorie →
hypothese → interventie → evaluatie: THIE)
- Behandeling is EB, doelgericht, meetbaar
- CGT is ontwikkelingsperspectief → aanpassen aan leeftijd en ontwikkelingsfase
- CGT beantwoord: waarom gedrag (BA), wat lokt uit (FA), waarom blijft (FA), rol
gedachten (cognitief) en rol omgeving ( FA + SL)
3 diagnostische trajecten: 1. Minimale diagnostiek 2. Kortdurende diagnostiek
(gericht op instandhoudende factoren) 3. Uitgebreide diagnostiek (complex)
