Cognitieve, Sociaal-Emotionele en Morele Ontwikkeling
van Kind tot Ouderdom
Complete Samenvatting voor HBO & WO
Versie: 2026
Geschikt voor: HBO Pedagogiek, Toegepaste Psychologie, Social Work, Ver-
pleegkunde; WO Psychologie
Inhoud: Alle kernthema’s ontwikkelingspsychologie + begrippenlijst + tenta-
mentips
� Heeft deze samenvatting je geholpen bij je tentamen? Laat dan een
review achter op Stuvia!
Inhoudsopgave
1. Inleiding Ontwikkelingspsychologie
2. Prenatale Ontwikkeling en Geboorte
3. Babytijd (0-2 jaar)
4. Peutertijd en Kleutertijd (2-6 jaar)
5. Schoolleeftijd (6-12 jaar)
6. Adolescentie (12-18 jaar)
7. Jongvolwassenheid (18-40 jaar)
8. Middenvolwassenheid (40-65 jaar)
9. Ouderdom (65+)
10. Cognitieve Ontwikkeling (Piaget)
11. Sociaal-Emotionele Ontwikkeling
12. Morele Ontwikkeling
Hoofdstuk 1: Inleiding
1.1 Kernvragen
Vraag Beschrijving
Nature vs. Nurture Aanleg vs. omgeving
Continuïteit Geleidelijk vs. stadia
vs. discontinuïteit
Stabiliteit Blijft persoonlijkheid gelijk?
vs. verandering
1
, Vraag Beschrijving
Kritieke vs. sensitieve Absoluut vs. optimaal tijdvenster
periode
1.2 Onderzoeksmethoden
Methode Beschrijving
Cross-sectioneel Verschillende leeftijden op één moment
Longitudinaal Dezelfde groep over langere tijd
Sequentieel Combinatie (meerdere cohorten over tijd)
Hoofdstuk 2: Prenatale Ontwikkeling
2.1 Fasen
Fase Periode Ontwikkeling
Kiemperiode Week 0-2 Bevruchting, innesteling
Embryonale periode Week 3-8 Orgaanaanleg, zeer kwetsbaar
Foetale periode Week 9-geboorte Groei, rijping
2.2 Teratogenen
Teratogeen Risico
Alcohol FAS (Foetaal Alcohol Syndroom)
Roken Laag geboortegewicht
Drugs Afwijkingen, verslaving
Infecties Rubella, toxoplasmose, CMV
Medicijnen Sommige schadelijk (bijv. thalidomide)
Stress Verhoogd cortisol
Hoofdstuk 3: Babytijd (0-2 jaar)
3.1 Motorische Ontwikkeling
Leeftijd Mijlpaal
3 maanden Hoofd optillen
2