Scheikunde
Hoofdstuk 13 – Kunststoffen
§ 13.1 – ADDITIEPOLYMERISATIE
Kunststoffen zijn vaste stoffen: moleculen waar kunstoffen uit bestaan zijn groot → vanderwaalskracht sterk.
• Kunststoffen ontstaan wanneer kleine moleculen worden gekoppeld tot lange ketens/grote netwerken.
• Kunststoffen zijn POLYMEREN. Kleine moleculen waar het polymeer uit opgebouwd is zijn MONOMEREN.
• Monomeer geeft de kunststof vaak zijn naam → kunststof door monomeer styreen heet polystyreen.
Koppelen van monomeren kan op twee manieren: ADDITIEPOLYMERISATIE of CONDENSATIEPOLYMERISATIE.
A DDITIEPO L YMERISA TIE VIA RA DICA A L MECHA NISME:
STA P 1 : INITIA TIE
1. Reactie opgestart door het vormen van radicaal moleculen (bijv. door verwarmen).
2. Twee radicalen kunnen reactie starten.
STA P 2 : PRO PA GA TIE
Radicaalmoleculen reageren met etheenmoleculen → keten wordt langer.
Proces wordt herhaald en de keten wordt steeds langer → keten kan je dan weergeven als:
Fragment tussen haakjes is de repeterende eenheid (monomeereenheid) en deze structuur komt n keer voor.
1
, STA P 3 : TERMINA TIE
Reactie stopt als twee radicaalmoleculen met elkaar reageren → ontstaat additiepolymeer.
Aan beide uiteinden van het ontstane polymeerketen bevindt zich een deel van het initiator molecuul.
• Door meer/minder initiatormoleculen aan het reactiemengsel toe te voegen kun je bepalen of er veel
lange/korte polymeerketens ontstaan.
Verkort weergeven van polymeerketens: Additiepolymerisatie geef je eenvoudig weer:
VO O RBEEL D
Teken een gedeelte van de structuurformule van een molecuul polypropeen. Teken hiervan drie
monomeereenheden op een rij en zet golfjes op de uiteinden.
Propeen heeft als structuurformule:
H2 C=CH-CH3
Additiepolymerisatie vindt plaats aan C-atomen ter weerszijdes van de dubbele binding.
In monomeereeheid komen geen dubbele bindingen meer voor (tenzij er sprake is van 1,4 -additie).
Dit geeft het volgende antwoordt:
Tekentips voor het tekenen van polymeren uit monomeren:
• Teken de dubbele bindingen die het monomeer heeft horizontaal.
Alle andere groepen teken je met verticale bindingen.
• Kopieer en plak de monomeren achter elkaar.
• Verbreek de dubbele binding binnen een monomeer en zet een horizontale binding tussen de monomeren
zodat polymeren ontstaan.
Goede opdrachten paragraaf: 4,5,6,7, (8?!)
2
Hoofdstuk 13 – Kunststoffen
§ 13.1 – ADDITIEPOLYMERISATIE
Kunststoffen zijn vaste stoffen: moleculen waar kunstoffen uit bestaan zijn groot → vanderwaalskracht sterk.
• Kunststoffen ontstaan wanneer kleine moleculen worden gekoppeld tot lange ketens/grote netwerken.
• Kunststoffen zijn POLYMEREN. Kleine moleculen waar het polymeer uit opgebouwd is zijn MONOMEREN.
• Monomeer geeft de kunststof vaak zijn naam → kunststof door monomeer styreen heet polystyreen.
Koppelen van monomeren kan op twee manieren: ADDITIEPOLYMERISATIE of CONDENSATIEPOLYMERISATIE.
A DDITIEPO L YMERISA TIE VIA RA DICA A L MECHA NISME:
STA P 1 : INITIA TIE
1. Reactie opgestart door het vormen van radicaal moleculen (bijv. door verwarmen).
2. Twee radicalen kunnen reactie starten.
STA P 2 : PRO PA GA TIE
Radicaalmoleculen reageren met etheenmoleculen → keten wordt langer.
Proces wordt herhaald en de keten wordt steeds langer → keten kan je dan weergeven als:
Fragment tussen haakjes is de repeterende eenheid (monomeereenheid) en deze structuur komt n keer voor.
1
, STA P 3 : TERMINA TIE
Reactie stopt als twee radicaalmoleculen met elkaar reageren → ontstaat additiepolymeer.
Aan beide uiteinden van het ontstane polymeerketen bevindt zich een deel van het initiator molecuul.
• Door meer/minder initiatormoleculen aan het reactiemengsel toe te voegen kun je bepalen of er veel
lange/korte polymeerketens ontstaan.
Verkort weergeven van polymeerketens: Additiepolymerisatie geef je eenvoudig weer:
VO O RBEEL D
Teken een gedeelte van de structuurformule van een molecuul polypropeen. Teken hiervan drie
monomeereenheden op een rij en zet golfjes op de uiteinden.
Propeen heeft als structuurformule:
H2 C=CH-CH3
Additiepolymerisatie vindt plaats aan C-atomen ter weerszijdes van de dubbele binding.
In monomeereeheid komen geen dubbele bindingen meer voor (tenzij er sprake is van 1,4 -additie).
Dit geeft het volgende antwoordt:
Tekentips voor het tekenen van polymeren uit monomeren:
• Teken de dubbele bindingen die het monomeer heeft horizontaal.
Alle andere groepen teken je met verticale bindingen.
• Kopieer en plak de monomeren achter elkaar.
• Verbreek de dubbele binding binnen een monomeer en zet een horizontale binding tussen de monomeren
zodat polymeren ontstaan.
Goede opdrachten paragraaf: 4,5,6,7, (8?!)
2
