Neuroanatomie & Neurofysiologie
Centraal zenuwstelsel (CZS) Bestaat uit hersenen en ruggenmerg; regelt alle
verwerking van informatie en aansturing van het lichaam.
Sensorische systemen Systemen die informatie vanuit zintuigen naar de
hersenen sturen.
Perceptuele systemen Systemen die zorgen voor interpretatie van sensorische
informatie (bijv. herkennen, begrijpen).
Motorische systemen Systemen die bewegingen plannen, aansturen en
uitvoeren.
Plasticiteit Het vermogen van het zenuwstelsel om te veranderen en zich aan te
passen tijdens leren of herstel.
Sensomotorisch leren Leren van bewegingen op basis van sensorische
feedback.
Geheugen Het opslaan en ophalen van informatie in de hersenen.
Procedureel leren Leren van vaardigheden door herhaling (bijv. fietsen);
meestal onbewust.
Impliciet leren Onbewust leren zonder expliciete instructie.
Habituatie Vermindering van respons op een herhaalde, ongevaarlijke prikkel.
Sensitisatie Toename van respons op een prikkel door herhaling of koppeling
aan gevaar.
(Operante) conditionering Leren door beloning of straf.
Uitvalssymptomen (negatieve symptomen)
Functieverlies (bijv. verlamming, gevoelsverlies).
Ontremmingssymptomen (positieve symptomen)
Overmatige activiteit (bijv. spasticiteit, tremor).
Bloedvaten van de hersenen
A. Cerebri Anterior (ACA) Voorste hersenslagader; voorziet mediaal deel van
frontale/pariëtale lob.
A. Cerebri Media (ACM) Middelste hersenslagader; voorziet groot deel van
frontale, pariëtale en temporale lob (meest frequent bij CVA).
A. Cerebri Posterior (ACP) Achterste hersenslagader; voorziet occipitale lob en
deel van temporale lob.
A. Basilaris Grote slagader aan de basis van de hersenstam; voorziet
hersenstam en cerebellum.
, Aa. Vertebralis Twee slagaders langs de wervelkolom die samen de A. Basilaris
vormen.
Cirkel van Willis Ringvormig slagadersysteem dat bloedtoevoer naar de
hersenen waarborgt.
Aa. Carotii (Carotiden) Halsslagaders; belangrijke toevoer van zuurstofrijk
bloed naar de hersenen.
Delen van het CZS
Ruggenmerg Verbinding tussen hersenen en lichaam; geleidt motorische en
sensorische informatie.
Hersenstam Regelt vitale functies zoals ademhaling en hartslag.
Cerebellum (Kleine hersenen) Coördinatie, balans en fijne motoriek.
Diencephalon Bestaat uit o.a. thalamus en hypothalamus; schakelfuncties en
hormoonregeling.
Cortex (Hersenschors) Buitenste laag van de hersenen; betrokken bij
cognitieve functies.
Basale ganglia Dieper gelegen kernen die bewegingen starten en moduleren.
Hemisferen Linker- en rechterhersenhelft.
Lobus parietalis Verwerking van tast, ruimtelijk inzicht.
Lobus frontalis Motoriek, planning, gedrag en emotie.
Lobus temporalis Gehoor, geheugen en taal.
Lobus occipitalis Visuele verwerking.
Formatio reticularis Netwerk in de hersenstam dat bewustzijn regelt.
ARAS / DRAS Systemen in de reticulaire formatie die betrokken zijn bij alertheid
en slaap-waakregulatie.
Hersenzenuwen 12 zenuwen die van de hersenstam naar de zintuigen/spieren
van hoofd en hals gaan.
Cognitieve psychologie & neuropsychologie
Neuropsychologie Vakgebied dat hersenfuncties koppelt aan gedrag.
Cognitieve psychologie Bestudeert mentale processen zoals geheugen,
aandacht en taal.
Cognitieve functiestoornissen Stoornissen in denkfuncties (bijv.
geheugenverlies, aandachtsproblemen).
Coping Manier waarop iemand met stress of problemen omgaat.