Schuldhulpverlening Economie
Periode 4
Hfdst 5 Mogelijkheden voor financiele
vertegenwoordiging
Handelingsbekwaamheid: Art. 1:233, 1:234 BW: iemand is bevoegd om rechtshandelingen
te verrichten. Iedereen die achttien jaar of ouder is, is handelingsbekwaam. Een minderjarige
is handelingsonbekwaam, met uitzondering van de in de wet genoemde bepalingen.
Kort omschreven:
Handelingsbekwaam: Iemand is bevoegd om rechtshandelingen te verrichten. Iedereen die
achttien jaar of ouder is, is handelingsbekwaam.
Handelingsonbekwaam: Iemand is niet bevoegd om rechtshandelingen te verrichten.
Wilsbekwaamheid: Iemand is in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of geschrift. Dit
heeft te maken met het feitelijke moment waarop een besluit wordt genomen. Iemand met
een verstandelijke beperking kan dus handelingsbekwaam zijn en gelijktijdig ook
wilsonbekwaam.
Kort omschreven:
Wilsbekwaam: Iemand is in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of geschrift.
Wilsonbekwaamheid: Iemand is NIET in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of
geschrift.
Volmacht: vertegenwoordiging door een ander, namelijk de gevolmachtigde, die in jouw
naam rechtshandelingen kan verrichten (art. 3:60 BW e.v.).
Verschil tussen machtiging en volmacht:
Machtiging is voor een speciaal doel.
Volmacht gaat het om algemene vertegenwoordiging (vaak omschreven)
De gemachtigde handelt uit naam van de machtiginggever.
De machtiginggever is verantwoordelijk voor wat de gemachtigde binnen de volmacht
uitvoert.
M.a.w.: als de gemachtigde iets doet uit naam van de machtiginggever is dat rechtsgeldig en
kan het in principe niet meer teruggedraaid worden. De gevolmachtigde hoort bij
rechtshandelingen wel de naam van de volmachtgever te noemen. Doet hij dat niet, dan
handelt hij uit eigen naam en is hij dus ook zelf aansprakelijk.
Zaakwaarneming (art. 6:198 e.v. BW) is een veelvoorkomende vorm van vertegenwoordiging
in de zorg aan wilsonbekwamen.
Een zaakwaarnemer behartigt de belangen van een ander, zonder dat hij daartoe op grond
van de wet of een overeenkomst verplicht is. Hij is ook bevoegd om de betrokkene te
vertegenwoordigen.
Zaakwaarneming/zaakwaarnemer:
, Geen sprake van wanneer voor het behartigen van andermans belangen geen
redelijke grond bestaat.
De zaakwaarnemer verplichting: eenmaal begonnen, de belangen van ander blijven
behartigen totdat deze het zelf weer kan of totdat er een voorziening is getroffen.
Zaakwaarnemer taak goed heeft uitgevoerd, dan moet degene voor wie de zaak is
waargenomen alle gemaakte kosten aan hem vergoeden.
Zaakwaarneming lijkt op een overeenkomst, omdat er rechten en plichten ontstaan
maar er is een verschil, bij zaakwaarneming ontstaan de rechten en plichten
vanzelf (op grond van de wet).
Zaakwaarneming is voor langdurige belangenbehartiging niet geschikt. Dan is het
beter om een goede regeling te treffen, waarop ook controle uitgeoefend kan
worden. (Zie curatele/mentorschap en/of bewindvoering).
Hfst 6 Beschermingsmaatregelen
Curatele (art. 1:378 BW e.v.) is een vorm van vertegenwoordiging waarbij de onder
curatele gestelde zijn handelingsbekwaamheid verliest.
Kantonrechter beslist of curatele wordt uitgesproken
Curator is wettelijk vertegenwoordiger van de curandus, ter bescherming van zijn materiële
en immateriële belangen.
Curator = wettelijk vertegenwoordiger van de onder curatele gestelde persoon
Curandus = de persoon die onder curatele is gesteld
De curandus mag zelf beslissen over:
• zijn verzorging
• verpleging, behandeling en begeleiding.
De curator is niet bevoegd om als vertegenwoordiger hoogstpersoonlijke
rechtshandelingen voor de curandus te verrichten:
• verzoek om echtscheiding
• adopteren of erkennen van een kind
• aanmelden voor donorregistratie of het opstellen van een
euthanasie verklaring
• het maken van een testament.
Nadat de curatele uitgesproken is, zijn de volgende zaken van belang:
• De onder curatele gestelde wordt handelingsonbekwaam.
• Publicatie van de maatregel in de Staatscourant
(www.officielebekendmakingen.nl/staatscourant) en in het Curatele
en bewindregister (www.rechtspraak.nl).
• Er is geen sprake van derdenbescherming
De curatele wordt door de kantonrechter beëindigd op het moment dat:
• de curandus zijn eigen belangen weer kan behartigen
• er een rechterlijke uitspraak is dat curatele niet meer zinvol is
• er omzetting in mentorschap en/of bewindvoering plaatsvindt
• de curandus overlijdt.
Periode 4
Hfdst 5 Mogelijkheden voor financiele
vertegenwoordiging
Handelingsbekwaamheid: Art. 1:233, 1:234 BW: iemand is bevoegd om rechtshandelingen
te verrichten. Iedereen die achttien jaar of ouder is, is handelingsbekwaam. Een minderjarige
is handelingsonbekwaam, met uitzondering van de in de wet genoemde bepalingen.
Kort omschreven:
Handelingsbekwaam: Iemand is bevoegd om rechtshandelingen te verrichten. Iedereen die
achttien jaar of ouder is, is handelingsbekwaam.
Handelingsonbekwaam: Iemand is niet bevoegd om rechtshandelingen te verrichten.
Wilsbekwaamheid: Iemand is in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of geschrift. Dit
heeft te maken met het feitelijke moment waarop een besluit wordt genomen. Iemand met
een verstandelijke beperking kan dus handelingsbekwaam zijn en gelijktijdig ook
wilsonbekwaam.
Kort omschreven:
Wilsbekwaam: Iemand is in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of geschrift.
Wilsonbekwaamheid: Iemand is NIET in staat om zijn wil duidelijk te uiten in woord of
geschrift.
Volmacht: vertegenwoordiging door een ander, namelijk de gevolmachtigde, die in jouw
naam rechtshandelingen kan verrichten (art. 3:60 BW e.v.).
Verschil tussen machtiging en volmacht:
Machtiging is voor een speciaal doel.
Volmacht gaat het om algemene vertegenwoordiging (vaak omschreven)
De gemachtigde handelt uit naam van de machtiginggever.
De machtiginggever is verantwoordelijk voor wat de gemachtigde binnen de volmacht
uitvoert.
M.a.w.: als de gemachtigde iets doet uit naam van de machtiginggever is dat rechtsgeldig en
kan het in principe niet meer teruggedraaid worden. De gevolmachtigde hoort bij
rechtshandelingen wel de naam van de volmachtgever te noemen. Doet hij dat niet, dan
handelt hij uit eigen naam en is hij dus ook zelf aansprakelijk.
Zaakwaarneming (art. 6:198 e.v. BW) is een veelvoorkomende vorm van vertegenwoordiging
in de zorg aan wilsonbekwamen.
Een zaakwaarnemer behartigt de belangen van een ander, zonder dat hij daartoe op grond
van de wet of een overeenkomst verplicht is. Hij is ook bevoegd om de betrokkene te
vertegenwoordigen.
Zaakwaarneming/zaakwaarnemer:
, Geen sprake van wanneer voor het behartigen van andermans belangen geen
redelijke grond bestaat.
De zaakwaarnemer verplichting: eenmaal begonnen, de belangen van ander blijven
behartigen totdat deze het zelf weer kan of totdat er een voorziening is getroffen.
Zaakwaarnemer taak goed heeft uitgevoerd, dan moet degene voor wie de zaak is
waargenomen alle gemaakte kosten aan hem vergoeden.
Zaakwaarneming lijkt op een overeenkomst, omdat er rechten en plichten ontstaan
maar er is een verschil, bij zaakwaarneming ontstaan de rechten en plichten
vanzelf (op grond van de wet).
Zaakwaarneming is voor langdurige belangenbehartiging niet geschikt. Dan is het
beter om een goede regeling te treffen, waarop ook controle uitgeoefend kan
worden. (Zie curatele/mentorschap en/of bewindvoering).
Hfst 6 Beschermingsmaatregelen
Curatele (art. 1:378 BW e.v.) is een vorm van vertegenwoordiging waarbij de onder
curatele gestelde zijn handelingsbekwaamheid verliest.
Kantonrechter beslist of curatele wordt uitgesproken
Curator is wettelijk vertegenwoordiger van de curandus, ter bescherming van zijn materiële
en immateriële belangen.
Curator = wettelijk vertegenwoordiger van de onder curatele gestelde persoon
Curandus = de persoon die onder curatele is gesteld
De curandus mag zelf beslissen over:
• zijn verzorging
• verpleging, behandeling en begeleiding.
De curator is niet bevoegd om als vertegenwoordiger hoogstpersoonlijke
rechtshandelingen voor de curandus te verrichten:
• verzoek om echtscheiding
• adopteren of erkennen van een kind
• aanmelden voor donorregistratie of het opstellen van een
euthanasie verklaring
• het maken van een testament.
Nadat de curatele uitgesproken is, zijn de volgende zaken van belang:
• De onder curatele gestelde wordt handelingsonbekwaam.
• Publicatie van de maatregel in de Staatscourant
(www.officielebekendmakingen.nl/staatscourant) en in het Curatele
en bewindregister (www.rechtspraak.nl).
• Er is geen sprake van derdenbescherming
De curatele wordt door de kantonrechter beëindigd op het moment dat:
• de curandus zijn eigen belangen weer kan behartigen
• er een rechterlijke uitspraak is dat curatele niet meer zinvol is
• er omzetting in mentorschap en/of bewindvoering plaatsvindt
• de curandus overlijdt.
