HC 1 bestuursrecht
Kenmerken van het bestuursrecht
Wat is bestuursrecht?
bestuursrecht
Bestuursrecht regelt de werkwijzen en de handelswijzen van bestuursorganen in het vervullen van hun
bestuurlijke taken in relatie tot natuurlijke personen en rechtspersonen (burgers). In de Algemene Wet
Bestuursrecht vindt men onder meer de regels omtrent het nemen van besluiten en de bestuurlijke
procedures die de burger ter beschikking staan zoals bezwaar en beroep. Het bestuursrecht geeft
regels hoe bestuursorganen zich moeten gedragen jegens burgers.
bestuursrecht bijzonder
bijzondere delen van het bestuursrecht:
- Belastingsdienst (toeslagen) de belastingdienst geeft je een toeslag (zak met geld) of heffen
(dan moet je belasting gaan betalen)
- Migratie/ vreemdelingenrecht wie krijgt er wel een verblijfsvergunning en wie niet?
- Winmolenparken overheid die energievoorziening nodig heeft
- …
bestuursrechts algemeen
- Bestuursrecht: recht van, voor en tegen het openbaar bestuur DEFINITIE
Van: het recht heeft het openbaar bestuur een instrument (instrument om te verbieden, belasting
heffen, ...)
Voor: recht voor het openbaar in de zin dat het regels geeft hoe het openbaar bestuur organiseren
Tegen: recht tegen het openbaar bestuur, het beschermt je tegen het optreden van de overheid
- Wat is openbaar bestuur?
o De uitvoerende macht (trias politica)
maar bestuur is meer dan uivoering van wetten!
o Het van overheidswege behartigen van het algemeen belang
het openbaar bestuur treed enkel op in kader van algemeen belang
maar wat is ‘van overheidswege’?
o Het eenzijdig vaststellen van de rechtspositie van andere rechtssubjecten (‘openbaar
gezag’ is hier een onderdeel van)
Hoofdzaken van bestuursrecht
- Organisatie: welke overheidsinstantie is bevoegd om het probleem op te lossen?
- Bevoegdheden: hoe kan deze instantie dit probleem oplossen?
- Normering: aan welke normen moet deze instantie zich houden?
- Handhaving: wat kan deze instantie doen als de regels niet worden nageleefd?
, - Rechtsbescherming: wat kan de burger ondernemen tegen het optreden van deze
overheidsinstantie?
Deze 5 thema’s komen voor in het boek
Bestuursrecht: twee uitgangspunten
Het boek stelt 2 uitganspunten centraal, 2 uitganspunten waarbij je eigenlijk in beide gevallen ziet hoe het
bestuursrecht is ingebed in de wet
1ste uitganspunt:
Legaliteitsvereiste
Bestuursbevoegdheden moeten berusten op een wettelijke grondslag
Bestuursbevoegdheden moeten worden uitgeoefend in overeenstemming met de wet
2de uitgangspunt
Specialiteitsbeginsel
Bestuursbevoegdheden mogen slechts worden uitgeoefend ter behartiging van het specifieke
belang waarvoor de wettelijke regeling is vastgesteld
Bestuursrechtelijke normstelling
- Algemene wetten en bijzondere wetten
o Algemene wet bestuursrecht
o Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Omgevingswet) / Algemene wet inzake
rijksbelastingen / Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen
o Telecommunicatiewet / Wet op de kansspelen / Wet kinderopvang / Wet
inkomstenbelasting 2001
- Verticaal gelede normstelling: normstelling van een bepaalde activiteit vindt plaats op
verschillende niveaus (bv. variërend van wet in formele zin tot beschikking) sluit aan bij
legaliteit, alles moet te herleiden zijn tot de wet
- Horizontaal gelede normstelling: normstelling van een bepaalde activiteit vindt plaats in
meerdere wetten (en daarop gebaseerde lagere regelgeving) sluit aan bij specialiteit, de
gedachte dat een bevoegdheid afwisseling geeft voor een bepaald doel
Verticaal gelede normstelling
Winkeltijdenwet
Het is verboden een winkel voor het publiek geopend te hebben op zondag.
- De gemeenteraad kan bij verordeningvrijstelling verlenen.
De gemeenteraad kan zeggen: in onze gemeente mogen de winkels wel open zijn op zondag
Kenmerken van het bestuursrecht
Wat is bestuursrecht?
bestuursrecht
Bestuursrecht regelt de werkwijzen en de handelswijzen van bestuursorganen in het vervullen van hun
bestuurlijke taken in relatie tot natuurlijke personen en rechtspersonen (burgers). In de Algemene Wet
Bestuursrecht vindt men onder meer de regels omtrent het nemen van besluiten en de bestuurlijke
procedures die de burger ter beschikking staan zoals bezwaar en beroep. Het bestuursrecht geeft
regels hoe bestuursorganen zich moeten gedragen jegens burgers.
bestuursrecht bijzonder
bijzondere delen van het bestuursrecht:
- Belastingsdienst (toeslagen) de belastingdienst geeft je een toeslag (zak met geld) of heffen
(dan moet je belasting gaan betalen)
- Migratie/ vreemdelingenrecht wie krijgt er wel een verblijfsvergunning en wie niet?
- Winmolenparken overheid die energievoorziening nodig heeft
- …
bestuursrechts algemeen
- Bestuursrecht: recht van, voor en tegen het openbaar bestuur DEFINITIE
Van: het recht heeft het openbaar bestuur een instrument (instrument om te verbieden, belasting
heffen, ...)
Voor: recht voor het openbaar in de zin dat het regels geeft hoe het openbaar bestuur organiseren
Tegen: recht tegen het openbaar bestuur, het beschermt je tegen het optreden van de overheid
- Wat is openbaar bestuur?
o De uitvoerende macht (trias politica)
maar bestuur is meer dan uivoering van wetten!
o Het van overheidswege behartigen van het algemeen belang
het openbaar bestuur treed enkel op in kader van algemeen belang
maar wat is ‘van overheidswege’?
o Het eenzijdig vaststellen van de rechtspositie van andere rechtssubjecten (‘openbaar
gezag’ is hier een onderdeel van)
Hoofdzaken van bestuursrecht
- Organisatie: welke overheidsinstantie is bevoegd om het probleem op te lossen?
- Bevoegdheden: hoe kan deze instantie dit probleem oplossen?
- Normering: aan welke normen moet deze instantie zich houden?
- Handhaving: wat kan deze instantie doen als de regels niet worden nageleefd?
, - Rechtsbescherming: wat kan de burger ondernemen tegen het optreden van deze
overheidsinstantie?
Deze 5 thema’s komen voor in het boek
Bestuursrecht: twee uitgangspunten
Het boek stelt 2 uitganspunten centraal, 2 uitganspunten waarbij je eigenlijk in beide gevallen ziet hoe het
bestuursrecht is ingebed in de wet
1ste uitganspunt:
Legaliteitsvereiste
Bestuursbevoegdheden moeten berusten op een wettelijke grondslag
Bestuursbevoegdheden moeten worden uitgeoefend in overeenstemming met de wet
2de uitgangspunt
Specialiteitsbeginsel
Bestuursbevoegdheden mogen slechts worden uitgeoefend ter behartiging van het specifieke
belang waarvoor de wettelijke regeling is vastgesteld
Bestuursrechtelijke normstelling
- Algemene wetten en bijzondere wetten
o Algemene wet bestuursrecht
o Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Omgevingswet) / Algemene wet inzake
rijksbelastingen / Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen
o Telecommunicatiewet / Wet op de kansspelen / Wet kinderopvang / Wet
inkomstenbelasting 2001
- Verticaal gelede normstelling: normstelling van een bepaalde activiteit vindt plaats op
verschillende niveaus (bv. variërend van wet in formele zin tot beschikking) sluit aan bij
legaliteit, alles moet te herleiden zijn tot de wet
- Horizontaal gelede normstelling: normstelling van een bepaalde activiteit vindt plaats in
meerdere wetten (en daarop gebaseerde lagere regelgeving) sluit aan bij specialiteit, de
gedachte dat een bevoegdheid afwisseling geeft voor een bepaald doel
Verticaal gelede normstelling
Winkeltijdenwet
Het is verboden een winkel voor het publiek geopend te hebben op zondag.
- De gemeenteraad kan bij verordeningvrijstelling verlenen.
De gemeenteraad kan zeggen: in onze gemeente mogen de winkels wel open zijn op zondag
