Sociologie samenvatting
Inleiding
Sociologie = de leer van de menselijke samenleving. Bestudeert
het gedrag van de mensen in hun sociale omgeving. Welke
maatschappelijke factoren beïnvloeden het gedrag?
Machtsverschillen, sociale ongelijkheid, sociale controle,
cultuurverschillen enz. Helpt jou gedrag en dat van anderen beter te
begrijpen.
Sociologie is een kritische wetenschap, omdat de sociologie
steeds geneigd is om steeds weer opnieuw het vanzelfsprekende ter
discussie te stellen. De feiten voor zich laten spreken vereist een
kritisch bewustzijn. We moeten onze eigen opvattingen en belangen
niet als vanzelfsprekend aanvaarden, maar voortdurend relativeren
en ter discussie stellen.
Sociologie is een waardevrije wetenschap, omdat de theorie
voortvloeit uit systematische waarneming van de feiten.
Sociaal bewustzijn = dat je zicht hebt op de snijpunten tussen je
persoonlijke levenslot, geschiedenis en sociale omstandigheden.
Inzicht in het eigen sociaal denken en gedrag, maar ook het gedrag
van anderen.
, De mens als sociaal wezen
Interactie = hoe acties van mensen elkaar beïnvloeden.
Roltheorie:
- Positie:
Wordt toegekend, horen bevoegdheden bij. Plaats die de rol vervuld
heeft in het netwerk van relaties.
Rol: student, positie: HBO
- Sociale status:
De waardering die de samenleving aan een positie hecht.
- Sociaal aanzien:
De mate van waardering die men heeft voor de wijze waarop
iemand een positie bekleed.
- Sociale structuur:
De wijze waarop de posities in een samenleving of groep betrokken
zijn.
- Rol:
Dochter, student, neef, treinreiziger, vriend, vrouw
* Rolattributen
Uiterlijkheden die nuttig zijn/ dienen als een herkenning van een rol
(Dossier, witte jas)
* Statussymbolen
Verwijzen naar macht, gezag enz.
(stethoscoop, uniform, financiële positie)
* Rolconflict
Intern = in de rol zelf
Extern = twee verschillende rollen die botsen
Socialisatie = je aanpassen aan je positie en je rollen.
- Primaire socialisatie
Het leren van algemene rollen. (Meestal natuurlijke rol, bv. vrouw)
- Secundaire socialisatie
Het aanleren van specifiekere rollen. (Bv. Student)
- Anticiperende socialisatie
Het in gedrag en houding vooruitlopen op een toekomstige rol
Sociale controle:
Het geheel van positieve en negatieve sancties dat dient om het
sociaal gedrag van mensen te beheersen en in overeenstemming te
brengen met de heersende waarden, normen en verwachtingen.
Waarde = bv. Gezondheid
Norm = bv. Je mag niet roken
=> sancties
- positief: belonen
- negatief: straffen
Inleiding
Sociologie = de leer van de menselijke samenleving. Bestudeert
het gedrag van de mensen in hun sociale omgeving. Welke
maatschappelijke factoren beïnvloeden het gedrag?
Machtsverschillen, sociale ongelijkheid, sociale controle,
cultuurverschillen enz. Helpt jou gedrag en dat van anderen beter te
begrijpen.
Sociologie is een kritische wetenschap, omdat de sociologie
steeds geneigd is om steeds weer opnieuw het vanzelfsprekende ter
discussie te stellen. De feiten voor zich laten spreken vereist een
kritisch bewustzijn. We moeten onze eigen opvattingen en belangen
niet als vanzelfsprekend aanvaarden, maar voortdurend relativeren
en ter discussie stellen.
Sociologie is een waardevrije wetenschap, omdat de theorie
voortvloeit uit systematische waarneming van de feiten.
Sociaal bewustzijn = dat je zicht hebt op de snijpunten tussen je
persoonlijke levenslot, geschiedenis en sociale omstandigheden.
Inzicht in het eigen sociaal denken en gedrag, maar ook het gedrag
van anderen.
, De mens als sociaal wezen
Interactie = hoe acties van mensen elkaar beïnvloeden.
Roltheorie:
- Positie:
Wordt toegekend, horen bevoegdheden bij. Plaats die de rol vervuld
heeft in het netwerk van relaties.
Rol: student, positie: HBO
- Sociale status:
De waardering die de samenleving aan een positie hecht.
- Sociaal aanzien:
De mate van waardering die men heeft voor de wijze waarop
iemand een positie bekleed.
- Sociale structuur:
De wijze waarop de posities in een samenleving of groep betrokken
zijn.
- Rol:
Dochter, student, neef, treinreiziger, vriend, vrouw
* Rolattributen
Uiterlijkheden die nuttig zijn/ dienen als een herkenning van een rol
(Dossier, witte jas)
* Statussymbolen
Verwijzen naar macht, gezag enz.
(stethoscoop, uniform, financiële positie)
* Rolconflict
Intern = in de rol zelf
Extern = twee verschillende rollen die botsen
Socialisatie = je aanpassen aan je positie en je rollen.
- Primaire socialisatie
Het leren van algemene rollen. (Meestal natuurlijke rol, bv. vrouw)
- Secundaire socialisatie
Het aanleren van specifiekere rollen. (Bv. Student)
- Anticiperende socialisatie
Het in gedrag en houding vooruitlopen op een toekomstige rol
Sociale controle:
Het geheel van positieve en negatieve sancties dat dient om het
sociaal gedrag van mensen te beheersen en in overeenstemming te
brengen met de heersende waarden, normen en verwachtingen.
Waarde = bv. Gezondheid
Norm = bv. Je mag niet roken
=> sancties
- positief: belonen
- negatief: straffen
