Theorieën
1900: tijdperk almachtige media
- One-step-Flow-theorie
1930: tijdperk beperkt machtige media
- Two-step-Flow-theorie
- Multi-step-flow-theorie
1950: tijdperk ontvanger
- Uses & gratificationstheorie
- Zwamvlokmodel
1965: tijdperk sturend machtige media
- Agendasetting theorie
- Framing
- Culturele indicatoren benadering
- Kritische mediatheorie
- Specifieke medewerking theorie
Nu: informatietijdperk
H12
Fundamenteel wetenschappelijk onderzoek: De algemene kennis van de werkelijkheid
vergroten. Je stelt hypothesen op. Je probeert een nieuwe en betere theorie te bedenken. Je
wil ‘weten om te weten’.
Praktijkgericht onderzoek: ‘je wil weten om te doen’. Je lost praktisch een probleem op. Je
adviseert over een probleem en je kan een goede oplossing aanreiken. Dit wordt ook wel
toegepast onderzoek genoemd.
Corporate communication: je probeert het hele proces van bedrijfscommunicatie te vatten,
waarbij je de drie hoofdvormen van bedrijfscommunicatie (interne
managementcommunicatie, externe concerncommunicatie en marketingcommunicatie) zo
planmatig mogelijk probeert te integreren.
Modaliteit: een apart communicatiespecialisme
Metavragen: het verwoorden van je veronderstellingen en invalshoeken
Theorieën: systematisch geordende uitspraken en regels die de werkelijkheid beschrijven en
verklaren
5 fasen theorievorming over mediacommunicatie: p. 143
, H13
One-step-flow-theorie
1. Invloed massamedia is groot
2. Er is sprake van eenrichtingsverkeer
3. Ontvangers zijn weerloze sponsjes en zijn passief
4. Boodschap direct van zender naar ontvanger
5. Massa is makkelijk te manipuleren, de elite niet
Namen voor deze theorie: reuzeinjectienaaldtheorie, theorie van magische kogel,
Fase 1: De almacht van de media
Theorie: one-step-flowtheorie
Tijd: vanaf 1920
Mediatypen: populaire dagbladen en tijdschriften, radio, film
Communicatiestroom: zender is actiegericht
Criterium: intentionaliteit (bedoeling zender staat voorop)
Bezwaren tegen het mechanistische model van de one-step-flow-theory:
1. De kritiek op het mensbeeld en de verkeerde voorstelling van het publiek: veel te
beperkt, maatschappelijk milieu had veel meer invloed (vrienden, gezin etc.).
2. De verwaarlozing van intermediërende factoren: ontvangers nemen selectief waar en
onthouden selectief. Intermediërende factoren: brengen een filter aan tussen
medium en ontvanger. Factoren zoals: selectieve blootstelling, selectieve
waarneming, groepsnormering en interpersoonlijke verspreiding
Uses and gratifications
- Verwachtingen van de gebruikers bepalen mediagebruik. Mensen nemen informatie
actief en doelgericht op als die prettig of belangrijk is
- Mediagebruikers kiezen bewust mediumtype en boodschap
- Waarden, motieven en verlangens van ontvangers zijn uitgangspunt
- Mediagebruikers geven zelf betekenis aan mediabeleving
H14
Opinieleiders (interpersoonlijke communicatie): goed geïnformeerd en invloedrijke burgers.
Ze zijn deskundiger, beter geïnformeerd en maatschappelijk sterker betrokken dan andere
burgers. Ze hebben veel persoonlijke en zakelijke contacten. Ze zijn actiever in het zoeken
naar nieuwe informatie en het doorgeven van informatieve berichten. Zij zijn meer op
vernieuwing gericht en nemen eerder veranderingen over. Zij zijn volgens sociologen de
verbindende schakel tussen de massamedia en het sociale netwerk in woon- en
werksituaties (two-step-flow-theory)
Fase 2: beperkte macht van de media: de invloed van de opinieleider (p. 154)
Tijd: vanaf 1930
Mediatypen: populaire dagbladen en tijdschriften, radio, film (later internet en social
media)
1900: tijdperk almachtige media
- One-step-Flow-theorie
1930: tijdperk beperkt machtige media
- Two-step-Flow-theorie
- Multi-step-flow-theorie
1950: tijdperk ontvanger
- Uses & gratificationstheorie
- Zwamvlokmodel
1965: tijdperk sturend machtige media
- Agendasetting theorie
- Framing
- Culturele indicatoren benadering
- Kritische mediatheorie
- Specifieke medewerking theorie
Nu: informatietijdperk
H12
Fundamenteel wetenschappelijk onderzoek: De algemene kennis van de werkelijkheid
vergroten. Je stelt hypothesen op. Je probeert een nieuwe en betere theorie te bedenken. Je
wil ‘weten om te weten’.
Praktijkgericht onderzoek: ‘je wil weten om te doen’. Je lost praktisch een probleem op. Je
adviseert over een probleem en je kan een goede oplossing aanreiken. Dit wordt ook wel
toegepast onderzoek genoemd.
Corporate communication: je probeert het hele proces van bedrijfscommunicatie te vatten,
waarbij je de drie hoofdvormen van bedrijfscommunicatie (interne
managementcommunicatie, externe concerncommunicatie en marketingcommunicatie) zo
planmatig mogelijk probeert te integreren.
Modaliteit: een apart communicatiespecialisme
Metavragen: het verwoorden van je veronderstellingen en invalshoeken
Theorieën: systematisch geordende uitspraken en regels die de werkelijkheid beschrijven en
verklaren
5 fasen theorievorming over mediacommunicatie: p. 143
, H13
One-step-flow-theorie
1. Invloed massamedia is groot
2. Er is sprake van eenrichtingsverkeer
3. Ontvangers zijn weerloze sponsjes en zijn passief
4. Boodschap direct van zender naar ontvanger
5. Massa is makkelijk te manipuleren, de elite niet
Namen voor deze theorie: reuzeinjectienaaldtheorie, theorie van magische kogel,
Fase 1: De almacht van de media
Theorie: one-step-flowtheorie
Tijd: vanaf 1920
Mediatypen: populaire dagbladen en tijdschriften, radio, film
Communicatiestroom: zender is actiegericht
Criterium: intentionaliteit (bedoeling zender staat voorop)
Bezwaren tegen het mechanistische model van de one-step-flow-theory:
1. De kritiek op het mensbeeld en de verkeerde voorstelling van het publiek: veel te
beperkt, maatschappelijk milieu had veel meer invloed (vrienden, gezin etc.).
2. De verwaarlozing van intermediërende factoren: ontvangers nemen selectief waar en
onthouden selectief. Intermediërende factoren: brengen een filter aan tussen
medium en ontvanger. Factoren zoals: selectieve blootstelling, selectieve
waarneming, groepsnormering en interpersoonlijke verspreiding
Uses and gratifications
- Verwachtingen van de gebruikers bepalen mediagebruik. Mensen nemen informatie
actief en doelgericht op als die prettig of belangrijk is
- Mediagebruikers kiezen bewust mediumtype en boodschap
- Waarden, motieven en verlangens van ontvangers zijn uitgangspunt
- Mediagebruikers geven zelf betekenis aan mediabeleving
H14
Opinieleiders (interpersoonlijke communicatie): goed geïnformeerd en invloedrijke burgers.
Ze zijn deskundiger, beter geïnformeerd en maatschappelijk sterker betrokken dan andere
burgers. Ze hebben veel persoonlijke en zakelijke contacten. Ze zijn actiever in het zoeken
naar nieuwe informatie en het doorgeven van informatieve berichten. Zij zijn meer op
vernieuwing gericht en nemen eerder veranderingen over. Zij zijn volgens sociologen de
verbindende schakel tussen de massamedia en het sociale netwerk in woon- en
werksituaties (two-step-flow-theory)
Fase 2: beperkte macht van de media: de invloed van de opinieleider (p. 154)
Tijd: vanaf 1930
Mediatypen: populaire dagbladen en tijdschriften, radio, film (later internet en social
media)
