1. Wat is de anatomie van de hersenen?
De hersenen kunnen macroscopisch worden ingedeeld in verschillende kwabben:
frontale kwab, pariëtale kwab, temporale kwab en occipitale kwab.
Het hersenoppervlak bestaat uit windingen (gyri) en groeven (sulci).
Op grond van de ontwikkelingsgeschiedenis kunnen de hersensen worden
onderverdeeld in verschillende delen: cerebrum (beide hersenhelften (alles)),
telencephalon (grote hersenen), diencephalon (tussenhersenen + corpus
callosum), mesencephalon (middenhersenen), pons (brug), medulla oblongata
(verlengd merg) en cerebellum (kleine hersenen).
De medulla oblongata gaat zonder scherpe anatomische afgrenzing over in het
ruggenmerg (medulla spinalis). De medulla bevat (samen met het ruggenmerg)
kleine kernen die betrokken zijn bij een grote verscheidenheid aan sensorische en
onvrijwillige motorische functies.
De pons ligt direct boven de medulla en
bevat o.a. kernen die controle hebben
over vrijwillige simpele handelingen zoals
slaap, ademhaling, slikken, blaas,
oogbewegingen, gelaatsuitdrukkingen en
lichaamshouding.
De hypothalamus (diencephalon) is een
kleien regio, die bestaat uit verschillende
kleine nuclei, met ieder duidelijke
verbindingen. De hypothalamus is
betrokken bij onvrijwillige en deels
vrijwillige handelingen zoals het
slaapritme, eten en drinken en het vrijlaten van hormonen.
De thalamus is een verzameling van nuclei met verschillende functies: sommige
zijn betrokken bij de informatieoverdracht tussen de verschillende hersenhelften,
andere bij motivatie.
Het cerebellum zorgt voor het moduleren van de output van andere systemen in
de hersenen op zowel het motorische als het denk gebied. Het zorgt ervoor dat
de output zeker en precies wordt. Verwijdering van het cerebellum zorgt ervoor
dat iemand gehaaster en onhandiger wordt. De precisie is echter niet
aangeboren, maar aangeleerd door trail and error.
Op grond van embryologische en functionele overeenkomsten kunnen
mesencephalon, pons, medulla oblongata samen de hersenstam (truncus
encephali)worden genoemd. Hierop liggen dorsaal de kleine hersenen.
De hersenen worden verdeeld door twee assen: de as van Meynert en de as van
Forel.
De as van Meynert is voor het beschrijven van de positie van de hersenstam.
Deze as loopt door de hersenstam en komt ongeveer overeen met de lichaamsas.
De as van Forel heeft betrekking op de topografie in het diencephalon en het
telencephalon. Hij loopt horizontaal door het diencephalon en het telencephalon.
De hersenhelften vormen het bovenste gedeelte van het brein en vormen 83%
van de breinmassa. Ze bedekken samen het diencephalon en de bovenkant van
de hersenstam.
De omhoogliggende riggels van weefsels noemt men gyri (ev. gyrus) en de
groeven noemt men sulci. Ze geven samen bijna het gehele oppervlak van de