Samenvatting De Stad 2022
Week 1 (1)
Locatietheorie en stedelijke structuur
Tekst 1: The undercities of Karachi - Jan Breman
Aim - Tekst laat zien dat bewoners naar steden komen, zolang de push- en
pullfactoren groter zijn dan de nadelen van het wonen op het platteland.
Begrip - Land flight: rurale bewoners vluchten van het platteland om een nieuw leven
te zoeken in de stad, omdat ze uit de landbouweconomie worden geduwd.
Samenvatting - Karachi is een stad waarin geweld en corruptie floreert. Er heerst
veel werkeloosheid, er vinden grote etnische conflicten plaats en de politie heeft niet
langer grip op de bevolking. Toch groeit de stad nog steeds. Dit komt omdat
vluchtelingen een erbarmelijke situatie op het platteland achter zich laten.
Landeigenaren werken met een systeem dat doet denken aan het middeleeuwse
horigenstelsel, waarin de grootgrondbezitters verdienen over de ruggen van boeren.
Hierdoor moeten de boeren leningen aangaan die van generatie op generatie
worden doorgegeven. Daarbij komen natuurrampen die de oogst verpesten,
waardoor de boeren nog grotere leningen aan moeten gaan.
Tekst 2: Are cities dying? - Jan Breman
Aim - Tekst uit 1998 die de factoren laat zien die de vermindering van stedelijke
bevoking voorspelt.
Begrip - Agglomerating forces: Agglomerating forces zijn de krachten die ervoor
zorgen dat mensen en bedrijven zich dicht bij elkaar vestigen in steden. Een aantal
voorbeelden hiervan zijn:
Samenvatting De Stad 2022 1
, Lagere transportkosten → lagere kosten voor goederen (na de-industrialisatie
minder belangrijk geworden) en meer sociale interactie tussen personen (hoewel dit
met de huidige technologie niet per sé opgaat)
division of labor: er wonen veel mensen in een stad dus er is veel mankracht die
gespecialiseerder kan worden opgeleid
labor market pooling: er zijn veel werkvelden waardoor een werknemer
makkelijk van het ene werkveld naar het andere kan overstappen
werknemers hebben een betere onderhandelingspositie omdat ze keuze hebben
uit meer banen
Informational spillovers → steden zorgen voor meer toevallige ontmoetingen wat
zorgt voor meer uitwisseling van creatieve ideeën.
Learning in cities → mensen met een universitaire achtergrond blijven vaak hangen
in de stad waar ze hebben gestudeerd, en leren in steden is makkelijker omdat deze
instituties dichtbij zijn
The future of cities → technologie is een aanvulling van de huidige vorm van
communicatie, geen vervanging. Bovendien hebben steden vaak een betere
technologische infrastructuur, waardoor ze beter zijn in het gebruiken van de
technieken.
Samenvatting - Een stad is een plek waar geen fysieke afstand is tussen mensen.
Hierdoor zijn er verlaagde transportkosten (agglomeratievoordelen, zie begrip.) Er
zijn echter ook congesting forces:
Kosten van leven en vervoer liggen hoog en stijgen. Er wordt verwacht dat de
ontwikkelende transporttechnologie deze kosten zal drukken.
Kosten van vervuiling. Maar, veel vervuilende stoffen komen niet terecht op de
plek waar ze worden geproduceerd en de hoeveelheid vervuilende stoffen is niet
gecorreleerd met stadsgrootte.
Misdaad en stedelijke anonimiteit. Omdat er geen sterke sociale netwerken zijn
is er meer misdaad. Dit effect lijkt echter niet toe te nemen door stadsgrootte.
Segregatie. Steden kennen veel segregatie waardoor meer armoede ontstaat.
Armen willen graag in steden wonen, omdat de transportkosten hier laag zijn.
Rijken hebben juist graag meer peroonlijke ruimte.
Samenvatting De Stad 2022 2
, Overheden spelen een grote rol in de toekomst van steden.
Het huidige beleid is vaak gefocust op:
Verbeteren van infrastructuur
Genereren van toekomstige stemmers door minder invasieve wetgeving
Lokale overheden kiezen vaker voor herverdeling dan voor efficiente
productiviteit
Nationale overheid heeft een voorkeur voor bepaalde steden wat te zien is in de
subsidies die worden uitgegeven
Tekst 3: The nature of cities - Allen J Scott & Michael Storper
Aim - Tekst die focust op het feitelijk uitleggen wat een stad is.
Begrip- Urban land nexus: Dit verschijnsel beschrijft de manier waarop
(economische) activiteiten verbonden zijn aan bepaalde delen van de stad, en het
feit dat er altijd spanning bestaat tussen de actoren die van de ruimte in de stad
gebruik willen maken. De drie belangrijkste onderdelen hierbinnen zijn de social
space, de production space en de circulation space (infrastructuur).
Samenvatting: Het ontstaan van steden begon op plekken waar een
landbouwsurplus was. Steden konden maar een maximale grootte aannemen tot het
punt waarop zij in de Malthusian trap belandden. Dit bleef zo tot de Indsutriele
Revolutie. Hierna werden steden transporthubs, of plaatsen waar vooral diensten en
goederen werden uitgewisseld. Hierdoor waren ze minder afhankelijk van lokale
landbouw.
Steden zijn nu plekken van agglomeratie (sharing, matching en learning, zie latere
tekst). Sharing= dichte links tussen productiesystemen. Matching = linken van
mensen aan banen. Learning= dichte informele en formele informatiestromen.
Bovendien zijn steden niet te zien als een opzichzelfstaande entitieit. Ze werken
binnen een regionaal en globaal systeem en hebben hierbinnen een functie.
Grenzen van het stedelijk gebied zijn lastig te bepalen. Bepaalde processen binnen
een stad worden onmiskenbaar aangezwengeld door macro-economische factoren
(denk aan: armoede, racisme). Andere processen zijn zelfs niet overal in een stad te
vinden (gangvorming, segregatie). Bovendien moet de stad altijd in context worden
Samenvatting De Stad 2022 3
, gezien: tijdsgeest, welvaartsregime, sociale stratficatie, culturele normen en
waarden, macht van de staat.
Hoorcollege
Locatie: stylized facts
Bereikbaarheid en toegankelijkheid zijn cruciaal om mensen aan te trekken →
veel steden aan de kust
Vruchtbaarheid zorgt voor ontstaan nederzettingen → hoge bevolkingsdichtheid
in gematigde klimaten en in delta’s
Relatieve locatie → dichtbij de wereldeconomie (dichtbij de VS/West-Europa,
Azië)
Soms speelt toeval een grote rol
Waarom bestaan steden?
Een stad is: mensen en bedrijven die afstand willen reduceren
Bestaan van steden wordt verklaard door:
Transportkosten
Interne schaalvoordelen
Externe schaalvoordelen
Er zijn:
Productieverschillen in de ruimte
Op sommige plekken kan productie beter plaatsvinden dan op andere (die
hebben een comparatief voordeel - David Ricardo). Iedere stad heeft zijn
Samenvatting De Stad 2022 4
Week 1 (1)
Locatietheorie en stedelijke structuur
Tekst 1: The undercities of Karachi - Jan Breman
Aim - Tekst laat zien dat bewoners naar steden komen, zolang de push- en
pullfactoren groter zijn dan de nadelen van het wonen op het platteland.
Begrip - Land flight: rurale bewoners vluchten van het platteland om een nieuw leven
te zoeken in de stad, omdat ze uit de landbouweconomie worden geduwd.
Samenvatting - Karachi is een stad waarin geweld en corruptie floreert. Er heerst
veel werkeloosheid, er vinden grote etnische conflicten plaats en de politie heeft niet
langer grip op de bevolking. Toch groeit de stad nog steeds. Dit komt omdat
vluchtelingen een erbarmelijke situatie op het platteland achter zich laten.
Landeigenaren werken met een systeem dat doet denken aan het middeleeuwse
horigenstelsel, waarin de grootgrondbezitters verdienen over de ruggen van boeren.
Hierdoor moeten de boeren leningen aangaan die van generatie op generatie
worden doorgegeven. Daarbij komen natuurrampen die de oogst verpesten,
waardoor de boeren nog grotere leningen aan moeten gaan.
Tekst 2: Are cities dying? - Jan Breman
Aim - Tekst uit 1998 die de factoren laat zien die de vermindering van stedelijke
bevoking voorspelt.
Begrip - Agglomerating forces: Agglomerating forces zijn de krachten die ervoor
zorgen dat mensen en bedrijven zich dicht bij elkaar vestigen in steden. Een aantal
voorbeelden hiervan zijn:
Samenvatting De Stad 2022 1
, Lagere transportkosten → lagere kosten voor goederen (na de-industrialisatie
minder belangrijk geworden) en meer sociale interactie tussen personen (hoewel dit
met de huidige technologie niet per sé opgaat)
division of labor: er wonen veel mensen in een stad dus er is veel mankracht die
gespecialiseerder kan worden opgeleid
labor market pooling: er zijn veel werkvelden waardoor een werknemer
makkelijk van het ene werkveld naar het andere kan overstappen
werknemers hebben een betere onderhandelingspositie omdat ze keuze hebben
uit meer banen
Informational spillovers → steden zorgen voor meer toevallige ontmoetingen wat
zorgt voor meer uitwisseling van creatieve ideeën.
Learning in cities → mensen met een universitaire achtergrond blijven vaak hangen
in de stad waar ze hebben gestudeerd, en leren in steden is makkelijker omdat deze
instituties dichtbij zijn
The future of cities → technologie is een aanvulling van de huidige vorm van
communicatie, geen vervanging. Bovendien hebben steden vaak een betere
technologische infrastructuur, waardoor ze beter zijn in het gebruiken van de
technieken.
Samenvatting - Een stad is een plek waar geen fysieke afstand is tussen mensen.
Hierdoor zijn er verlaagde transportkosten (agglomeratievoordelen, zie begrip.) Er
zijn echter ook congesting forces:
Kosten van leven en vervoer liggen hoog en stijgen. Er wordt verwacht dat de
ontwikkelende transporttechnologie deze kosten zal drukken.
Kosten van vervuiling. Maar, veel vervuilende stoffen komen niet terecht op de
plek waar ze worden geproduceerd en de hoeveelheid vervuilende stoffen is niet
gecorreleerd met stadsgrootte.
Misdaad en stedelijke anonimiteit. Omdat er geen sterke sociale netwerken zijn
is er meer misdaad. Dit effect lijkt echter niet toe te nemen door stadsgrootte.
Segregatie. Steden kennen veel segregatie waardoor meer armoede ontstaat.
Armen willen graag in steden wonen, omdat de transportkosten hier laag zijn.
Rijken hebben juist graag meer peroonlijke ruimte.
Samenvatting De Stad 2022 2
, Overheden spelen een grote rol in de toekomst van steden.
Het huidige beleid is vaak gefocust op:
Verbeteren van infrastructuur
Genereren van toekomstige stemmers door minder invasieve wetgeving
Lokale overheden kiezen vaker voor herverdeling dan voor efficiente
productiviteit
Nationale overheid heeft een voorkeur voor bepaalde steden wat te zien is in de
subsidies die worden uitgegeven
Tekst 3: The nature of cities - Allen J Scott & Michael Storper
Aim - Tekst die focust op het feitelijk uitleggen wat een stad is.
Begrip- Urban land nexus: Dit verschijnsel beschrijft de manier waarop
(economische) activiteiten verbonden zijn aan bepaalde delen van de stad, en het
feit dat er altijd spanning bestaat tussen de actoren die van de ruimte in de stad
gebruik willen maken. De drie belangrijkste onderdelen hierbinnen zijn de social
space, de production space en de circulation space (infrastructuur).
Samenvatting: Het ontstaan van steden begon op plekken waar een
landbouwsurplus was. Steden konden maar een maximale grootte aannemen tot het
punt waarop zij in de Malthusian trap belandden. Dit bleef zo tot de Indsutriele
Revolutie. Hierna werden steden transporthubs, of plaatsen waar vooral diensten en
goederen werden uitgewisseld. Hierdoor waren ze minder afhankelijk van lokale
landbouw.
Steden zijn nu plekken van agglomeratie (sharing, matching en learning, zie latere
tekst). Sharing= dichte links tussen productiesystemen. Matching = linken van
mensen aan banen. Learning= dichte informele en formele informatiestromen.
Bovendien zijn steden niet te zien als een opzichzelfstaande entitieit. Ze werken
binnen een regionaal en globaal systeem en hebben hierbinnen een functie.
Grenzen van het stedelijk gebied zijn lastig te bepalen. Bepaalde processen binnen
een stad worden onmiskenbaar aangezwengeld door macro-economische factoren
(denk aan: armoede, racisme). Andere processen zijn zelfs niet overal in een stad te
vinden (gangvorming, segregatie). Bovendien moet de stad altijd in context worden
Samenvatting De Stad 2022 3
, gezien: tijdsgeest, welvaartsregime, sociale stratficatie, culturele normen en
waarden, macht van de staat.
Hoorcollege
Locatie: stylized facts
Bereikbaarheid en toegankelijkheid zijn cruciaal om mensen aan te trekken →
veel steden aan de kust
Vruchtbaarheid zorgt voor ontstaan nederzettingen → hoge bevolkingsdichtheid
in gematigde klimaten en in delta’s
Relatieve locatie → dichtbij de wereldeconomie (dichtbij de VS/West-Europa,
Azië)
Soms speelt toeval een grote rol
Waarom bestaan steden?
Een stad is: mensen en bedrijven die afstand willen reduceren
Bestaan van steden wordt verklaard door:
Transportkosten
Interne schaalvoordelen
Externe schaalvoordelen
Er zijn:
Productieverschillen in de ruimte
Op sommige plekken kan productie beter plaatsvinden dan op andere (die
hebben een comparatief voordeel - David Ricardo). Iedere stad heeft zijn
Samenvatting De Stad 2022 4
