De Kleine Johannes
Brechje Buijs
Isselborgh 4J
, 1 Titelbeschrijving
Frederik van Eeden, De Kleine Johannes. Uitgeverij Querido. Amsterdam 1887.
Klassieke lijsters II. Uitgeverij Noordhoff Uitgevers BV, Groningen/Houten.
2 Relevante gegevens over de schrijver
Frederik van Eeden, geboren in Haarlem op 3 april 1860. Hij was de zoon van een amateur-
plantkundige en groeide op in een omgeving waarin kunt en wetenschap een belangrijke rol
speelden.
Hij ging in 1878 medicijnen studeren in Amsterdam. Hij is één van de oprichters van Flanor,
waaruit De nieuwe Gids is ontstaan. Hierin publiceerde hij de kleine Johannes in delen.
Hij heeft meerdere romans geschreven.
Vervolgens werd hij huisarts maar hij specialiseerde zich al snel in psychotherapie. Toen
heeft hij met Albert van Renterghem een praktijk voor psychoanalyse opgestart in
Amsterdam. Daar trok hij zich na twee jaar uit terug. Hij stichtte een tuinbouwonderneming
‘Walden’ die zich richt op gemeenschappelijk grondbezit. Dit initiatief loopt op een
mislukking ui. In 1922 wendt hij zich tot de Rooms-Katholieke kerk om vrede te vinden in zijn
rusteloze, zoekende geest.
3 Beknopte samenvatting van de
inhoud
Johannes woont samen met zijn vader, zijn kat Simon en zijn hond Presto in een groot huis.
Johannes houdt heel veel van de natuur. Op een dag drijft hij met Presto in een boot op de
vijver. Er komt een blauwe waterjuffer die veranderd in een elf: Windekind. Hij wil Johannes
z’n vriend worden, als hij het bestaan van Windekind geheimhoudt.
Windekind leert Johannes dat de zon mannelijk is en leert hem de taal van planten en
dieren. Hij maakt Johannes klein en neemt hem mee. Ze gaan naar een krekelklas. Daar
hoort Johannes dat dieren mensen nutteloos en schadelijk vinden. Hij klapt om het springen
van de krekels en verraad hiermee dat hij mens is. Vervolgens gaan ze naar een
weldadigheidsfeest in een konijnenhol. De elfenkoning is aanwezig en geeft Johannes een
gouden sleuteltje dat past op een kistje dat kostbare schatten bevat.
Op het weldadigheidsbal lacht Johannes om het dansen. Hiermee verraadt hij weer dat hij
mens is. Daarna valt hij tegen een konijn aan in slaap.
De volgende dag moet Johannes naar school. Hij kan zich niet concentreren. Op school
vertelt hij over de dingen die Windekind hem heeft geleerd. Dit stelt de meester niet op prijs
Brechje Buijs
Isselborgh 4J
, 1 Titelbeschrijving
Frederik van Eeden, De Kleine Johannes. Uitgeverij Querido. Amsterdam 1887.
Klassieke lijsters II. Uitgeverij Noordhoff Uitgevers BV, Groningen/Houten.
2 Relevante gegevens over de schrijver
Frederik van Eeden, geboren in Haarlem op 3 april 1860. Hij was de zoon van een amateur-
plantkundige en groeide op in een omgeving waarin kunt en wetenschap een belangrijke rol
speelden.
Hij ging in 1878 medicijnen studeren in Amsterdam. Hij is één van de oprichters van Flanor,
waaruit De nieuwe Gids is ontstaan. Hierin publiceerde hij de kleine Johannes in delen.
Hij heeft meerdere romans geschreven.
Vervolgens werd hij huisarts maar hij specialiseerde zich al snel in psychotherapie. Toen
heeft hij met Albert van Renterghem een praktijk voor psychoanalyse opgestart in
Amsterdam. Daar trok hij zich na twee jaar uit terug. Hij stichtte een tuinbouwonderneming
‘Walden’ die zich richt op gemeenschappelijk grondbezit. Dit initiatief loopt op een
mislukking ui. In 1922 wendt hij zich tot de Rooms-Katholieke kerk om vrede te vinden in zijn
rusteloze, zoekende geest.
3 Beknopte samenvatting van de
inhoud
Johannes woont samen met zijn vader, zijn kat Simon en zijn hond Presto in een groot huis.
Johannes houdt heel veel van de natuur. Op een dag drijft hij met Presto in een boot op de
vijver. Er komt een blauwe waterjuffer die veranderd in een elf: Windekind. Hij wil Johannes
z’n vriend worden, als hij het bestaan van Windekind geheimhoudt.
Windekind leert Johannes dat de zon mannelijk is en leert hem de taal van planten en
dieren. Hij maakt Johannes klein en neemt hem mee. Ze gaan naar een krekelklas. Daar
hoort Johannes dat dieren mensen nutteloos en schadelijk vinden. Hij klapt om het springen
van de krekels en verraad hiermee dat hij mens is. Vervolgens gaan ze naar een
weldadigheidsfeest in een konijnenhol. De elfenkoning is aanwezig en geeft Johannes een
gouden sleuteltje dat past op een kistje dat kostbare schatten bevat.
Op het weldadigheidsbal lacht Johannes om het dansen. Hiermee verraadt hij weer dat hij
mens is. Daarna valt hij tegen een konijn aan in slaap.
De volgende dag moet Johannes naar school. Hij kan zich niet concentreren. Op school
vertelt hij over de dingen die Windekind hem heeft geleerd. Dit stelt de meester niet op prijs
