Samenvatting Het zenuwstelsel

Het zenuwstelsel
1 centraal zenuwstelsel
2 perifeer zenuwstelsel
3 autonoom zenuwstelsel

Hoe wordt het lichaam bestuurd?
2 regelsystemen in het lichaam:
 Zenuwstelsel: is snel, alert, specifiek regelsysteem
 Hormoonstelsel: reageert trager en werkt langduriger, meestal algeheel effect,
hormonen gaan via de bloedbaan

Wat doet het zenuwstelsel?
Taken van het zenuwstelsel zijn erop gericht om in te spelen op gebeurtenissen om je heen
en in je lichaam.

Taken zenuwstelsel:
 Regulatie en coördinatie van activiteiten van weefsels en organen
 Regulatie en coördinatie van vegetatieve functies (bloedsomloop, spijsvertering,
uitscheiding, ademhaling en huidfuncties)
 Coördinatie van contacten met de buitenwereld
 Coördinatie van de psychische functies

Werking zenuwstelsel:
 Sensorische input
 Verwerking
 Motorische output

Hoe werkt het zenuwstelsel?
 Sensorische input: het waarnemen (ofwel sensoren). De sensor ‘vertaalt’ de prikkels
en stuurt ze via de zenuwen naar het centrale zenuwstelsel. Het opvangen van
prikkels door sensoren heet sensorische input.
 Verwerking: het doorgeven van de informatie naar een bepaalde plaats in je
hersenen. Hersenen beoordeelt dit deel van de informatie, vooral in verband met
mogelijke bedreiging. Hersenen bepalen of en hoe het lichaam erop moet reageren.
 Motorische output: bij het reageren op prikkels stuurt de hersenen impulsen naar de
organen die erop moeten reageren  effectoren. Effectoren zijn altijd spieren of
klieren. Aansturen van effectoren door het z.s. = motorische input.

Prikkel -> receptor -> signaal via gevoelszenuwbanen -> naar ruggenmerg of hersenen

Reactie uit hersenen of ruggenmerg -> signaal via motorische zenuwbanen -> naar spieren of
andere delen van lichaam

Indeling z.s. naar bouw en functie:
1. Anatomische indeling -> gaat uit van de bouw en de ligging
2. Fysiologische indeling -> gaat uit van de functie van de verschillende delen


1
Bo Oudshoorn

, Indeling zenuwstelsel:
1. Anatomisch (bouw en ligging):
Centrale zenuwstelsel
Perifere zenuwstelsel
2. Fysiologisch (functie)
Onwillekeurige/autonome/vegetatieve zenuwstelsel:
Animaal
Vegetatief (parasympatisch en sympathisch)

Centrale zenuwstelsel (C.Z.S.)
 Grote hersenen
 Kleine hersenen
 Tussen hersenen
 Hersenstam
 Ruggenmerg

Dus: alles wat in je schedel en de wervelkolom zit!

Perifere zenuwstelsel (P.Z.S.)
 Hersenzenuwen
 Ruggenmergszenuwen
 Grensstreng
 Zenuwen van het vegetatieve z.s.

Dus: verbindingswegen tussen het C.Z.S. en de rest van het lichaam

Fysiologische indeling:
Het z.s. zorgt ervoor dat alle delen van het lichaam 1 geheel vormen = integratie

Het zenuwstelsel laat organen en weefsels onderling samen werken  1 goed functionerend
geheel. Zorgen dat alle delen één geheel vormen = integratie

Er zijn 2 soorten integratie:
 Vegetatieve integratie
 Animale integratie

Vegetatieve integratie -> ook wel het autonome of onwillekeurige z.s.
Activiteiten van de vegetatieve stelsels nauwkeurig op elkaar afgestemd.
V.b. van vegetatieve processen  bloeddrukregulatie of lichaamstemperatuur

De effectoren van het vegetatieve z.s. zijn:
 Gladde spieren
 Het hart
 De klieren

Vegetatieve z.s.:
Bestaat uit 2 systemen met een tegengestelde werking:

2
Bo Oudshoorn