Reguleringsdoelen
Basisdocument bewegingsonderwijs
3.1 → Algemeen
Bij bewegingsonderwijs leren kinderen naast vaardigheden, kennis en inzicht verwerven, ook
verantwoordelijkheid dragen bij het gezamenlijk uitvoeren van een bewegingsactiviteit. Kinderen
moeten immers de activiteit voor een tijd op gang kunnen houden, en daarvoor zijn
reguleringsdoelen opgesteld. Ondanks de reguleringsdoelen, blijft de leerkracht natuurlijk altijd de
eindverantwoordelijke.
Waar en hoe worden de reguleringsdoelen uitgewerkt?
● Reguleringsdoelen in het algemeen
● Reguleringsdoelen binnen de leerlijnen
● Reguleringsdoelen bij elk bewegingsthema voor de uitbouwfactoren
3.2 → Om welke reguleringsdoelen gaat het?
● Ten aanzien van het arrangement:
1. Een veilig bewegingsarrangement helpen inrichten
2. Herstellen en aanpassen van het arrangement
● Ten aanzien van regelingen:
1. Handelen volgens afgesproken regels
2. Afspraken maken over team- groepsindelingen
3. Verdelen en wisselen van taken en functies
4. Hulpverlenen bij een activiteit
● Ten aanzien van reflecteren:
1. Reflecteren over het eigen handelen en reflecteren over de activiteit
2. Een inschatting maken van eigen bewegingsmogelijkheden
3. Stimuleren en coachen van anderen
Al deze doelstellingen hebben een directe relatie met het pedagogisch klimaat in de les. Een goede
sfeer in de klas zal zeker bijdragen aan een gevoel van vertrouwen en veiligheid. Het is goed als
kinderen op vroege leeftijd een verantwoordelijkheidsgevoel creëren.
,3.3 → Nadere uitwerkingen van de reguleringsdoelen
In hoeverre leerlingen zelfstandig reguleringstaken uitvoeren is afhankelijk van een aantal dingen:
● Het risico die de activiteit met zich meebrengt → bij een risicovolle activiteit moet de
leerkracht bijvoorbeeld vangen
● De leeftijd van de kinderen
● De groepssamenstelling → In hoeverre kunnen de kinderen met elkaar samenwerken
Voor verschillende reguleringsdoelen zijn de volgende niveauduidingen te formuleren:
→ Ten aanzien van het arrangement
1. Een veilig bewegingsarrangement helpen inrichten
● Helpen bij opruimen
● Helpen bij klaarzetten
● Na precieze instructie zelf klaarzetten en opruimen
● Na globale verbale instructie klaarzetten en opruimen
2. Het arrangement herstellen en aanpassen
● Het arrangement op kleine onderdelen herstellen
● Met klein materiaal het arrangement uitdagender maken
● Het arrangement herstellen en aanpassen met oog op veiligheid
● het arrangement herstellen en aanpassen aan de bewegingsmogelijkheden van
zichzelf en anderen
→ Ten aanzien van het regelingen
1. Handelen volgens afgesproken regels
● Zich houden aan de afspraken en regels
● Een eigen regelovertreding kenbaar maken
● Een mededeelnemer attenderen op regelovertredingen
● Met anderen spelen zonder scheidsrechter
2. Afspraken maken over team- en groepsindeling
● Een verplichte groepsindeling accepteren
● Even grote groepen samenstellen
● Even sterke groepen maken
● Oplossingen aandragen als er verschillende belangen zijn bij groepsindelingen
3. Taken en functies verdelen en wisselen
● Meewerken aan functiewisselingen
● Eraan meewerken dat alle kinderen even vaak de functie krijgen
● Meewerken aan een rechtvaardige functieverdeling in een groep
● Oplossingen aangeven om functiewisselingen eerlijk te laten verlopen
, 4. Hulp verlenen bij bewegingsactiviteiten
● In veilige bewegingssituaties een helpende hand bieden
● In veilige bewegingssituaties de mate van hulpverlening inschatten
● In uitdagende bewegingssituaties het bewegingsverloop van andere ondersteunen
● In een aantal uitdagendere bewegingssituaties het bewegingsverloop gedoseerd
ondersteunen
→ Ten aanzien van het reflecteren
1. Reflecteren over het eigen handelen en reflecteren over de activiteit
● Aangeven waarom een bewegingssituaties makkelijker of moeilijker is
● Aangeven wat bij een goede bewegingsuitvoering van belang is in eenvoudige
bewegingssituaties
● Aangeven wat bij een goede bewegingsuitvoering van belang is in meer complexe
bewegingssituaties
● Fouten in de eigen bewegingsuitvoering aangeven en van daaruit zelf tot correcties
komen
2. Een inschatting maken van eigen bewegingsmogelijkheden
● Een goede inschatting maken of er hulp nodig is om tot een goed
beleggingsresultaat te komen
● Gebruikmaken van individuele differentiatie regels
● Een realistisch beeld vormen ten aanzien van de mate van hulpverlening die nodig is
om tot een goede bewegingresultaat te komen
● Aangeven hoe en op welke onderdelen de eigen bewegingsuitvoering nog verder
verbeterd kan worden
3. Anderen stimuleren en coachen
● Aandacht voor bewegingsuitvoering/ bewegingsresultaten van andere tonen
● De geslaagde bewegingsuitvoering van anderen positief waarderen
● Als hulpverlener aanwijzingen geven die tot een beter bewegingsresultaat leiden
● Een beoordeling geven over de bewegingsuitvoering aan andere op elke eenvoudige
basisprincipes
, het geven van leerhulp
Basisdocument bewegingsonderwijs
5.1 → Inleiding
Leerlingen kunnen door het geven van goede leerhulpen veel plezierige leerervaringen opdoen. Voor
een leerkracht is het belangrijk dat er leerhulp gegeven wordt op het niveau van de leerling, hierbij
helpt het om bij de tussendoelen te kijken per bewegingsthema.
5.2 → Leerhulp
Leerhulp is de hulp die de leerkracht geeft of organiseert om de kinderen te helpen in de
ontwikkeling van hun bewegingsgedrag. Door het geven van leerhulp, zorg je ervoor dat ieder kind
optimaal kan deelnemen aan de bewegingsactiviteit.
Vormen van leerhulp
● Arrangement, een kleine wijziging of toevoeging in het arrangement → Deze vorm van
leerhulp zorgt vaak voor het slagen van de activiteit, zonder dat de kinderen lang stil hoeven
te staan.
● Aanwijzing, gericht op de uitvoering of accentuering van een bepaalde deelhandeling →
Wanneer je weinig tijd hebt, is een aanwijzing heel waardevol.
● Overige hulp, bijvoorbeeld hulpverlenen of een wat gewijzigde opdracht → Door het
hulpverlenen kun je ervoor zorgen dat de uitvoering slaagt, dit is vooral voor de matige
beweger.
Leerhulp geven is altijd maatwerk. Een overwogen variatie in het geven van leerhulp is dan ook zeker
aan te raden. Ook de voorkeuren van de leerkracht zelf spelen een rol in het geven van leerhulp.
Basisdocument bewegingsonderwijs
3.1 → Algemeen
Bij bewegingsonderwijs leren kinderen naast vaardigheden, kennis en inzicht verwerven, ook
verantwoordelijkheid dragen bij het gezamenlijk uitvoeren van een bewegingsactiviteit. Kinderen
moeten immers de activiteit voor een tijd op gang kunnen houden, en daarvoor zijn
reguleringsdoelen opgesteld. Ondanks de reguleringsdoelen, blijft de leerkracht natuurlijk altijd de
eindverantwoordelijke.
Waar en hoe worden de reguleringsdoelen uitgewerkt?
● Reguleringsdoelen in het algemeen
● Reguleringsdoelen binnen de leerlijnen
● Reguleringsdoelen bij elk bewegingsthema voor de uitbouwfactoren
3.2 → Om welke reguleringsdoelen gaat het?
● Ten aanzien van het arrangement:
1. Een veilig bewegingsarrangement helpen inrichten
2. Herstellen en aanpassen van het arrangement
● Ten aanzien van regelingen:
1. Handelen volgens afgesproken regels
2. Afspraken maken over team- groepsindelingen
3. Verdelen en wisselen van taken en functies
4. Hulpverlenen bij een activiteit
● Ten aanzien van reflecteren:
1. Reflecteren over het eigen handelen en reflecteren over de activiteit
2. Een inschatting maken van eigen bewegingsmogelijkheden
3. Stimuleren en coachen van anderen
Al deze doelstellingen hebben een directe relatie met het pedagogisch klimaat in de les. Een goede
sfeer in de klas zal zeker bijdragen aan een gevoel van vertrouwen en veiligheid. Het is goed als
kinderen op vroege leeftijd een verantwoordelijkheidsgevoel creëren.
,3.3 → Nadere uitwerkingen van de reguleringsdoelen
In hoeverre leerlingen zelfstandig reguleringstaken uitvoeren is afhankelijk van een aantal dingen:
● Het risico die de activiteit met zich meebrengt → bij een risicovolle activiteit moet de
leerkracht bijvoorbeeld vangen
● De leeftijd van de kinderen
● De groepssamenstelling → In hoeverre kunnen de kinderen met elkaar samenwerken
Voor verschillende reguleringsdoelen zijn de volgende niveauduidingen te formuleren:
→ Ten aanzien van het arrangement
1. Een veilig bewegingsarrangement helpen inrichten
● Helpen bij opruimen
● Helpen bij klaarzetten
● Na precieze instructie zelf klaarzetten en opruimen
● Na globale verbale instructie klaarzetten en opruimen
2. Het arrangement herstellen en aanpassen
● Het arrangement op kleine onderdelen herstellen
● Met klein materiaal het arrangement uitdagender maken
● Het arrangement herstellen en aanpassen met oog op veiligheid
● het arrangement herstellen en aanpassen aan de bewegingsmogelijkheden van
zichzelf en anderen
→ Ten aanzien van het regelingen
1. Handelen volgens afgesproken regels
● Zich houden aan de afspraken en regels
● Een eigen regelovertreding kenbaar maken
● Een mededeelnemer attenderen op regelovertredingen
● Met anderen spelen zonder scheidsrechter
2. Afspraken maken over team- en groepsindeling
● Een verplichte groepsindeling accepteren
● Even grote groepen samenstellen
● Even sterke groepen maken
● Oplossingen aandragen als er verschillende belangen zijn bij groepsindelingen
3. Taken en functies verdelen en wisselen
● Meewerken aan functiewisselingen
● Eraan meewerken dat alle kinderen even vaak de functie krijgen
● Meewerken aan een rechtvaardige functieverdeling in een groep
● Oplossingen aangeven om functiewisselingen eerlijk te laten verlopen
, 4. Hulp verlenen bij bewegingsactiviteiten
● In veilige bewegingssituaties een helpende hand bieden
● In veilige bewegingssituaties de mate van hulpverlening inschatten
● In uitdagende bewegingssituaties het bewegingsverloop van andere ondersteunen
● In een aantal uitdagendere bewegingssituaties het bewegingsverloop gedoseerd
ondersteunen
→ Ten aanzien van het reflecteren
1. Reflecteren over het eigen handelen en reflecteren over de activiteit
● Aangeven waarom een bewegingssituaties makkelijker of moeilijker is
● Aangeven wat bij een goede bewegingsuitvoering van belang is in eenvoudige
bewegingssituaties
● Aangeven wat bij een goede bewegingsuitvoering van belang is in meer complexe
bewegingssituaties
● Fouten in de eigen bewegingsuitvoering aangeven en van daaruit zelf tot correcties
komen
2. Een inschatting maken van eigen bewegingsmogelijkheden
● Een goede inschatting maken of er hulp nodig is om tot een goed
beleggingsresultaat te komen
● Gebruikmaken van individuele differentiatie regels
● Een realistisch beeld vormen ten aanzien van de mate van hulpverlening die nodig is
om tot een goede bewegingresultaat te komen
● Aangeven hoe en op welke onderdelen de eigen bewegingsuitvoering nog verder
verbeterd kan worden
3. Anderen stimuleren en coachen
● Aandacht voor bewegingsuitvoering/ bewegingsresultaten van andere tonen
● De geslaagde bewegingsuitvoering van anderen positief waarderen
● Als hulpverlener aanwijzingen geven die tot een beter bewegingsresultaat leiden
● Een beoordeling geven over de bewegingsuitvoering aan andere op elke eenvoudige
basisprincipes
, het geven van leerhulp
Basisdocument bewegingsonderwijs
5.1 → Inleiding
Leerlingen kunnen door het geven van goede leerhulpen veel plezierige leerervaringen opdoen. Voor
een leerkracht is het belangrijk dat er leerhulp gegeven wordt op het niveau van de leerling, hierbij
helpt het om bij de tussendoelen te kijken per bewegingsthema.
5.2 → Leerhulp
Leerhulp is de hulp die de leerkracht geeft of organiseert om de kinderen te helpen in de
ontwikkeling van hun bewegingsgedrag. Door het geven van leerhulp, zorg je ervoor dat ieder kind
optimaal kan deelnemen aan de bewegingsactiviteit.
Vormen van leerhulp
● Arrangement, een kleine wijziging of toevoeging in het arrangement → Deze vorm van
leerhulp zorgt vaak voor het slagen van de activiteit, zonder dat de kinderen lang stil hoeven
te staan.
● Aanwijzing, gericht op de uitvoering of accentuering van een bepaalde deelhandeling →
Wanneer je weinig tijd hebt, is een aanwijzing heel waardevol.
● Overige hulp, bijvoorbeeld hulpverlenen of een wat gewijzigde opdracht → Door het
hulpverlenen kun je ervoor zorgen dat de uitvoering slaagt, dit is vooral voor de matige
beweger.
Leerhulp geven is altijd maatwerk. Een overwogen variatie in het geven van leerhulp is dan ook zeker
aan te raden. Ook de voorkeuren van de leerkracht zelf spelen een rol in het geven van leerhulp.
