Hoorcollege 1 – 15 november ’16
Kun je overtuigen zonder tekst? Kan, bijvoorbeeld als je de uitkomsten van productgebruik
waarneemt.
Door wet- en regelgeving kan je ook worden overtuigd. Hier pas je echter alleen
voornamelijk gedrag aan, niet zozeer je standpunten.
Communicatie, Emotie en Overtuigingskracht:
Communicatie
o Het gaat om doelgerichte communicatie, maar soms word je ook onbedoeld
overtuigd (denk aan series)
o Doelgerichte communicatie door tekst wil je iemands gedrag veranderen
o Communicatie via teksten
Emotie
o Emotie hebben we nodig omdat overtuigen niet zo cognitief is georiënteerd
als dat mensen denken
o Veel gedrag is niet beredeneerd
o Veel gedrag is deels cognitief, deels op basis van emotie
o Je hebt niet alleen bepaalde ideeën bij een boodschap, maar hebt hier ook
bepaalde gevoelens bij
Overtuigingskracht
o Gaat over de vraag of iemand van plan is jouw beoogde gedrag uit te voeren
o Een overtuigende tekst is geslaagd wanneer de lezers van plan zijn het
beoogde gedrag uit te voeren
o Welke processen spelen bij overtuigen een rol en welke tekstuele middelen
kunnen we hierbij inzetten? Wat werkt onder welke omstandigheden?
Nudging
Nudging is:
Impliciet beïnvloeden van de keuzearchitectuur van mensen
Zonder te verbieden of expliciet te belonen
Duwtje in de goede kant geven door de gewenste optie makkelijker te maken dan de
ongewenste optie
Voorbeeld: Gezond eten in kantines vooraan leggen, ongezond eten buiten handbereik.
Gezond eten wordt hierdoor makkelijker dan ongezond eten.
Voorbeeld 2: Orgaandonor tenzij je expliciet zei dat je orgaandonor wilde zijn werd
veranderd naar orgaandonor zijn tenzij je expliciet zei dat je géén orgaandonor wilde zijn.
Donor zijn wordt hierdoor makkelijker dan niet donor zijn.
Voorbeeld 3: Supermarkten leggen producten die ze willen verkopen op ooghoogte,
euromerken leggen ze helemaal onderaan.
Hoe etisch is nudging?