Samenvatting College 10 Scheffers

College 10 16/12/2016 Scheffers
Ziekteverwekkers – infectiemechanismen – aangeboren immuunsysteem

Infectieziekten zijn nog steeds een belangrijke doodsoorzaak.

Ziekteverwekkers
- Eiwitten, virussen, bacteriën, schimmels en protozoa zijn mogelijke ziekteverwekkers
 Bacteriën  virulentiegenen die coderen voor virulentiefactoren
 Schimmels, protozoa, parasieten  complexe levenscyclus
 Virussen  totaal afhankelijk van de gastheer
 Prionen  infectieuze eiwitten, bv Alzheimer
- Pathogenen spelen een rol bij de ontwikkeling van kanker en chronische ziektes  kanker
kan gecorreleerd worden aan eerdere infecties.

Kenmerken van pathogenen
- Primaire pathogenen  lichaamsvreemd, gespecialiseerd
- Opportunistische pathogenen  onderdeel van flora, veroorzaken alleen ziekte in
gastheren waarvan het afweersysteem beschadigd is
- Bacteriën
 Obligaat  gastheer en zuurstof nodig, veroorzaken vrijwel altijd ziekte wanneer
ze binnendringen
 Facultatief  kan je ziek maken, kan leven met en zonder zuurstof
 Opportunistisch  als het op de verkeerde plek zit
- Pathogenen zijn in staat tot
 Kolonisatie van de gastheer
 Vinden van een niche in de gastheer
 Vermijden, ontwrichten of ontduiken van de aangeboren en adaptieve
immuunrespons van de gastheer
 Vermenigvuldigen door gebruik te maken van de gastheer (voor voedsel of voor
replicatie van genetisch materiaal/eiwitten)
 Vespreiding door gastheer te verlaten en nieuwe gastheer te vinden (acute
epidemiën, bv de pest vs persistente infecties, bv Tuberculose)
- Symptomen van infectie worden veroorzaakt door de pathogeen en/of de respons van de
gastheer  meestal door eigen immuunrespons.
Prion eiwitten  een niet goed gevouwen prion eiwit dat niet gerepareerd wordt, kan andere
goede eiwitten ook een verkeerde vouwing aan laten nemen, waardoor het snel kan verspreiden.

Bacteriën
- Het bacterieel genoom heeft geen intronen en exonen
- Eencellig, verschillende vormen
- Grampositief  dikke peptidoglycanlaag  behoud van vorm van de bacterie
- Gramnegatief  LPS buitenmembraan, dunne laag peptidoglycan
- Flagel en pili  voortbeweging
- Pili  aanhechting aan gastheer en uitwisseling genetisch materiaal
- De meerderheid van de bacteriën is niet pathogeen
- Verschil in kieskeurigheid met betrekking tot gastheer
- Grote verschil tussen pathogeen en niet-pathogeen  virulentie genen die coderen voor
virulentiefactoren
 Virulentie plasmide  virulentie genen los van het genoom
 Pathogenicity islands  virulentie genen ingebouwd in het genoom