Overheid en Privaatrecht
Week 1
Onderwerp: bestuursrecht en privaatrecht: algemene regels
• Theoretisch kader
o Privaatrecht: regelt ordening van de samenleving
§ Vordering tot nakoming art. 3:296 BW
§ Niet nakomen van de overeenkomst art. 6:74 BW
§ Onrechtmatige daad art. 6:162 BW
§ De burgerlijke rechter is ook voor bestuursrechtelijke geschillen beschikbaar
o Publiekrecht: regelt ordening van de staat
§ Het nemen van een nieuw besluit of i.p.v. art. 8:72 BW
§ Beïnvloedbaar door privaatrecht d.m.v.:
• Rechtstreeks van toepassing
o Alle aanhangsels worden hierbij meegenomen
o Zie art. 4:98, 4:105, 4:120, 7:76 Awb.
• Van overeenkomstige toepassing
o Schakelbepalingen (‘kale bepaling’ met drempel)
o Zie art. 3:15, 2:59, 3:79 BW.
• Geen uitdrukkelijke bepaling
o De rechter laat zich inspireren dan door het andere recht.
§ Waarom? Het is van belang dat er geen nodeloze verschillen ontstaan tussen het
publiek- en privaatrecht.
• Voordelen: Contractsvrijheid en mate van snelheid c.q. financieel belang
o Nadelen: Rechtsbescherming, Geen besluit of openbaarheid
Privaatrecht Publiekrecht
Horizontale werking: burgers onderling Verticale werking: overheid – burger
In beginsel gelijke positie Overheid heeft machtpositie - ongelijkheid
Handelt louter in eigen belang Handelt ten aanzien van de burgers/algemeen belang
Tweezijdige rechtshandelingen Eenzijdige rechtshandelingen van de overheid, waar burgers
zich niet aan kunnen onttrekken.
Gelijkheid en partijautonomie, mede ook Legaliteit en specialiteitbeginsel
beschikkingsbevoegdheid (maar geen Legaliteitsbeginsel: houdt in dat overheidshandelen
verdere eisen). gebaseerd moet zijn op een vooraf aanwezige wettelijke
Redelijkheid en billijkheid. Echter hier wel bepaling. (Waardoor bepaalde bandbreedte)
sprake van een zware toetsing m.b.t. Specialiteitbeginsel: houdt in dat de bestuursorganen
onaanvaardbaarheid. uitsluitend speciale doel gebonden bevoegdheden hebben.
(Verlengstuk van legaliteitsbeginsel)
Civiele procedure: rechter is lijdelijker Hoge mate van rechtsbescherming: belangen van derden
worden meegewogen.
Minder mate van rechtsbescherming: belang Veel regelgeving
van derde speelt geen rol, omdat het speelt
tussen twee partijen.
Meer algemeen recht: breed toepasbaar Bestuursprocedure: eerst bezwaar, dan pas beroep (extra
stapje voor je naar de rechter gaat)
Week 1
Onderwerp: bestuursrecht en privaatrecht: algemene regels
• Theoretisch kader
o Privaatrecht: regelt ordening van de samenleving
§ Vordering tot nakoming art. 3:296 BW
§ Niet nakomen van de overeenkomst art. 6:74 BW
§ Onrechtmatige daad art. 6:162 BW
§ De burgerlijke rechter is ook voor bestuursrechtelijke geschillen beschikbaar
o Publiekrecht: regelt ordening van de staat
§ Het nemen van een nieuw besluit of i.p.v. art. 8:72 BW
§ Beïnvloedbaar door privaatrecht d.m.v.:
• Rechtstreeks van toepassing
o Alle aanhangsels worden hierbij meegenomen
o Zie art. 4:98, 4:105, 4:120, 7:76 Awb.
• Van overeenkomstige toepassing
o Schakelbepalingen (‘kale bepaling’ met drempel)
o Zie art. 3:15, 2:59, 3:79 BW.
• Geen uitdrukkelijke bepaling
o De rechter laat zich inspireren dan door het andere recht.
§ Waarom? Het is van belang dat er geen nodeloze verschillen ontstaan tussen het
publiek- en privaatrecht.
• Voordelen: Contractsvrijheid en mate van snelheid c.q. financieel belang
o Nadelen: Rechtsbescherming, Geen besluit of openbaarheid
Privaatrecht Publiekrecht
Horizontale werking: burgers onderling Verticale werking: overheid – burger
In beginsel gelijke positie Overheid heeft machtpositie - ongelijkheid
Handelt louter in eigen belang Handelt ten aanzien van de burgers/algemeen belang
Tweezijdige rechtshandelingen Eenzijdige rechtshandelingen van de overheid, waar burgers
zich niet aan kunnen onttrekken.
Gelijkheid en partijautonomie, mede ook Legaliteit en specialiteitbeginsel
beschikkingsbevoegdheid (maar geen Legaliteitsbeginsel: houdt in dat overheidshandelen
verdere eisen). gebaseerd moet zijn op een vooraf aanwezige wettelijke
Redelijkheid en billijkheid. Echter hier wel bepaling. (Waardoor bepaalde bandbreedte)
sprake van een zware toetsing m.b.t. Specialiteitbeginsel: houdt in dat de bestuursorganen
onaanvaardbaarheid. uitsluitend speciale doel gebonden bevoegdheden hebben.
(Verlengstuk van legaliteitsbeginsel)
Civiele procedure: rechter is lijdelijker Hoge mate van rechtsbescherming: belangen van derden
worden meegewogen.
Minder mate van rechtsbescherming: belang Veel regelgeving
van derde speelt geen rol, omdat het speelt
tussen twee partijen.
Meer algemeen recht: breed toepasbaar Bestuursprocedure: eerst bezwaar, dan pas beroep (extra
stapje voor je naar de rechter gaat)
