Complete Samenvatting Blok 3:
Introductie Wetenschappelijke Onderzoeksmethoden
(GZW1023)
Inclusief uitwerkingen voor alle taken (enkel de hoofdzaken), de training lichaamsbeeld en
oefenopgaven.
Hoofdstukken Taken & colleges
A. De empirische cyclus
B. Epidemiologie
C.
1. Kwantitatief onderzoek
2. Kwalitatief onderzoek
D. De onderzoeksdesigns
1. Experimenteel; RCT
2. Niet-experimenteel; & cohort onderzoek, patient-controleonderzoek
E.
F. Vertekening & gestratificeerde analyse
G. Meetinstrumenten
H. Interventie onderzoek (hypothese gerelateerd?)
I. Oefenopgaven
Training
1. Lichaamsbeeld Door: Fleur Palmen
Academisch jaar: 2022-2023
1
,A: De empirische cyclus
: nursing and resources boek
De empirische cyclus bestaat uit een aantal stappen/elementen:
1. Theorie
1b. Deductie
2. Vraagstelling
2.b hypothesen
3. Onderzoeksontwerp kiezen
4. Populatie/steekproef kiezen
6. Geschikte meting/observaties kiezen
7. Onderzoek uitvoeren
8. Resultaten
9. Data-analyse
10. Conclusies en rapportage
10b. Inductie
2
,De ontbrekende stap
De literatuurstudie die vooraf gaat aan een onderzoek ontbreekt in de empirische cyclus.
Er wordt altijd eerst gekeken naar de huidige literatuur en daaruit wordt dan de theorie
gehaald. Bovendien is de reden dat er onderzoek gedaan wordt, vaak een
praktijkprobleem. Bijvoorbeeld dat er steeds meer mensen met overgewicht zijn en dat
men gaat onderzoeken welke factoren daarbij een rol spelen. Literatuuronderzoek komt
zowel op het begin als einde terug, onderzoeksontwerp of resultaten. Uit
literatuuronderzoek kan namelijk een probleemstelling vormen
Voorbeeld
• Deductie vraagstelling hypothese: Hoe kan men aids patiënten
behandelen?
• Onderzoeksontwerp: placebo-gecontroleerde trial
• Populatie: aids patiënten en HIV besmette zwangere vrouwen
• Geschikte meting observaties: de stof azidothymidine (AZT) toedienen bij
de interventie groep en een placebbij de controlegroep
• Onderzoek uitvoeren
• Resultaten: het middel AZT is effectief tegen HIV/AIDS. De kans op
perinatale transmissie van HIV wordt gereduceerd met 70 procent.
• Analyse
• Conclusie: het middel AZT is effectief tegen HIV/AIDS
• Inductie
• Theorie: AIDS wordt veroorzaakt door het HIV virus en overgedragen via
seksueel contact en bloedtransfusies. Met een bloedscreeningstest kan HIV/
AIDS worden gediagnosticeerd. Het middel AZT kan worden gebruikt als
behandeling tegen HIV/AIDS en reduceert de kans op perinatale transmissie.
3
, 1. De theorie
Theorie: de onderzoeker gaat uit van een bepaalde theorie, een uitspraak of een
samenhangend stelsel van verklaringen en aannames waarmee empirische verschijnselen
verklaard en voorspeld kunnen worden. Zo’n theorie is gebaseerd op waarnemingen, deze
hoeven niet systematisch (stelselmatig, doelgericht, ordelijk) te zijn, maar kunnen ook
toevallige waarnemingen zijn. Iedere theorie is voorlopig tot een andere theorie hem
weerlegt of aanvult.
1.b Deductie
Deductie: het afleiden van een of meer hypothesen naar aanleiding van abstracte theorie,
waar men onderzoek naar wilt doen
2. De Vraagstelling
De vraagstelling is de centrale vraag die de onderzoekers wensen te beantwoorden.
Deze is nauwkeurig geformuleerd.
Classificatie onderzoek
• Beschrijvend
• Explorerend
• Toetsend
• Evaluerend
Typen vraagstellingen
• Wat is het verschijnsel?
• Hoe vaak / hoeveel komt iets voor?
• Verschillen in voorkomen (tijd, plaats)
• Oorzaken en gevolgen
• Functies en disfuncties
• Effectiviteit van interventies
Relaties tussen vraagstellingen
• Deterministisch: het één gaat altijd gepaard met het ander of probabilistisch; het
één geeft een verhoogde kans op het ander. De meeste relaties zijn probabilistisch.
• Correlatie: in de vorm van associatie of causaliteit: dit is niet simpel vast te
stellen. De meeste vraagstellingen gaan over associaties.
Abductie
Bij abductie gaat het erom de best passende verklaring te vinden voor waarnemingen en
dan is het handig wanneer onderzoekers uit verschillende theoretische vaatjes kunnen
tappen. Het gaat hier om een creatieve sprong van de onderzoeker.
4
Introductie Wetenschappelijke Onderzoeksmethoden
(GZW1023)
Inclusief uitwerkingen voor alle taken (enkel de hoofdzaken), de training lichaamsbeeld en
oefenopgaven.
Hoofdstukken Taken & colleges
A. De empirische cyclus
B. Epidemiologie
C.
1. Kwantitatief onderzoek
2. Kwalitatief onderzoek
D. De onderzoeksdesigns
1. Experimenteel; RCT
2. Niet-experimenteel; & cohort onderzoek, patient-controleonderzoek
E.
F. Vertekening & gestratificeerde analyse
G. Meetinstrumenten
H. Interventie onderzoek (hypothese gerelateerd?)
I. Oefenopgaven
Training
1. Lichaamsbeeld Door: Fleur Palmen
Academisch jaar: 2022-2023
1
,A: De empirische cyclus
: nursing and resources boek
De empirische cyclus bestaat uit een aantal stappen/elementen:
1. Theorie
1b. Deductie
2. Vraagstelling
2.b hypothesen
3. Onderzoeksontwerp kiezen
4. Populatie/steekproef kiezen
6. Geschikte meting/observaties kiezen
7. Onderzoek uitvoeren
8. Resultaten
9. Data-analyse
10. Conclusies en rapportage
10b. Inductie
2
,De ontbrekende stap
De literatuurstudie die vooraf gaat aan een onderzoek ontbreekt in de empirische cyclus.
Er wordt altijd eerst gekeken naar de huidige literatuur en daaruit wordt dan de theorie
gehaald. Bovendien is de reden dat er onderzoek gedaan wordt, vaak een
praktijkprobleem. Bijvoorbeeld dat er steeds meer mensen met overgewicht zijn en dat
men gaat onderzoeken welke factoren daarbij een rol spelen. Literatuuronderzoek komt
zowel op het begin als einde terug, onderzoeksontwerp of resultaten. Uit
literatuuronderzoek kan namelijk een probleemstelling vormen
Voorbeeld
• Deductie vraagstelling hypothese: Hoe kan men aids patiënten
behandelen?
• Onderzoeksontwerp: placebo-gecontroleerde trial
• Populatie: aids patiënten en HIV besmette zwangere vrouwen
• Geschikte meting observaties: de stof azidothymidine (AZT) toedienen bij
de interventie groep en een placebbij de controlegroep
• Onderzoek uitvoeren
• Resultaten: het middel AZT is effectief tegen HIV/AIDS. De kans op
perinatale transmissie van HIV wordt gereduceerd met 70 procent.
• Analyse
• Conclusie: het middel AZT is effectief tegen HIV/AIDS
• Inductie
• Theorie: AIDS wordt veroorzaakt door het HIV virus en overgedragen via
seksueel contact en bloedtransfusies. Met een bloedscreeningstest kan HIV/
AIDS worden gediagnosticeerd. Het middel AZT kan worden gebruikt als
behandeling tegen HIV/AIDS en reduceert de kans op perinatale transmissie.
3
, 1. De theorie
Theorie: de onderzoeker gaat uit van een bepaalde theorie, een uitspraak of een
samenhangend stelsel van verklaringen en aannames waarmee empirische verschijnselen
verklaard en voorspeld kunnen worden. Zo’n theorie is gebaseerd op waarnemingen, deze
hoeven niet systematisch (stelselmatig, doelgericht, ordelijk) te zijn, maar kunnen ook
toevallige waarnemingen zijn. Iedere theorie is voorlopig tot een andere theorie hem
weerlegt of aanvult.
1.b Deductie
Deductie: het afleiden van een of meer hypothesen naar aanleiding van abstracte theorie,
waar men onderzoek naar wilt doen
2. De Vraagstelling
De vraagstelling is de centrale vraag die de onderzoekers wensen te beantwoorden.
Deze is nauwkeurig geformuleerd.
Classificatie onderzoek
• Beschrijvend
• Explorerend
• Toetsend
• Evaluerend
Typen vraagstellingen
• Wat is het verschijnsel?
• Hoe vaak / hoeveel komt iets voor?
• Verschillen in voorkomen (tijd, plaats)
• Oorzaken en gevolgen
• Functies en disfuncties
• Effectiviteit van interventies
Relaties tussen vraagstellingen
• Deterministisch: het één gaat altijd gepaard met het ander of probabilistisch; het
één geeft een verhoogde kans op het ander. De meeste relaties zijn probabilistisch.
• Correlatie: in de vorm van associatie of causaliteit: dit is niet simpel vast te
stellen. De meeste vraagstellingen gaan over associaties.
Abductie
Bij abductie gaat het erom de best passende verklaring te vinden voor waarnemingen en
dan is het handig wanneer onderzoekers uit verschillende theoretische vaatjes kunnen
tappen. Het gaat hier om een creatieve sprong van de onderzoeker.
4
