2021/22
ONDERNEMINGSRECHT
WERKGROEPEN
MAUD VAN HAAREN
Radboud Universiteit
,Inhoudsopgave
Werkgroep 1 – Vereniging, coöp, owm, stichting............................................................................................ 2
Jurisprudentie.......................................................................................................................................................2
Opdrachten...........................................................................................................................................................2
Werkgroep 2 – Kapitaal en vermogen; aandelen..........................................................................................13
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................13
Opdrachten.........................................................................................................................................................13
Werkgroep 3 – AVA, Oligarchie.................................................................................................................... 20
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................20
Opdrachten.........................................................................................................................................................20
Werkgroep 4 – Bestuur en RvC..................................................................................................................... 28
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................28
Opdrachten.........................................................................................................................................................28
Werkgroep 5 – Vertegenwoordiging en tegenstrijdig belang.........................................................................34
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................34
Opdrachten.........................................................................................................................................................34
Werkgroep 6 – Aansprakelijkheid................................................................................................................. 41
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................41
Opdrachten.........................................................................................................................................................41
Werkgroep 7 – Enquêterecht en WOR.......................................................................................................... 52
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................52
Opdrachten.........................................................................................................................................................52
Werkgroep 8 – personenvennootschappen..................................................................................................61
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................61
Opdrachten.........................................................................................................................................................61
,Werkgroep 1 – Vereniging, coöp, owm, stichting
Jurisprudentie
Pres. Rb. Utrecht 12 februari 1998 (FOK)
Zie ook kennisclip over verenigingen. Leerstuk in het kort:
- Door het gecoördineerd naar buiten treden van de groep moet de geobjectiveerde
bedoeling worden aangenomen een RP tot stand te brengen.
- Derhalve dient het FOK als RP (informele vereniging) te worden aangemerkt.
HR Geestelijk leider
Zie ook kennisclip over stichtingen. Leerstuk in het kort:
- De marges van statutaire inrichting dienen zeer ruim te worden getrokken. Gevolg
hiervan is dat de wet een groot respect eist voor de in de statuten neergelegde wil
van de oprichter (2:294). Hoewel er sprake is van een verregaande
instructiebevoegdheid van de Geestelijk Leider, is het enkele bestaan van deze
instructiebevoegdheid onvoldoende om te twijfelen aan de zelfstandigheid van het
bestuur (r.o. 3.3)
- Verder kan de Geestelijk Leider worden aangemerkt als orgaan i.d.z.v. 2:15. Het is
voor een orgaan niet van belang of de persoon/instantie in kwestie ‘binnen’ of
‘buiten’ de RP staat, maar van belang is het rechtens kunnen handelen van de RP.
Orgaan is de persoon die krachtens de regels die de richting van de RP normeren
rechtshandelingen verricht die aan de RP toegerekend kunnen worden (r.o. 3.4).
HR ANV Fondsen
Rechtsvraag: kan de verzoeker worden ontvangen in zijn verzoek tot ontslag van het bestuur
van de stichting, omdat hij aan de criteria van kring II voldoet?
HR: onder verwijzing naar het Stichting IHD-arrest uit 2006 herhaalt de HR dat art. 2:298,
2:299 en 2:21 lid 4 BW niet vermelden wie als belanghebbende i.d.z.v. deze artikelen kan
worden gerekend. Dit moet uit de aard van de procedure en de daarmee verband houdende
wetsbepalingen worden afgeleid. De HR vervolgt met de overweging dat de tweekringenleer
de maatstaf is bij de beantwoording van de vraag of iemand belanghebbende is.
Twee-kringenleer:
1. Direct belanghebbende (eerste kring)
o Die door de uitkomst van de procedure zodanig in zijn eigen belang kan
worden getroffen dat hij dit belang mag bescherming. Zoals personen met
een formele hoedanigheid.
o De gemeente is een direct belanghebbende vanwege de financiering die de
gemeente geeft aan de stichting. Ze kunnen direct in hun belangen worden
geschad.
2. Indirect belanghebbende (tweede kring)
o Personen die anderszins zo nauw betrokken zijn bij het geschil dat daarom
een procesbelang bestaat.
Opdrachten
CASUS I
Casus:
, - Studenten W, E en C beleggen samen beleggingscollectief WEC.
- Elke 2 a 3 maanden vergadering
o Besluiten met unanimiteit over aankopen van aandelen
- Ze willen WEC als vereniging voor beleggers oprichten
- Medestudente D wijst hen erop dat WEC eigenlijk al een vereniging is.
Vraag I.1: waarop doelt D, en heeft zij gelijk?
Formele kenmerken van een vereniging zijn:
- 2:26 lid 2: een vereniging wordt opgericht bij meerzijdige RH, dus door ten minste 2
personen.
Dit is het geval i.c., want ‘opgericht’ door 3 studenten.
- 2:27 lid 1: de oprichting van een vereniging kan bij notariële akte, maar is niet
verplicht.
I.c. is de vereniging niet bij notariële akte opgericht (volgt niet uit de casus), maar
dit is dus niet verplicht.
o Indien een vereniging niet wordt opgericht bij notariële akte, is het een
informele vereniging.
De informele vereniging is geregeld in 2:30 lid 1 BW. De wettekst suggereert dat de
informele vereniging wel over statuten beschikt, maar deze niet zijn opgenomen in de
notariële akte.
HR heeft zich nooit uitgelaten over wanneer nou eigenlijk sprake is van een informele
vereniging. Wel is er het FOK-vonnis van de president van de Rb Utrecht:
- Casus: Fascisme OnderzoeksKollektief onderzocht extreemrechtse organisaties en
gebeurtenissen in NL.
o Geen formele oprichtingshandeling
o Geen organisatie
o Geen reglementen
o Geen budget
FOK werd gedagvaard als RP en stelde zich daarna op het standpunt dat zij geen
RP is. Hierdoor kunnen zij niet optreden als procespartij en niet gedagvaard worden.
- Pres. Verwierp het verweer van FOK.
o FOK trad op als gecoördineerde vorm.
o Een geobjectiveerde bedoeling van de groepsleden
FOK wordt aangemerkt als informele vereniging
Concluderend kan D in zekere zin gelijk hebben.
Elementen uit FOK waaruit kan blijken dat er sprake is van een vereniging. :
o Geen (expliciete) formele oprichtingshandeling verricht die was gericht op
samenwerking als juridische eenheid
o Geen organisatorische inrichting als vereniging
o Geen reglementen
o Geen budget; en ook
o Geen rechtshandelingen verricht
ONDERNEMINGSRECHT
WERKGROEPEN
MAUD VAN HAAREN
Radboud Universiteit
,Inhoudsopgave
Werkgroep 1 – Vereniging, coöp, owm, stichting............................................................................................ 2
Jurisprudentie.......................................................................................................................................................2
Opdrachten...........................................................................................................................................................2
Werkgroep 2 – Kapitaal en vermogen; aandelen..........................................................................................13
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................13
Opdrachten.........................................................................................................................................................13
Werkgroep 3 – AVA, Oligarchie.................................................................................................................... 20
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................20
Opdrachten.........................................................................................................................................................20
Werkgroep 4 – Bestuur en RvC..................................................................................................................... 28
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................28
Opdrachten.........................................................................................................................................................28
Werkgroep 5 – Vertegenwoordiging en tegenstrijdig belang.........................................................................34
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................34
Opdrachten.........................................................................................................................................................34
Werkgroep 6 – Aansprakelijkheid................................................................................................................. 41
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................41
Opdrachten.........................................................................................................................................................41
Werkgroep 7 – Enquêterecht en WOR.......................................................................................................... 52
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................52
Opdrachten.........................................................................................................................................................52
Werkgroep 8 – personenvennootschappen..................................................................................................61
Jurisprudentie.....................................................................................................................................................61
Opdrachten.........................................................................................................................................................61
,Werkgroep 1 – Vereniging, coöp, owm, stichting
Jurisprudentie
Pres. Rb. Utrecht 12 februari 1998 (FOK)
Zie ook kennisclip over verenigingen. Leerstuk in het kort:
- Door het gecoördineerd naar buiten treden van de groep moet de geobjectiveerde
bedoeling worden aangenomen een RP tot stand te brengen.
- Derhalve dient het FOK als RP (informele vereniging) te worden aangemerkt.
HR Geestelijk leider
Zie ook kennisclip over stichtingen. Leerstuk in het kort:
- De marges van statutaire inrichting dienen zeer ruim te worden getrokken. Gevolg
hiervan is dat de wet een groot respect eist voor de in de statuten neergelegde wil
van de oprichter (2:294). Hoewel er sprake is van een verregaande
instructiebevoegdheid van de Geestelijk Leider, is het enkele bestaan van deze
instructiebevoegdheid onvoldoende om te twijfelen aan de zelfstandigheid van het
bestuur (r.o. 3.3)
- Verder kan de Geestelijk Leider worden aangemerkt als orgaan i.d.z.v. 2:15. Het is
voor een orgaan niet van belang of de persoon/instantie in kwestie ‘binnen’ of
‘buiten’ de RP staat, maar van belang is het rechtens kunnen handelen van de RP.
Orgaan is de persoon die krachtens de regels die de richting van de RP normeren
rechtshandelingen verricht die aan de RP toegerekend kunnen worden (r.o. 3.4).
HR ANV Fondsen
Rechtsvraag: kan de verzoeker worden ontvangen in zijn verzoek tot ontslag van het bestuur
van de stichting, omdat hij aan de criteria van kring II voldoet?
HR: onder verwijzing naar het Stichting IHD-arrest uit 2006 herhaalt de HR dat art. 2:298,
2:299 en 2:21 lid 4 BW niet vermelden wie als belanghebbende i.d.z.v. deze artikelen kan
worden gerekend. Dit moet uit de aard van de procedure en de daarmee verband houdende
wetsbepalingen worden afgeleid. De HR vervolgt met de overweging dat de tweekringenleer
de maatstaf is bij de beantwoording van de vraag of iemand belanghebbende is.
Twee-kringenleer:
1. Direct belanghebbende (eerste kring)
o Die door de uitkomst van de procedure zodanig in zijn eigen belang kan
worden getroffen dat hij dit belang mag bescherming. Zoals personen met
een formele hoedanigheid.
o De gemeente is een direct belanghebbende vanwege de financiering die de
gemeente geeft aan de stichting. Ze kunnen direct in hun belangen worden
geschad.
2. Indirect belanghebbende (tweede kring)
o Personen die anderszins zo nauw betrokken zijn bij het geschil dat daarom
een procesbelang bestaat.
Opdrachten
CASUS I
Casus:
, - Studenten W, E en C beleggen samen beleggingscollectief WEC.
- Elke 2 a 3 maanden vergadering
o Besluiten met unanimiteit over aankopen van aandelen
- Ze willen WEC als vereniging voor beleggers oprichten
- Medestudente D wijst hen erop dat WEC eigenlijk al een vereniging is.
Vraag I.1: waarop doelt D, en heeft zij gelijk?
Formele kenmerken van een vereniging zijn:
- 2:26 lid 2: een vereniging wordt opgericht bij meerzijdige RH, dus door ten minste 2
personen.
Dit is het geval i.c., want ‘opgericht’ door 3 studenten.
- 2:27 lid 1: de oprichting van een vereniging kan bij notariële akte, maar is niet
verplicht.
I.c. is de vereniging niet bij notariële akte opgericht (volgt niet uit de casus), maar
dit is dus niet verplicht.
o Indien een vereniging niet wordt opgericht bij notariële akte, is het een
informele vereniging.
De informele vereniging is geregeld in 2:30 lid 1 BW. De wettekst suggereert dat de
informele vereniging wel over statuten beschikt, maar deze niet zijn opgenomen in de
notariële akte.
HR heeft zich nooit uitgelaten over wanneer nou eigenlijk sprake is van een informele
vereniging. Wel is er het FOK-vonnis van de president van de Rb Utrecht:
- Casus: Fascisme OnderzoeksKollektief onderzocht extreemrechtse organisaties en
gebeurtenissen in NL.
o Geen formele oprichtingshandeling
o Geen organisatie
o Geen reglementen
o Geen budget
FOK werd gedagvaard als RP en stelde zich daarna op het standpunt dat zij geen
RP is. Hierdoor kunnen zij niet optreden als procespartij en niet gedagvaard worden.
- Pres. Verwierp het verweer van FOK.
o FOK trad op als gecoördineerde vorm.
o Een geobjectiveerde bedoeling van de groepsleden
FOK wordt aangemerkt als informele vereniging
Concluderend kan D in zekere zin gelijk hebben.
Elementen uit FOK waaruit kan blijken dat er sprake is van een vereniging. :
o Geen (expliciete) formele oprichtingshandeling verricht die was gericht op
samenwerking als juridische eenheid
o Geen organisatorische inrichting als vereniging
o Geen reglementen
o Geen budget; en ook
o Geen rechtshandelingen verricht
