Tentamen samenvatting blok 1
Taak 1 Definitie gezondheid
Gezondheid WHO
Een toestand van volledig fysiek, mentaal en sociaal welbevinden en niet alleen de
afwezigheid van ziekte.
- De WHO maakt analyses en kijkt naar de mortaliteit en morbiditeit cijfers.
- WHO is statisch, doet te weinig aan chronische ziekten en gehandicapten (-)
- Te idealistisch (-)
- Ze gaan uit van te veel succesvolle operaties terwijl er ook wat fout kan gaan (-)
- Wat is compleet (welbevinden)? Waar ligt de grens? (-)
Gezondheid Huber
Het vermogen je aan te passen dat je nog steeds de eigen baas over jezelf bent. Je eigen
regie voeren, met betrekkling tot lichamelijke, emotionele en sociale uitdagingen van het
leven.
- Model van Huber:
- Lichaamsfuncties
- Mentaal welbevinden
- Spirituele dimensie
- Kwaliteit van leven
- Sociaal-maatschappelijke participatie
- Dagelijks functioneren
- Huber is dynamisch (+)
- Huber verwart gedrag en gezondheid (-)
- Niet altijd van toepassing op iedereen (-)
- Ze heeft het niet over cognitieve of mentale uitdagingen (-)
Afkomst definitie en hoe is deze is de afgelopen jaren veranderd?
- In de oudheid was gezondheid een balans tussen verschillende elementen (die door
je gedrag en de goden worden beïnvloed)
- 16e eeuw → gezondheid = het ontbreken van ziekte en gebrek (dankzij de opkomst
van de geneeskunde)
- 19e eeuw → meer aandacht en bemoeienis vanuit de overheid om de gezondheid te
bevorderen (public health)
- 1948 → oprichting WHO, definitie veranderde weer
,Levensverwachting
De te verwachten gemiddelde duur van het leven
- Deze wordt in NL steeds langer door de daling van sterfte aan hart- en vaatziekten.
- Vrouwen leven gemiddeld langer, maar deze jaren zijn vaak in slechte gezondheid.
Gezonde levensverwachting
Jaren die je leeft zonder beperkingen
- In Zuid-Limburg leven mensen korter doordat daar mijnen hebben gezeten, wat ongezond
is.
Kwaliteit van leven
De mate waarin iemand tevreden is met zijn leven
- Diegene bepaald zelf in hoeverre verschillende factoren een rol spelen (subjectief)
,Taak 2 gezonde zwangerschap
Stamcellen
- Cellen die kunnen uitgroeien tot elk type cel: pluripotent
- Embryo bestaat eerst alleen uit stamcellen
- Later gaan die zich specialiseren
Ontwikkeling embryo
Innestelingsfase
- Innesteling en de eerste delingen
- 1 fout is onherstelbaar omdat alle lichaamscellen gekopieerd worden
- Bij 1 kopieerfout stopt de deling en sterft de vrucht
Embryonale fase
- Week 3 tot 7
- Organen, hart, zenuwstelsel en geslacht worden gevormd
- Verstoringen zullen leiden tot misvormingen bij het kind
Foetale fase
- Week 8-38
- De foetus groeit snel en ontwikkelen de organen en weefsels zich verder
- Verstoringen zullen leiden tot afwijkingen in de werking van de organen
- In deze fase tot het 4e levensjaar is het centrale zenuwstelsel extra gevoelig voor
industriële stoffen
Neonatale fase
- Periode vanaf de geboorte tot de 28e levensdag
- Gevoelig voor infecties
Tijdens de eerste 3 fases is de mens het meest gevoelig voor teratogene invloeden → vanaf
buitenaf, zoals endogene belasting (stress, ziekte, voeding, drank, roken)
Per zaadlozing komen er zo’n 300 miljoen zaadcellen vrij. De eileider helpt met bewegingen
en trilhaartjes de zaadcellen naar de eicel toe. De zaadcellen kunnen door de zachte laag van
de baarmoeder hen zwemmen. Ze moeten zich door een harde laag om de eicel heen boren,
als dit 1 zaadcel is gelukt, wordt deze laag afgesloten zodat er niet nog meer zaadcellen naar
binnen komen. Gebeurt dit wel, dan kan de deling niet plaatsvinden en zal de bevruchting
verloren gaan.
, De eicel kan 24 uur lang bevrucht worden: zygote. De eerste (klievings)delingen vinden al
plaats voordat iemand weet dat ze zwanger is. Het duurt even voordat de bevruchte cel is
ingenesteld, omdat de bevruchting in de eileider plaatsvindt. Als de zaadcel is
binnengekomen kan de eerste deling plaatsvinden.
Op dag 3 is het al een 16-delige cel: Morula. De cellen heten blastomeren. Binnen de Morula
zijn er cellen die de placenta gaan vormen en cellen die het embryo gaan vormen, de eerste
dagen zijn deze cellen identiek (ze kunnen nog uitgroeien tot elk type cel: pluripotent).
Vanaf dag 4 begint de ontwikkeling van het embryo en kan je onderscheid maken tussen die
verschillende cellen: trofoblasten (placenta) en embryoblasten (embryo). Ook deze cellen zijn
pluripotent.
Op dag 5-7 vindt de innesteling plaats. De embryoblasten gaan dan bestaan uit epiblasten en
hypoblasten. Uit de epiblasten ontstaan vanaf dag 9 de endodermale kiemlaag en de
ectodermale kiemlaag. De ectodermale kiemlaag wordt het amnionholte. De kiemlaag
bestaat dan uit 3 delen: meso-, endo- en ecto-).
Vanaf dag 12 begint de ontwikkeling van de organen.
Zwangerschapstest
- Na bevruchting gaat het corpus luteum HCG produceren (zwangerschapshormoon)
- Zwangerschapstest test urine op HCG
- Betrouwbaar vanaf 1 tot 2 dagen na de bevruchting
Foutieve negatieve uitslagen
- Te vroeg testen
- Te veel drinken (urine verdund)
- Buitenbaarmoederlijke zwangerschap
Foutieve positieve uitslagen
- De zwangerschap is al weer afgebroken
- Onjuist bewaren of uitvoeren van de test
Roken bij zwangerschap
- Zelf roken
- Verhoogt risico op vroeggeboorte
- Kortere zwangerschap
- Laag geboortegewicht
- Verminderde longfuncties van kind
- Loslaten placenta
- Meeroken
- Laag geboortegewicht
- Verdubbelende kans op wiegendood (plotselinge dood zonder medische verklaring)
Taak 1 Definitie gezondheid
Gezondheid WHO
Een toestand van volledig fysiek, mentaal en sociaal welbevinden en niet alleen de
afwezigheid van ziekte.
- De WHO maakt analyses en kijkt naar de mortaliteit en morbiditeit cijfers.
- WHO is statisch, doet te weinig aan chronische ziekten en gehandicapten (-)
- Te idealistisch (-)
- Ze gaan uit van te veel succesvolle operaties terwijl er ook wat fout kan gaan (-)
- Wat is compleet (welbevinden)? Waar ligt de grens? (-)
Gezondheid Huber
Het vermogen je aan te passen dat je nog steeds de eigen baas over jezelf bent. Je eigen
regie voeren, met betrekkling tot lichamelijke, emotionele en sociale uitdagingen van het
leven.
- Model van Huber:
- Lichaamsfuncties
- Mentaal welbevinden
- Spirituele dimensie
- Kwaliteit van leven
- Sociaal-maatschappelijke participatie
- Dagelijks functioneren
- Huber is dynamisch (+)
- Huber verwart gedrag en gezondheid (-)
- Niet altijd van toepassing op iedereen (-)
- Ze heeft het niet over cognitieve of mentale uitdagingen (-)
Afkomst definitie en hoe is deze is de afgelopen jaren veranderd?
- In de oudheid was gezondheid een balans tussen verschillende elementen (die door
je gedrag en de goden worden beïnvloed)
- 16e eeuw → gezondheid = het ontbreken van ziekte en gebrek (dankzij de opkomst
van de geneeskunde)
- 19e eeuw → meer aandacht en bemoeienis vanuit de overheid om de gezondheid te
bevorderen (public health)
- 1948 → oprichting WHO, definitie veranderde weer
,Levensverwachting
De te verwachten gemiddelde duur van het leven
- Deze wordt in NL steeds langer door de daling van sterfte aan hart- en vaatziekten.
- Vrouwen leven gemiddeld langer, maar deze jaren zijn vaak in slechte gezondheid.
Gezonde levensverwachting
Jaren die je leeft zonder beperkingen
- In Zuid-Limburg leven mensen korter doordat daar mijnen hebben gezeten, wat ongezond
is.
Kwaliteit van leven
De mate waarin iemand tevreden is met zijn leven
- Diegene bepaald zelf in hoeverre verschillende factoren een rol spelen (subjectief)
,Taak 2 gezonde zwangerschap
Stamcellen
- Cellen die kunnen uitgroeien tot elk type cel: pluripotent
- Embryo bestaat eerst alleen uit stamcellen
- Later gaan die zich specialiseren
Ontwikkeling embryo
Innestelingsfase
- Innesteling en de eerste delingen
- 1 fout is onherstelbaar omdat alle lichaamscellen gekopieerd worden
- Bij 1 kopieerfout stopt de deling en sterft de vrucht
Embryonale fase
- Week 3 tot 7
- Organen, hart, zenuwstelsel en geslacht worden gevormd
- Verstoringen zullen leiden tot misvormingen bij het kind
Foetale fase
- Week 8-38
- De foetus groeit snel en ontwikkelen de organen en weefsels zich verder
- Verstoringen zullen leiden tot afwijkingen in de werking van de organen
- In deze fase tot het 4e levensjaar is het centrale zenuwstelsel extra gevoelig voor
industriële stoffen
Neonatale fase
- Periode vanaf de geboorte tot de 28e levensdag
- Gevoelig voor infecties
Tijdens de eerste 3 fases is de mens het meest gevoelig voor teratogene invloeden → vanaf
buitenaf, zoals endogene belasting (stress, ziekte, voeding, drank, roken)
Per zaadlozing komen er zo’n 300 miljoen zaadcellen vrij. De eileider helpt met bewegingen
en trilhaartjes de zaadcellen naar de eicel toe. De zaadcellen kunnen door de zachte laag van
de baarmoeder hen zwemmen. Ze moeten zich door een harde laag om de eicel heen boren,
als dit 1 zaadcel is gelukt, wordt deze laag afgesloten zodat er niet nog meer zaadcellen naar
binnen komen. Gebeurt dit wel, dan kan de deling niet plaatsvinden en zal de bevruchting
verloren gaan.
, De eicel kan 24 uur lang bevrucht worden: zygote. De eerste (klievings)delingen vinden al
plaats voordat iemand weet dat ze zwanger is. Het duurt even voordat de bevruchte cel is
ingenesteld, omdat de bevruchting in de eileider plaatsvindt. Als de zaadcel is
binnengekomen kan de eerste deling plaatsvinden.
Op dag 3 is het al een 16-delige cel: Morula. De cellen heten blastomeren. Binnen de Morula
zijn er cellen die de placenta gaan vormen en cellen die het embryo gaan vormen, de eerste
dagen zijn deze cellen identiek (ze kunnen nog uitgroeien tot elk type cel: pluripotent).
Vanaf dag 4 begint de ontwikkeling van het embryo en kan je onderscheid maken tussen die
verschillende cellen: trofoblasten (placenta) en embryoblasten (embryo). Ook deze cellen zijn
pluripotent.
Op dag 5-7 vindt de innesteling plaats. De embryoblasten gaan dan bestaan uit epiblasten en
hypoblasten. Uit de epiblasten ontstaan vanaf dag 9 de endodermale kiemlaag en de
ectodermale kiemlaag. De ectodermale kiemlaag wordt het amnionholte. De kiemlaag
bestaat dan uit 3 delen: meso-, endo- en ecto-).
Vanaf dag 12 begint de ontwikkeling van de organen.
Zwangerschapstest
- Na bevruchting gaat het corpus luteum HCG produceren (zwangerschapshormoon)
- Zwangerschapstest test urine op HCG
- Betrouwbaar vanaf 1 tot 2 dagen na de bevruchting
Foutieve negatieve uitslagen
- Te vroeg testen
- Te veel drinken (urine verdund)
- Buitenbaarmoederlijke zwangerschap
Foutieve positieve uitslagen
- De zwangerschap is al weer afgebroken
- Onjuist bewaren of uitvoeren van de test
Roken bij zwangerschap
- Zelf roken
- Verhoogt risico op vroeggeboorte
- Kortere zwangerschap
- Laag geboortegewicht
- Verminderde longfuncties van kind
- Loslaten placenta
- Meeroken
- Laag geboortegewicht
- Verdubbelende kans op wiegendood (plotselinge dood zonder medische verklaring)
