Burgerlijk recht I – samenvatting week 8 t/m 12
Week 8: eigendomsvoorbehoud, recht van reclame
Jurisprudentie:
- HR Hoogovens/Matex: goeder trouw wordt bij eigendomsvoorbehoud snel
aangenomen. Je mag erop vertrouwen dat een koopprijs wordt voldaan.
- HR Hinck/Van der Werff: als een zaak bestemd is voor doorlevering, ben je
niet automatisch beschikkingsbevoegd. Je moet hiervoor dan toestemming
geven.
- HR Nijverdal Ten Cate/Wilderink: eigendomsvoorbehoud is geen afhankelijk
recht.
- HR Potharst/Serrée: het is mogelijk om buiten de grenzen van art. 3:92 lid 2
BW een voorbehouden pandrecht te vestigen, art. 3:81 lid 1 BW.
- HR Rabobank/Reuser: je kunt een pandrecht vestigen op een voorwaardelijk
eigendomsrecht, dat na betaling kan uitgroeien tot een vol eigendomsrecht.
Eigendomsvoorbehoud (art. 3:92 BW):
- Het eigendomsvoorbehoud is een uitzondering op het fiduciaverbod, wat
regelt dat eigendom niet mag strekken tot zekerheid. (art. 3:84 lid 3 BW)
- Je kunt in de algemene voorwaarden opnemen dat je levert onder
eigendomsvoorbehoud, je behoudt zo de volledige eigendom.
- Als je een eigendomsvoorbehoud hebt, kun je indien nodig het goed
revindiceren. (art. 5:2 BW)
- De koper heeft wel een doorleveringsbevoegdheid, het probleem van de
beschikkingsbevoegdheid kan worden verholpen door toestemming van de
verkoper te krijgen.
- Je blijft eigenaar van alle zaken, totdat alle zaken zijn betaald.
Als de koper 99 van de 100 zaken betaalt, kun je alle 100 zaken
revindiceren.
Wat als de verkoper failliet gaat?
- De verkoper wordt beschikkingsonbevoegd. (art. 23 Fw)
- Als er niet voldaan is aan alle vereisten voor overdracht, kan de levering niet
meer geldig geschieden. (art. 35 Fw)
Art. 35 Fw is bij eigendomsvoorbehoud niet van toepassing, omdat aan alle
vereisten van overdracht voldaan is. Alleen de voorwaarde van betaling moet
nog vervuld worden.
- Er wordt bij eigendomsoverdracht niet geleverd door bezitsverschaffing, maar
door machtsverschaffing. (art. 3:90 jo. 3:91 BW)
Er is aan alle vereisten voor overdracht voldaan als de koop en
eigendomsvoorbehoud gesloten zijn. De eigendom gaat alleen pas over als de
betaling is voldaan. Je kunt zo tijdens faillissement de koopprijs betalen,
waardoor de eigendom gewoon overgaat.
De verkoper is eigenaar onder ontbindende voorwaarde.
De koper is eigenaar onder opschortende voorwaarde.
, Vervulling van de voorwaarde heeft goederenrechtelijke werking, maar geen
terugwerkende kracht. (art. 3:38 lid 2 BW)
Ontbindende en opschortende voorwaarde:
- Ontbindende voorwaarde: de eigendom gaat over, maar gaat terug als de
ontbindende voorwaarde wordt vervuld.
- Opschortende voorwaarde: eigendom gaat pas over als aan de
opschortende voorwaarde is voldaan.
Voor welke vorderingen kan een eigendomsvoorbehoud bedongen worden? (art.
3:92 lid 2 BW)
1. Koopprijs op te leveren zaken.
2. Werkzaamheden.
3. Schadevergoeding bij wanprestatie. (art. 6:74 BW)
Als er met een partij meerdere eigendomsvoorbehouden zijn afgesproken en er
wordt betaald, welke eigendomsvoorbehouden vervallen dan?
Imputeren: de schuldenaar mag aanwijzen welke vorderingen zijn voldaan, anders
geldt dat de oudste vordering is voldaan. (art. 6:43 BW) regelend recht.
Het is verboden zekerheidseigendom af te spreken buiten de grenzen van art. 3:92
lid 2 BW, ingevolge het fiduciaverbod. (art. 3:84 lid 3 BW)
HR Potharst/Serrée: het is wel mogelijk om buiten de grenzen van art. 3:92 lid 2
BW een voorbehouden pandrecht te vestigen. (art. 3:81 lid 1 BW)
Doorbreking van eigendomsvoorbehoud: natrekking, vermenging of
zaaksvorming. (art. 5:14 t/m 5:16 BW)
Kun je een eigendomsvoorbehoud verlengen?
- HR Hinck/Van der Werff & HR Hollanders Kuikenbroederij: je kunt niet
afspreken dat het geen nieuwe zaak wordt.
- HR Breda/Antonius: je kunt niet afspreken dat de koper niet voor zichzelf
vormt, maar voor de verkoper.
- Je kunt niet afspreken dat iets geen bestanddeel wordt van een hoofdzaak.
beoordeling naar de verkeersopvatting.
- Je kunt geen voorbehouden pandrecht vestigen op de nieuwe zaak, omdat de
nieuwe zaak niet voortkomt uit de koopovereenkomst tussen koper en
verkoper.
- Je kunt wel bij voorbaat een pandrecht vestigen.
Positie van de verkoper: de verkoper is eigenaar onder ontbindende voorwaarde.
De vordering gaat bij cessie niet mee over, want eigendom is geen afhankelijk recht.
HR Nijverdal Ten Cate/Wilderink.
, Positie van de koper:
- De koper is altijd bevoegd de voorwaardelijke eigendom over te dragen.
- HR Mesdag II: de koper is bevoegd de onvoorwaardelijke eigendom over te
dragen met toestemming van de verkoper.
HR Hinck/Van der Werff: het is niet voldoende dat de verkoper weet dat
de koper de zaken gaat doorleveren, dit alleen maakt de koper nog niet
beschikkingsbevoegd.
Een derde kan zich eventueel beroepen op derdenbescherming, mits deze
te goeder trouw is. Goeder trouw wordt snel aangenomen, je mag er over
het algemeen vanuit gaan dat de koopprijs betaald wordt. HR
Hoogovens/Matex.
Gevolgen van ontbinding:
- Geen terugwerkende kracht. (art. 6:269 BW)
- Geen goederenrechtelijk effect, de eigendom valt niet automatisch terug.
- Er ontstaan ongedaanmakingsverbintenissen. (art. 6:271 BW)
Gevolgen van vervulling van een ontbindende/opschortende voorwaarde:
- Geen terugwerkende kracht.
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug. (art. 3:84
lid 4 BW)
Gevolgen van vernietiging:
- Terugwerkende kracht, de titel wordt aangetast. (art. 3:53 BW)
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug.
Gevolgen recht van reclame:
- Geen terugwerkende kracht.
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug.
Recht van reclame: het recht van de verkoper om het goed terug te vorderen,
zolang de koopprijs niet betaald is. Dit is een specifieke vorm van ontbinding,
mogelijk als er geen eigendomsvoorbehoud is. (art. 7:39 BW)
- De verkoper moet zich met een schriftelijke verklaring tot de koper richten dat
hij zijn recht van reclame uitoefent.
- Het recht van reclame werkt ook jegens opvolgende rechtsverkrijgers.
- Het voordeel van recht van reclame ten opzichte van ontbinding is dat het
recht van reclame wel goederenrechtelijke werking heeft, waardoor de
eigendom automatisch terugvalt.
Week 8: eigendomsvoorbehoud, recht van reclame
Jurisprudentie:
- HR Hoogovens/Matex: goeder trouw wordt bij eigendomsvoorbehoud snel
aangenomen. Je mag erop vertrouwen dat een koopprijs wordt voldaan.
- HR Hinck/Van der Werff: als een zaak bestemd is voor doorlevering, ben je
niet automatisch beschikkingsbevoegd. Je moet hiervoor dan toestemming
geven.
- HR Nijverdal Ten Cate/Wilderink: eigendomsvoorbehoud is geen afhankelijk
recht.
- HR Potharst/Serrée: het is mogelijk om buiten de grenzen van art. 3:92 lid 2
BW een voorbehouden pandrecht te vestigen, art. 3:81 lid 1 BW.
- HR Rabobank/Reuser: je kunt een pandrecht vestigen op een voorwaardelijk
eigendomsrecht, dat na betaling kan uitgroeien tot een vol eigendomsrecht.
Eigendomsvoorbehoud (art. 3:92 BW):
- Het eigendomsvoorbehoud is een uitzondering op het fiduciaverbod, wat
regelt dat eigendom niet mag strekken tot zekerheid. (art. 3:84 lid 3 BW)
- Je kunt in de algemene voorwaarden opnemen dat je levert onder
eigendomsvoorbehoud, je behoudt zo de volledige eigendom.
- Als je een eigendomsvoorbehoud hebt, kun je indien nodig het goed
revindiceren. (art. 5:2 BW)
- De koper heeft wel een doorleveringsbevoegdheid, het probleem van de
beschikkingsbevoegdheid kan worden verholpen door toestemming van de
verkoper te krijgen.
- Je blijft eigenaar van alle zaken, totdat alle zaken zijn betaald.
Als de koper 99 van de 100 zaken betaalt, kun je alle 100 zaken
revindiceren.
Wat als de verkoper failliet gaat?
- De verkoper wordt beschikkingsonbevoegd. (art. 23 Fw)
- Als er niet voldaan is aan alle vereisten voor overdracht, kan de levering niet
meer geldig geschieden. (art. 35 Fw)
Art. 35 Fw is bij eigendomsvoorbehoud niet van toepassing, omdat aan alle
vereisten van overdracht voldaan is. Alleen de voorwaarde van betaling moet
nog vervuld worden.
- Er wordt bij eigendomsoverdracht niet geleverd door bezitsverschaffing, maar
door machtsverschaffing. (art. 3:90 jo. 3:91 BW)
Er is aan alle vereisten voor overdracht voldaan als de koop en
eigendomsvoorbehoud gesloten zijn. De eigendom gaat alleen pas over als de
betaling is voldaan. Je kunt zo tijdens faillissement de koopprijs betalen,
waardoor de eigendom gewoon overgaat.
De verkoper is eigenaar onder ontbindende voorwaarde.
De koper is eigenaar onder opschortende voorwaarde.
, Vervulling van de voorwaarde heeft goederenrechtelijke werking, maar geen
terugwerkende kracht. (art. 3:38 lid 2 BW)
Ontbindende en opschortende voorwaarde:
- Ontbindende voorwaarde: de eigendom gaat over, maar gaat terug als de
ontbindende voorwaarde wordt vervuld.
- Opschortende voorwaarde: eigendom gaat pas over als aan de
opschortende voorwaarde is voldaan.
Voor welke vorderingen kan een eigendomsvoorbehoud bedongen worden? (art.
3:92 lid 2 BW)
1. Koopprijs op te leveren zaken.
2. Werkzaamheden.
3. Schadevergoeding bij wanprestatie. (art. 6:74 BW)
Als er met een partij meerdere eigendomsvoorbehouden zijn afgesproken en er
wordt betaald, welke eigendomsvoorbehouden vervallen dan?
Imputeren: de schuldenaar mag aanwijzen welke vorderingen zijn voldaan, anders
geldt dat de oudste vordering is voldaan. (art. 6:43 BW) regelend recht.
Het is verboden zekerheidseigendom af te spreken buiten de grenzen van art. 3:92
lid 2 BW, ingevolge het fiduciaverbod. (art. 3:84 lid 3 BW)
HR Potharst/Serrée: het is wel mogelijk om buiten de grenzen van art. 3:92 lid 2
BW een voorbehouden pandrecht te vestigen. (art. 3:81 lid 1 BW)
Doorbreking van eigendomsvoorbehoud: natrekking, vermenging of
zaaksvorming. (art. 5:14 t/m 5:16 BW)
Kun je een eigendomsvoorbehoud verlengen?
- HR Hinck/Van der Werff & HR Hollanders Kuikenbroederij: je kunt niet
afspreken dat het geen nieuwe zaak wordt.
- HR Breda/Antonius: je kunt niet afspreken dat de koper niet voor zichzelf
vormt, maar voor de verkoper.
- Je kunt niet afspreken dat iets geen bestanddeel wordt van een hoofdzaak.
beoordeling naar de verkeersopvatting.
- Je kunt geen voorbehouden pandrecht vestigen op de nieuwe zaak, omdat de
nieuwe zaak niet voortkomt uit de koopovereenkomst tussen koper en
verkoper.
- Je kunt wel bij voorbaat een pandrecht vestigen.
Positie van de verkoper: de verkoper is eigenaar onder ontbindende voorwaarde.
De vordering gaat bij cessie niet mee over, want eigendom is geen afhankelijk recht.
HR Nijverdal Ten Cate/Wilderink.
, Positie van de koper:
- De koper is altijd bevoegd de voorwaardelijke eigendom over te dragen.
- HR Mesdag II: de koper is bevoegd de onvoorwaardelijke eigendom over te
dragen met toestemming van de verkoper.
HR Hinck/Van der Werff: het is niet voldoende dat de verkoper weet dat
de koper de zaken gaat doorleveren, dit alleen maakt de koper nog niet
beschikkingsbevoegd.
Een derde kan zich eventueel beroepen op derdenbescherming, mits deze
te goeder trouw is. Goeder trouw wordt snel aangenomen, je mag er over
het algemeen vanuit gaan dat de koopprijs betaald wordt. HR
Hoogovens/Matex.
Gevolgen van ontbinding:
- Geen terugwerkende kracht. (art. 6:269 BW)
- Geen goederenrechtelijk effect, de eigendom valt niet automatisch terug.
- Er ontstaan ongedaanmakingsverbintenissen. (art. 6:271 BW)
Gevolgen van vervulling van een ontbindende/opschortende voorwaarde:
- Geen terugwerkende kracht.
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug. (art. 3:84
lid 4 BW)
Gevolgen van vernietiging:
- Terugwerkende kracht, de titel wordt aangetast. (art. 3:53 BW)
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug.
Gevolgen recht van reclame:
- Geen terugwerkende kracht.
- Wel goederenrechtelijk effect, de eigendom valt automatisch terug.
Recht van reclame: het recht van de verkoper om het goed terug te vorderen,
zolang de koopprijs niet betaald is. Dit is een specifieke vorm van ontbinding,
mogelijk als er geen eigendomsvoorbehoud is. (art. 7:39 BW)
- De verkoper moet zich met een schriftelijke verklaring tot de koper richten dat
hij zijn recht van reclame uitoefent.
- Het recht van reclame werkt ook jegens opvolgende rechtsverkrijgers.
- Het voordeel van recht van reclame ten opzichte van ontbinding is dat het
recht van reclame wel goederenrechtelijke werking heeft, waardoor de
eigendom automatisch terugvalt.
