Lesdag 1 Module 2 15-2-2017
LA Benaderingen van zorg, moreel ethische context
van zorg en Presentie in de praktijk
Presentie theorie en Presentie benadering
Methodische kenmerken (geclusterd)
Kenmerken betreffen Strekking
1. beweging, plaats en De beroepskracht volgt de ander
tijd (in plaats van het omgekeerde)
uit één stuk werken / integralisme
2. ruimte en begrenzing
(in plaats van fragmentatie en specialisering)
bij het geleefde leven zijn
3. aansluiting
(in plaats van bij de bureaucratische schematisering ervan)
het goed van de ander centraal zetten
4. zich afstemmen
(in plaats van de eigen - goede - bedoelingen
de ander is minstens bij één in tel
5. betekenis
(erkenning en relatie wegen het zwaarst)
Perspectiefwisseling
Vanuit verschillende perspectieven bekeken
Werken in een relatie boek : Tenwolde blz. 32
Zorgrelatie : respect, aandacht, ruimte voor eigenheid, rekening houdend met
leefwijze, wensen, opvattingen. Zorgrelatie als basis voor het zorgproces. “er zijn”
Universaliseringseis
Instemming van zorgvrager over diagnose, behandeling, resultaat, gevolgen
Cultuur – geloof - levensovertuiging
Respect voor autonomie
1
, Morele rechten : vrijheidsrecht – of je wel of niet behandeld wil worden –
toestemmingsvereiste – absolute plicht en absoluut verbod – claimrecht
>inspanningsplicht maar geen absolute verplichting
Gewetensbezwaren
Paternalisme of bevoogding = overnemen van verantwoordelijkheid versus
zelfbeschikking
WGBO – wet geneeskundige behandelovereenkomst
Beslissingsbekwaamheid – wils (on) bekwaamheid
BOPZ – Wet bijzondere opneming psychiatrische ziekenhuizen
Afstand / Nabijheid – ontucht / relatie met cliënten
Privacy – afzondering letterlijke betekenis > privacy is de afzondering van
waarneming door anderen. Zien, horen, ruiken proeven, tasten ( rechtstreeks-direct )
ook indirect > persoonlijke bezittingen, informatie, gegevens. Verplegen is bijna per
definitie een inbreuk op de privacy. Goede zorg privacy van de zorgvrager en
gegevens waarborgen.
Visies op zorg en hulpverlening boek : Brunklaus blz. 38
Controle versus overgave
Zelfbepaling versus verbondenheid
Normatieve visie
- Behoefte aan controle, wereld met vallen en opstaan naar zijn hand zetten om
te overleven
- Zoeken naar verklaringen en oplossingen voor problemen
- Verklaringen vanuit wetenschap of geloof
- Mens wordt gezien als onvolmaakt, nadruk op zelfdiscipline en zelfcontrole,
opvoeding, wetten en regelgeving zorgen voor kaders
- Vrijheid is belangrijk maar er moet beheersing zijn, strijd voert de boventoon
i.p.v. harmonie
- Zelfredzaamheid
- Beleving, ervaring en gevoel hebben een storende rol = niet objectief.
Zelfbeheersing vergroot de kans op succes en controle
- Wetenschappelijk onderzoek naar aard en gedrag maar ook naar ziekte en
andere levensproblemen om negatieve aspecten beheersbaar te houden
- Oorzaken worden in lichaam gezocht en in materiele omgeving van de mens
- Genezen is lichamelijk herstellen en behandelen en onder controle krijgen van
klachten die voortkomen uit zichtbare en meetbare lichamelijke veranderingen
- Centrale waarden : zelfstandigheid, zelfdiscipline, identiteit, succes, ambitie,
erkenning, orde, zeggenschap, veiligheid, zekerheid, gezondheid, stabiliteit,
toewijding en traditie.
2
LA Benaderingen van zorg, moreel ethische context
van zorg en Presentie in de praktijk
Presentie theorie en Presentie benadering
Methodische kenmerken (geclusterd)
Kenmerken betreffen Strekking
1. beweging, plaats en De beroepskracht volgt de ander
tijd (in plaats van het omgekeerde)
uit één stuk werken / integralisme
2. ruimte en begrenzing
(in plaats van fragmentatie en specialisering)
bij het geleefde leven zijn
3. aansluiting
(in plaats van bij de bureaucratische schematisering ervan)
het goed van de ander centraal zetten
4. zich afstemmen
(in plaats van de eigen - goede - bedoelingen
de ander is minstens bij één in tel
5. betekenis
(erkenning en relatie wegen het zwaarst)
Perspectiefwisseling
Vanuit verschillende perspectieven bekeken
Werken in een relatie boek : Tenwolde blz. 32
Zorgrelatie : respect, aandacht, ruimte voor eigenheid, rekening houdend met
leefwijze, wensen, opvattingen. Zorgrelatie als basis voor het zorgproces. “er zijn”
Universaliseringseis
Instemming van zorgvrager over diagnose, behandeling, resultaat, gevolgen
Cultuur – geloof - levensovertuiging
Respect voor autonomie
1
, Morele rechten : vrijheidsrecht – of je wel of niet behandeld wil worden –
toestemmingsvereiste – absolute plicht en absoluut verbod – claimrecht
>inspanningsplicht maar geen absolute verplichting
Gewetensbezwaren
Paternalisme of bevoogding = overnemen van verantwoordelijkheid versus
zelfbeschikking
WGBO – wet geneeskundige behandelovereenkomst
Beslissingsbekwaamheid – wils (on) bekwaamheid
BOPZ – Wet bijzondere opneming psychiatrische ziekenhuizen
Afstand / Nabijheid – ontucht / relatie met cliënten
Privacy – afzondering letterlijke betekenis > privacy is de afzondering van
waarneming door anderen. Zien, horen, ruiken proeven, tasten ( rechtstreeks-direct )
ook indirect > persoonlijke bezittingen, informatie, gegevens. Verplegen is bijna per
definitie een inbreuk op de privacy. Goede zorg privacy van de zorgvrager en
gegevens waarborgen.
Visies op zorg en hulpverlening boek : Brunklaus blz. 38
Controle versus overgave
Zelfbepaling versus verbondenheid
Normatieve visie
- Behoefte aan controle, wereld met vallen en opstaan naar zijn hand zetten om
te overleven
- Zoeken naar verklaringen en oplossingen voor problemen
- Verklaringen vanuit wetenschap of geloof
- Mens wordt gezien als onvolmaakt, nadruk op zelfdiscipline en zelfcontrole,
opvoeding, wetten en regelgeving zorgen voor kaders
- Vrijheid is belangrijk maar er moet beheersing zijn, strijd voert de boventoon
i.p.v. harmonie
- Zelfredzaamheid
- Beleving, ervaring en gevoel hebben een storende rol = niet objectief.
Zelfbeheersing vergroot de kans op succes en controle
- Wetenschappelijk onderzoek naar aard en gedrag maar ook naar ziekte en
andere levensproblemen om negatieve aspecten beheersbaar te houden
- Oorzaken worden in lichaam gezocht en in materiele omgeving van de mens
- Genezen is lichamelijk herstellen en behandelen en onder controle krijgen van
klachten die voortkomen uit zichtbare en meetbare lichamelijke veranderingen
- Centrale waarden : zelfstandigheid, zelfdiscipline, identiteit, succes, ambitie,
erkenning, orde, zeggenschap, veiligheid, zekerheid, gezondheid, stabiliteit,
toewijding en traditie.
2
