Parlementaire democratie paragraaf 1
Politiek: het nemen van allerlei besluiten om het land te besturen.
Zaken van algemeen belang waar de politiek overgaat:
- Welvaart, zoals de zorg voor voldoende banen voor jongeren
- Volksgezondheid, zoals het wegwerken van wachtlijsten in de ziekenhuizen
- Infrastructuur, zoals aanleg en onderhoud van bruggen, wegen en dijken
- Onderwijs, zoals het veranderen van de exameneisen voor havo en vwo
- Buitenlandse betrekkingen, zoals het uitzenden van militairen voor een vredesmissie
- Openbare orde en veiligheid, zoals het inzetten van meer politieagenten voor de
bestrijding van criminaliteit
Democratie: een bestuursvorm waarbij de bevolking direct of indirect invloed uitoefent op de
politieke besluitvorming, bijvoorbeeld Nederland.
Referendum: kiesgerechtigde burgers mogen rechtstreeks stemmen over een politiek
vraagstuk of wetsvoorstel.
Bij indirecte democratie spreken we ook wel van een parlementaire democratie, omdat de
gekozen vertegenwoordigers samen het parlement vormen, bijvoorbeeld Duistland,
Zwitserland en Ierland.
Parlementaire democratie: het volk kiest mensen die verstand van politiek hebben om hun
te vertegenwoordigen.
Kenmerken parlementaire democratie:
- Burgers hebben politieke grondrechten,
o Stemrecht
o Iedereen mag demonstreren
o Iedereen mag een politieke partij of vereniging oprichten
- Over de politieke besluitvorming staan belangrijke regels in de grondwet,
o De regering en het parlement maken samen de wetten
o Wetten gaan pas gelden als een meerderheid in het parlement daartoe besluit
- Ondanks het meerderheidsprincipe houdt een democratie rekening met de rechten van
minderheden. Hierdoor kunnen grondrechten niet zomaar worden afgeschaft, ook niet
als de meerderheid dat zou willen.
- Er is persvrijheid
Dictatuur: wanneer alle macht in handen is van één persoon of een kleine groep mensen,
bijvoorbeeld China, Egypte en Syrië.
Ideologie: een verzameling van ideeën en overtuigingen over hoe de wereld zou moeten zijn.
Het kan gaan over politiek, economie, sociale kwesties etc.
Religieuze dictatuur: het land wordt bestuurd door 1 persoon of 1 kleine groep mensen en
het geloof een grote rol speelt in de manier van hoe hun het land besturen, bijvoorbeeld Iran
en Pakistan.
Militaire dictatuur: de politiek in het land wordt bestuurd onder leiding van het leger,
bijvoorbeeld Griekenland en Chili.
Kenmerken dictatuur:
- Een machtenscheiding ontbreekt, want alle macht is in handen van één persoon of een
kleine groep.
- De grondrechten worden niet gerespecteerd. Burgers hebben geen recht op vrije
meningsuiting en mogelijkheid om te protesteren tegen overheidsbesluiten.
- Er bestaat geen vrije pers. Journalisten komen in de problemen als ze kritische berichten
plaatsen over de machthebbers.
Politiek: het nemen van allerlei besluiten om het land te besturen.
Zaken van algemeen belang waar de politiek overgaat:
- Welvaart, zoals de zorg voor voldoende banen voor jongeren
- Volksgezondheid, zoals het wegwerken van wachtlijsten in de ziekenhuizen
- Infrastructuur, zoals aanleg en onderhoud van bruggen, wegen en dijken
- Onderwijs, zoals het veranderen van de exameneisen voor havo en vwo
- Buitenlandse betrekkingen, zoals het uitzenden van militairen voor een vredesmissie
- Openbare orde en veiligheid, zoals het inzetten van meer politieagenten voor de
bestrijding van criminaliteit
Democratie: een bestuursvorm waarbij de bevolking direct of indirect invloed uitoefent op de
politieke besluitvorming, bijvoorbeeld Nederland.
Referendum: kiesgerechtigde burgers mogen rechtstreeks stemmen over een politiek
vraagstuk of wetsvoorstel.
Bij indirecte democratie spreken we ook wel van een parlementaire democratie, omdat de
gekozen vertegenwoordigers samen het parlement vormen, bijvoorbeeld Duistland,
Zwitserland en Ierland.
Parlementaire democratie: het volk kiest mensen die verstand van politiek hebben om hun
te vertegenwoordigen.
Kenmerken parlementaire democratie:
- Burgers hebben politieke grondrechten,
o Stemrecht
o Iedereen mag demonstreren
o Iedereen mag een politieke partij of vereniging oprichten
- Over de politieke besluitvorming staan belangrijke regels in de grondwet,
o De regering en het parlement maken samen de wetten
o Wetten gaan pas gelden als een meerderheid in het parlement daartoe besluit
- Ondanks het meerderheidsprincipe houdt een democratie rekening met de rechten van
minderheden. Hierdoor kunnen grondrechten niet zomaar worden afgeschaft, ook niet
als de meerderheid dat zou willen.
- Er is persvrijheid
Dictatuur: wanneer alle macht in handen is van één persoon of een kleine groep mensen,
bijvoorbeeld China, Egypte en Syrië.
Ideologie: een verzameling van ideeën en overtuigingen over hoe de wereld zou moeten zijn.
Het kan gaan over politiek, economie, sociale kwesties etc.
Religieuze dictatuur: het land wordt bestuurd door 1 persoon of 1 kleine groep mensen en
het geloof een grote rol speelt in de manier van hoe hun het land besturen, bijvoorbeeld Iran
en Pakistan.
Militaire dictatuur: de politiek in het land wordt bestuurd onder leiding van het leger,
bijvoorbeeld Griekenland en Chili.
Kenmerken dictatuur:
- Een machtenscheiding ontbreekt, want alle macht is in handen van één persoon of een
kleine groep.
- De grondrechten worden niet gerespecteerd. Burgers hebben geen recht op vrije
meningsuiting en mogelijkheid om te protesteren tegen overheidsbesluiten.
- Er bestaat geen vrije pers. Journalisten komen in de problemen als ze kritische berichten
plaatsen over de machthebbers.
