Samenvatting H2: Stedelijke gebieden in de VS - Aardrijkskunde BuiteNLand vwo 4/5/6

Aardrijkskunde: H2 Stedelijke gebieden in de VS
§2.1 Een wereld van steden
Wereldsteden
Wereldstad/metropool: een belangrijk mondiaal knooppunt in de moderne netwerksamenleving op
economisch, politiek of cultureel gebied
- Top 3: Tokyo, Londen, New York
- Verklaring:
1. Het triadisch netwerk (VS, Europa, Japan) beheerst de wereldeconomie
2. De steden liggen goed gespreid
- Probleem: door globalisering neemt de concurrentie toe  Door bv. Singapore, Hongkong,
Shanghai, Sao Paulo, Istanbul


Kenmerken:
1. Concentratie hoofdkantoren van mno’s
- Mno: Multi Nationale Onderneming  een bedrijf met vestigingen in verschillende landen
2. Mondiaal knooppunt in het internationaal stedelijk netwerk
- Veel verbindingen naar de stad dmv bv. telecommunicatie (bv. onderzeese internetkabels)
en vliegverbindingen
- Stedelijk netwerk: groep van steden die onderling verbonden zijn
3. Belangrijke schakel in nationaal stedelijk netwerk
4. Intensieve uitwisseling van informatie, ideeën, geld- en goederenstromen
5. Mondiaal economisch centrum
- Veel banken, andere financiële instellingen en aandelenbeurs die van belang zijn op
mondiaal schaalniveau
- Aanwezigheid economische clusters
6. Mondiaal cultureel centrum
- Film, theater, muziek, mode
- Ontstaan van veranderingen, vernieuwingen (innovatie) en trends
- Veel creativiteit, ondernemingszin en sociale mobiliteit (klimmen/stijgen op de
maatschappelijke ladder qua status van beroep)
7. Hoofdrol in de internationale dienstverlening
8. Kosmopolitische levensstijl/kosmopolitisme
- Een wereldse instelling van de bewoners gekenmerkt door een tolerante houding ten
opzichte van andere ideeën, producten en culturen
- Past goed bij het zijn van een wereldstad
9. Wereldsteden hebben vaak meer contact met andere wereldsteden/de rest van de wereld,
dan steden in eigen land (achterland)
10. Bewoners van een grote stad zijn… dan de bewoners op het platteland



1

, 1. Politiek meer links
- Meer innovatie mogelijk op cultureel gebied
2. ‘Groener’
3. Jonger
- Gaat samen met politiek meer links zijn
4. Creatiever
5. Meer gericht op het buitenland




Hub en spoke netwerk: transportnetwerk van bedrijven


Hub: knooppunt waar meerdere distributieassen samenkomen
- Bv. een centrale luchthaven zoals die in Atlanta die intercontinentale reizigers verzamelt en
verdeelt over luchthavens van dat continent


Spokes: aanvoerlijnen
- Bv. kleinere luchthavens rondom Atlanta waar reizigers naartoe en vandaan reizen


Megasteden
Belangrijke steden zijn niet altijd de grootste steden door bv. globalisering
- Bv. Brussel, deze stad is doordat hier het hoofdkwartier van de Europese Unie is gevestigd
op politiek niveau een wereldstad, maar heeft slechts 1.2 miljoen inwoners
- Bv. miljoenensteden in (semi)periferie landen zijn ondanks het zijn van een grote stad niet
erg belangrijk in het mondiale stedelijke netwerk  Bv. Cairo, Lagos, Mumbai met meer
dan 10 miljoen inwoners
Een megastad hoeft dus geen economisch, cultureel of politiek centrum te zijn op mondiaal niveau
- Megastad: een stad met meer dan 10 miljoen inwoners



2

, Reden snelle groei:
1. Hoge natuurlijke groei
- Jonge bevolking, laag sterftecijfer (in vergelijking met het platteland)
- Het sterftecijfer is lager dan het geboortecijfer
2. Hoog vestigingsoverschot
- Veel urbanisatie: grote steden trekken mensen van het platteland en uit middelgrote
steden aan
- Meer immigratie dan emigratie
3. Uitbreiding van de stad
- Hierdoor worden randsteden onderdeel van het stedelijke gebied
- Mogelijk gevolg: urban sprawl/urban fields
Urban sprawl
- Het uitbreiden van de stad over de stadsgrenzen heen  gaat vaak om ruim opgezette
woonwijken
- Ontstaan metropolitane gebieden: het gehele verstedelijkte gebied van een (wereld)stad
en de daaraan vastgegroeide omliggende gemeenten


Negatief gevolg: problemen op gebied van voorzieningen, wonen en werk
- Bv.
1. Het ontstaan van slums/favela’s/sloppenwijken
2. Slechte hygiëne
3. Grote informele sector
4. Files
5. Weinig woonruimte


Dus verschillen in ligging en groei tussen wereldsteden en megasteden:
- Wereldsteden: liggen in de centrumlanden en groeien traag. Deze steden zijn goed
verbonden en een belangrijk centrum op economisch, politiek of cultureel gebied
- Megasteden: liggen in de (semi)periferie en groeien snel. Deze steden spelen op mondiaal
niveau geen grote rol op economisch, cultureel of politiek vlak


Black holes
Gevolg globalisering: banden tussen wereldsteden gegroeid, maar banden met andere steden juist
verminderd


Het internationale bedrijfsleven heeft geen interesse in de andere steden van het achterland
Redenen:
1. Lage koopkracht


3