Les 1 introductie
Toxicologie = Studie van de schadelijke interacties tussen stoffen
en biologische systemen.
Forensische toxicologie wordt gebruikt bij;
• Opzettelijke vergiftiging (mens en dier)
• Verdovende middelen en druglabs
• Doping
• Verontreiniging van voedingsmiddelen
• Ziekte door blootstelling op werkplek
• Gevaar volksgezondheid bij calamiteiten
• Milieuverontreiniging
• Chemische en biologische wapens
• Explosieven en radiologische vergiftiging
• Medische missers
Er zijn verschillende soorten toxische stoffen;
Industriële chemicaliën
Huishoudelijke producten
Medicijnen
Verdovende middelen (drugs)
Toevoegingen aan voeding (voedingssupplementen)
Milieuverontreiniging
Natuurlijke toxines
Wanneer je een toxische stof op je neemt zijn er een aantal stappen; ADME
Bloodstelling Absorptie (=binnen krijgen) Distributie (=verplaatsing van de stof
in het lichaam, in het bloed) Metabolisme (= afbraak van de stof, bv door lever)
Excretie (= uitscheiden van de stof, door nieren)
Absorpie mogelijkheiden
Inslikken
Inademen
huidopname
injecteren
snuiven
ADME = toxicokinetics
Effecten= toxicodynametics
,Type toxines;
Toxicante = nadelige stoffen voor de
gezondheid
Toxines= gifstoffen geproduceerd door
organisme; wespengif
Vergif= giftige stoffen gemaakt door
mensen.
Effecten zijn afhankelijk van;
1. manier van inname
2. geslacht
3. samenstelling
4. eigen gewicht
5. soort organisme
6. dosering
selectieve toxicologie= elk organisme
reageert anders op een toxische stof.
Type effecten;
Lokaal VS systematisch
Omkeerbaar VS onomkeerbaar
Meteen effect VS op lange termijn
Graded (er is een maximaal effect) vs. Quantal (het beste effect is niet maximale
hoeveelheid)
Dosis respons relaties
Dosis= specifieke hoeveelheid stof die is
opgenomen
Dosering= de hoeveelheid stof per kilo/
oppervlakte die is opgenomen
Dose-Respons curve= tabel om giftigheid aan te
tonen
No observed adverse effect level (NOAEL/NOEL)
= No Observed Effect Dose (NOED)
= de maximale dosis zonder een effect te
krijgen Drempelwaarde (threshold dose)
NOAEL lijdt tot ADI/ TLV/ MEL etc.
, ED50 = effectieve dosis (dosis waarbij 50% van de proefpersonen effect ervaart)
LD50 = lethale dosis (dosis waarbij 50% dood gaat)
TD50 = Toxische dosis (dosis waarbij 50% schade oploopt)
TI= therapeutische index.
De ratio tussen de effectieve dosis en de lethale dosis.
Hoe groter deze ratio is, hoe beter want de kans op overdosis en sterven is dan
kleiner.
TI = LD50 / ED50
= slechte effect / gewenste effect
Les 2; Toxicokinetiek: absorptie, distributie
Absorptie= transport via een membraan
Kan selectief permeabel membraan zijn.
Absorptie van een stof hangt af van;
Grootte van de stof
Vet oplosbaarheid
Vergelijkbaarheid met lichaamseigen moleculen
Polariteit/ lading
Verschillende manieren van absorptie;
• huid
– goede barrière
– groot oppervlakte