Thema 17 De levensloop
Sociale wetenschappen:
- Psychologie
Onderzoekt het gedrag en de ontwikkeling van de gezonde mens.
Psychologen bestuderen hoe mensen denken, voelen en handelen. Ze
kijken ook naar de neurologische processen die daaraan ten grondslag
leggen.
- Sociologie
Kijkt naar de manier waarop mensen met elkaar omgaan en elkaar
beïnvloeden. Sociologen onderzoeken patronen in de maatschappij en de
effecten daarvan op het individu.
- Psychiatrie
Behoort tot de geneeskunde en houdt zich bezig met diagnostiek en
behandeling van psychische, emotionele en gedragsstoornissen. Deze
wetenschap geeft inzicht in wat gezond en afwijkend gedrag is.
- Pedagogiek
Houdt zich bezig met de invloed van de opvoeding op de ontwikkeling.
- Orthopedagogiek
Onderzoekt stoornissen in de normale ontwikkeling.
- Antropologie
Kijkt naar de mens in al zijn aspecten, zowel lichamelijk als cultureel. Deze
wetenschap wordt daarom zowel onder de sociale wetenschappen als
onder de gedragswetenschappen geplaatst.
De mens ontwikkelt zich op verschillende gebieden:
- Lichamelijke ontwikkeling
Hoe je lichaam groeit en veranderd. Maar ook hoe je het gezond houdt.
Het zijn allemaal lichamelijke aspecten.
- Motorische ontwikkeling
De motoriek heeft alles te maken met bewegen en het daarbij gebruiken
van je zintuigen.
- Cognitieve ontwikkeling
,Hierbij kijk je naar de ontwikkeling en het brein en naar de manier waarop
mensen leren, denken en begrijpen.
- Sociaal-emotionele ontwikkeling
Dit aspect gaat over het gevoelsleven en de sociale omgang met elkaar.
- Seksuele ontwikkeling
Hier gaat het over lustbevrediging en seksuele gevoelens. Tot aan de
puberteit is er van seksualiteit nog geen sprake. Daarom hebben we het
voor die tijd over de sensuele ontwikkeling.
Het structureren van informatie noem je assimilatie. Het plaatsen van
informatie in de juiste context heet accommodatie. Als een baby 0-1 jaar
alleen contact wil met de persoon die het meest dichtbij staat, heet dat de
eenkennigheidsfase. Het leren onderscheid maken tussen jezelf en de
wereld noem je sensomotorische ontwikkeling.
Bij de identiteitsontwikkeling kunnen problemen ontstaan:
- Geen vertrouwen, maar wantrouwen naar de buitenwereld
- Geen zelfstandigheid ontwikkelen, maar twijfel of schaamte
- Geen initiatief ontplooien, maar doelloosheid ervaren
- Niet opbouwend zijn, maar je minderwaardig voelen
- Extreme denkbeelden en gedragingen door het gevoel dat je bent
achtergesteld in status of positie
Door slijtage van gewrichten kunnen klachten ontstaan. Zoals pijnlijke
knieën, heupen of ruggenwervels. Deze aandoening noem je artrose.
Thema 19 gedragsproblematiek
Je bent geestelijk gezond als je draaglast en draagkracht in balans zijn.
Draagkracht is je psychische belastbaarheid en draaglast is je psychische
belasting. Als die niet in balans zijn krijg je problemen. Deze onbalans kan
verschillende oorzaken hebben:
- Stress
- Erfelijke aanleg
- Voeding
- Milieufactoren
- Traumatische ervaring
De manier waarop jij met belastende omstandigheden omgaat, noem je
coping. Bij probleemgerichte coping richt jij je op het actief aanpakken
van je probleem en op het inwinnen van informatie hierover.
, Emotiegerichte coping is de manier waarop jij je emoties uit. Bijvoorbeeld
door: roken, alcohol, drugs, afwijkend eetpatroon, kalmeringsmiddelen
innemen.
Je spreekt van afwijkend gedrag als jouw gedrag in strijd is met de
algemeen geaccepteerde normen. Oorzaken van afwijkend gedrag kunnen
zijn:
- Hersenaandoeningen
- Omgevingsfactoren
- Combinatie van beiden
Omgevingsfactoren kunnen zijn: armoede, racisme, langdurige
werkloosheid en leefomstandigheden.
Bij de psychoanalyse, waarvan Freud de grondlegger was. Is de mens zich
maar deels bewust van zijn gedrag. Bij het behaviorisme ga je uit van
waarneembaar gedrag. Bij humanisme stel je de mens als persoon
centraal. Sociaal-cultureel perspectief is de invloed van mensen om je
heen op je psychisch functioneren. Bij het bio-psychosociale perspectief
ga je ervan uit dat zowel biologische als psychologische en sociale
factoren je psychisch functioneren bepalen.
Manieren om afwijkend gedrag te beoordelen:
- WAIS-III meet de intelligentie
- MMPI hierbij krijg je informatie over de persoonlijkheidsstructuur van
een persoon
- Neurologische beoordeling
- Scan met radioactieve stof (pet scan)
- Andere soorten scans
Behandelmethoden:
- Therapie
- Medicatie
- Dag structurering
- Combinatie van bovenstaande
- Bij psychotherapie heeft iemand gesprekken met een therapeut.
- Bij psychoanalyse en psychodynamische therapie leer je problemen
op te lossen door onderdrukte gevoelens te (her)ontdekken.
- Bij humanistische therapie gaat iemand in gesprek over problemen
die hij ervaart. Hij onderzoekt hoe ze zijn ontstaan.
Sociale wetenschappen:
- Psychologie
Onderzoekt het gedrag en de ontwikkeling van de gezonde mens.
Psychologen bestuderen hoe mensen denken, voelen en handelen. Ze
kijken ook naar de neurologische processen die daaraan ten grondslag
leggen.
- Sociologie
Kijkt naar de manier waarop mensen met elkaar omgaan en elkaar
beïnvloeden. Sociologen onderzoeken patronen in de maatschappij en de
effecten daarvan op het individu.
- Psychiatrie
Behoort tot de geneeskunde en houdt zich bezig met diagnostiek en
behandeling van psychische, emotionele en gedragsstoornissen. Deze
wetenschap geeft inzicht in wat gezond en afwijkend gedrag is.
- Pedagogiek
Houdt zich bezig met de invloed van de opvoeding op de ontwikkeling.
- Orthopedagogiek
Onderzoekt stoornissen in de normale ontwikkeling.
- Antropologie
Kijkt naar de mens in al zijn aspecten, zowel lichamelijk als cultureel. Deze
wetenschap wordt daarom zowel onder de sociale wetenschappen als
onder de gedragswetenschappen geplaatst.
De mens ontwikkelt zich op verschillende gebieden:
- Lichamelijke ontwikkeling
Hoe je lichaam groeit en veranderd. Maar ook hoe je het gezond houdt.
Het zijn allemaal lichamelijke aspecten.
- Motorische ontwikkeling
De motoriek heeft alles te maken met bewegen en het daarbij gebruiken
van je zintuigen.
- Cognitieve ontwikkeling
,Hierbij kijk je naar de ontwikkeling en het brein en naar de manier waarop
mensen leren, denken en begrijpen.
- Sociaal-emotionele ontwikkeling
Dit aspect gaat over het gevoelsleven en de sociale omgang met elkaar.
- Seksuele ontwikkeling
Hier gaat het over lustbevrediging en seksuele gevoelens. Tot aan de
puberteit is er van seksualiteit nog geen sprake. Daarom hebben we het
voor die tijd over de sensuele ontwikkeling.
Het structureren van informatie noem je assimilatie. Het plaatsen van
informatie in de juiste context heet accommodatie. Als een baby 0-1 jaar
alleen contact wil met de persoon die het meest dichtbij staat, heet dat de
eenkennigheidsfase. Het leren onderscheid maken tussen jezelf en de
wereld noem je sensomotorische ontwikkeling.
Bij de identiteitsontwikkeling kunnen problemen ontstaan:
- Geen vertrouwen, maar wantrouwen naar de buitenwereld
- Geen zelfstandigheid ontwikkelen, maar twijfel of schaamte
- Geen initiatief ontplooien, maar doelloosheid ervaren
- Niet opbouwend zijn, maar je minderwaardig voelen
- Extreme denkbeelden en gedragingen door het gevoel dat je bent
achtergesteld in status of positie
Door slijtage van gewrichten kunnen klachten ontstaan. Zoals pijnlijke
knieën, heupen of ruggenwervels. Deze aandoening noem je artrose.
Thema 19 gedragsproblematiek
Je bent geestelijk gezond als je draaglast en draagkracht in balans zijn.
Draagkracht is je psychische belastbaarheid en draaglast is je psychische
belasting. Als die niet in balans zijn krijg je problemen. Deze onbalans kan
verschillende oorzaken hebben:
- Stress
- Erfelijke aanleg
- Voeding
- Milieufactoren
- Traumatische ervaring
De manier waarop jij met belastende omstandigheden omgaat, noem je
coping. Bij probleemgerichte coping richt jij je op het actief aanpakken
van je probleem en op het inwinnen van informatie hierover.
, Emotiegerichte coping is de manier waarop jij je emoties uit. Bijvoorbeeld
door: roken, alcohol, drugs, afwijkend eetpatroon, kalmeringsmiddelen
innemen.
Je spreekt van afwijkend gedrag als jouw gedrag in strijd is met de
algemeen geaccepteerde normen. Oorzaken van afwijkend gedrag kunnen
zijn:
- Hersenaandoeningen
- Omgevingsfactoren
- Combinatie van beiden
Omgevingsfactoren kunnen zijn: armoede, racisme, langdurige
werkloosheid en leefomstandigheden.
Bij de psychoanalyse, waarvan Freud de grondlegger was. Is de mens zich
maar deels bewust van zijn gedrag. Bij het behaviorisme ga je uit van
waarneembaar gedrag. Bij humanisme stel je de mens als persoon
centraal. Sociaal-cultureel perspectief is de invloed van mensen om je
heen op je psychisch functioneren. Bij het bio-psychosociale perspectief
ga je ervan uit dat zowel biologische als psychologische en sociale
factoren je psychisch functioneren bepalen.
Manieren om afwijkend gedrag te beoordelen:
- WAIS-III meet de intelligentie
- MMPI hierbij krijg je informatie over de persoonlijkheidsstructuur van
een persoon
- Neurologische beoordeling
- Scan met radioactieve stof (pet scan)
- Andere soorten scans
Behandelmethoden:
- Therapie
- Medicatie
- Dag structurering
- Combinatie van bovenstaande
- Bij psychotherapie heeft iemand gesprekken met een therapeut.
- Bij psychoanalyse en psychodynamische therapie leer je problemen
op te lossen door onderdrukte gevoelens te (her)ontdekken.
- Bij humanistische therapie gaat iemand in gesprek over problemen
die hij ervaart. Hij onderzoekt hoe ze zijn ontstaan.
